ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2025/40 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 19ης Δεκεμβρίου 2024 για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας, την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1020 και της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 και την κατάργηση της οδηγίας 94/62/ΕΚ (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(1)

Τα προϊόντα χρειάζονται κατάλληλη συσκευασία για να προστατεύονται και να μεταφέρονται εύκολα από τον τόπο όπου παράγονται στον τόπο όπου χρησιμοποιούνται ή καταναλώνονται. Η αποτροπή της δημιουργίας φραγμών στην εσωτερική αγορά για τις συσκευασίες είναι καίριας σημασίας για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς προϊόντων. Οι κατακερματισμένοι κανόνες και οι ασαφείς απαιτήσεις δημιουργούν αβεβαιότητα και πρόσθετο κόστος για τους οικονομικούς φορείς.

(2)

Τα στατιστικά στοιχεία της Επιτροπής (Eurostat) σχετικά με τα απορρίμματα συσκευασίας υποδεικνύουν ότι ο τομέας της συσκευασίας χρησιμοποιεί μεγάλες ποσότητες πρωτογενών πρώτων υλών (παρθένα υλικά). Το 40 % των πλαστικών υλικών και το 50 % του χαρτιού που χρησιμοποιούνται στην Ένωση προορίζονται για συσκευασίες, ο δε τομέας της συσκευασίας αντιπροσωπεύει το 36 % των στερεών αστικών αποβλήτων. Οι υψηλές και διαρκώς αυξανόμενες ποσότητες παραγόμενων συσκευασιών, καθώς και τα χαμηλά επίπεδα επαναχρησιμοποίησης και συλλογής και η ανεπαρκής ανακύκλωση, δημιουργούν σημαντικούς φραγμούς για την επίτευξη μιας κυκλικής οικονομίας χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Ως εκ τούτου, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να θεσπίσει κανόνες που να καλύπτουν ολόκληρο τον κύκλο ζωής των συσκευασιών, συμβάλλοντας στην αποτελεσματική λειτουργία της εσωτερικής αγοράς με την εναρμόνιση των εθνικών μέτρων και, παράλληλα, προλαμβάνοντας και μειώνοντας τις δυσμενείς επιπτώσεις των συσκευασιών και των απορριμμάτων συσκευασίας στο περιβάλλον και την υγεία του ανθρώπου. Με τη θέσπιση μέτρων που είναι σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων που καθορίζεται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) («ιεράρχηση αποβλήτων»), ο παρών κανονισμός θα πρέπει να συμβάλει στη μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία.

(3)

Στην οδηγία 94/62/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) θεσπίζονται απαιτήσεις όσον αφορά τις συσκευασίες, που σχετίζονται με τη σύνθεση των συσκευασιών και την επαναχρησιμοποιήσιμη και ανακτήσιμη φύση τους («βασικές απαιτήσεις συσκευασίας»), και τίθενται στόχοι ανάκτησης και ανακύκλωσης για τα κράτη μέλη.

(4)

Το 2014, στο πλαίσιο ελέγχου καταλληλότητας της οδηγίας 94/62/ΕΚ που πραγματοποίησε, η Επιτροπή συνέστησε αναπροσαρμογές των βασικών απαιτήσεων συσκευασίας, οι οποίες θεωρήθηκαν βασικό μέσο για τη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων των συσκευασιών, προκειμένου οι εν λόγω απαιτήσεις να καταστούν πιο συγκεκριμένες και ευκολότερα εφαρμόσιμες και να ενισχυθούν.

(5)

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, η οποία παρουσιάζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 11ης Δεκεμβρίου 2019, το νέο σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία για μια πιο καθαρή και πιο ανταγωνιστική Ευρώπη (σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία), το οποίο παρουσιάζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 11ης Μαρτίου 2020, περιλαμβάνει δέσμευση για ενίσχυση των βασικών απαιτήσεων συσκευασίας, προκειμένου να καταστούν όλες οι συσκευασίες επαναχρησιμοποιήσιμες ή ανακυκλώσιμες έως το 2030, καθώς και για εξέταση άλλων μέτρων με σκοπό τη μείωση της υπερβολικής συσκευασίας και των απορριμμάτων συσκευασίας, την προώθηση του σχεδιασμού για την επαναχρησιμοποίηση και την ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών, τη μείωση της πολυπλοκότητας των υλικών συσκευασίας και τη θέσπιση απαιτήσεων για το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στις πλαστικές συσκευασίες. Το σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία τονίζει επίσης την ανάγκη να μειωθεί η σπατάλη τροφίμων. Η Επιτροπή δεσμεύεται να εξετάσει αν είναι εφικτό να υπάρξει επισήμανση σε επίπεδο ΕΕ που να διευκολύνει τη χωριστή διαλογή των απορριμμάτων συσκευασίας στην πηγή.

(6)

Το πλαστικό είναι το υλικό συσκευασίας με την υψηλότερη ένταση άνθρακα και, όσον αφορά τη χρήση ορυκτών καυσίμων, η ανακύκλωση των πλαστικών απορριμμάτων είναι περίπου πέντε φορές καλύτερη από την αποτέφρωση με ανάκτηση ενέργειας. Όπως αναφέρεται στην ευρωπαϊκή Στρατηγική για τις πλαστικές ύλες σε μια κυκλική οικονομία, που παρουσιάζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 16ης Ιανουαρίου 2018, το σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία περιλαμβάνει δέσμευση για αύξηση της χρήσης ανακυκλωμένων πλαστικών υλικών και συμβολή στη βιωσιμότερη χρήση των πλαστικών υλικών. Ο προϋπολογισμός της Ένωσης και το σύστημα ιδίων πόρων συμβάλλουν στη μείωση της ρύπανσης από τα απορρίμματα πλαστικών συσκευασιών. Με την απόφαση (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/2053 του Συμβουλίου (5) θεσπίστηκε, από την 1η Ιανουαρίου 2021, εθνική συνεισφορά ανάλογη προς την ποσότητα των απορριμμάτων πλαστικών συσκευασιών που δεν ανακυκλώνονται σε κάθε κράτος μέλος. Αυτός ο ίδιος πόρος συγκαταλέγεται στα κίνητρα για τη μείωση της κατανάλωσης πλαστικών μίας χρήσης, την ενθάρρυνση της ανακύκλωσης και την τόνωση της κυκλικής οικονομίας.

(7)

Στα συμπεράσματα που εξέδωσε στις 11 Δεκεμβρίου 2020 σχετικά με μια κυκλική και πράσινη ανάκαμψη, το Συμβούλιο υπογράμμισε ότι η αναθεώρηση της οδηγίας 94/62/ΕΚ θα πρέπει να επικαιροποιήσει και να προβλέψει πιο συγκεκριμένες, αποτελεσματικές και ευεφάρμοστες διατάξεις για την προώθηση βιώσιμων συσκευασιών στην εσωτερική αγορά και την ελαχιστοποίηση της πολυπλοκότητας των συσκευασιών, προκειμένου να προαχθούν οικονομικά εφικτές λύσεις, να βελτιωθούν η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης και η ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών, καθώς και να ελαχιστοποιηθούν οι ουσίες που προκαλούν ανησυχία στα υλικά συσκευασίας, ιδίως στα υλικά συσκευασίας τροφίμων. Το Συμβούλιο τόνισε επίσης ότι η αναθεώρηση της οδηγίας 94/62/ΕΚ θα πρέπει επίσης να προβλέπει την επισήμανση των συσκευασιών με εύληπτο τρόπο ώστε να πληροφορούνται οι καταναλωτές σχετικά με την ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών και πού πρέπει να απορρίπτονται τα απορρίμματα συσκευασίας για να διευκολύνεται η ανακύκλωση.

(8)

Στο ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 10ης Φεβρουαρίου 2021, σχετικά με το νέο σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία (6) επαναλαμβάνεται ο στόχος να καταστούν όλες οι συσκευασίες επαναχρησιμοποιήσιμες ή ανακυκλώσιμες με οικονομικά βιώσιμο τρόπο έως το 2030, και καλείται η Επιτροπή να υποβάλει νομοθετική πρόταση για την αναθεώρηση της οδηγίας 94/62/ΕΚ, που θα περιλαμβάνει μέτρα και στόχους για τη μείωση των αποβλήτων και φιλόδοξες βασικές απαιτήσεις για τη μείωση των υπερβολικών συσκευασιών, μεταξύ άλλων στο ηλεκτρονικό εμπόριο, τη βελτίωση της ανακυκλωσιμότητας και την ελαχιστοποίηση της πολυπλοκότητας των συσκευασιών, την αύξηση του ανακυκλωμένου περιεχομένου, τη σταδιακή εξάλειψη των επικίνδυνων και επιβλαβών ουσιών και την προώθηση της επαναχρησιμοποίησης.

(9)

Ο παρών κανονισμός συμπληρώνει τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1781 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7), στο πλαίσιο του οποίου οι συσκευασίες δεν αντιμετωπίζονται ως ειδική κατηγορία προϊόντων. Ωστόσο, θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι είναι δυνατό να θεσπιστούν πρόσθετες ή πιο λεπτομερείς απαιτήσεις για τις συσκευασίες για ειδικά προϊόντα με κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1781, ιδίως όσον αφορά την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών σε περίπτωση που ο σχεδιασμός ή επανασχεδιασμός των προϊόντων μπορεί να οδηγήσει σε συσκευασίες με λιγότερες επιπτώσεις στο περιβάλλον.

(10)

Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται σε όλες τις συσκευασίες που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά της Ένωσης και σε όλα τα απορρίμματα συσκευασίας, ανεξάρτητα από τον τύπο συσκευασίας ή το υλικό που χρησιμοποιείται. Για λόγους νομικής σαφήνειας, ο ορισμός της συσκευασίας βάσει της οδηγίας 94/62/ΕΚ θα πρέπει να αναδιατυπωθεί χωρίς να μεταβληθεί η ουσία του. Οι συσκευασίες προς πώληση, οι ομαδοποιημένες συσκευασίες και οι συσκευασίες μεταφοράς θα πρέπει να οριστούν χωριστά. Θα πρέπει να αποφευχθεί η επανάληψη της ορολογίας. Ως εκ τούτου, στον παρόντα κανονισμό οι συσκευασίες προς πώληση αντιστοιχούν στις πρωτογενείς συσκευασίες, οι ομαδοποιημένες συσκευασίες στις δευτερογενείς συσκευασίες και οι συσκευασίες μεταφοράς στις τριτογενείς συσκευασίες.

(11)

Τα κύπελλα, οι περιέκτες τροφίμων, οι σακούλες για σάντουιτς ή άλλα αντικείμενα τα οποία μπορούν να επιτελέσουν συσκευαστική λειτουργία δεν θα πρέπει να θεωρούνται συσκευασία εφόσον έχουν σχεδιαστεί και προορίζονται να πωληθούν κενά από τον τελικό διανομέα. Τα αντικείμενα αυτά θα πρέπει να θεωρούνται συσκευασία μόνον εφόσον έχουν σχεδιαστεί και προορίζονται για να γεμίζονται στο σημείο πώλησης, στην οποία περίπτωση θα πρέπει να θεωρούνται «συσκευασία εξυπηρέτησης», ή για να περιέχουν τρόφιμα ή ροφήματα και να πωλούνται από τον τελικό διανομέα, εφόσον επιτελούν συσκευαστική λειτουργία.

(12)

Ο ορισμός των συσκευασιών πρωτογενούς παραγωγής δεν θα πρέπει να επιφέρει επέκταση των προϊόντων που θεωρούνται συσκευασίες δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Η εισαγωγή αυτού του ορισμού και η χρήση του στον ορισμό του «παραγωγού» θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι ως παραγωγός δυνάμει του παρόντος κανονισμού θεωρείται το νομικό ή φυσικό πρόσωπο που καθιστά για πρώτη φορά διαθέσιμες αυτού του είδους τις συσκευασίες και όχι οι επιχειρήσεις του πρωτογενούς τομέα, όπως γεωργοί, που χρησιμοποιούν αυτού του είδους τις συσκευασίες.

(13)

Αντικείμενο που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος ενός προϊόντος και είναι απαραίτητο για να συγκρατεί, να υποστηρίζει ή να διατηρεί το εν λόγω προϊόν σε όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του και του οποίου όλα τα στοιχεία προορίζονται να χρησιμοποιηθούν, να καταναλωθούν ή να απορριφθούν μαζί δεν θα πρέπει να θεωρείται συσκευασία, δεδομένου ότι η λειτουργικότητά του συνδέεται εγγενώς με το γεγονός ότι αποτελεί μέρος του προϊόντος. Εντούτοις, δεδομένης της συμπεριφοράς των καταναλωτών ως προς την απόρριψη των φακελίσκων τσαγιού ή καφέ και των μονάδων μίας μερίδας των συστημάτων παρασκευής καφέ ή τσαγιού, τα οποία στην πράξη απορρίπτονται μαζί με το κατάλοιπο του προϊόντος, με αποτέλεσμα τη μόλυνση των ροών ανακύκλωσης και λιπασματοποίησης, τα συγκεκριμένα αντικείμενα θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως συσκευασίες. Αυτή η προσέγγιση συνάδει με τον στόχο της αύξησης της χωριστής συλλογής των βιολογικών αποβλήτων, όπως απαιτείται βάσει του άρθρου 22 της οδηγίας 2008/98/ΕΚ, και διασφαλίζει τη συνοχή όσον αφορά τις οικονομικές και επιχειρησιακές υποχρεώσεις σχετικά με το τέλος του κύκλου ζωής. Οι βαφές, τα μελάνια, τα επιχρίσματα, τα βερνίκια και οι συγκολλητικές ουσίες που έχουν εφαρμοστεί απευθείας σε ένα προϊόν δεν θα πρέπει να θεωρούνται συσκευασίες. Ωστόσο, οι ετικέτες που είναι απευθείας αναρτημένες ή τοποθετημένες σε ένα προϊόν, συμπεριλαμβανομένων των αυτοκόλλητων ετικετών που είναι τοποθετημένες σε φρούτα και λαχανικά, θα πρέπει να θεωρούνται συσκευασίες, δεδομένου ότι ενώ η κόλλα πάνω στην ετικέτα είναι συγκολλητική ουσία, η ίδια η ετικέτα δεν είναι. Επιπλέον, εάν ένα δεδομένο υλικό αντιπροσωπεύει ασήμαντο μόνο μέρος μονάδας συσκευασίας και σε κάθε περίπτωση όχι πάνω από το 5 % της συνολικής μάζας της μονάδας συσκευασίας, η εν λόγω μονάδα συσκευασίας δεν θα πρέπει να θεωρείται σύνθετη συσκευασία. Ο ορισμός της σύνθετης συσκευασίας στον παρόντα κανονισμό δεν θα πρέπει να εξαιρεί τις συσκευασίες μίας χρήσης που είναι κατασκευασμένες εν μέρει από πλαστικά υλικά, ανεξαρτήτως κατωφλίου, από τις απαιτήσεις της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8).

(14)

Οι συσκευασίες θα πρέπει να τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά μόνον εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις βιωσιμότητας και τις απαιτήσεις επισήμανσης που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό ή δυνάμει αυτού. Οι συσκευασίες θα πρέπει να θεωρούνται ότι έχουν τεθεί σε κυκλοφορία στην αγορά όταν η συσκευασία καθίσταται διαθέσιμη για πρώτη φορά στην αγορά της Ένωσης, που σημαίνει ότι παρέχεται από τον κατασκευαστή ή τον εισαγωγέα για διανομή, κατανάλωση ή χρήση στο πλαίσιο εμπορικής δραστηριότητας, είτε έναντι αντιτίμου είτε δωρεάν. Ως εκ τούτου, οι συσκευασίες που έχουν ήδη τεθεί σε κυκλοφορία στην αγορά της Ένωσης πριν από την ημερομηνία εφαρμογής των σχετικών απαιτήσεων και που βρίσκονται στα αποθέματα των διανομέων, συμπεριλαμβανομένων των εμπόρων λιανικής πώλησης και των χονδρεμπόρων, δεν θα χρειάζεται να πληρούν τις απαιτήσεις βιωσιμότητας και επισήμανσης που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό ή δυνάμει αυτού.

(15)

Σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων και την αντίληψη του κύκλου ζωής με σκοπό την επίτευξη του καλύτερου δυνατού αποτελέσματος από περιβαλλοντική άποψη, τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να αποσκοπούν στη μείωση της ποσότητας των συσκευασιών που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά, από άποψη όγκου και βάρους, για την πρόληψη της παραγωγής απορριμμάτων συσκευασίας, ιδίως μέσω της ελαχιστοποίησης των συσκευασιών, της αποφυγής της χρήσης συσκευασιών όταν δεν είναι απαραίτητο και της αύξησης της επαναχρησιμοποίησης των συσκευασιών. Επιπλέον, τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να αποσκοπούν στην αύξηση της χρήσης ανακυκλωμένου περιεχομένου στις συσκευασίες, ιδίως στις πλαστικές συσκευασίες στις οποίες η χρήση ανακυκλωμένου περιεχομένου είναι ιδιαίτερα χαμηλή, ενισχύοντας τα συστήματα ανακύκλωσης υψηλής ποιότητας, αυξάνοντας, έτσι, τα ποσοστά ανακύκλωσης όλων των συσκευασιών και βελτιώνοντας την ποιότητα των δευτερογενών πρώτων υλών που προκύπτουν, με ταυτόχρονη μείωση άλλων μορφών ανάκτησης και τελικής διάθεσης.

(16)

Σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων, η οποία χαρακτηρίζει τη διάθεση των αποβλήτων μέσω της υγειονομικής ταφής τους ως τη λιγότερο προτιμώμενη επιλογή, τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να στοχεύουν στη μείωση της ποσότητας των απορριμμάτων συσκευασίας που καταλήγουν σε χώρους υγειονομικής ταφής.

(17)

Οι συσκευασίες θα πρέπει να σχεδιάζονται, να κατασκευάζονται και να διατίθενται στο εμπόριο κατά τρόπο που να επιτρέπει την επαναχρησιμοποίησή τους για όσο το δυνατόν περισσότερες φορές ή την υψηλής ποιότητας ανακύκλωσή τους, και να περιορίζει στο ελάχιστο τις επιπτώσεις τους στο περιβάλλον καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους και του κύκλου ζωής των προϊόντων για τα οποία σχεδιάστηκαν. Προκειμένου να επιτευχθεί ο εν λόγω στόχος, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) σχετικά με τον καθορισμό ελάχιστου αριθμού κύκλων χρήσης για τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες για τις μορφές συσκευασίας που χρησιμοποιούνται συχνότερα για επαναχρησιμοποίηση.

(18)

Σύμφωνα με τους στόχους του σχεδίου δράσης για την κυκλική οικονομία και της ανακοίνωσης της Επιτροπής της 14ης Οκτωβρίου 2020 με τίτλο «Στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων — Για ένα περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες» («στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων»), και προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή διαχείριση των χημικών προϊόντων καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους και η μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία χωρίς τοξικές ουσίες, λαμβανομένης δε υπόψη της σημασίας των συσκευασιών στην καθημερινή ζωή, είναι αναγκαίο ο παρών κανονισμός να εγκύψει στις επιπτώσεις των συσκευασιών στην υγεία του ανθρώπου, στο περιβάλλον, καθώς και στις γενικότερες επιδόσεις βιωσιμότητας καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους, μεταξύ άλλων της κυκλικότητας, που προκύπτουν από την παρουσία ουσιών που προκαλούν ανησυχία σε ολόκληρο τον κύκλο ζωής των συσκευασιών, από την κατασκευή μέχρι τη χρήση και το τέλος του κύκλου ζωής, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης αποβλήτων.

(19)

Λαμβανομένης υπόψη της επιστημονικής και τεχνολογικής προόδου, οι συσκευασίες θα πρέπει να σχεδιάζονται και να κατασκευάζονται κατά τέτοιο τρόπο ώστε να περιορίζεται η παρουσία στη σύνθεσή τους ορισμένων βαρέων μετάλλων και άλλων ουσιών που προκαλούν ανησυχία. Όπως αναφέρεται στη στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων, οι ουσίες που προκαλούν ανησυχία πρέπει να ελαχιστοποιηθούν και να υποκατασταθούν στο μέτρο του δυνατού, και οι μη ουσιώδεις για την κοινωνία χρήσεις των πλέον επιβλαβών χημικών προϊόντων, ιδίως σε καταναλωτικά αγαθά, να καταργηθούν σταδιακά. Συνεπώς, οι ουσίες που προκαλούν ανησυχία ως συστατικά του υλικού συσκευασίας ή των στοιχείων της συσκευασίας θα πρέπει να ελαχιστοποιηθούν με στόχο να διασφαλιστεί ότι οι συσκευασίες καθώς και τα υλικά που ανακυκλώνονται από συσκευασίες δεν έχουν καμία δυσμενή επίπτωση στην υγεία του ανθρώπου ή το περιβάλλον καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους.

(20)

Οι υπερφθοριωμένες και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες (PFAS — per- and polyfluoroalkyl substances) είναι μια ομάδα χιλιάδων συνθετικών χημικών ουσιών που χρησιμοποιούνται εκτενώς στην Ένωση καθώς και στον υπόλοιπο κόσμο σε ευρύ φάσμα εφαρμογών. Σε ό,τι αφορά τις ποσότητες των PFAS, τα υλικά και οι συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα είναι ένας από τους σημαντικότερους τομείς. Όλες οι PFAS που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού είτε είναι αυτές άκρως ανθεκτικές καθαυτές, είτε υποβαθμίζονται σε άκρως ανθεκτικές PFAS στο περιβάλλον. Όσον αφορά ειδικά τις παραμέτρους της ανθρώπινης υγείας που θεωρούνται οι πιο ανησυχητικές μετά από μακρά έκθεση του ανθρώπου, δηλαδή την καρκινογόνο ικανότητα, τη μεταλλαξιγόνο ικανότητα, την τοξικότητα στο αναπαραγωγικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στη γαλουχία ή μέσω αυτής, και την ειδική τοξικότητα στα όργανα-στόχους, μεγάλος αριθμός PFAS έχει λάβει ταξινόμηση για τουλάχιστον μία από αυτές τις παραμέτρους. Με βάση τις φυσικές ιδιότητες των PFAS, ιδίως την ανθεκτικότητά τους, καθώς και τις διαπιστωθείσες επιπτώσεις ορισμένων PFAS στην υγεία, οι PFAS συνιστούν κίνδυνο για το περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία.

(21)

Η παρουσία PFAS σε υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα θα οδηγήσει αναπόφευκτα στην έκθεση του ανθρώπου σε PFAS. Λόγω της μη κατωφλιακής φύσης των κινδύνων των PFAS, η έκθεση σε PFAS από υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα αποτελεί μη αποδεκτό κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία. Ως εκ τούτου, χρειάζεται περιορισμός των PFAS στις συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Προκειμένου να αποφευχθούν αλληλεπικαλύψεις με περιορισμούς της χρήσης PFAS που ορίζονται σε άλλες νομικές πράξεις της Ένωσης, η Επιτροπή θα πρέπει να διενεργήσει αξιολόγηση, για να εκτιμήσει αν χρειάζεται να τροποποιηθεί ή να καταργηθεί ο περιορισμός των PFAS σε συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, ο οποίος ορίζεται στον παρόντα κανονισμό.

(22)

Η δισφαινόλη Α (BPA — bisphenol A) είναι χημική ένωση που χρησιμοποιείται στην κατασκευή υλικών τα οποία έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, όπως επαναχρησιμοποιήσιμα πλαστικά κουζινικά ή επενδύσεις μεταλλικών κουτιών, κυρίως ως προστατευτικό στρώμα. Η έκθεση στην BPA, η οποία μπορεί να προκύψει μέσω της μεταφοράς της στα τρόφιμα και τα ποτά και της επακόλουθης κατάποσής της από τους καταναλωτές, μπορεί να αποτελέσει κίνδυνο για τους καταναλωτές ακόμα και σε χαμηλά επίπεδα, σύμφωνα με αξιολόγηση που δημοσιεύτηκε το 2023 από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA).

(23)

Λαμβανομένης υπόψη της εν εξελίξει διαδικασίας όσον αφορά την BPA, σύμφωνα με τις εξουσίες που ανατίθενται στην Επιτροπή δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1935/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (9) σχετικά με τα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, αναμένεται να θεσπιστεί περιορισμός σχετικά με τη χρήση της BPA πριν από το τέλος του 2024. Μετά τη θέσπισή του, ο περιορισμός στη χρήση της BPA θα εφαρμόζεται σε όλες τις συσκευασίες τροφίμων και σε άλλα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, με γενική μεταβατική περίοδο διάρκειας 18 μηνών.

(24)

Σύμφωνα με το σχέδιο δράσης της ΕΕ για μηδενική ρύπανση των υδάτων, του αέρα, και του εδάφους, το οποίο παρουσιάζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 12ης Μαΐου 2021, οι ενωσιακές πολιτικές θα πρέπει να βασίζονται στην αρχή της προληπτικής δράσης στην πηγή. Στη στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι οι κανονισμοί (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 (10) και (ΕΚ) αριθ. 1272/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11) θα πρέπει να ενισχυθούν ως θεμέλια της κανονιστικής ρύθμισης των χημικών προϊόντων στην Ένωση και θα πρέπει να συμπληρωθούν με συνεκτικές προσεγγίσεις για την αξιολόγηση και τη διαχείριση των χημικών προϊόντων στην υφιστάμενη τομεακή νομοθεσία. Ως εκ τούτου, οι ουσίες που περιέχονται στις συσκευασίες και στα στοιχεία συσκευασίας περιορίζονται στην πηγή και αντιμετωπίζονται πρωτίστως με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες που καθορίζονται στον τίτλο VIII του εν λόγω κανονισμού, με σκοπό την προστασία της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος, σε όλα τα στάδια του κύκλου ζωής της ουσίας, συμπεριλαμβανομένου του σταδίου των αποβλήτων. Επομένως, θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 εφαρμόζεται στη θέσπιση ή την τροποποίηση περιορισμών σχετικά με τις ουσίες που παρασκευάζονται για χρήση ή που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή συσκευασιών ή στοιχείων συσκευασίας, καθώς και στη θέση σε κυκλοφορία στην αγορά ουσιών που εμπεριέχονται σε συσκευασίες ή στοιχεία συσκευασίας. Όσον αφορά τις συσκευασίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1935/2004, θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι ο εν λόγω κανονισμός έχει ως στόχο να διασφαλίσει υψηλό επίπεδο προστασίας των καταναλωτών συσκευασμένων τροφίμων. Επιπλέον, είναι πιθανόν οι ουσίες που περιέχονται σε συσκευασίες, σε στοιχεία συσκευασίας ή σε απορρίμματα συσκευασίας να υπόκεινται επίσης σε περιορισμούς που θεσπίζονται σε άλλες νομικές πράξεις της Ένωσης, όπως οι περιορισμοί και οι απαγορεύσεις που θεσπίζονται για τους έμμονους οργανικούς ρύπους δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1021του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12).

(25)

Πέραν των περιορισμών που εφαρμόζονται στα υλικά και τα είδη που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα και καθορίζονται στο παράρτημα XVII του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 και στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1935/2004, ενδείκνυται, για λόγους συνέπειας, να διατηρηθούν οι ισχύοντες περιορισμοί για τον μόλυβδο, το κάδμιο, τον υδράργυρο και το εξασθενές χρώμιο που εμπεριέχονται στις συσκευασίες ή σε στοιχεία συσκευασίας.

(26)

Οι προϋποθέσεις για τις παρεκκλίσεις όσον αφορά τις συγκεντρώσεις μολύβδου, καδμίου, υδραργύρου και εξασθενούς χρωμίου στις συσκευασίες ή σε στοιχεία συσκευασίας θεσπίζονται με τις αποφάσεις 2001/171/ΕΚ (13) και 2009/292/ΕΚ της Επιτροπής (14), που εκδόθηκαν σύμφωνα με την οδηγία 94/62/ΕΚ, και θα πρέπει να διατηρηθούν στον παρόντα κανονισμό. Εντούτοις, προκειμένου να ληφθούν υπόψη η επιστημονική και τεχνική πρόοδος, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ όσον αφορά τη μείωση των συγκεντρώσεων για οποιοδήποτε από τα εν λόγω μέταλλα που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό ή για τον καθορισμό των προϋποθέσεων υπό τις οποίες το άθροισμα των επιπέδων συγκέντρωσης των εν λόγω μετάλλων δεν πρέπει να εφαρμόζεται στα ανακυκλωμένα υλικά ή στους βρόχους προϊόντων που περιλαμβάνονται σε κλειστή και ελεγχόμενη αλυσίδα ή σε ορισμένες συσκευασίες ή μορφές συσκευασιών. Με βάση τη στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων, οι ίδιες συγκεντρώσεις για τις επικίνδυνες ουσίες θα πρέπει, κατ’ αρχήν, να ισχύουν τόσο για τα παρθένα όσο και για τα ανακυκλωμένα υλικά. Ωστόσο, σε εξαιρετικές περιστάσεις, ενδέχεται να απαιτείται παρέκκλιση από την αρχή αυτή. Οι εν λόγω εξαιρετικές περιστάσεις που δικαιολογούν διαφορετικές συγκεντρώσεις για ανακυκλωμένα υλικά σε σύγκριση με πρωτογενείς πρώτες ύλες θα πρέπει να βασίζονται σε κατά περίπτωση ανάλυση. Η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την εν λόγω αρχή κατά την τροποποίηση των υφιστάμενων εξαιρέσεων όσον αφορά τις συγκεντρώσεις μολύβδου, καδμίου, υδραργύρου και εξασθενούς χρωμίου.

(27)

Με την επιφύλαξη του περιορισμού των PFAS, o παρών κανονισμός δεν θα πρέπει να προβλέπει τη δυνατότητα επιβολής περιορισμών στη χρήση ουσιών για λόγους χημικής ασφάλειας ή για λόγους που σχετίζονται με την ασφάλεια των τροφίμων, εκτός αν υπάρχει μη αποδεκτός κίνδυνος για την ανθρώπινη υγεία ή το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένων, ενδεικτικώς, των περιορισμών για τον μόλυβδο, το κάδμιο, τον υδράργυρο και το εξασθενές χρώμιο, οι οποίοι είχαν ήδη θεσπιστεί βάσει της οδηγίας 94/62/ΕΚ και οι οποίοι θα πρέπει να διατηρηθούν στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, δεδομένου ότι οι εν λόγω περιορισμοί καλύπτονται από άλλες νομικές πράξεις της Ένωσης. Ωστόσο, θα πρέπει επίσης να επιτρέπει την επιβολή περιορισμών, πρωτίστως για λόγους διαφορετικούς από τη χημική ασφάλεια ή την ασφάλεια των τροφίμων, σε ουσίες που υπάρχουν στις συσκευασίες ή σε στοιχεία συσκευασίας ή χρησιμοποιούνται στις διαδικασίες κατασκευής τους και έχουν αρνητικές επιπτώσεις στη βιωσιμότητα των συσκευασιών, ιδίως όσον αφορά την κυκλικότητά τους και, ειδικότερα, τις διαδικασίες επαναχρησιμοποίησης ή ανακύκλωσης.

(28)

Οι συσκευασίες που σχεδιάζονται με στόχο την ανακύκλωσή τους, αφού καταστούν απορρίμματα συσκευασίας, συνιστούν έναν από τους πλέον αποδοτικούς τρόπους για τη βελτίωση της κυκλικότητας των συσκευασιών και την αύξηση των ποσοστών ανακύκλωσης και της χρήσης ανακυκλωμένου περιεχομένου στις συσκευασίες. Ο κλάδος, με οικειοθελή προγράμματα του κλάδου, και ορισμένα κράτη μέλη έχουν καθορίσει κριτήρια σχεδιασμού συσκευασιών για ανακύκλωση για διάφορες μορφές συσκευασιών με σκοπό τη διαφοροποίηση των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού. Για την αποτροπή της δημιουργίας φραγμών στην εσωτερική αγορά και την εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τον κλάδο, και με στόχο την προώθηση της βιωσιμότητας των συσκευασιών, είναι σημαντικό να καθοριστούν υποχρεωτικές απαιτήσεις όσον αφορά την ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών με την εναρμόνιση των κριτηρίων και της μεθοδολογίας αξιολόγησης της ανακυκλωσιμότητας των συσκευασιών βάσει μεθοδολογίας σχεδιασμού για ανακύκλωση σε επίπεδο Ένωσης. Για να επιτευχθεί ο στόχος που καθορίζεται στο σχέδιο δράσης για την κυκλική οικονομία, δηλαδή ότι έως το 2030 όλες οι συσκευασίες θα πρέπει να είναι ανακυκλώσιμες με οικονομικά βιώσιμο τρόπο, οι ανακυκλώσιμες συσκευασίες θα πρέπει να σχεδιάζονται κατά τρόπο ώστε να είναι εφικτή η ανακύκλωση των υλικών και, όταν μετατρέπονται σε απόβλητα, να μπορούν να υποβάλλονται σε χωριστή συλλογή, σε διαλογή σε συγκεκριμένες ροές αποβλήτων χωρίς να επηρεάζεται η ανακυκλωσιμότητα άλλων ροών αποβλήτων και να ανακυκλώνονται σε ευρεία κλίμακα. Η ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών θα πρέπει να εκφράζεται σε βαθμίδες επιδόσεων ανακυκλωσιμότητας που θεσπίζονται με βάση κριτήρια σχεδιασμού για ανακύκλωση από το 2030 και με βάση τόσο κριτήρια σχεδιασμού για ανακύκλωση όσο και κριτήρια ανακύκλωσης σε ευρεία κλίμακα από το 2035 για τις κατηγορίες συσκευασιών του παραρτήματος II και εκφραζόμενες ως βαθμίδες Α, Β ή Γ. Οι συσκευασίες αυτών των βαθμίδων θα πρέπει να θεωρούνται ανακυκλώσιμες και, συνεπώς, να επιτρέπεται η θέση τους σε κυκλοφορία στην αγορά. Μια συσκευασία που είναι κατώτερη της βαθμίδας Γ θα πρέπει να θεωρείται τεχνικά μη ανακυκλώσιμη και θα πρέπει να περιορίζεται η θέση της εν λόγω συσκευασίας σε κυκλοφορία στην αγορά. Ωστόσο, οι συσκευασίες θα χρειάζεται να συμμορφώνονται με αυτά τα κριτήρια μόνον από 1ης Ιανουαρίου 2030, ώστε να δοθεί στους οικονομικούς φορείς το χρονικό περιθώριο να προσαρμοστούν. Από την 1η Ιανουαρίου 2038, οι συσκευασίες θα πρέπει να είναι τουλάχιστον βαθμίδας Β για να τεθούν σε κυκλοφορία στην αγορά.

(29)

Ο ορισμός της ανακύκλωσης υλικών στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να συμπληρώνει τους ορισμούς της ανακύκλωσης και της ανάκτησης υλικών που παρατίθενται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ. Με την ανακύκλωση των υλικών οι πόροι παραμένουν σε κυκλοφορία εντός της οικονομίας των υλικών· ως εκ τούτου, δεν θα πρέπει να περιλαμβάνεται σε αυτήν η βιολογική επεξεργασία των αποβλήτων. Ο ορισμός της ανακύκλωσης υλικών δεν θα πρέπει να επηρεάζει τον υπολογισμό των στόχων ανακύκλωσης που καθορίζονται για τα κράτη μέλη δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Οι στόχοι αυτοί και ο υπολογισμός τους βασίζονται στον ορισμό της ανακύκλωσης που περιέχεται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ.

(30)

Η υψηλής ποιότητας ανακύκλωση υποδηλώνει ότι τα ανακυκλωμένα υλικά, με βάση τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους που έχουν διατηρηθεί, είναι ισοδύναμης ή υψηλότερης ποιότητας συγκριτικά με το αρχικό υλικό και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως υποκατάστατα πρωτογενών πρώτων υλών για συσκευασίες ή παρόμοιες εφαρμογές. Το ανακυκλωμένο υλικό μπορεί να ανακυκλωθεί πολλές φορές. Η συλλογή απορριμμάτων συσκευασίας που έχουν υποβληθεί σε κατάλληλη διαλογή είναι εξαιρετικά σημαντική για να καταστεί δυνατή η παραγωγή ανακυκλωμένων πρώτων υλών υψηλής ποιότητας. Η διαφορά μεταξύ ανακύκλωσης υλικών και ανακύκλωσης υψηλής ποιότητας είναι ότι με την ανακύκλωση υλικών τα υλικά συσκευασίας ανακυκλώνονται σε υλικά, ενώ με την ανακύκλωση υψηλής ποιότητας τα υλικά συσκευασίας ανακυκλώνονται σε υλικά τέτοιας ποιότητας που μπορούν να χρησιμοποιηθούν με τον ίδιο βαθμό ποιότητας για συσκευασίες ή για άλλες εφαρμογές με διατήρηση της ποιότητας του ανακυκλωμένου υλικού.

(31)

Το γεγονός ότι έχει διενεργηθεί αξιολόγηση του σχεδιασμού για ανακύκλωση δεν διασφαλίζει αφ’ εαυτού ότι οι συσκευασίες ανακυκλώνονται στην πράξη. Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τη θέσπιση ενιαίας μεθοδολογίας και αλυσίδας μηχανισμών επιτήρησης που θα διασφαλίζει ότι τα απορρίμματα συσκευασίας πραγματικά ανακυκλώνονται σε ευρεία κλίμακα με βάση τις καθιερωμένες προηγμένες διαδικασίες χωριστής συλλογής και τις καθιερωμένες διαδικασίες διαλογής και ανακύκλωσης, που έχουν επαληθευθεί σε περιβάλλον λειτουργίας. Κατά συνέπεια, από το 2035, θα πρέπει να διενεργείται νέα αξιολόγηση με βάση την ποσότητα, ήτοι το βάρος, του υλικού καθεμίας από τις κατηγορίες συσκευασίας που ανακυκλώνεται πραγματικά, σύμφωνα με τη μεθοδολογία και τα κατώφλια που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Τα κατώφλια για τα ανακυκλωμένα απορρίμματα σε ευρεία κλίμακα θα πρέπει να καθορίζονται λαμβανομένου υπόψη του στόχου όσον αφορά την ετήσια ποσότητα ανακυκλωμένου υλικού ο οποίος προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό. Έως το 2030, τα κράτη μέλη αναμένεται να έχουν ήδη υποβάλει στην Επιτροπή τα πρώτα στοιχεία σχετικά με τις ποσότητες απορριμμάτων συσκευασίας που ανακυκλώνονται ανά κατηγορία συσκευασίας για σκοπούς παρακολούθησης. Οι παραγωγοί, στην περίπτωση ατομικής εκπλήρωσης των υποχρεώσεων διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, οι οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού στις οποίες ανατίθεται η εκπλήρωση των εν λόγω υποχρεώσεων ή οι φορείς διαχείρισης απορριμμάτων συσκευασίας, σε περίπτωση που αρμόδιες για την οργάνωση της διαχείρισης των απορριμμάτων συσκευασίας είναι δημόσιες αρχές, θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα απορρίμματα συσκευασίας συλλέγονται χωριστά, υπόκεινται σε διαλογή και ότι τα υλικά τους ανακυκλώνονται σε εγκατεστημένες υποδομές, με τη χρήση καθιερωμένων διαδικασιών που έχουν επαληθευτεί σε περιβάλλον λειτουργίας, και θα πρέπει να χορηγούν στον κατασκευαστή ολόκληρο τον τεχνικό φάκελο που καταδεικνύει ότι οι συσκευασίες ανακυκλώνονται σε ευρεία κλίμακα.

(32)

Προκειμένου να θεσπιστούν εναρμονισμένοι κανόνες σχετικά με τον σχεδιασμό των συσκευασιών με σκοπό τη διασφάλιση της ανακυκλωσιμότητάς τους, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ όσον αφορά τον καθορισμό κριτηρίων σχεδιασμού για ανακύκλωση και βαθμίδων επιδόσεων ανακυκλωσιμότητας, τον καθορισμό του τρόπου διενέργειας της εκτίμησης επιδόσεων ως προς την ανακυκλωσιμότητα και έκφρασης των αποτελεσμάτων της, τον καθορισμό περιγραφής των προϋποθέσεων για συμμόρφωση για κάθε κατηγορία συσκευασίας με τις αντίστοιχες βαθμίδες επιδόσεών τους ως προς την ανακυκλωσιμότητα, τον καθορισμό πλαισίου αναφορικά με τη διαφοροποίηση των χρηματοδοτικών συνεισφορών που πρέπει να καταβάλλουν οι παραγωγοί προκειμένου να συμμορφώνονται με τις οικείες υποχρεώσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, καθώς και για την τροποποίηση των συναφών παραρτημάτων του παρόντος κανονισμού.

(33)

Για να τονωθεί η καινοτομία στον τομέα των συσκευασιών, στις συσκευασίες που παρουσιάζουν καινοτόμα χαρακτηριστικά που οδηγούν σε σημαντική βελτίωση της βασικής λειτουργίας των συσκευασιών και τα οποία αποφέρουν αποδείξιμα περιβαλλοντικά οφέλη θα πρέπει να παρέχεται πρόσθετο χρονικό διάστημα προκειμένου να συμμορφωθούν προς τις απαιτήσεις ανακυκλωσιμότητας. Τα καινοτόμα χαρακτηριστικά θα πρέπει να αιτιολογούνται, ιδίως όσον αφορά τη χρήση νέων υλικών, και η σχεδιαζόμενη καθιέρωση διαδρομής ανακύκλωσης θα πρέπει να επεξηγείται στον τεχνικό φάκελο που συνοδεύει τη συσκευασία. Οι πληροφορίες αυτές θα πρέπει να χρησιμοποιούνται, μεταξύ άλλων, όταν απαιτείται, για την τροποποίηση των εκτελεστικών πράξεων σχετικά με τα κριτήρια σχεδιασμού για ανακύκλωση. Ο οικονομικός φορέας θα πρέπει επίσης να ενημερώνει την Επιτροπή και την αρμόδια αρχή πριν από τη θέση καινοτόμων συσκευασιών σε κυκλοφορία στην αγορά.

(34)

Για την προστασία της υγείας και της ασφάλειας του ανθρώπου και των ζώων, λόγω της φύσης των συσκευασμένων προϊόντων και των σχετικών απαιτήσεων, οι απαιτήσεις ανακυκλωσιμότητας δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτικές για τη στοιχειώδη συσκευασία, σύμφωνα με την οδηγία 2001/83/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15) και με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/6 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (16), η οποία βρίσκεται σε άμεση επαφή με το φάρμακο, ούτε για την εξωτερική συσκευασία, όπως ορίζεται στις εν λόγω νομοθετικές πράξεις, όταν η εν λόγω συσκευασία είναι αναγκαία για τη συμμόρφωση με ειδικές απαιτήσεις για τη διαφύλαξη της ποιότητας του φαρμάκου. Επιπλέον, οι απαιτήσεις ανακυκλωσιμότητας δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτικές για τις ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες των ιατροτεχνολογικών προϊόντων που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/745 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (17), τις ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες των in vitro διαγνωστικών ιατροτεχνολογικών προϊόντων που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/746 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (18), τις ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες για τρόφιμα προοριζόμενα για βρέφη και μικρά παιδιά και τρόφιμα προοριζόμενα για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 609/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19) ή τις συσκευασίες που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων σύμφωνα με την οδηγία 2008/68/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (20). Οι συσκευασίες προς πώληση από ελαφρό ξύλο, φελλό, ύφασμα, καουτσούκ, κεραμικό ή πορσελάνη θα πρέπει επίσης να εξαιρούνται, δεδομένου ότι τα εν λόγω υλικά τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά σε πολύ μικρές ποσότητες, με κάθε κατηγορία να αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 1 % του βάρους των συσκευασιών που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά της Ένωσης. Η υποχρέωση καταβολής χρηματοδοτικών συνεισφορών σύμφωνα με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού δεν θα πρέπει να καλύπτεται από την εν λόγω εξαίρεση.

(35)

Ορισμένα κράτη μέλη λαμβάνουν μέτρα για να προωθήσουν την ανακυκλωσιμότητα των συσκευασιών μέσω της διαφοροποίησης των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού. Οι πρωτοβουλίες αυτές σε εθνικό επίπεδο μπορούν να δημιουργήσουν κανονιστική αβεβαιότητα για τους οικονομικούς φορείς, ιδίως εκείνους που προμηθεύουν συσκευασίες σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη. Ταυτόχρονα, η διαφοροποίηση των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού είναι ένα αποτελεσματικό οικονομικό μέσο για την παροχή κινήτρων για τον σχεδιασμό πιο βιώσιμων συσκευασιών, που οδηγεί σε πιο εύκολα ανακυκλώσιμες συσκευασίες και, παράλληλα, βελτιώνει τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να εναρμονιστούν τα κριτήρια για τη διαφοροποίηση των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού βάσει της βαθμίδας επιδόσεων ανακυκλωσιμότητας που προκύπτει από την αξιολόγηση της ανακυκλωσιμότητας, χωρίς να καθορίζεται αυτό καθ’ εαυτό το ύψος των τελών αυτών. Καθότι τα κριτήρια θα πρέπει να σχετίζονται με τα κριτήρια ανακυκλωσιμότητας των συσκευασιών, είναι σκόπιμο να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να καθορίζει τέτοια εναρμονισμένα κριτήρια ταυτόχρονα με τη θέσπιση των λεπτομερών κριτηρίων σχεδιασμού για ανακύκλωση ανά κατηγορία συσκευασίας.

(36)

Για να διασφαλιστεί η κυκλικότητα των συσκευασιών, οι συσκευασίες θα πρέπει να σχεδιάζονται και να κατασκευάζονται κατά τρόπο τέτοιο ώστε να παρέχεται η δυνατότητα αυξημένης υποκατάστασης των πρωτογενών πρώτων υλών με ανακυκλωμένα υλικά. Η αύξηση της χρήσης ανακυκλωμένων υλικών υποστηρίζει την ανάπτυξη της κυκλικής οικονομίας με εύρυθμα λειτουργούσες αγορές ανακυκλωμένων υλικών, μειώνει το κόστος, τις εξαρτήσεις και τις αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις που σχετίζονται με τη χρήση πρωτογενών πρώτων υλών και επιτρέπει χρήση των υλικών αποδοτικότερη ως προς τους πόρους. Όσον αφορά τα διάφορα υλικά συσκευασίας, η χαμηλότερη εισροή ανακυκλωμένων υλικών παρατηρείται στις πλαστικές συσκευασίες. Για την αντιμετώπιση των ανησυχιών αυτών με τον καταλληλότερο τρόπο, είναι απαραίτητο να αυξηθεί η χρήση ανακυκλωμένων πλαστικών υλικών, με τη θέσπιση υποχρεωτικών στόχων για το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στις πλαστικές συσκευασίες σε διάφορα επίπεδα, ανάλογα με την ευαισθησία κατά την επαφή (21) των διαφόρων εφαρμογών πλαστικών συσκευασιών, και με τη διασφάλιση ότι οι εν λόγω στόχοι θα καταστούν δεσμευτικοί έως το 2030. Για να διασφαλιστεί η κυκλικότητα των συσκευασιών σε σταδιακή βάση, θα πρέπει να εφαρμοστούν αυξημένοι στόχοι από το 2040.

(37)

Το χαρτί που προκύπτει από τη διεργασία παραγωγής ξυλοπολτού δεν θα πρέπει να θεωρείται ότι εμπίπτει στον ορισμό του πλαστικού υλικού του παρόντος κανονισμού.

(38)

Για να διασφαλιστεί υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας του ανθρώπου και των ζώων σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης, και προκειμένου να αποφευχθεί κάθε κίνδυνος για την ασφάλεια του εφοδιασμού ή την ασφάλεια των φαρμάκων και των ιατροτεχνολογικών προϊόντων, ορισμένοι τύποι πλαστικών συσκευασιών θα πρέπει να εξαιρούνται από την υποχρέωση να έχουν ελάχιστο ανακυκλωμένο περιεχόμενο. Οι εν λόγω τύποι πλαστικών συσκευασιών είναι η στοιχειώδης συσκευασία, όπως ορίζεται στην οδηγία 2001/83/ΕΚ και στον κανονισμό (ΕΕ) 2019/6, οι ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες των ιατροτεχνολογικών προϊόντων που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/745, οι ευαίσθητες στην επαφή συσκευασίες των in vitro διαγνωστικών ιατροτεχνολογικών προϊόντων που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/746, οι ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες για τρόφιμα προοριζόμενα μόνο για βρέφη και μικρά παιδιά και οι ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες για τρόφιμα προοριζόμενα για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 609/2013. Η εξαίρεση αυτή θα πρέπει να εφαρμόζεται επίσης στην εξωτερική συσκευασία των φαρμάκων για ανθρώπινη και κτηνιατρική χρήση, όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2019/6 και στην οδηγία 2001/83/ΕΚ, σε περιπτώσεις που οι εν λόγω συσκευασίες πρέπει να συμμορφώνονται με ειδικές απαιτήσεις για τη διαφύλαξη της ποιότητας του φαρμάκου.

(39)

Προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι της ενσωμάτωσης ανακυκλωμένου περιεχομένου που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, η Επιτροπή θα πρέπει να δημοσιεύσει, το αργότερο 3 έτη μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, επισκόπηση της κατάστασης της τεχνολογικής ανάπτυξης και των περιβαλλοντικών επιδόσεων των πλαστικών συσκευασιών βιολογικής προέλευσης και, κατά περίπτωση, να υποβάλει νομοθετική πρόταση με απαιτήσεις και στόχους βιωσιμότητας.

(40)

Για την αποτροπή της δημιουργίας φραγμών στην εσωτερική αγορά και για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι το πλαστικό μέρος της συσκευασίας περιέχει ορισμένο ελάχιστο ποσοστό ανακυκλωμένου περιεχομένου που έχει ανακτηθεί από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση, ανά τύπο και μορφή συσκευασίας, όπως παρατίθενται στον παρόντα κανονισμό, το οποίο υπολογίζεται ανά μονάδα παραγωγής και έτος.

(41)

Η χρήση της μονάδας παραγωγής ως βάσης για τον υπολογισμό παρέχει στον κατασκευαστή συσκευασιών ορισμένη ευελιξία όσον αφορά την επίτευξη του ελάχιστου ποσοστού ανακυκλωμένου περιεχομένου. Η μονάδα παραγωγής θα πρέπει να νοείται ότι αναφέρεται μόνον σε μία βιομηχανική εγκατάσταση στην οποία κατασκευάζονται συσκευασίες.

(42)

Θα πρέπει να παρασχεθεί κίνητρο στους οικονομικούς φορείς προκειμένου να αυξήσουν το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στο πλαστικό μέρος της συσκευασίας. Ένας τρόπος για να επιτευχθεί αυτό είναι να διασφαλιστεί η διαφοροποίηση των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού ανάλογα με το ποσοστό ανακυκλωμένου περιεχομένου στη συσκευασία. Η διαφοροποίηση των τελών στις περιπτώσεις αυτές θα πρέπει να βασίζεται σε κοινούς κανόνες για τον υπολογισμό και την επαλήθευση του ανακυκλωμένου περιεχομένου στις συσκευασίες αυτές. Σε αυτό το πλαίσιο, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να διατηρούν υφιστάμενα συστήματα που παρέχουν εκ των προτέρων και δίκαιη πρόσβαση σε ανακυκλωμένο υλικό, προκειμένου να επιτύχουν τους στόχους για το ελάχιστο ανακυκλωμένο περιεχόμενο, υπό την προϋπόθεση ότι συνάδουν με τον παρόντα κανονισμό. Επιπλέον, θα πρέπει να παρέχεται κατά προτεραιότητα πρόσβαση σε τιμές αγοράς για τα ανακυκλωμένα υλικά και η ποσότητα των ανακυκλούμενων υλικών στα οποία παρέχεται κατά προτεραιότητα πρόσβαση θα πρέπει να αντιστοιχεί στην ποσότητα των συσκευασιών που διατίθενται στην επικράτεια του οικείου κράτους μέλους από τον οικονομικό φορέα εντός καθορισμένου χρονικού πλαισίου.

(43)

Θα πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή των κανόνων για τον υπολογισμό και την επαλήθευση του ποσοστού του ανακυκλωμένου περιεχομένου που έχει ανακτηθεί από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση, το οποίο υπολογίζεται ανά τύπο και μορφή συσκευασίας ως μέσος όρος ανά μονάδα παραγωγής και έτος, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο της διαδικασίας ανακύκλωσης, και προκειμένου να καθοριστεί ο μορφότυπος του τεχνικού φακέλου.

(44)

Για να δημιουργηθεί μια εσωτερική αγορά για υψηλής ποιότητας ανακύκλωση πλαστικών υλικών και για τη χρήση δευτερογενών πρώτων υλών, κάθε πλαστικό μέρος των συσκευασιών που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά θα πρέπει να περιέχει ένα ορισμένο ελάχιστο ποσοστό ανακυκλωμένου περιεχομένου που έχει ανακτηθεί από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση, ανά τύπο και μορφή συσκευασίας, όπως παρατίθενται στον παρόντα κανονισμό, το οποίο υπολογίζεται ως μέσος όρος ανά μονάδα παραγωγής και έτος. Ο τύπος συσκευασίας θα πρέπει να νοείται ότι αναφέρεται στο κυρίαρχο πολυμερές από το οποίο είναι κατασκευασμένη η συσκευασία, ενώ η μορφή της συσκευασίας θα πρέπει να νοείται ότι αναφέρεται στο μέγεθος και το σχήμα μιας συγκεκριμένης μονάδας συσκευασίας.

(45)

Η ανάγκη για υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος και της ανθρώπινης υγείας, ιδίως όσον αφορά το επίπεδο των εκπομπών στην ατμόσφαιρα, τα ύδατα και το έδαφος, υπαγορεύεται από διάφορους λόγους. Πρώτον, η κλιματική αλλαγή είναι παγκόσμιο φαινόμενο που δεν γνωρίζει σύνορα και οι επιπτώσεις της δεν συνδέονται άμεσα με την πηγή των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου: οι χώρες με χαμηλές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου μπορούν να πληγούν από την κλιματική αλλαγή κατά τρόπο δυσανάλογο προς το μερίδιό τους στις παγκόσμιες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Δεύτερον, τα υδάτινα συστήματα είναι διασυνδεδεμένα, για παράδειγμα μέσω ωκεάνιων ρευμάτων, και η πείρα δείχνει ότι η ρύπανση, συμπεριλαμβανομένης της ρύπανσης από τα πλαστικά απορρίμματα, που συμβαίνει σε ένα μέρος του πλανήτη μπορεί να εξαπλωθεί ευρέως σε άλλους ωκεανούς και ηπείρους. Τρίτον, οι εκπομπές στο έδαφος μπορούν να έχουν όχι μόνο τοπικές αλλά και διασυνοριακές επιπτώσεις, ιδίως όταν οι εκπομπές αυτές εισέρχονται στα υδατορεύματα. Η προώθηση της χρήσης ανακυκλωμένου περιεχομένου στις πλαστικές συσκευασίες βασίζεται στην παραδοχή ότι το ίδιο το ανακυκλωμένο περιεχόμενο έχει παραχθεί με περιβαλλοντικά βιώσιμο τρόπο, ώστε να μειώνεται το αποτύπωμα άνθρακα και να ενθαρρύνεται η κυκλική οικονομία. Για τον σκοπό αυτό, πρέπει να θεσπιστούν ορισμένες διασφαλίσεις, ώστε ο τρόπος με τον οποίο αποκτάται το ανακυκλωμένο περιεχόμενο να μην ακυρώνει τα περιβαλλοντικά οφέλη της χρήσης του ανακυκλωμένου περιεχομένου αυτού σε επόμενες πλαστικές συσκευασίες. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να αντιμετωπιστούν οι σχετικές περιβαλλοντικές ανησυχίες χωρίς διακρίσεις όσον αφορά, αφενός, τις εγχώρια παραγόμενες και, αφετέρου, τις εισαγόμενες πλαστικές συσκευασίες. Για τον σκοπό αυτό, οι εισαγωγές στην Ένωση θα πρέπει να υπόκεινται σε ισοδύναμους όρους όσον αφορά τις εκπομπές και τη χωριστή συλλογή καθώς και τα κριτήρια βιωσιμότητας για τις τεχνολογίες ανακύκλωσης.

(46)

Η χωριστή συλλογή πλαστικών απορριμμάτων είναι απαραίτητη καθώς έχει άμεσο και θετικό αντίκτυπο στο ποσοστό συλλογής, στην ποιότητα του συλλεγόμενου υλικού και στην ποιότητα των ανακυκλούμενων υλικών. Επιτρέπει την υψηλής ποιότητας ανακύκλωση και ενισχύει τη χρήση ποιοτικών δευτερογενών πρώτων υλών. Η πορεία προς μια «κοινωνία ανακύκλωσης» βοηθά στην αποφυγή της παραγωγής αποβλήτων και ενθαρρύνει τη χρήση των αποβλήτων ως πόρου, αποτρέποντας παράλληλα τον εγκλωβισμό πόρων στα χαμηλότερα επίπεδα της ιεράρχησης των αποβλήτων, ο οποίος έχει επιβλαβείς επιπτώσεις στο περιβάλλον και αντιβαίνει στην περιβαλλοντικά ορθή διαχείριση των αποβλήτων. Η χωριστή συλλογή αποτρέπει επίσης την ανάμειξη επικίνδυνων και μη επικίνδυνων αποβλήτων και, με τον τρόπο αυτό, εγγυάται την ασφάλεια των αποβλήτων και της μεταφοράς τους και προλαμβάνει τη ρύπανση, όπως προβλέπεται από διεθνείς κανόνες όπως η σύμβαση της Βασιλείας για τον έλεγχο της διασυνοριακής διακίνησης επικίνδυνων αποβλήτων και της διάθεσής τους (22) της 22ας Μαρτίου 1989, η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το δίκαιο της θάλασσας, της 10ης Δεκεμβρίου 1982 (23), η σύμβαση για την πρόληψη της θαλάσσιας ρύπανσης λόγω απόρριψης αποβλήτων και άλλων υλών, η οποία έγινε στο Λονδίνο στις 29 Δεκεμβρίου 1972 και το πρωτόκολλό της του 1996, και το παράρτημα V της διεθνούς σύμβασης για την πρόληψη της ρύπανσης από πλοία της 2ας Νοεμβρίου 1973 (MARPOL), όπως τροποποιήθηκε από το σχετικό πρωτόκολλο του 1978.

(47)

Επιπλέον, οι συζητήσεις σε διεθνές επίπεδο κατά τις διάφορες συνεδριάσεις της διακυβερνητικής επιτροπής διαπραγμάτευσης σχετικά με την ανάπτυξη διεθνούς νομικά δεσμευτικής πράξης για τη ρύπανση από τα πλαστικά υλικά, μεταξύ άλλων στο θαλάσσιο περιβάλλον υπό την αιγίδα του Περιβαλλοντικού Προγράμματος του ΟΗΕ («ΔΕΔ για τη ρύπανση από τα πλαστικά υλικά»), έχουν καταδείξει σε διεθνές επίπεδο την ανάγκη να ενταθεί η δράση σχετικά με τη χωριστή συλλογή των πλαστικών υλικών, προκειμένου να περιοριστούν οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις τους και να δοθεί ώθηση στην κυκλική οικονομία, με σκοπό την πρόληψη της παραγωγής αποβλήτων και τον περιορισμό της εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων. Επίσης κατέδειξαν τη βούληση των συμβαλλόμενων μερών να εγκρίνουν μέτρα προς την κατεύθυνση αυτή. Η σύμβαση για τη διαμεθοριακή ρύπανση της ατμόσφαιρας σε μεγάλη απόσταση (24), η οποία έγινε στη Γενεύη στις 14 Νοεμβρίου 1979, απαιτεί από τα μέρη της σύμβασης να προστατεύουν το περιβάλλον από τη ρύπανση της ατμόσφαιρας και να καταβάλλουν προσπάθειες για τον περιορισμό και, στο μέτρο του δυνατού, τη σταδιακή μείωση και την πρόληψή της, συμπεριλαμβανομένης της διαμεθοριακής ρύπανσης της ατμόσφαιρας σε μεγάλη απόσταση. Δυνάμει της σύμβασης για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών (25), η οποία έγινε στο Ελσίνκι στις 17 Μαρτίου 1992, τα συμβαλλόμενα μέρη υποχρεούνται να λαμβάνουν μέτρα για την πρόληψη, τον έλεγχο και τη μείωση των διαμεθοριακών επιπτώσεων της ρύπανσης των υδάτων. Σύμφωνα με τη διακήρυξη του Ρίο του 1992 της Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη, ο ρυπαίνων θα πρέπει, κατ’ αρχήν, να επωμίζεται το κόστος της ρύπανσης. Ως εκ τούτου, βιομηχανικές δραστηριότητες όπως η ανακύκλωση πλαστικών υλικών θα πρέπει να συνοδεύονται από μέτρα πρόληψης και μείωσης της ρύπανσης.

(48)

Ο περιβαλλοντικός στόχος της ενθάρρυνσης της χρήσης υλικών που ανακτώνται από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση απαιτεί η ανακύκλωση των πλαστικών υλικών να γίνεται με τρόπο που ελαχιστοποιεί την προκύπτουσα ρύπανση. Εάν δεν συμβαίνει αυτό, οι εκλυόμενοι κατά την ανακύκλωση βιομηχανικοί ρύποι θα μειώνουν ή θα εξαλείφουν την περιβαλλοντική προστιθέμενη αξία που προσφέρει η ενθάρρυνση της χρήσης ανακυκλωμένου πλαστικού υλικού. Θα πρέπει να αναπτυχθούν κριτήρια βιωσιμότητας όσον αφορά τις τεχνολογίες ανακύκλωσης πλαστικών απορριμμάτων μετά την κατανάλωση. Θα πρέπει να εξασφαλίζουν υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος και της ανθρώπινης υγείας, ιδίως όσον αφορά το επίπεδο των εκπομπών στην ατμόσφαιρα, τα ύδατα και το έδαφος, καθώς και την αποδοτική χρήση των πόρων. Για τον σκοπό αυτόν, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ σχετικά με τον καθορισμό κριτηρίων βιωσιμότητας για τις τεχνολογίες ανακύκλωσης πλαστικών. Η ανακύκλωση θα πρέπει, έτσι, να πραγματοποιείται με περιβαλλοντικά ορθό τρόπο, συντείνοντας στην υψηλή ποιότητα των διαδικασιών και των προϊόντων ανακύκλωσης και εξασφαλίζοντας υψηλά πρότυπα για τον τομέα της ανακύκλωσης. Με την εξασφάλιση του κατάλληλου επιπέδου βιωσιμότητας της τεχνολογίας ανακύκλωσης και, κατά συνέπεια, του ανακυκλούμενου υλικού, η ενθάρρυνση της χρήσης ανακυκλωμένου περιεχομένου στις πλαστικές συσκευασίες καθίσταται περιβαλλοντικά υπεύθυνο μέτρο. Στις συζητήσεις κατά τις συνεδριάσεις της ΔΕΔ για τη ρύπανση από τα πλαστικά υλικά τονίστηκε επίσης ότι είναι σημαντικό να εξασφαλίζεται η περιβαλλοντικά ορθή λειτουργία των τεχνολογιών ανακύκλωσης.

(49)

Η μεθοδολογία για την αξιολόγηση, την επαλήθευση και την πιστοποίηση —μεταξύ άλλων, μέσω ελέγχου από τρίτους— της ισοδυναμίας των κανόνων που εφαρμόζονται όταν το ανακυκλωμένο περιεχόμενο που έχει ανακτηθεί από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση ανακυκλώνεται ή συλλέγεται σε τρίτη χώρα θα πρέπει να εξασφαλίζει υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος και της ανθρώπινης υγείας, ιδίως όσον αφορά το επίπεδο των εκπομπών στην ατμόσφαιρα, τα ύδατα και το έδαφος, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να εξασφαλίζεται η περιβαλλοντικά ορθή εκτέλεση της ανακύκλωσης, τη δυνατότητα να εξασφαλίζεται υψηλής ποιότητας ανακύκλωση, το επίπεδο των προτύπων ποιότητας για τον τομέα της ανακύκλωσης και το επίπεδο αποδοτικής χρήσης των πόρων. Οι παράγοντες αυτοί έχουν καίρια σημασία για την επίτευξη κυκλικότητας των πόρων, μέσω της οποίας ασκείται μικρότερη πίεση στους εξαντλήσιμους φυσικούς πόρους. Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον καθορισμό της εν λόγω μεθοδολογίας

(50)

Τα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα και περιέχουν ανακυκλωμένο πλαστικό υλικό πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2022/1616 της Επιτροπής (26), ο οποίος περιλαμβάνει απαιτήσεις για τις τεχνολογίες ανακύκλωσης. Όσον αφορά τις πλαστικές συσκευασίες, με εξαίρεση τις πλαστικές συσκευασίες που κατασκευάζονται από τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο (PET), ενδείκνυται να αξιολογείται εκ νέου η διαθεσιμότητα κατάλληλων τεχνολογιών ανακύκλωσης για τις εν λόγω πλαστικές συσκευασίες σε ικανό χρόνο πριν από την ημερομηνία εφαρμογής των σχετικών απαιτήσεων για το ανακυκλωμένο περιεχόμενο. Η εν λόγω αξιολόγηση θα πρέπει επίσης να καλύπτει την κατάσταση αδειοδότησης βάσει των συναφών ενωσιακών κανόνων και την εγκατάσταση, σε πρακτικό επίπεδο, των εν λόγω τεχνολογιών. Βάσει της εν λόγω αξιολόγησης, ενδέχεται να υπάρξει ανάγκη να προβλεφθούν παρεκκλίσεις από τις απαιτήσεις ανακυκλωμένου περιεχομένου για συγκεκριμένες ευαίσθητες στην επαφή πλαστικές συσκευασίες ή να τροποποιηθεί ο κατάλογος των εξαιρέσεων που περιέχεται στον παρόντα κανονισμό. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ.

(51)

Προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι κίνδυνοι που συνδέονται με ενδεχόμενη ανεπαρκή προσφορά συγκεκριμένων πλαστικών απορριμμάτων για ανακύκλωση, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε υπερβολικές τιμές ή δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία, την ασφάλεια και το περιβάλλον, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ για την προσαρμογή των ελάχιστων ποσοστών ανακυκλωμένου περιεχομένου που ανακτάται από πλαστικά απορρίμματα μετά την κατανάλωση. Κατά την αξιολόγηση της αιτιολόγησης των εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογεί καλά τεκμηριωμένες αιτήσεις από φυσικά και νομικά πρόσωπα.

(52)

Όσον αφορά τα υλικά εκτός των πλαστικών υλικών, όπως το γυαλί ή το αλουμίνιο, η τάση αντικατάστασης των πρωτογενών πρώτων υλών με ανακυκλωμένα υλικά είναι εμφανής και αναμένεται να συνεχιστεί λόγω των εξελίξεων στο νομικό και οικονομικό περιβάλλον και των προσδοκιών των καταναλωτών. Ωστόσο, η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί στενά τη χρήση ανακυκλωμένου περιεχομένου στα υλικά συσκευασίας εκτός των πλαστικών υλικών, και θα πρέπει να αξιολογεί κατά πόσον είναι σκόπιμη η πρόταση θέσπισης περαιτέρω μέτρων, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού στόχων, με σκοπό την αύξηση της χρήσης ανακυκλωμένου περιεχομένου στις συσκευασίες εκτός των πλαστικών συσκευασιών.

(53)

Η ροή βιολογικών αποβλήτων μολύνεται συχνά με συμβατικά πλαστικά υλικά και οι ροές ανακύκλωσης υλικών μολύνονται συχνά με λιπασματοποιήσιμα πλαστικά υλικά. Αυτή η διασταυρούμενη μόλυνση οδηγεί σε σπατάλη πόρων και χαμηλότερη ποιότητα δευτερογενών πρώτων υλών και θα πρέπει να προλαμβάνεται στην πηγή. Λαμβανομένης υπόψη αυτής της ανησυχίας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προσδιορίζουν την κατάλληλη διαχείριση των αποβλήτων στο έδαφός τους για τις λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες. Δεδομένου ότι η ενδεδειγμένη οδός απόρριψης για τις λιπασματοποιήσιμες πλαστικές συσκευασίες προκαλεί ολοένα μεγαλύτερη σύγχυση στους καταναλωτές, δικαιολογείται και είναι αναγκαίο να θεσπιστούν σαφείς και κοινοί κανόνες σχετικά με τη χρήση των λιπασματοποιήσιμων πλαστικών συσκευασιών, καθιστώντας την υποχρεωτική μόνον όταν αποφέρει σαφές όφελος για το περιβάλλον ή την υγεία του ανθρώπου. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όταν η χρήση των λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών συμβάλλει στη συλλογή ή την απόρριψη βιολογικών αποβλήτων, παραδείγματος χάρη για προϊόντα στα οποία ο διαχωρισμός μεταξύ του περιεχομένου και της συσκευασίας είναι ιδιαίτερα πολύπλοκος, όπως οι φακελίσκοι τσαγιού.

(54)

Όσον αφορά περιορισμένο αριθμό εφαρμογών συσκευασιών που κατασκευάζονται από βιοαποδομήσιμα πλαστικά πολυμερή, υπάρχει αποδείξιμο περιβαλλοντικό όφελος από τη χρήση λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών, οι οποίες εισέρχονται σε εγκαταστάσεις λιπασματοποίησης, μεταξύ άλλων σε εγκαταστάσεις αναερόβιας χώνευσης υπό ελεγχόμενες συνθήκες. Επιπλέον, όταν ένα κράτος μέλος εφαρμόζει το άρθρο 22 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο της οδηγίας 2008/98/ΕΚ και το εν λόγω κράτος μέλος διαθέτει κατάλληλα προγράμματα συλλογής αποβλήτων και υποδομές επεξεργασίας αποβλήτων, το εν λόγω κράτος μέλος θα πρέπει να έχει ευελιξία να αποφασίσει αν θα επιτρέπεται η διάθεση στο έδαφός τους για πρώτη φορά λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών για μονάδες μίας μερίδας για σύστημα παρασκευής καφέ, τσαγιού ή άλλου ροφήματος που αποτελούνται από υλικό συσκευασίας που δεν είναι μέταλλο, πολύ λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς και λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς και η διάθεση στο έδαφός τους για πρώτη φορά άλλων συσκευασιών που υπόκειντο σε απαίτηση να είναι λιπασματοποιήσιμες πριν από την ημερομηνία εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Προκειμένου να αποφευχθεί η σύγχυση των καταναλωτών όσον αφορά την ορθή οδό απόρριψης, και λαμβανομένου υπόψη του περιβαλλοντικού οφέλους από την κυκλικότητα του άνθρακα, όλες οι άλλες συσκευασίες θα πρέπει να καταλήγουν σε ανακύκλωση υλικών και ο σχεδιασμός αυτών των συσκευασιών θα πρέπει να διασφαλίζει ότι δεν επηρεάζεται η ανακυκλωσιμότητα των υπόλοιπων ροών αποβλήτων.

(55)

Επιπλέον, τα βιοαποδομήσιμα απόβλητα δεν θα πρέπει να οδηγούν στην παρουσία ρυπαντών στο παραγόμενο λίπασμα. Οι απαιτήσεις του εναρμονισμένου προτύπου EN 13432:2000 «Συσκευασία — Απαιτήσεις για συσκευασία ανακτήσιμη μέσω λιπασματοποίησης και βιοαποικοδόμησης — Σχήμα δοκιμής και κριτήρια αξιολόγησης για την τελική αποδοχή της συσκευασίας» θα πρέπει να αναθεωρηθούν όσον αφορά τους χρόνους λιπασματοποίησης, τα επιτρεπόμενα επίπεδα μόλυνσης και τους περιορισμούς στην έκλυση μικροπλαστικών, ώστε τα υλικά αυτά να μπορούν να υποβάλλονται σε κατάλληλη επεξεργασία σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας βιολογικών αποβλήτων. Επιπλέον, θα πρέπει να θεσπιστεί στην Ένωση παρόμοιο πρότυπο για την οικιακή λιπασματοποίηση.

(56)

Όπως περιγράφεται στο «πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για τις πλαστικές ύλες βιολογικής προέλευσης και τις βιοαποδομήσιμες και λιπασματοποιήσιμες πλαστικές ύλες», το οποίο παρουσιάζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 30ής Νοεμβρίου 2022, η συμμόρφωση με τα πρότυπα βιομηχανικής λιπασματοποίησης δεν συνεπάγεται αποσύνθεση στην οικιακή λιπασματοποίηση. Στη βιομηχανική λιπασματοποίηση, οι απαιτούμενες συνθήκες είναι υψηλές θερμοκρασίες και υψηλά επίπεδα υγρασίας. Στην κατ’ οίκον λιπασματοποίηση, η οποία εκτελείται από ιδιώτες, μεταξύ άλλων σε επίπεδο κοινότητας, οι πραγματικές συνθήκες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις τοπικές κλιματικές συνθήκες και τις πρακτικές των καταναλωτών. Ως εκ τούτου, υπάρχει κίνδυνος η βιοαποδόμηση στην κατ’ οίκον λιπασματοποίηση να είναι βραδύτερη από ό,τι στη βιομηχανική λιπασματοποίηση ή να μην ολοκληρώνεται. Ειδικότερα, η κατ’ οίκον λιπασματοποίηση πλαστικών συσκευασιών θα πρέπει να εξετάζεται ως δυνατότητα μόνο για ειδικές εφαρμογές και στο πλαίσιο ειδικών τοπικών συνθηκών υπό την εποπτεία των αρμόδιων αρχών.

(57)

Εφόσον δικαιολογείται και είναι σκόπιμο λόγω των τεχνολογικών και κανονιστικών εξελίξεων που επηρεάζουν την απόρριψη των λιπασματοποιήσιμων πλαστικών υλικών και υπό τους ειδικούς όρους που διασφαλίζουν την επωφελή χρήση των εν λόγω υλικών για το περιβάλλον και την υγεία του ανθρώπου, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλλει, κατά περίπτωση, νομοθετική πρόταση προκειμένου να τροποποιεί τον κατάλογο των συσκευασιών που επιτρέπεται να είναι λιπασματοποιήσιμες.

(58)

Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της συμμόρφωσης όσον αφορά τις απαιτήσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό για τις λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες, είναι απαραίτητη η πρόβλεψη τεκμηρίου συμμόρφωσης για τις λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες το οποίο θα είναι σύμφωνο με τα εναρμονισμένα πρότυπα που εκδόθηκαν δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (27). Για να διαπιστωθεί αν το τεκμήριο εφαρμόζεται, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη λεπτομερείς τεχνικές προδιαγραφές των εν λόγω απαιτήσεων σύμφωνα με τις τελευταίες επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις. Οι παράμετροι, μεταξύ άλλων οι χρόνοι λιπασματοποίησης και τα επιτρεπόμενα επίπεδα μόλυνσης, θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις πραγματικές συνθήκες στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας βιολογικών αποβλήτων, μεταξύ άλλων στις διεργασίες αναερόβιας χώνευσης. Το ισχύον πρότυπο για τη βιομηχανική λιπασματοποίηση δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως βάση τεκμηρίου συμμόρφωσης, καθώς το εν λόγω πρότυπο πρέπει να αναθεωρηθεί και να αντικατασταθεί από επικαιροποιημένη έκδοση. Ωστόσο, έως ότου εκδοθεί νέο ή επικαιροποιημένο εναρμονισμένο πρότυπο, μπορεί να χρησιμοποιείται ως οδηγός το ισχύον. Όσον αφορά τις κατ’ οίκον λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες, η Επιτροπή θα πρέπει να ζητήσει την ανάπτυξη προτύπου ΕΝ, όπως αρμόζει.

(59)

Όλες οι συσκευασίες που προορίζονται να έρχονται σε επαφή με τρόφιμα ή είναι ήδη σε επαφή με τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένων των λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών, πρέπει να πληρούν τις απαιτήσεις που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1935/2004. Κατά περίπτωση, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα να χρησιμοποιούνται η τεκμηρίωση και οι πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει νομικών πράξεων της Ένωσης για τα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, στο πλαίσιο των πληροφοριών και της τεκμηρίωσης που απαιτούνται δυνάμει του παρόντος κανονισμού.

(60)

Οι συσκευασίες θα πρέπει να σχεδιάζονται κατά τρόπο τέτοιο ώστε να ελαχιστοποιείται ο όγκος και το βάρος τους και να είναι ανακυκλώσιμες και, παράλληλα, να διατηρούν την ικανότητά τους να επιτελούν τις συσκευαστικές λειτουργίες τους. Ο κατασκευαστής θα πρέπει να αξιολογεί τη συσκευασία με βάση τα κριτήρια επιδόσεων που απαριθμούνται στον παρόντα κανονισμό. Δεδομένων των στόχων του παρόντος κανονισμού για τη μείωση της παραγωγής συσκευασιών και απορριμμάτων συσκευασίας και τη βελτίωση της κυκλικότητας των συσκευασιών σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά, είναι σκόπιμο τα ισχύοντα κριτήρια να συμπληρωθούν και να διευκρινιστούν περαιτέρω και να καταστούν πιο αυστηρά. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να τροποποιηθεί ο κατάλογος των κριτηρίων επιδόσεων των συσκευασιών που απαριθμούνται στο εναρμονισμένο πρότυπο EN 13428:2004 «Συσκευασία — Ειδικές απαιτήσεις κατά την κατασκευή και τη σύνθεση — Πρόληψη με μείωση στην πηγή». Ωστόσο, έως ότου εκδοθεί νέο ή επικαιροποιημένο εναρμονισμένο πρότυπο, μπορεί να χρησιμοποιείται το υφιστάμενο πρότυπο EN 13428:2004. Παρότι η εμπορία και η αποδοχή από τους καταναλωτές εξακολουθούν να είναι σημαντικές για τον σχεδιασμό των συσκευασιών, δεν θα πρέπει να αποτελούν μέρος των κριτηρίων επιδόσεων και να δικαιολογούν καθαυτές την αύξηση του βάρους και του όγκου των συσκευασιών. Ωστόσο, αυτό δεν θα πρέπει να θίγει τις προδιαγραφές για τα βιοτεχνικά και τα βιομηχανικά προϊόντα και για τα τρόφιμα και τα γεωργικά προϊόντα που είναι καταχωρισμένα και προστατεύονται βάσει του συστήματος προστασίας γεωγραφικών ενδείξεων της ΕΕ, στο πλαίσιο του στόχου της Ένωσης για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και της παραδοσιακής τεχνογνωσίας, μεταξύ άλλων βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (28) για τον οίνο και του κανονισμού (ΕΕ) 2019/787 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (29) για τα αλκοολούχα ποτά ή του κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (30) για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα, ή που καλύπτονται από συστήματα ποιότητας αναφερόμενα στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 2024/1143 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (31). Δεν θα πρέπει επίσης να θίγει τα σχέδια συσκευασίας που προστατεύονται από το ενωσιακό ή εθνικό δίκαιο για τα σχέδια και υποδείγματα ή για τα εμπορικά σήματα ή από διεθνείς συμφωνίες που ισχύουν σε ένα από τα κράτη μέλη. Η εξαίρεση των εν λόγω συσκευασιών δικαιολογείται μόνο στον βαθμό που οι νέοι κανόνες για την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών επηρεάζουν το σχήμα της συσκευασίας κατά τέτοιο τρόπο ώστε το εμπορικό σήμα να μην καθιστά πλέον εφικτή τη διάκριση του προϊόντος που φέρει το εμπορικό σήμα από προϊόντα άλλης επιχείρησης και το σχέδιο να μην μπορεί πλέον να διατηρήσει τα νέα και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του. Προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος κατάχρησης, η εξαίρεση θα πρέπει να εφαρμόζεται μόνο στα δικαιώματα επί εμπορικών σημάτων και σχεδίων και υποδειγμάτων που προστατεύονται πριν από τις 11 Φεβρουαρίου 2025. Από την άλλη πλευρά, η ανακυκλωσιμότητα, η χρήση ανακυκλωμένου περιεχομένου και η επαναχρησιμοποίηση των συσκευασιών θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την αύξηση του βάρους ή του όγκου των συσκευασιών και θα πρέπει να προστεθούν στα κριτήρια επιδόσεων. Συσκευασίες με διπλά τοιχώματα, διπλούς πυθμένες και άλλα χαρακτηριστικά που αποσκοπούν μόνο στην αύξηση του προσλαμβανόμενου όγκου του προϊόντος δεν θα πρέπει να τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά, καθώς οι εν λόγω συσκευασίες δεν πληρούν την απαίτηση περί ελαχιστοποίησης των συσκευασιών. Ο ίδιος κανόνας θα πρέπει να εφαρμόζεται στις περιττές συσκευασίες που δεν είναι απαραίτητες για τη διασφάλιση της λειτουργικότητας της συσκευασίας.

(61)

Για να διασφαλιστεί η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις ελαχιστοποίησης των συσκευασιών, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στον περιορισμό του κενού χώρου στις ομαδοποιημένες συσκευασίες και τις συσκευασίες μεταφοράς, συμπεριλαμβανομένων των συσκευασιών του ηλεκτρονικού εμπορίου.

(62)

Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της συμμόρφωσης όσον αφορά τις απαιτήσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό για την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών, είναι απαραίτητη η πρόβλεψη τεκμηρίου συμμόρφωσης για τις συσκευασίες που συμμορφώνονται με τα εναρμονισμένα πρότυπα που εκδόθηκαν σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 με σκοπό τη διατύπωση λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών των εν λόγω απαιτήσεων και τον προσδιορισμό μετρήσιμων κριτηρίων σχεδιασμού, συμπεριλαμβανομένων, όπου αρμόζει, ορίων μέγιστου βάρους ή κενού χώρου για ειδικές μορφές συσκευασιών, καθώς και προκαθορισμένων, τυποποιημένων σχεδίων συσκευασίας που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις ελαχιστοποίησης των συσκευασιών.

(63)

Για την προαγωγή της κυκλικότητας και της βιώσιμης χρήσης των συσκευασιών, θα πρέπει να παρασχεθούν κίνητρα για τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες και τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης. Για τον σκοπό αυτό, είναι απαραίτητο να αποσαφηνιστεί η έννοια της επαναχρησιμοποιήσιμης συσκευασίας και να διασφαλιστεί ότι συνδέεται όχι μόνο με τον σχεδιασμό της συσκευασίας, αλλά και με τη δημιουργία συστημάτων επαναχρησιμοποίησης που πληρούν τις ελάχιστες απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Ο σχεδιασμός της συσκευασίας θα πρέπει να επιτρέπει τον μέγιστο δυνατό αριθμό κύκλων χρήσης και την τήρηση των απαιτήσεων ασφάλειας, ποιότητας και υγιεινής κατά την εκκένωση, εκφόρτωση, επαναπλήρωση ή επαναφόρτωσή τους. Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της συμμόρφωσης όσον αφορά τις απαιτήσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό για τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες, είναι απαραίτητη η πρόβλεψη τεκμηρίου συμμόρφωσης για τις συσκευασίες που συμμορφώνονται με τα εναρμονισμένα πρότυπα που εκδόθηκαν σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 με σκοπό τη διατύπωση λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών δυνάμει του εν λόγω κανονισμού και τον καθορισμό κριτηρίων και μορφοτύπων επαναχρησιμοποιήσιμων συσκευασιών, μεταξύ άλλων ελάχιστου αριθμού διαδρομών ή κύκλων χρήσης, τυποποιημένων σχεδίων και υποδειγμάτων, καθώς και απαιτήσεων για συστήματα επαναχρησιμοποίησης, συμπεριλαμβανομένων απαιτήσεων υγιεινής.

(64)

Είναι απαραίτητο οι καταναλωτές να ενημερώνονται και να έχουν τη δυνατότητα απόρριψης των απορριμμάτων συσκευασίας με ενδεδειγμένο τρόπο. Για τον σκοπό αυτό, είναι σκόπιμο να θεσπιστεί σύστημα εναρμονισμένης επισήμανσης με βάση τη σύνθεση των υλικών της συσκευασίας για τη διαλογή των απορριμμάτων και σε συνδυασμό με αντίστοιχες ετικέτες στα δοχεία απορριμμάτων. Γνώμονας για τον σχεδιασμό των ετικετών θα πρέπει να είναι η ανάγκη ένα τέτοιο σύστημα εναρμονισμένης επισήμανσης να αναγνωρίζεται από όλους τους πολίτες ανεξαρτήτως των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους, όπως η ηλικία και οι γλωσσικές γνώσεις. Ένα τέτοιο σύστημα μπορεί να επιτευχθεί με τη χρήση εικονογραμμάτων, με ελάχιστα γλωσσικά στοιχεία. Τα εν λόγω σχέδια θα χρησιμεύσουν και στην ελαχιστοποίηση του κόστους μετάφρασης, το οποίο θα προέκυπτε σε διαφορετική περίπτωση.

(65)

Η διαλογή αποτελεί ουσιαστικό βήμα για τη διασφάλιση μεγαλύτερης κυκλικότητας των συσκευασιών. Θα πρέπει να ενθαρρυνθεί η βελτίωση των ικανοτήτων διαλογής, ιδίως μέσω τεχνολογικών καινοτομιών, προκειμένου να μπορέσει να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα της διαλογής και, ως εκ τούτου, να βελτιωθεί η ποιότητα των πρώτων υλών για ανακύκλωση.

(66)

Προκειμένου να διευκολυνθούν οι καταναλωτές στη διαλογή και απόρριψη των απορριμμάτων συσκευασίας, θα πρέπει να θεσπιστεί σύστημα εναρμονισμένων συμβόλων και να απαιτηθεί να τοποθετούνται αυτά τόσο πάνω στις συσκευασίες όσο και πάνω στα δοχεία απορριμμάτων, ώστε να μπορούν οι καταναλωτές να αντιστοιχίζουν τα σύμβολα κατά την απόρριψη. Τα σύμβολα θα πρέπει να επιτρέπουν την ορθή διαχείριση των αποβλήτων, παρέχοντας στους καταναλωτές πληροφορίες σχετικά με τις ιδιότητες λιπασματοποίησης των εν λόγω συσκευασιών. Μέσω των εν λόγω πληροφοριών θα πρέπει, ιδίως, να αποφεύγεται η σύγχυση των καταναλωτών σχετικά με τις λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες, οι οποίες δεν είναι, καθαυτές, κατάλληλες για κατ’ οίκον λιπασματοποίηση, αλλά μπορούν να λιπασματοποιούνται μόνο σε βιομηχανικά ελεγχόμενες συνθήκες. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω πληροφορίες θα πρέπει να αποτρέπουν την ρίψη λιπασματοποιήσιμων συσκευασιών στη φύση. Η προσέγγιση αυτή θα βελτιώνει τη χωριστή συλλογή απορριμμάτων συσκευασίας, με αποτέλεσμα υψηλότερη ποιότητα ανακύκλωσης των απορριμμάτων συσκευασίας, και έχει ως στόχο να εισαγάγει ένα επίπεδο εναρμόνισης των συστημάτων συλλογής απορριμμάτων συσκευασίας στην εσωτερική αγορά. Επίσης, είναι αναγκαία η εναρμόνιση των συμβόλων που σχετίζονται με τα υποχρεωτικά συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που θεσπίζονται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να απαιτούν να χρησιμοποιούνται τέτοιες εναρμονισμένες ετικέτες σε συσκευασίες που υπόκεινται σε συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής τα οποία έχουν θεσπιστεί, δυνάμει εθνικής νομοθεσίας, πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού. Δεδομένου ότι οι συσκευασίες μεταφοράς δεν συλλέγονται μέσω των συστημάτων συλλογής αστικών αποβλήτων, η χρήση των εν λόγω συμβόλων δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτική για αυτές, με εξαίρεση τις συσκευασίες ηλεκτρονικού εμπορίου.

(67)

Η επισήμανση ανακυκλωμένου περιεχομένου στις συσκευασίες δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτική, δεδομένου ότι οι εν λόγω πληροφορίες δεν διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση της ορθής επεξεργασίας των συσκευασιών κατά το τέλος του κύκλου ζωής. Ωστόσο, οι κατασκευαστές θα υποχρεούνται να εκπληρώνουν στόχους ανακυκλωμένου περιεχομένου βάσει του παρόντος κανονισμού και ενδέχεται να επιθυμούν να αναγράφουν τις εν λόγω πληροφορίες επάνω στις συσκευασίες τους για να ενημερώνουν τους καταναλωτές σχετικά με το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στις συσκευασίες. Προκειμένου να διασφαλιστεί η κοινοποίηση των εν λόγω πληροφοριών με εναρμονισμένο τρόπο σε ολόκληρη την Ένωση, θα πρέπει να εναρμονιστούν οι ετικέτες που υποδεικνύουν το ανακυκλωμένο περιεχόμενο.

(68)

Δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτική ούτε η επισήμανση του περιεχομένου πλαστικού υλικού βιολογικής προέλευσης στις συσκευασίες, επειδή υπάρχουν ορισμένες προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούν τα πλαστικά υλικά βιολογικής προέλευσης ώστε να εξασφαλίζεται η βιωσιμότητα, απαιτούνται δε περισσότερα επιστημονικά στοιχεία για να διασφαλιστεί ότι η χρήση πλαστικού υλικού βιολογικής προέλευσης, καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του, συνάδει με τις αρχές της κυκλικής οικονομίας, όπως ορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 30ής Νοεμβρίου 2022 σχετικά με ένα πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για τις πλαστικές ύλες βιολογικής προέλευσης και τις βιοαποδομήσιμες και λιπασματοποιήσιμες πλαστικές ύλες. Ωστόσο, οι κατασκευαστές ενδέχεται να επιθυμούν να αναγράφουν τις εν λόγω πληροφορίες στις συσκευασίες τους με σκοπό την ενημέρωση των καταναλωτών σχετικά με το περιεχόμενο πλαστικού υλικού βιολογικής προέλευσης στις συσκευασίες. Προκειμένου να διασφαλιστεί η κοινοποίηση των εν λόγω πληροφοριών με εναρμονισμένο τρόπο σε ολόκληρη την Ένωση, θα πρέπει να εναρμονιστούν οι ετικέτες που υποδεικνύουν το περιεχόμενο πλαστικού υλικού βιολογικής προέλευσης.

(69)

Όσον αφορά τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες, για να ενημερώνονται οι τελικοί χρήστες σχετικά με τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης, τη διαθεσιμότητα συστημάτων επαναχρησιμοποίησης και τη θέση των διαύλων συλλογής, οι εν λόγω συσκευασίες θα πρέπει να φέρουν κωδικό QR ή άλλον τυποποιημένο, ανοικτό φορέα ψηφιακών δεδομένων που παρέχει αυτές τις πληροφορίες. Ο κωδικός QR ή ο φορέας δεδομένων θα πρέπει να περιέχει πληροφορίες που διευκολύνουν την παρακολούθηση και τον υπολογισμό των διαδρομών και των κύκλων χρήσης ή μια μέση εκτίμηση αν οι υπολογισμοί αυτοί δεν είναι εφικτοί. Η χρήση της ετικέτας αυτής θα πρέπει να είναι οικειοθελής για συστήματα ανοικτού βρόχου, για τα οποία δεν υπάρχει διαχειριστής συστήματος. Επιπλέον, οι επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες προς πώληση θα πρέπει να προσδιορίζονται με σαφήνεια στο σημείο πώλησης.

(70)

Δεν θα πρέπει να υπάρχουν πολλαπλές ετικέτες στη συσκευασία. Για να αποφευχθεί αυτό, όταν άλλες νομικές πράξεις της Ένωσης απαιτούν οι πληροφορίες επί του συσκευασμένου προϊόντος να διατίθενται ψηφιακά μέσω φορέα δεδομένων, οι πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει του παρόντος κανονισμού για τη συσκευασία και για το συσκευασμένο προϊόν δυνάμει άλλων νομικών πράξεων της Ένωσης θα πρέπει να είναι προσβάσιμες μέσω του ίδιου φορέα δεδομένων. Ο εν λόγω φορέας δεδομένων θα πρέπει να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού ή άλλων εφαρμοστέων νομοθετικών πράξεων της Ένωσης. Ειδικότερα, όταν το συσκευασμένο προϊόν καλύπτεται από τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1781 ή άλλες νομοθετικές πράξεις της Ένωσης βάσει των οποίων απαιτείται ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος, το εν λόγω ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος θα πρέπει να χρησιμοποιείται και για την παροχή των σχετικών πληροφοριών βάσει του παρόντος κανονισμού. Όταν η συσκευασία περιέχει ουσίες που προκαλούν ανησυχία, αυτό θα πρέπει να επισημαίνεται με τη χρήση τυποποιημένης, ανοικτής τεχνολογίας ψηφιακής σήμανσης, όπως ορίζεται στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδει η Επιτροπή. Οι εν λόγω πληροφορίες θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι φορείς διαχείρισης αποβλήτων έχουν πρόσβαση σε σχετικές πληροφορίες που αφορούν τη χημική σύνθεση των συσκευασιών για τον προσδιορισμό της καταλληλότερης επιλογής διαχείρισης αποβλήτων, σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων, προωθώντας έτσι την κυκλικότητα των συσκευασιών.

(71)

Για να μπορέσουν να επιτευχθούν οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, οι καταναλωτές θα πρέπει να προστατεύονται από παραπλανητικές και συγκεχυμένες πληροφορίες σχετικά με τα χαρακτηριστικά και την κατάλληλη επεξεργασία των συσκευασιών κατά το τέλος του κύκλου ζωής τους, για τα οποία έχουν θεσπιστεί εναρμονισμένες ετικέτες βάσει του παρόντος κανονισμού. Η αναγνώριση των συσκευασιών που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού θα πρέπει να είναι δυνατή μέσω αντίστοιχου συμβόλου σε ολόκληρη την επικράτεια στην οποία εφαρμόζεται το εν λόγω πρόγραμμα προκειμένου να επισημαίνεται ότι ο παραγωγός ανταποκρίνεται στις οικείες υποχρεώσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού. Η εν λόγω αναγνώριση θα πρέπει να επιτυγχάνεται μόνο μέσω κωδικού QR ή άλλης τυποποιημένης, ανοικτής τεχνολογίας ψηφιακής σήμανσης. Το εν λόγω σύμβολο θα πρέπει να είναι σαφές και ξεκάθαρο για τους καταναλωτές όσον αφορά την ανακυκλωσιμότητα της συσκευασίας.

(72)

Οι συσκευασίες που καλύπτονται από υποχρεωτικά συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής θα πρέπει να φέρουν ετικέτα που να ενημερώνει τους καταναλωτές ότι οι συσκευασίες καλύπτονται από το εν λόγω σύστημα και ότι, ως εκ τούτου, οι συσκευασίες θα πρέπει να συλλέγονται μέσω ειδικών διαύλων συλλογής εγκεκριμένων για τον σκοπό αυτό από εθνικές αρχές. Η ετικέτα αυτή θα πρέπει να είναι εναρμονισμένη ετικέτα της ΕΕ που θα θεσπίσει η Επιτροπή. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να απαιτούν να χρησιμοποιούνται τέτοιες εναρμονισμένες ετικέτες σε συσκευασίες που υπόκεινται σε συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής, τα οποία έχουν θεσπιστεί, δυνάμει εθνικής νομοθεσίας, πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού.

(73)

Η οδηγία 2005/29/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (32) λειτουργεί ως «δίχτυ ασφαλείας» που εξασφαλίζει υψηλό επίπεδο προστασίας των καταναλωτών σε όλους τους τομείς, συμπληρώνοντας λεπτομερέστερες απαιτήσεις του δικαίου της Ένωσης που αφορά συγκεκριμένους τομείς ή συγκεκριμένα προϊόντα, με εξαίρεση περιπτώσεις σύγκρουσης μεταξύ των διατάξεων της εν λόγω οδηγίας και άλλων ενωσιακών κανόνων που αφορούν συγκεκριμένες πτυχές αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, στις οποίες περιπτώσεις οι κανόνες αυτοί θα πρέπει να υπερισχύουν σε σχέση με τις εν λόγω ειδικές πτυχές. Η οδηγία (ΕΕ) 2024/825 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (33) προβλέπει ότι η αναγραφή προαιρετικού σήματος βιωσιμότητας, το οποίο δεν πληροί ορισμένες απαιτήσεις, συνιστά αθέμιτη εμπορική πρακτική.

(74)

Για να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή των απαιτήσεων επισήμανσης, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για την περαιτέρω βελτίωση της διαλογής απορριμμάτων, την κατάρτιση της μεθοδολογίας για τον προσδιορισμό της σύνθεσης των υλικών των συσκευασιών και τον προσδιορισμό των ουσιών που προκαλούν ανησυχία μέσω τυποποιημένων, ανοικτών, ψηφιακών τεχνολογιών και τον καθορισμό εναρμονισμένης ετικέτας και προδιαγραφών και των μορφοτύπων για τις απαιτήσεις επισήμανσης για τις συσκευασίες και τα δοχεία απορριμμάτων που θεσπίζονται βάσει του παρόντος κανονισμού. Κατά την ανάπτυξη των εν λόγω προδιαγραφών, η Επιτροπή θα πρέπει να διατηρήσει τα γλωσσικά στοιχεία στο ελάχιστο και να λάβει υπόψη επιστημονικές ή άλλες διαθέσιμες τεχνικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών διεθνών προτύπων. Η ύπαρξη τυχόν αποκλίσεων μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά το παρακρατούμενο ποσό που χρεώνεται θα πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τον σχεδιασμό της εναρμονισμένης επισήμανσης των συσκευασιών που υπόκεινται σε σύστημα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής. Ενόψει του νέου συστήματος, η απόφαση 97/129/ΕΚ της Επιτροπής (34) θα πρέπει να καταργηθεί από τις 12 Αυγούστου 2028 και το περιεχόμενό της θα πρέπει να ενσωματωθεί στην εκτελεστική πράξη.

(75)

Οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι συσκευασίες συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού. Θα πρέπει να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα για να διασφαλίζουν την εν λόγω συμμόρφωση σε σχέση με τους αντίστοιχους ρόλους τους στην αλυσίδα εφοδιασμού προκειμένου να εξασφαλίζουν την ελεύθερη κυκλοφορία των συσκευασιών στην εσωτερική αγορά και να βελτιώνουν τη βιωσιμότητά τους.

(76)

Ο κατασκευαστής, γνωρίζοντας λεπτομερώς τη διαδικασία σχεδιασμού και παραγωγής, βρίσκεται σε καλύτερη θέση για να διενεργεί την αξιολόγηση της συμμόρφωσης που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό. Η αξιολόγηση της συμμόρφωσης που προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει, συνεπώς, να παραμείνει αποκλειστικά υποχρέωση του κατασκευαστή.

(77)

Θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι οι προμηθευτές συσκευασιών ή υλικών συσκευασίας παρέχουν στον κατασκευαστή όλες τις πληροφορίες και την τεκμηρίωση που είναι απαραίτητες ώστε ο κατασκευαστής να αποδεικνύει τη συμμόρφωση των συσκευασιών και των υλικών συσκευασίας. Αυτές οι πληροφορίες και η τεκμηρίωση θα πρέπει να παρέχονται είτε σε έντυπη είτε σε ηλεκτρονική μορφή.

(78)

Για να διαφυλαχθεί η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι οι συσκευασίες από τρίτες χώρες που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης συμμορφώνονται με τον παρόντα κανονισμό, είτε εισάγονται ως αυτοτελείς συσκευασίες είτε σε σχέση με συσκευασμένο προϊόν. Είναι, ιδίως, αναγκαίο να διασφαλίζεται ότι οι κατασκευαστές έχουν διενεργήσει τις κατάλληλες διαδικασίες αξιολόγησης της συμμόρφωσης όσον αφορά τις εν λόγω συσκευασίες. Ως εκ τούτου, οι εισαγωγείς θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι συσκευασίες που θέτουν σε κυκλοφορία στην αγορά συμμορφώνονται με τις εν λόγω απαιτήσεις και ότι η τεκμηρίωση που καταρτίζουν οι κατασκευαστές είναι στη διάθεση των αρμόδιων εθνικών αρχών για έλεγχο.

(79)

Όταν θέτει μια συσκευασία σε κυκλοφορία στην αγορά, κάθε εισαγωγέας θα πρέπει να αναγράφει στη συσκευασία το όνομα, την καταχωρισμένη εμπορική επωνυμία ή το καταχωρισμένο εμπορικό σήμα του, καθώς και την ταχυδρομική διεύθυνσή του και, εφόσον υπάρχουν, τα ηλεκτρονικά μέσα επικοινωνίας με αυτόν. Θα πρέπει να προβλέπονται εξαιρέσεις όταν η συσκευασία δεν επιτρέπει την αναγραφή των ενδείξεων αυτών.

(80)

Δεδομένου ότι ο διανομέας διαθέτει τη συσκευασία στην αγορά αφού αυτή τεθεί σε κυκλοφορία στην αγορά από τον κατασκευαστή ή τον εισαγωγέα, θα πρέπει να ενεργεί με τη δέουσα προσοχή σε σχέση με τις εφαρμοστέες απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού. Ο διανομέας θα πρέπει, επίσης, να διασφαλίζει ότι ο τρόπος με τον οποίο χειρίζεται τη συσκευασία δεν επηρεάζει αρνητικά τη συμμόρφωσή της με τις εν λόγω απαιτήσεις.

(81)

Δεδομένου ότι οι διανομείς και οι εισαγωγείς βρίσκονται κοντά στην αγορά και διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση της συμμόρφωσης των συσκευασιών, θα πρέπει να συμμετέχουν στα καθήκοντα εποπτείας της αγοράς που εκτελούνται από τις αρμόδιες εθνικές αρχές και θα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι να συμμετέχουν ενεργά, παρέχοντας στις εν λόγω αρχές όλες τις αναγκαίες πληροφορίες που αφορούν την οικεία συσκευασία.

(82)

Κάθε εισαγωγέας ή διανομέας ο οποίος είτε θέτει σε κυκλοφορία στην αγορά συσκευασία υπό την επωνυμία ή το εμπορικό σήμα του είτε τροποποιεί συσκευασία που έχει ήδη τεθεί σε κυκλοφορία στην αγορά κατά τρόπο που ενδέχεται να επηρεάσει τη συμμόρφωση με τον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να θεωρείται κατασκευαστής και θα πρέπει να αναλαμβάνει την ευθύνη για τις υποχρεώσεις του κατασκευαστή.

(83)

Η διασφάλιση της ιχνηλασιμότητας των συσκευασιών σε ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού διευκολύνει το έργο των αρχών εποπτείας της αγοράς όσον αφορά τον εντοπισμό των οικονομικών φορέων που έθεσαν σε κυκλοφορία ή διέθεσαν στην αγορά μη συμμορφούμενες συσκευασίες. Ως εκ τούτου, οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να υποχρεούνται να φυλάσσουν για ορισμένο χρονικό διάστημα τις πληροφορίες σχετικά με τις συναλλαγές τους.

(84)

Το πρόβλημα της παραγωγής υπερβολικών απορριμμάτων συσκευασίας δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί πλήρως με τον καθορισμό υποχρεώσεων για τον σχεδιασμό των συσκευασιών. Όσον αφορά ορισμένους τύπους συσκευασίας, θα πρέπει να επιβληθούν υποχρεώσεις για τη μείωση του ποσοστού κενού χώρου στους οικονομικούς φορείς που γεμίζουν ή άλλως χρησιμοποιούν τέτοιες συσκευασίες. Στην περίπτωση των ομαδοποιημένων συσκευασιών, των συσκευασιών μεταφοράς και των συσκευασιών ηλεκτρονικού εμπορίου που χρησιμοποιούνται για τον εφοδιασμό των τελικών διανομέων ή των τελικών χρηστών με προϊόντα, το ποσοστό του κενού χώρου δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το 50 %. Η υποχρέωση αυτή δεν θα πρέπει να εφαρμόζεται στις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες. Σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων και για την προώθηση της καινοτομίας στις συσκευασίες με στόχο τη μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα να εξαιρούνται από την εν λόγω υποχρέωση οι οικονομικοί φορείς που χρησιμοποιούν συσκευασίες προς πώληση ως συσκευασίες ηλεκτρονικού εμπορίου. Προκειμένου να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για τον υπολογισμό της αναλογίας κενού χώρου, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον καθορισμό της μεθοδολογίας υπολογισμού του.

(85)

Για να διασφαλιστεί υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος στην εσωτερική αγορά και υψηλό επίπεδο υγιεινής και ασφάλειας των τροφίμων, και προκειμένου να διευκολυνθεί η επίτευξη των στόχων για την πρόληψη της δημιουργίας απορριμμάτων συσκευασίας, δεν θα πρέπει να τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά περιττές συσκευασίες ή συσκευασίες που μπορούν να αποφευχθούν. Ο κατάλογος τέτοιων μορφών συσκευασίας παρέχεται στον παρόντα κανονισμό. Η Επιτροπή θα πρέπει να δημοσιεύσει κατευθυντήριες γραμμές που να εξηγούν λεπτομερέστερα τον εν λόγω κατάλογο, μεταξύ άλλων παρέχοντας παραδείγματα συσκευασιών και καθοδήγηση σχετικά με τις εξαιρέσεις από τους περιορισμούς.

(86)

Για να προαχθεί ο στόχος της κυκλικότητας και της βιώσιμης χρήσης των συσκευασιών, είναι απαραίτητο να περιοριστεί ο κίνδυνος οι συσκευασίες που πωλούνται ως επαναχρησιμοποιήσιμες να μην επαναχρησιμοποιούνται στην πράξη, και να διασφαλιστεί ότι οι καταναλωτές επιστρέφουν τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες. Ο προσφορότερος τρόπος για να επιτευχθεί αυτό είναι να υποχρεωθούν οι οικονομικοί φορείς που χρησιμοποιούν επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες να διασφαλίζουν ότι εφαρμόζεται σύστημα επαναχρησιμοποίησης, επιτρέποντας με αυτόν τον τρόπο την κυκλοφορία, την επιστροφή και την επαναχρησιμοποίηση των εν λόγω συσκευασιών. Για να μεγιστοποιηθούν τα οφέλη των εν λόγω συστημάτων, θα πρέπει να θεσπιστούν ελάχιστες απαιτήσεις για τα συστήματα ανοικτού βρόχου και κλειστού βρόχου. Η βεβαίωση της συμμόρφωσης των επαναχρησιμοποιήσιμων συσκευασιών με σύστημα επαναχρησιμοποίησης θα πρέπει να αποτελεί, επίσης, μέρος του τεχνικού φακέλου των εν λόγω συσκευασιών. Τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης μπορεί να ποικίλλουν ως προς το μέγεθος και τη γεωγραφική κάλυψη και να κυμαίνονται από μικρότερα τοπικά συστήματα έως μεγαλύτερα συστήματα που μπορεί να καλύπτουν την επικράτεια ενός ή περισσότερων κρατών μελών.

(87)

Οι επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες πρέπει να είναι ασφαλείς για τους χρήστες τους. Συνεπώς, οι οικονομικοί φορείς που προσφέρουν τα προϊόντα τους μέσα σε επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι, προτού η επαναχρησιμοποιήσιμη συσκευασία χρησιμοποιηθεί ξανά, υποβάλλεται σε διαδικασία αποκατάστασης, για την οποία θα πρέπει να θεσπιστούν απαιτήσεις.

(88)

Οι επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες καθίστανται απόβλητα, κατά την έννοια του άρθρου 3 σημείο 1 της οδηγίας 2008/98/ΕΚ, όταν ο κάτοχός τους τις απορρίπτει, προτίθεται να τις απορρίψει ή υποχρεούται να τις απορρίψει. Οι επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες που βρίσκονται σε διαδικασία αποκατάστασης δεν θεωρούνται, κατά κανόνα, απόβλητα.

(89)

Για να παρασχεθούν κίνητρα για την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων, θα πρέπει να εισαχθεί η νέα έννοια της «επαναπλήρωσης». Η επαναπλήρωση θα πρέπει να νοείται ως ειδικό μέτρο πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων το οποίο προσμετράται και είναι αναγκαίο για την επίτευξη των στόχων πρόληψης που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(90)

Όταν οι οικονομικοί φορείς παρέχουν τη δυνατότητα αγοράς προϊόντων μέσω επαναπλήρωσης, θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι σταθμοί επαναπλήρωσής τους πληρούν ορισμένες απαιτήσεις προκειμένου να διασφαλίζεται η υγεία και η ασφάλεια των καταναλωτών. Σε αυτό το πλαίσιο, όταν οι καταναλωτές χρησιμοποιούν τους δικούς τους περιέκτες, οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τους όρους ασφαλούς επαναπλήρωσης και χρήσης των εν λόγω περιεκτών. Για να προωθήσουν την επαναπλήρωση, οι οικονομικοί φορείς δεν θα πρέπει να παρέχουν, στους σταθμούς επαναπλήρωσης, συσκευασίες δωρεάν ή συσκευασίες που δεν εντάσσονται σε σύστημα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής. Οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να απαλλάσσονται από την ευθύνη για προβλήματα ασφάλειας των τροφίμων που θα μπορούσαν να προκύψουν από τη χρήση περιεκτών που παρέχονται από τους καταναλωτές.

(91)

Για να μειωθεί το αυξανόμενο ποσοστό συσκευασιών μίας χρήσης και οι αυξανόμενες ποσότητες απορριμμάτων συσκευασίας που παράγονται, είναι αναγκαίο να θεσπιστούν ποσοτικοί στόχοι επαναχρησιμοποίησης για τις συσκευασίες σε τομείς οι οποίοι θεωρούνται τομείς με τη μεγαλύτερη δυνατότητα μείωσης των απορριμμάτων συσκευασίας, δηλαδή τρόφιμα και ποτά «σε πακέτο για έξω», μεγάλες οικιακές ηλεκτρικές συσκευές και συσκευασίες μεταφοράς. Η ως άνω εκτίμηση βασίστηκε σε παράγοντες όπως τα υφιστάμενα συστήματα επαναχρησιμοποίησης, η αναγκαιότητα χρήσης των συσκευασιών και η δυνατότητα εκπλήρωσης των λειτουργικών απαιτήσεων από άποψη στεγανότητας, καθαριότητας, υγείας, υγιεινής και ασφάλειας. Επίσης, συνεκτιμήθηκαν οι διαφορές των προϊόντων και των συστημάτων παραγωγής και διανομής τους. Η υλοποίηση των εν λόγω στόχων θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα περιβαλλοντικά οφέλη που επιτυγχάνονται καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής ενός προϊόντος. Ο καθορισμός των στόχων αναμένεται να υποστηρίξει την καινοτομία και να αυξήσει την αναλογία της επαναχρησιμοποίησης συσκευασιών και των λύσεων επαναπλήρωσης. Οι πλαστικές συσκευασίες μίας χρήσης για τα τρόφιμα και τα ποτά που γεμίζονται και καταναλώνονται, δεν θα πρέπει να επιτρέπονται εντός των εγκαταστάσεων του τομέα των ξενοδοχείων, της εστίασης και της τροφοδοσίας (HORECA). Οι καταναλωτές θα πρέπει πάντα να έχουν την επιλογή να αγοράζουν τρόφιμα και ποτά σε πακέτο για έξω σε επαναχρησιμοποιήσιμους ή δικούς τους περιέκτες υπό συνθήκες που είναι εξίσου ευνοϊκές με εκείνες που ισχύουν για τα τρόφιμα και τα ποτά που προσφέρονται σε συσκευασίες μίας χρήσης. Οι οικονομικοί φορείς που πωλούν τρόφιμα ή ποτά σε πακέτο για έξω θα πρέπει να προσφέρουν στους καταναλωτές τη δυνατότητα να αγοράζουν τρόφιμα ή ποτά στους δικούς τους περιέκτες και τη δυνατότητα να αγοράζουν τρόφιμα και ποτά σε επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες.

(92)

Υπό ορισμένες προϋποθέσεις, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να απαλλάσσουν τους οικονομικούς φορείς από τις υποχρεώσεις επαναχρησιμοποίησης για ανανεώσιμη περίοδο 5 ετών. Οι εν λόγω προϋποθέσεις θα πρέπει να βασίζονται σε υψηλά ποσοστά ανακύκλωσης και με τα εφαρμοστέα ποσοστά πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων στο εξαιρούμενο κράτος μέλος, περιλαμβανομένου ενός πρώτου ενδιάμεσου ποσοστού πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων 3 % έως το 2028, καθώς και με την έγκριση από τους οικονομικούς φορείς εταιρικού σχεδίου για την πρόληψη της δημιουργίας και την ανακύκλωση αποβλήτων.

(93)

Ως θέση σε κυκλοφορία στην αγορά συσκευασιών που υπόκεινται στους περιορισμούς σχετικά με τη χρήση ορισμένων μορφών συσκευασίας δυνάμει του παρόντος κανονισμού για μέσα μεταφοράς που εκτελούν διασυνοριακά δρομολόγια και στα οποία προσφέρονται υπηρεσίες τροφοδοσίας, όπως αεροσκάφη, αεροπλάνα, τρένα, κρουαζιερόπλοια, οχηματαγωγά, θαλαμηγοί και σκάφη, θα πρέπει να νοείται το ταξίδι με τις συσκευασίες αυτές προς την Ένωση ή εντός της Ένωσης. Ως ταξίδι εντός της Ένωσης θα πρέπει να νοείται η κατάσταση κατά την οποία το όχημα μεταφοράς αναχωρεί από προορισμό εντός της Ένωσης και φτάνει σε προορισμό εντός της Ένωσης.

(94)

Για να αυξηθεί η αποτελεσματικότητά τους και να διασφαλιστεί η ισότιμη μεταχείριση των οικονομικών φορέων, οι στόχοι επαναχρησιμοποίησης θα πρέπει να επιβληθούν στους οικονομικούς φορείς. Όσον αφορά τους στόχους επαναχρησιμοποίησης για τα ποτά, οι εν λόγω στόχοι θα πρέπει να επιβληθούν στους τελικούς διανομείς που διαθέτουν στους καταναλωτές ποτά σε συσκευασίες προς πώληση. Ορισμένα ποτά που θεωρούνται αλλοιώσιμα, επειδή είναι ευαίσθητα στην μικροβιολογική αλλοίωση από βακτήρια ή ζυμομύκητες, χρειάζονται ειδική ασηπτική τεχνολογία που τα προστατεύει από την αλλοίωση, διατηρώντας παράλληλα τη διάρκεια ζωής τους μακρά. Ως εκ τούτου, το γάλα και άλλα αλλοιώσιμα ποτά θα πρέπει να εξαιρεθούν από την υποχρέωση επίτευξης των στόχων επαναχρησιμοποίησης όσον αφορά τις συσκευασίες. Οι στόχοι θα πρέπει να υπολογιστούν ως ποσοστό των πωλήσεων, του όγκου ή του βάρους που πωλείται σε επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες στο πλαίσιο συστήματος επαναχρησιμοποίησης ή, στην περίπτωση συσκευασιών μεταφοράς, ως ποσοστό του αριθμού χρήσεων. Οι στόχοι θα πρέπει να είναι ουδέτεροι ως προς τα υλικά κατασκευής. Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής των στόχων επαναχρησιμοποίησης, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες όσον αφορά τη μέθοδο υπολογισμού τους.

(95)

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η χρήση μορφών συσκευασιών μεταφοράς μίας χρήσης δεν είναι απαραίτητη, δεδομένου ότι υφίσταται ευρύ φάσμα επαναχρησιμοποιήσιμων εναλλακτικών λύσεων που λειτουργούν ικανοποιητικά. Για να διασφαλιστεί ότι οι εν λόγω εναλλακτικές λύσεις χρησιμοποιούνται με αποτελεσματικό τρόπο, ενδείκνυται να υποχρεούνται οι οικονομικοί φορείς, κατά τη μεταφορά προϊόντων μεταξύ διαφορετικών εγκαταστάσεων του ίδιου οικονομικού φορέα ή μεταξύ του οικονομικού φορέα και συνδεδεμένων ή συνεργαζόμενων επιχειρήσεων, να χρησιμοποιούν μόνον επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες μεταφοράς όσον αφορά μορφές συσκευασίας όπως παλέτες, αναδιπλούμενα πλαστικά κουτιά, πλαστικά κιβώτια, εμπορευματοκιβώτια μεσαίας χωρητικότητας για χύδην φορτία, άκαμπτα και εύκαμπτα, ή βαρέλια. Η ίδια υποχρέωση θα πρέπει να ισχύει, για τους ίδιους λόγους, και για τους οικονομικούς φορείς που μεταφέρουν προϊόντα εντός ενός κράτους μέλους [Για ορισμένους τύπους συσκευασίας μεταφοράς ή συσκευασίας προς πώληση, οι επαναχρησιμοποιήσιμες εναλλακτικές λύσεις δεν αποτελούν επιλογή. Αυτό ισχύει για τα χαρτοκιβώτια, στα οποία ο αριθμός των κύκλων χρήσης είναι πολύ μικρός, και για συσκευασίες που χρησιμοποιούνται για ορισμένα ευαίσθητα στην επαφή προϊόντα, τα οποία χρειάζονται ειδικό πλύσιμο μεταξύ των χρήσεων. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω συσκευασίες θα πρέπει να εξαιρεθούν από την υποχρέωση επίτευξης των στόχων επαναχρησιμοποίησης όσον αφορά τις συσκευασίες μεταφοράς και τις συσκευασίες προς πώληση που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά προϊόντων.

(96)

Η επίτευξη των στόχων επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης μπορεί να είναι δύσκολη για τους μικρότερους οικονομικούς φορείς. Ως εκ τούτου, ορισμένοι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να εξαιρούνται από την υποχρέωση επίτευξης των στόχων επαναχρησιμοποίησης συσκευασιών, εφόσον θέτουν σε κυκλοφορία στην αγορά όγκο συσκευασιών μικρότερο από έναν ορισμένο όγκο και εμπίπτουν στον ορισμό της πολύ μικρής επιχείρησης που περιλαμβάνεται στη σύσταση 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής (35) όπως ισχύει στις 11 Φεβρουαρίου 2025, ή εάν ένας τελικός διανομέας έχει χώρο πωλήσεων που δεν υπερβαίνει ορισμένο όριο εμβαδού. Για τους σκοπούς αυτούς, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ όσον αφορά την τροποποίηση του ορίου του χώρου πωλήσεων, για τη θέσπιση και τον καθορισμό των λεπτομερών προϋποθέσεων και των απαιτήσεων υποβολής στοιχείων που πρέπει να εφαρμόζονται στις συμφωνίες ομαδοποίησης των τελικών διανομέων, για την τροποποίηση του ορίου μεγέθους για την εξαίρεση οικονομικών φορέων, και για τη θέσπιση περαιτέρω εξαιρέσεων για ορισμένους άλλους οικονομικούς φορείς ή για ειδικές μορφές συσκευασίας που καλύπτονται από τους στόχους επαναχρησιμοποίησης ή επαναπλήρωσης σε περίπτωση ιδιαίτερων οικονομικών περιορισμών, σοβαρών προβλημάτων υγιεινής ή ασφάλειας των τροφίμων ή περιβαλλοντικών ζητημάτων που εμποδίζουν την επίτευξη των εν λόγω στόχων.

(97)

Για να καταστεί εφικτή η επαλήθευση της συμμόρφωσης με τους στόχους επαναχρησιμοποίησης, είναι απαραίτητο οι αντίστοιχοι οικονομικοί φορείς να υποβάλλουν δεδομένα στις αρμόδιες αρχές. Οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να υποβάλλουν τα σχετικά δεδομένα για κάθε ημερολογιακό έτος, αρχής γενομένης από το ημερολογιακό έτος 2030. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να θέτουν τα εν λόγω δεδομένα στη διάθεση του κοινού.

(98)

Επειδή οι οικονομικοί φορείς μπορούν να διαθέτουν διάφορες μορφές συσκευασίας, η επίτευξη των στόχων επαναχρησιμοποίησης θα πρέπει να υπολογίζεται με βάση τη συνολική ποσότητα τροφίμων ή ποτών που διατίθενται στην αγορά, συσχετιζόμενη προς τον συνολικό αριθμό μονάδων πώλησης ή του βάρους των τροφίμων ή του όγκου των ποτών, κατά περίπτωση.

(99)

Δεδομένων των σταθερά υψηλών επιπέδων κατανάλωσης, της μη αποδοτικής χρήσης πόρων και του κινδύνου απόρριψης σε δημόσιους χώρους που παρουσιάζουν οι πλαστικές σακούλες μεταφοράς, ενδείκνυται να διατηρηθούν οι διατάξεις που αποσκοπούν στην επίτευξη σταθερής μείωσης της κατανάλωσης πλαστικών σακουλών μεταφοράς, όπως είχαν ήδη θεσπιστεί με την οδηγία 94/62/ΕΚ, η οποία τροποποιήθηκε με την οδηγία (ΕΕ) 2015/720 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (36). Δεδομένων των υφιστάμενων αποκλινουσών προσεγγίσεων και των περιορισμένων απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων σχετικά με τις πλαστικές σακούλες μεταφοράς, είναι δύσκολο να εκτιμηθεί αν τα μέτρα μείωσης της κατανάλωσης που έλαβαν τα κράτη μέλη έχουν επιτύχει τον στόχο της «σταθερής» μείωσης της κατανάλωσης των εν λόγω σακουλών και, επίσης, αν έχουν αυξήσει την κατανάλωση άλλων τύπων πλαστικών σακουλών μεταφοράς. Συνεπώς, είναι απαραίτητο να εναρμονιστεί ο ορισμός της σταθερής μείωσης της κατανάλωσης πλαστικών σακουλών μεταφοράς και να τεθεί ένας κοινός στόχος, καθώς και να θεσπιστούν νέες απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων.

(100)

Δεδομένων των αποτελεσμάτων της μελέτης αξιολόγησης του 2021 με τίτλο «Διερευνητική μελέτη εκτίμησης της σκοπιμότητας περαιτέρω ενωσιακών μέτρων για την πρόληψη της παραγωγής αποβλήτων και την εφαρμογή της οδηγίας για τις πλαστικές σακούλες, Μέρος ΙΙ, Εφαρμογή της οδηγίας για της πλαστικές σακούλες», πρέπει να ληφθούν περαιτέρω μέτρα για τη μείωση της κατανάλωσης λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς και για την αξιολόγηση των πιθανών επιπτώσεων της υποκατάστασής τους με πολύ λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς και πιο χοντρές πλαστικές σακούλες μεταφοράς άνω των 50 μικρομέτρων.

(101)

Καθώς οι πολύ λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς, κάτω των 15 μικρομέτρων, έχουν μεγάλη πιθανότητα να καταστούν απόβλητα και να συμβάλουν στη θαλάσσια ρύπανση, θα πρέπει να ληφθούν μέτρα για τον περιορισμό της θέσης τους σε κυκλοφορία στην αγορά, εκτός από τις απολύτως αναγκαίες χρήσεις. Οι εν λόγω πλαστικές σακούλες δεν θα πρέπει να τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά ως συσκευασίες για χύδην τρόφιμα, εκτός από λόγους υγιεινής ή για τη συσκευασία υγρών τροφίμων χύδην, όπως νωπό κρέας, ψάρια ή γαλακτοκομικά προϊόντα.

(102)

Προκειμένου να επιτευχθεί σταθερή μείωση της κατανάλωσης λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς στο έδαφός τους, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να θεσπίζουν μέτρα που περιλαμβάνουν την απαγόρευση αυτών των τύπων πλαστικών σακουλών μεταφοράς, την υλοποίηση των εθνικών στόχων μείωσης και τη διατήρηση ή τη θέσπιση οικονομικών μέσων και άλλων περιορισμών της εμπορίας, υπό την προϋπόθεση ότι αυτά τα μέτρα είναι αναλογικά και δεν εισάγουν διακρίσεις. Τα μέτρα αυτά μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο της ανάκτησης ή διάθεσης των λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς, τις δυνατότητες λιπασματοποίησής τους, την ανθεκτικότητά τους ή τη συγκεκριμένη χρήση για την οποία προορίζονται. Υπό την προϋπόθεση ότι επιτυγχάνονται οι στόχοι που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό για τις πλαστικές σακούλες μεταφοράς, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να εφαρμόζουν τις διατάξεις για τις σακούλες αυτές μέσω συμφωνιών μεταξύ των αρμόδιων αρχών και των ενδιαφερόμενων οικονομικών κλάδων.

(103)

Η μείωση της χρήσης πλαστικών σακουλών μεταφοράς δεν πρέπει να οδηγεί στην υποκατάστασή τους με σακούλες από άλλα υλικά συσκευασίας. Η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί τη χρήση άλλων υλικών συσκευασίας και να προτείνει στόχους και, κατά περίπτωση, μέτρα για τη μείωση της κατανάλωσης των εν λόγω υλικών συσκευασίας.

(104)

Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική και εναρμονισμένη εφαρμογή των απαιτήσεων βιωσιμότητας που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό ή δυνάμει αυτού, η συμμόρφωση με τις εν λόγω απαιτήσεις θα πρέπει να μετράται με αξιόπιστες, ακριβείς και αναπαραγώγιμες μεθόδους που λαμβάνουν υπόψη γενικώς αποδεκτές πλέον σύγχρονες μεθόδους.

(105)

Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι δεν υπάρχουν φραγμοί στο εμπόριο στην εσωτερική αγορά, οι απαιτήσεις για τη βιωσιμότητα των συσκευασιών, μεταξύ άλλων για τις ουσίες που προκαλούν ανησυχία στις συσκευασίες, τις λιπασματοποιήσιμες συσκευασίες, την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών, τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες και τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης, θα πρέπει να εναρμονιστούν σε επίπεδο Ένωσης. Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της συμμόρφωσης όσον αφορά τις εν λόγω απαιτήσεις, περιλαμβανομένων των μεθόδων δοκιμών, μέτρησης ή υπολογισμού, είναι απαραίτητη η πρόβλεψη τεκμηρίου συμμόρφωσης για τις συσκευασίες και τα συσκευασμένα προϊόντα που συμμορφώνονται με τα εναρμονισμένα πρότυπα που εκδίδονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 με σκοπό τη διατύπωση λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών των εν λόγω απαιτήσεων.

(106)

Ελλείψει εναρμονισμένων προτύπων, η προσφυγή σε κοινές προδιαγραφές θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως εφεδρική λύση ώστε να διευκολύνεται η εκπλήρωση της υποχρέωσης που υπέχει ο κατασκευαστής για συμμόρφωση με τις απαιτήσεις βιωσιμότητας, για παράδειγμα όταν υπάρχουν αδικαιολόγητες καθυστερήσεις στην κατάρτιση εναρμονισμένου προτύπου. Επιπλέον, θα πρέπει να υπάρχει δυνατότητα προσφυγής στις κοινές προδιαγραφές όταν η Επιτροπή έχει περιορίσει ή αποσύρει τα στοιχεία αναφοράς των σχετικών εναρμονισμένων προτύπων σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. Η συμμόρφωση με τις κοινές προδιαγραφές που θεσπίζονται από την Επιτροπή μέσω εκτελεστικών πράξεων θα πρέπει επίσης να παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης.

(107)

Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής της προσφυγής στις κοινές προδιαγραφές, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τη θέσπιση, την τροποποίηση ή την κατάργηση κοινών προδιαγραφών για τις απαιτήσεις σχετικά με τη βιωσιμότητα, την επισήμανση και τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης, καθώς και για τη θέσπιση μεθόδων δοκιμών, μέτρησης και υπολογισμού. Κατά την κατάρτιση των σχεδίων εκτελεστικών πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις απόψεις των σχετικών φορέων και των ομάδων εμπειρογνωμόνων και να διαβουλεύεται με όλα τα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη.

(108)

Για να εξασφαλιστεί η συνεκτικότητα με άλλες νομοθετικές πράξεις της Ένωσης, η διαδικασία αξιολόγησης της συμμόρφωσης θα πρέπει να είναι η ενότητα εσωτερικού ελέγχου της παραγωγής που περιλαμβάνεται στον παρόντα κανονισμό με βάση τις ενότητες που περιλαμβάνονται στην απόφαση αριθ. 768/2008/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (37).

(109)

Η σήμανση CE στη συσκευασία δεν θα πρέπει να υποδεικνύει τη συμμόρφωση της συσκευασίας με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού, αλλά μόνο τη συμμόρφωση του συσκευασμένου προϊόντος με το εφαρμοστέο ενωσιακό δίκαιο για τα προϊόντα, κατά περίπτωση. Πράγματι, το ενωσιακό δίκαιο για τα προϊόντα συνήθως απαιτεί την τοποθέτηση της σήμανσης CE που αφορά το προϊόν είτε επί του ίδιου του προϊόντος είτε επί της συσκευασίας του. Η απαίτηση να τοποθετείται η σήμανση CE επί της συσκευασίας προκειμένου να αποδεικνύεται η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού θα μπορούσε να προκαλέσει σύγχυση και παρανοήσεις ως προς το αν η σήμανση αφορά την ίδια τη συσκευασία ή το συσκευασμένο προϊόν, και, τελικά, σε αβεβαιότητα σχετικά με την πραγματική ασφάλεια και συμμόρφωση των οικείων συσκευασμένων προϊόντων.

(110)

Η συμμόρφωση της συσκευασίας ενός προϊόντος με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να αποδεικνύεται με τη δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ.

(111)

Οι κατασκευαστές θα πρέπει να συντάσσουν δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ για να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τη συμμόρφωση των συσκευασιών με τον παρόντα κανονισμό. Είναι πιθανόν οι κατασκευαστές να υποχρεούνται επίσης να συντάσσουν δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ δυνάμει άλλων νομοθετικών πράξεων της Ένωσης. Για να εξασφαλιστεί η πρόσβαση σε πληροφορίες για σκοπούς εποπτείας της αγοράς, θα πρέπει να συντάσσεται ενιαία δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ όσον αφορά όλες τις σχετικές νομικές πράξεις της Ένωσης. Για τη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης των οικονομικών φορέων, θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα η εν λόγω ενιαία δήλωση συμμόρφωσης ΕΕ να περιλαμβάνει φάκελο με τις σχετικές επιμέρους δηλώσεις συμμόρφωσης.

(112)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2019/1020 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (38) παρέχει ένα πλαίσιο για την εποπτεία της αγοράς όσον αφορά τα προϊόντα και για τους ελέγχους των προϊόντων από τρίτες χώρες. Ο εν λόγω κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται στις συσκευασίες που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι συσκευασίες που επωφελούνται από την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων στο εσωτερικό της Ένωσης πληρούν απαιτήσεις που εγγυώνται υψηλό επίπεδο προστασίας δημόσιων συμφερόντων, όπως είναι η ανθρώπινη υγεία, η ασφάλεια και το περιβάλλον.

(113)

Η διαχείριση των αποβλήτων στην Ένωση θα πρέπει να βελτιωθεί με στόχο την προστασία, τη διατήρηση και τη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος, την προστασία της υγείας του ανθρώπου, την εξασφάλιση της συνετής, αποδοτικής και ορθολογικής χρησιμοποίησης των φυσικών πόρων, την προαγωγή των αρχών της κυκλικής οικονομίας, την προώθηση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, την αύξηση της ενεργειακής απόδοσης, τη μείωση της εξάρτησης της Ένωσης από εισαγόμενους πόρους, τη δημιουργία νέων οικονομικών ευκαιριών και τη συμβολή σε μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα. Η αποδοτικότερη χρήση των πόρων θα αποφέρει επίσης σημαντική καθαρή εξοικονόμηση για τις επιχειρήσεις, τις δημόσιες αρχές και τους καταναλωτές στην Ένωση, μειώνοντας ταυτόχρονα τις συνολικές ετήσιες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.

(114)

Παρά τις απαιτήσεις και τους στόχους ελαχιστοποίησης των συσκευασιών που καθορίζονται στην οδηγία 94/62/ΕΚ, η παραγωγή απορριμμάτων συσκευασίας αυξάνεται σε απόλυτους όρους και κατά κεφαλήν, οι δε τάσεις υποδεικνύουν περαιτέρω απότομη μείωση της επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης συσκευασιών, η οποία ενισχύεται από την αύξηση της κατανάλωσης στο χέρι και του ηλεκτρονικού εμπορίου. Καθώς τα προϊόντα, τα υλικά και τα μοντέλα κατανάλωσης έχουν εξελιχθεί, έχει σημειωθεί σημαντική αύξηση της χρήσης συσκευασιών μίας χρήσης, ιδίως των πλαστικών μίας χρήσης. Αυτό σχετίζεται με το περιβάλλον του εμπορίου λιανικής, με τα μεγαλύτερα δίκτυα διανομής, την κατασκευή και τη συσκευασία προϊόντων σε γραμμές συσκευασίας υψηλής ταχύτητας, που ασκούν συνδυαστικά πτωτική πίεση στην αγορά επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης.

(115)

Για την παρακολούθηση και την επαλήθευση της συμμόρφωσης των παραγωγών και των οργανώσεων ευθύνης του παραγωγού με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού και σχετίζονται με τη συλλογή και την επεξεργασία αποβλήτων από τα προϊόντα τους, είναι απαραίτητο τα κράτη μέλη να ορίσουν μία ή περισσότερες αρμόδιες αρχές.

(116)

Για να εξασφαλιστεί καλύτερη, πιο έγκαιρη και πιο ομοιόμορφη υλοποίηση των στόχων για την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων και την ανακύκλωσή τους από τα κράτη μέλη και για να προληφθούν τυχόν αδυναμίες εφαρμογής, θα πρέπει να τηρείται σύστημα εκθέσεων έγκαιρης προειδοποίησης για τον εντοπισμό των ανεπαρκειών και για να καθίσταται δυνατή η ανάληψη δράσης πριν από τις προθεσμίες για την επίτευξη των στόχων. Η επέκταση του εν λόγω συστήματος, το οποίο, με βάση την οδηγία 94/62/ΕΚ, αφορούσε την επίτευξη των στόχων ανακύκλωσης, θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει στόχους μείωσης των απορριμμάτων συσκευασίας, τους οποίους τα κράτη μέλη θα πρέπει να επιτύχουν έως το 2030, το 2035 και το 2040.

(117)

Δεδομένου ότι η διαχείριση των συσκευασιών και των απορριμμάτων συσκευασίας είναι σημαντικό στοιχείο της διαχείρισης αποβλήτων εν γένει, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αφιερώσουν χωριστό κεφάλαιο για αυτό το ζήτημα στα σχέδια διαχείρισης αποβλήτων που κατάρτισαν στο πλαίσιο της εκπλήρωσης της υποχρέωσης που καθορίζεται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ. Τα μέτρα για την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων και την επαναχρησιμοποίησή τους θα πρέπει να περιλαμβάνονται στα προγράμματα πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων που απαιτούνται δυνάμει της οδηγίας 2008/98/ΕΚ. Τα εν λόγω κεφάλαια θα πρέπει να περιληφθούν στα σχέδια διαχείρισης αποβλήτων και στα προγράμματα πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων στο πλαίσιο της επόμενης τακτικής αξιολόγησής τους που απαιτείται δυνάμει της οδηγίας 2008/98/ΕΚ, ή νωρίτερα.

(118)

Ο παρών κανονισμός βασίζεται στους κανόνες και τις γενικές αρχές διαχείρισης αποβλήτων που καθορίζονται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ.

(119)

Η πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων αποτελεί τον πλέον αποτελεσματικό τρόπο για τη βελτίωση της αποδοτικής χρήσης των πόρων και τη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των αποβλήτων. Ως εκ τούτου, είναι σημαντικό οι οικονομικοί φορείς να λάβουν κατάλληλα μέτρα για τη μείωση της παραγωγής αποβλήτων, εξαλείφοντας τις υπερβολικές συσκευασίες και τη χρήση ορισμένων μορφών συσκευασίας, παρατείνοντας τη διάρκεια ζωής των συσκευασιών, επανασχεδιάζοντας τα προϊόντα ή τις στρατηγικές πωλήσεων ώστε να καθίσταται εφικτή η αποφυγή ή η μείωση της χρήσης συσκευασιών, συμπεριλαμβανομένων των πωλήσεων χύδην, και στρεφόμενοι από τις συσκευασίες μίας χρήσης στις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες.

(120)

Για να επιτευχθεί η φιλόδοξη και σταθερή μείωση της συνολικής παραγωγής απορριμμάτων συσκευασίας, θα πρέπει να καθοριστούν οι στόχοι πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων για τη μείωση των κατά κεφαλήν απορριμμάτων συσκευασίας, οι οποίοι θα πρέπει να επιτευχθούν έως το 2030. Η επίτευξη στόχου μείωσης των απορριμμάτων συσκευασίας κατά 5 % έως το 2030 σε σύγκριση με το 2018 αναμένεται να επιφέρει συνολική απόλυτη μείωση ύψους περίπου 19 % κατά μέσο όρο σε ολόκληρη την Ένωση το 2030, σε σύγκριση με το σενάριο για το επίπεδο αναφοράς για το 2030. Για να εξασφαλιστεί η συνέχιση των προσπαθειών μείωσης και μετά το 2030, θα πρέπει να τεθεί, για το 2035, στόχος μείωσης κατά 10 % σε σύγκριση με το 2018· εκτιμάται ότι η εν λόγω μείωση θα έχει ως αποτέλεσμα μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας κατά 29 % σε σύγκριση με το επίπεδο αναφοράς για το 2030. Θα πρέπει επίσης να τεθεί, για το 2040, πρόσθετος στόχος μείωσης κατά 15 % σε σύγκριση με το 2018· εκτιμάται ότι η εν λόγω μείωση θα έχει ως αποτέλεσμα μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας κατά 37 % σε σύγκριση με το σενάριο για το επίπεδο αναφοράς για το 2040. Προκειμένου να υποστηριχθούν τα κράτη μέλη στην επίτευξη των στόχων πρόληψης της δημιουργίας απορριμμάτων συσκευασίας, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον καθορισμό διορθωτικού συντελεστή, ώστε να ληφθεί υπόψη η αύξηση ή η μείωση του τουρισμού σε σχέση με το έτος αναφοράς 2018. Δεδομένου ότι η παραγωγή εμπορικών και βιομηχανικών απορριμμάτων συσκευασίας δεν σχετίζεται με την κατανάλωση των νοικοκυριών, οι κατά κεφαλήν στόχοι πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων δεν μπορούν να έχουν εφαρμογή καθαυτοί στα εμπορικά και βιομηχανικά απορρίμματα συσκευασίας. Τα κράτη μέλη που έχουν θεσπίσει διαφορετικό σύστημα για τη διαχείριση των οικιακών απορριμμάτων συσκευασίας, αφενός, και των βιομηχανικών και εμπορικών απορριμμάτων συσκευασίας, αφετέρου, θα πρέπει να μπορούν να διατηρήσουν την ιδιαιτερότητά τους.

(121)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να επιτύχουν τους στόχους πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων με οικονομικά μέσα και άλλα μέτρα με σκοπό την παροχή κινήτρων για την εφαρμογή της ιεράρχησης των αποβλήτων, μεταξύ αυτών μέτρα που θα εφαρμοστούν μέσω προγραμμάτων διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, με την προώθηση της δημιουργίας και αποτελεσματικής λειτουργίας συστημάτων επαναχρησιμοποίησης, καθώς και με την ενθάρρυνση των οικονομικών φορέων να παρέχουν στους τελικούς χρήστες περαιτέρω δυνατότητες επαναπλήρωσης. Τα μέτρα αυτά θα πρέπει να θεσπιστούν παράλληλα και συμπληρωματικά προς άλλα μέτρα βάσει του παρόντος κανονισμού που αποσκοπούν στη μείωση των συσκευασιών και των απορριμμάτων συσκευασίας, όπως απαιτήσεις για την ελαχιστοποίηση των συσκευασιών, στόχοι επαναχρησιμοποίησης και υποχρεώσεις επαναπλήρωσης, οριακές τιμές όσον αφορά τον όγκο και μέτρα για την επίτευξη σταθερής μείωσης της κατανάλωσης λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα, εφόσον τηρούν τους γενικούς κανόνες που θεσπίζονται στη ΣΛΕΕ και δρουν σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, να θεσπίζουν διατάξεις που υπερβαίνουν τους ελάχιστους στόχους πρόληψης της δημιουργίας αποβλήτων που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Κατά την εφαρμογή των εν λόγω μέτρων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν επίγνωση του κινδύνου μετάβασης από βαρύτερα σε ελαφρύτερα υλικά συσκευασίας και θα πρέπει να δίνουν προτεραιότητα σε μέτρα που ελαχιστοποιούν αυτόν τον κίνδυνο.

(122)

Για την εφαρμογή της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει», η οποία διατυπώνεται στο άρθρο 191 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ, είναι σκόπιμο να θεσπιστούν οι υποχρεώσεις των παραγωγών όσον αφορά τη διαχείριση των απορριμμάτων συσκευασίας. Για τον σκοπό αυτό, ο παρών κανονισμός βασίζεται στις απαιτήσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού που καθορίζονται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ, ώστε να διασφαλίσει ότι το πρόγραμμα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού καλύπτει το πλήρες κόστος της διαχείρισης των απορριμμάτων συσκευασίας και να διευκολύνει τη διενέργεια επαρκών ελέγχων από τις αρμόδιες αρχές. Με τον παρόντα κανονισμό επιδιώκεται να οριστεί σαφώς η έννοια του ενός παραγωγού ανά μονάδα συσκευασίας, είτε πρόκειται για κενές συσκευασίες είτε για συσκευασίες που περιέχουν προϊόντα. Κατά γενικό κανόνα, ο παραγωγός θα πρέπει να είναι ο οικονομικός φορέας ο οποίος, ως κατασκευαστής, εισαγωγέας ή διανομέας εγκατεστημένος σε κράτος μέλος, διαθέτει συσκευασμένα προϊόντα από το εσωτερικό του εδάφους του εν λόγω κράτους μέλους και στο ίδιο αυτό έδαφος. Αυτό περιλαμβάνει κάθε προσφορά προϊόντος για διανομή, κατανάλωση ή χρήση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε πραγματικό εφοδιασμό. Επομένως, όταν μια εταιρεία αγοράζει συσκευασμένο προϊόν από άλλο κράτος μέλος, διαφορετικό από εκείνο στο οποίο είναι εγκατεστημένη η εταιρεία, ή από τρίτη χώρα, και προμηθεύει το εν λόγω συσκευασμένο προϊόν στο κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη, η εταιρεία αυτή θα πρέπει να θεωρείται ότι είναι ο παραγωγός, καθώς είναι η πρώτη εταιρεία που διαθέτει το συσκευασμένο προϊόν στο έδαφος του εν λόγω κράτους μέλους. Όσον αφορά τις επιγραμμικές πλατφόρμες, η αρχική προσφορά ενός προϊόντος θα πρέπει να θεωρείται διάθεση κατά την έννοια του ορισμού του παραγωγού. Ωστόσο, για την ελαχιστοποίηση κάθε περιττού διοικητικού φόρτου για τις μικρές επιχειρήσεις που γεμίζουν συσκευασίες μεταφοράς, συσκευασίες πρωτογενούς παραγωγής ή συσκευασίες εξυπηρέτησης, είτε ως συσκευασίες μιας χρήσης είτε ως επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες, στο σημείο πώλησης, ο παραγωγός θα πρέπει να είναι ο κατασκευαστής, διανομέας ή εισαγωγέας τέτοιων συσκευασιών που διαθέτει τη συσκευασία για πρώτη φορά από το έδαφος του κράτους μέλους, δεδομένου ότι ο συγκεκριμένος οικονομικός φορέας δύναται να συμμορφώνεται με τον βέλτιστο δυνατό τρόπο με τις υποχρεώσεις της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού.

(123)

Από την άλλη πλευρά, όταν η συσκευασία ή το συσκευασμένο προϊόν διατίθεται μέσω εξ αποστάσεως συμβάσεων, απευθείας στον τελικό χρήστη, ο παραγωγός δύναται επίσης να είναι εγκατεστημένος σε άλλο κράτος μέλος ή σε τρίτη χώρα. Στις περιπτώσεις αυτές, εάν ο παραγωγός είναι εγκατεστημένος σε άλλο κράτος μέλος, θα πρέπει να διορίζει εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπο για σκοπούς διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού στο κράτος μέλος στο οποίο βρίσκεται ο τελικός χρήστης. Σε περιπτώσεις κατά τις οποίες ο παραγωγός είναι εγκατεστημένος σε τρίτη χώρα, τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να έχουν τη δυνατότητα να καθιστούν υποχρεωτικό τον διορισμό εξουσιοδοτημένου αντιπροσώπου για σκοπούς διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος καταστρατήγησης των υποχρεώσεων διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού. Προκειμένου να διασφαλιστεί η τήρηση της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει», και στο πλαίσιο της συμμόρφωσης με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού, είναι απαραίτητο να εξασφαλιστεί βεβαιότητα για το ποιο είδος παραγωγού έχει την ευθύνη για τα απορρίμματα συσκευασίας, ιδίως στην περίπτωση των «εταιρειών εφοδιαστικής». Οι εταιρείες εφοδιαστικής είναι εταιρείες που παραλαμβάνουν εισαγόμενα εμπορεύματα από τρίτες χώρες και που ασκούν δραστηριότητες χειρισμού των εισαγόμενων εμπορευμάτων (π.χ. αποσυσκευασία και επανασυσκευασία σε μικρότερες μορφές ή ποσότητες για την ικανοποίηση των αιτημάτων των πελατών) πριν να αποστείλουν τα εμπορεύματα στους πελάτες, είτε στο ίδιο είτε σε άλλο κράτος μέλος, με ολόκληρη την αρχική συσκευασία μεταφοράς, μέρος αυτής ή χωρίς αυτήν. Σε αυτές τις περιπτώσεις, θα πρέπει να προσδιορίζεται ένας παραγωγός για την αρχική συσκευασία μεταφοράς που προέρχεται από τρίτη χώρα, παραμένει στην εταιρεία εφοδιαστικής και μετατρέπεται σε απόβλητο εντός της Ένωσης. Συνήθως, η εταιρεία εφοδιαστικής δεν έχει την κυριότητα των εμπορευμάτων, αλλά θα πρέπει να θεωρείται παραγωγός για τις συσκευασίες που προέρχονται από τρίτη χώρα και τις οποίες χειρίζεται κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων της.

(124)

Εκτός από το κόστος που επιβάλλεται στους παραγωγούς δυνάμει του παρόντος κανονισμού και δυνάμει της οδηγίας 2008/98/ΕΚ, τα κράτη μέλη διατηρούν τη δυνατότητα να καλύπτουν το αναγκαίο κόστος που προκύπτει από τις δραστηριότητες καθαρισμού, συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς και της επακόλουθης επεξεργασίας των απορριμμάτων συσκευασίας που περιέχονται στα απορρίμματα σε δημόσιους χώρους, ως κομμάτι του πλήρους κόστους της διαχείρισης απορριμμάτων συσκευασίας, το οποίο θα πρέπει να καλύπτεται από τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού. Το εν λόγω κόστος δεν θα πρέπει να υπερβαίνει το κόστος που απαιτείται για την παροχή των εν λόγω υπηρεσιών με οικονομικά αποδοτικό τρόπο και θα πρέπει να καθορίζεται με διαφάνεια και χωρίς διακρίσεις μεταξύ των ενδιαφερόμενων φορέων.

(125)

Για να παρακολουθείται αν οι παραγωγοί εκπληρώνουν τις οικονομικές και οργανωτικές υποχρεώσεις τους για διασφάλιση της διαχείρισης των απορριμμάτων από τις συσκευασίες που διαθέτουν στην αγορά στο έδαφος κράτους μέλους για πρώτη φορά, ή που αφαιρούν από συσκευασμένα προϊόντα χωρίς να είναι τελικοί χρήστες, είναι απαραίτητο να δημιουργηθεί ένα μητρώο παραγωγών, το οποίο θα διαχειρίζεται η αρμόδια αρχή κάθε κράτους μέλους και στο οποίο θα υποχρεούνται να καταχωρίζονται οι παραγωγοί.

(126)

Οι απαιτήσεις καταχώρισης παραγωγού θα πρέπει να είναι εναρμονισμένες στον μεγαλύτερο δυνατό βαθμό σε ολόκληρη την Ένωση, ώστε να διευκολύνεται η καταχώριση, ιδίως δεδομένου ότι οι παραγωγοί διαθέτουν συσκευασίες σε διαφορετικά κράτη μέλη. Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής των απαιτήσεων καταχώρισης, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον καθορισμό του μορφότυπου όσον αφορά την καταχώριση και την υποβολή στοιχείων στο μητρώο και για τον προσδιορισμό του επιπέδου λεπτομέρειας των δεδομένων που πρέπει να υποβάλλονται και των τύπων συσκευασίας και των κατηγοριών υλικών που πρέπει να καλύπτουν τα στοιχεία που υποβάλλονται.

(127)

Σύμφωνα με την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει», είναι απαραίτητο οι παραγωγοί, συμπεριλαμβανομένων των φορέων του ηλεκτρονικού εμπορίου, οι οποίοι διαθέτουν συσκευασίες και συσκευασμένα προϊόντα στην αγορά της Ένωσης, ή αφαιρούν τη συσκευασία από συσκευασμένα προϊόντα χωρίς να είναι τελικοί χρήστες, να αναλάβουν την ευθύνη της διαχείρισης αυτών των συσκευασιών και συσκευασμένων προϊόντων κατά το τέλος του κύκλου ζωής τους. Πρέπει να θεσπιστούν προγράμματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, όπως προβλέπεται στην οδηγία 94/62/ΕΚ, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024, καθώς αυτά αποτελούν τα προσφορότερα μέσα για την επίτευξη του ως άνω στόχου και μπορούν να έχουν θετικό περιβαλλοντικό αντίκτυπο με τη μείωση της παραγωγής απορριμμάτων συσκευασίας και την αύξηση της συλλογής και της ανακύκλωσης των απορριμμάτων συσκευασίας. Παρουσιάζονται ευρείες αποκλίσεις ως προς τον τρόπο με τον οποίο έχουν διαμορφωθεί τα προγράμματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, την αποδοτικότητά τους και το εύρος της ευθύνης των παραγωγών. Συνεπώς, οι κανόνες σχετικά με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού που ορίζονται στην οδηγία 2008/98/ΕΚ θα πρέπει να εφαρμόζονται κατά κανόνα στα προγράμματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού για τους παραγωγούς στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, και να συμπληρώνονται από περαιτέρω ειδικές διατάξεις, εφόσον απαιτείται και αρμόζει. Για παράδειγμα, για να διευκολυνθεί η χωριστή συλλογή των απορριμμάτων συσκευασίας, οι παραγωγοί θα πρέπει να χρηματοδοτούν την επισήμανση των δοχείων απορριμμάτων. Τούτη η υποχρέωση συνάδει με την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» και τις γενικές ελάχιστες απαιτήσεις όσον αφορά τα προγράμματα διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού δυνάμει της οδηγίας 2008/98/ΕΚ.

(128)

Όσον αφορά τις υποχρεώσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, ο παρών κανονισμός αποτελεί lex specialis σε σχέση με την οδηγία 2008/98/ΕΚ. Αυτό σημαίνει ότι οι διατάξεις σχετικά με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού που περιλαμβάνονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να υπερισχύουν οποιωνδήποτε διατάξεων της εν λόγω οδηγίας που αντιβαίνουν σε αυτές. Η αρχή αυτή αφορά, για παράδειγμα, τις απαιτήσεις σχετικά με την καταχώριση των παραγωγών, τη διαφοροποίηση των τελών διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού και την υποβολή εκθέσεων.

(129)

Πέρα από την εναρμονισμένη απαίτηση όσον αφορά την ανακυκλωσιμότητα για τη διαφοροποίηση των χρηματοδοτικών συνεισφορών των παραγωγών που θα καθορίζονται σε κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις οι οποίες θα εκδοθούν σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, θα πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν άλλα κριτήρια, όπως το ανακυκλωμένο περιεχόμενο, η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης, η παρουσία επικίνδυνων ουσιών ή άλλα κριτήρια σύμφωνα με την οδηγία 2008/98/ΕΚ.

(130)

Οι παραγωγοί θα πρέπει να είναι σε θέση να εκπληρώνουν συλλογικά τις υποχρεώσεις που σχετίζονται με τη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού, μέσω οργανώσεων ευθύνης του παραγωγού που αναλαμβάνουν την ευθύνη για λογαριασμό τους. Οι παραγωγοί ή οι οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού θα πρέπει να υπόκεινται σε αδειοδότηση από τα κράτη μέλη και θα πρέπει να τεκμηριώνουν, μεταξύ άλλων, ότι διαθέτουν τα οικονομικά μέσα για να καλύψουν το κόστος το οποίο συνεπάγεται η διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού. Όταν θεσπίζουν διοικητικούς και διαδικαστικούς κανόνες αδειοδότησης παραγωγών για μεμονωμένους παραγωγούς και οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού με σκοπό τη συλλογική συμμόρφωση, θα πρέπει τα κράτη μέλη να έχουν τη δυνατότητα να διαφοροποιούν τις διαδικασίες για τους μεμονωμένους παραγωγούς και τις οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού ώστε να περιορίζεται ο διοικητικός φόρτος για τους μεμονωμένους παραγωγούς. Τα κράτη μέλη μπορούν να αδειοδοτούν περισσότερες της μιας οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού, καθώς ο ανταγωνισμός μεταξύ τους μπορεί να αποφέρει μεγαλύτερα οφέλη για τους καταναλωτές. Η αρμόδια αρχή θα πρέπει να μπορεί να επιβάλλει στους παραγωγούς ή στις οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού που έχουν επιφορτιστεί με την εκπλήρωση των υποχρεώσεων διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού αναλογικά τέλη βάσει κόστους για τη διαδικασία αδειοδότησης σχετικά με την εκπλήρωση των εν λόγω υποχρεώσεων.

(131)

Σε περιπτώσεις κατά τις οποίες το τέλος διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού που χρεώνει οργάνωση ευθύνης του παραγωγού κατηγοριοποιείται ως δημόσιο έσοδο, όπως σε περίπτωση κρατικής οργάνωσης ευθύνης του παραγωγού, και προκειμένου να τηρούνται οι δημοσιονομικοί κανόνες που απαιτούν τα δημόσια έσοδα να βασίζονται σε ακριβή δεδομένα, το κράτος μέλος θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να απαιτεί από τον παραγωγό συχνότερη, και όχι μόνο άπαξ ετησίως, υποβολή των πληροφοριών στην αρμόδια αρχή που είναι υπεύθυνη για το μητρώο. Δεδομένου ότι οι κρατικές οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού δεν έχουν εντολή του εκπροσωπούμενου παραγωγού, οι απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό όσον αφορά τέτοιες εντολές δεν θα πρέπει να ισχύουν.

(132)

Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να προσδιορίσει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να εφαρμόζονται οι υποχρεώσεις ιχνηλασιμότητας των εμπόρων, που θεσπίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2065 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (39), μεταξύ άλλων στο άρθρο 30 παράγραφοι 2 και 3 αυτού, στους παρόχους επιγραμμικών πλατφορμών που δίνουν στους καταναλωτές τη δυνατότητα να συνάπτουν εξ αποστάσεως συμβάσεις με παραγωγούς οι οποίοι προσφέρουν συσκευασίες σε καταναλωτές που βρίσκονται στην Ένωση σε σχέση με τα μητρώα παραγωγών που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, οποιοσδήποτε παραγωγός, είτε έχει την έδρα του σε κράτος μέλος είτε σε τρίτη χώρα, ο οποίος προσφέρει συσκευασίες μέσω συμβάσεων εξ αποστάσεως απευθείας σε καταναλωτές που βρίσκονται σε κράτος μέλος θα πρέπει να θεωρείται ότι εμπίπτει στον ορισμό του εμπόρου δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065. Για να αποφευχθεί ο παρασιτισμός από τις υποχρεώσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, θα πρέπει να προσδιορίζεται ο τρόπος με τον οποίο θα πρέπει οι πάροχοι να εκπληρώνουν τις εν λόγω υποχρεώσεις όσον αφορά τα μητρώα των παραγωγών συσκευασιών που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Σε αυτό το πλαίσιο, όταν οι πάροχοι επιγραμμικών πλατφορμών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του τμήματος 4 του κεφαλαίου III του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065 παρέχουν στους καταναλωτές τη δυνατότητα να συνάπτουν εξ αποστάσεως συμβάσεις με παραγωγούς, θα πρέπει, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2065 και, προτού επιτρέψουν στους παραγωγούς να χρησιμοποιήσουν τις υπηρεσίες τους, να λαμβάνουν από τους εν λόγω παραγωγούς πληροφορίες σχετικά με τη συμμόρφωσή τους με τις υποχρεώσεις διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Οι κανόνες για την ιχνηλασιμότητα των εμπόρων που πωλούν συσκευασίες μέσω του διαδικτύου υπόκεινται στους κανόνες επιβολής που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2065.

(133)

Παρόμοιες ανεπιθύμητες καταστάσεις παρασιτισμού θα μπορούσαν να προκύψουν και σε σχέση με τους παρόχους υπηρεσιών διεκπεραίωσης παραγγελιών. Ο παρών κανονισμός αποσκοπεί στην πρόληψη τέτοιου παρασιτισμού ακολουθώντας προσέγγιση παρόμοια με εκείνη του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065 όσον αφορά τους παρόχους επιγραμμικών πλατφορμών.

(134)

Το μητρώο παραγωγών που θεσπίζεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού πρέπει να θεωρείται δημόσιο μητρώο για τους σκοπούς του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065. Ως εκ τούτου, οι πάροχοι επιγραμμικών πλατφορμών που δίνουν στους καταναλωτές τη δυνατότητα να συνάπτουν εξ αποστάσεως συμβάσεις με τους παραγωγούς θα πρέπει να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να αξιολογούν αν οι πληροφορίες που παρέχουν οι συγκεκριμένοι παραγωγοί είναι αξιόπιστες και πλήρεις, ιδίως χρησιμοποιώντας ή επαληθεύοντας ελεύθερα προσβάσιμες επίσημες επιγραμμικές βάσεις δεδομένων και επιγραμμικές διεπαφές ή ζητώντας από τους σχετικούς εμπόρους να προσκομίσουν αξιόπιστα δικαιολογητικά έγγραφα, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2022/2065. Όσον αφορά δεδομένα που βρίσκονται στη διάθεση του κοινού στο μητρώο παραγωγών, η «καταβολή κάθε δυνατής προσπάθειας» κατά την έννοια του άρθρου 30 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065 συνήθως απαιτεί την επαλήθευση των πληροφοριών που παρέχει ο παραγωγός με βάση τα δεδομένα που βρίσκονται στη διάθεση του κοινού στο μητρώο παραγωγών, σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Πιο συγκεκριμένα, αυτό ισχύει εάν ένα κράτος μέλος έχει δημιουργήσει επιγραμμική διεπαφή για αυτοματοποιημένη διασταύρωση στοιχείων σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.

(135)

Οι χρηματοδοτικές συνεισφορές που επιβάλλονται στους παραγωγούς σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό επιπροσθέτως των δαπανών που αναφέρονται στο άρθρο 8α παράγραφος 4 στοιχείο α) της οδηγίας 2008/98/ΕΚ δεν θα πρέπει να θίγουν τυχόν εθελοντική συμφωνία μεταξύ επιγραμμικών αγορών και παραγωγών όταν οι επιγραμμικές αγορές, για λογαριασμό παραγωγών με γραπτή εντολή, συναινούν στην αποδοχή του συνόλου ή μέρους του εν λόγω κόστους.

(136)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να προβλέπουν μέτρα για την εφαρμογή της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, κανόνες σχετικά με τη χωριστή συλλογή των απορριμμάτων συσκευασίας και κανόνες για την επισήμανση των δοχείων απορριμμάτων όταν ο παρών κανονισμός δεν προβλέπει πλήρη εναρμόνιση των εν λόγω μέτρων και κανόνων. Επίσης, τα κράτη μέλη δύνανται να προβλέπουν πρόσθετες απαιτήσεις για την εφαρμογή της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού, σύμφωνα με την οδηγία 2008/98/ΕΚ και τον παρόντα κανονισμό, εφόσον τα μέτρα αυτά δεν δημιουργούν φραγμούς για την εσωτερική αγορά. Ο παρών κανονισμός δεν ρυθμίζει ποιος φορέας είναι υπεύθυνος για τη συλλογή των απορριμμάτων συσκευασίας ή άλλες εθνικές συμβατικές ρυθμίσεις για τη συλλογή των απορριμμάτων συσκευασίας.

(137)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να δημιουργήσουν συστήματα επιστροφής και συλλογής για τα απορρίμματα συσκευασίας, ώστε τα απορρίμματα συσκευασίας να διοχετεύονται προς την καταλληλότερη εναλλακτική λύση διαχείρισης αποβλήτων, σύμφωνα με την ιεράρχηση των αποβλήτων. Τα συστήματα θα πρέπει να παρέχουν τη δυνατότητα συμμετοχής σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, ιδίως στους οικονομικούς φορείς και τις δημόσιες αρχές. Η σύσταση των συστημάτων θα πρέπει να γίνεται με συνεκτίμηση του περιβάλλοντος καθώς και της υγείας, της ασφάλειας και της υγιεινής των καταναλωτών. Επίσης, τα συστήματα επιστροφής και συλλογής θα πρέπει να είναι προσβάσιμα και να εφαρμόζονται για τις συσκευασίες εισαγόμενων προϊόντων, με βάση διατάξεις που δεν εισάγουν διακρίσεις.

(138)

Ορισμένα κράτη μέλη μπορεί να έχουν ήδη θεσπίσει συστήματα χωριστής συλλογής και ανακύκλωσης αποβλήτων, τα οποία αποτελούν τη βάση για τις σχετικές εθνικές άδειες και συμβατικές ρυθμίσεις, κατά τη μεταφορά του άρθρου 7 της οδηγίας 94/62/ΕΚ στο εθνικό δίκαιο. Τα εν λόγω κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν τα συστήματα αυτά, υπό την προϋπόθεση ότι εφαρμόζουν ορθά τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό.

(139)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει, επίσης, να λάβουν μέτρα για την προώθηση της ανακύκλωσης που πληροί τα πρότυπα ποιότητας για τη χρήση των ανακυκλωμένων υλικών στους σχετικούς τομείς. Η εν λόγω υποχρέωση είναι ιδιαίτερα σημαντική δεδομένου του ελάχιστου ποσοστού που έχει καθοριστεί όσον αφορά το ανακυκλωμένο περιεχόμενο στις πλαστικές συσκευασίες.

(140)

Η συλλογή συσκευασιών αποτελεί κρίσιμο βήμα για τη διασφάλιση της κυκλικότητάς τους και για τη διασφάλιση μιας ισχυρής αγοράς δευτερογενών πρώτων υλών. Η καθιέρωση υποχρεωτικού ποσοστού συλλογής αποτελεί κίνητρο για την ανάπτυξη αποτελεσματικών και στοχευμένων συστημάτων συλλογής σε εθνικό επίπεδο και αποσκοπεί στην αύξηση της ποσότητας των αποβλήτων που υποβάλλονται σε διαλογή και ενδέχεται να ανακυκλωθούν.

(141)

Έχει αποδειχθεί ότι τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που λειτουργούν ικανοποιητικά διασφαλίζουν πολύ υψηλό ποσοστό συλλογής και υψηλής ποιότητας ανακύκλωση, ιδίως φιαλών και μεταλλικών κουτιών ποτών. Για την υποστήριξη της επίτευξης του στόχου χωριστής συλλογής των πλαστικών φιαλών ποτών μίας χρήσης που καθορίζεται στην οδηγία (ΕΕ) 2019/904, για την περαιτέρω αύξηση των ποσοστών συλλογής και για την επίτευξη υψηλότερης ποιότητας ανακύκλωσης μεταλλικών περιεκτών ποτών, είναι σκόπιμο τα κράτη μέλη να θεσπίσουν συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής. Τα συστήματα αυτά θα συμβάλουν στην αύξηση της προσφοράς δευτερογενών πρώτων υλών καλής ποιότητας, κατάλληλων για ανακύκλωση κλειστού βρόχου, και στη μείωση των απορριμμάτων περιεκτών ποτών σε δημόσιους χώρους.

(142)

Τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής θα πρέπει να είναι υποχρεωτικά για τις πλαστικές φιάλες ποτών μίας χρήσης και τους μεταλλικούς περιέκτες ποτών. Τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να αποφασίσουν να συμπεριλάβουν και άλλες συσκευασίες για άλλα προϊόντα ή κατασκευασμένες από άλλα υλικά στα εν λόγω συστήματα, ιδίως γυάλινες φιάλες μίας χρήσης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής για μορφές συσκευασίας μίας χρήσης, ιδίως για γυάλινες φιάλες ποτών μίας χρήσης, διατίθενται εξίσου για τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες, εφόσον αυτό είναι εφικτό από τεχνική και οικονομική άποψη. Θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο θέσπισης συστημάτων παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής και για τις επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν, εφόσον τηρούν τους γενικούς κανόνες που θεσπίζονται στη ΣΛΕΕ και δρουν σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, να θεσπίζουν διατάξεις, όπως την παρακράτηση ποσού στο σημείο πώλησης στην περίπτωση κατανάλωσης σε χώρους εστίασης, ή την επιβολή σε όλους τους τελικούς διανομείς της υποχρέωσης να αποδέχονται τη συσκευασία που υπόκειται σε παρακράτηση ποσού ανεξαρτήτως του υλικού και της μορφής της συσκευασίας που διανέμουν ή του εμβαδού της επιφάνειας πωλήσεών τους, που υπερβαίνουν τις ελάχιστες απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(143)

Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την ποικιλομορφία των συστημάτων παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που υπάρχουν στην Ένωση και να διασφαλίζει ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις των εν λόγω συστημάτων δεν παρεμποδίζονται εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις και τα κριτήρια για την αύξηση των ποσοστών συλλογής και τη διασφάλιση καλύτερης ποιότητας ανακύκλωσης.

(144)

Δεδομένης της φύσης των προϊόντων και των διαφορών μεταξύ των συστημάτων παραγωγής και διανομής τους, τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής θα πρέπει, εντούτοις, να μην είναι υποχρεωτικά για τις συσκευασίες οίνου, αρωματισμένων αμπελοοινικών προϊόντων και προϊόντων παρόμοιων με τον οίνο, τα αλκοολούχα ποτά και το γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα που απαριθμούνται στο μέρος XVI του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013. Ωστόσο, τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίσουν συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που να καλύπτουν τις εν λόγω συσκευασίες ποτών, καθώς και άλλες συσκευασίες ροφημάτων ή άλλων προϊόντων.

(145)

Έως την 1η Ιανουαρίου 2029, όλα τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής για πλαστικές φιάλες ποτών μίας χρήσης και για μεταλλικούς περιέκτες ποτών μίας χρήσης θα πρέπει να συμμορφώνονται με τις γενικές ελάχιστες απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό, εξαιρουμένων των συστημάτων παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που είχαν θεσπιστεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού και τα οποία επιτυγχάνουν τον στόχο χωριστής συλλογής κατά 90 % έως την 1η Ιανουαρίου 2029. Οι εν λόγω απαιτήσεις θα συμβάλουν στην επίτευξη μεγαλύτερης συνοχής και υψηλότερων ποσοστών επιστροφής σε όλα τα κράτη μέλη. Θεσπίστηκαν με βάση τις απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών, ανάλυση εμπειρογνωμόνων και τις βέλτιστες πρακτικές από τα υφιστάμενα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής. Οι απαιτήσεις έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να δίνεται περιθώριο καινοτομίας και, ταυτόχρονα, να παρέχεται ένα επίπεδο ευελιξίας με σκοπό την προσαρμογή στις τοπικές συνθήκες.

(146)

Τα κράτη μέλη με περιοχές που παρουσιάζουν μεγάλη διασυνοριακή επιχειρηματική δραστηριότητα θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής επιτρέπουν τη συλλογή συσκευασιών από τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής των ενδιαφερόμενων κρατών μελών σε προκαθορισμένα σημεία συλλογής και θα πρέπει να επιδιώκουν να καταστήσουν δυνατή την επιστροφή του παρακρατημένου ποσού.

(147)

Τα κράτη μέλη που επιτυγχάνουν ποσοστό συλλογής 80 % για τους στοχευόμενους τύπους συσκευασίας χωρίς σύστημα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής το 2026, θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ζητήσουν να εξαιρεθούν από τη θέσπιση συστήματος παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής.

(148)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν να εφαρμόσουν το σύστημα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής σε υποεθνικό επίπεδο, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εθνικών διοικητικών διαιρέσεων και της ειδικής κατάστασης των υπερπόντιων εδαφών, εφόσον είναι σε θέση να καταδεικνύουν τις περιβαλλοντικές και οικονομικές επιδόσεις του εν λόγω συστήματος, καθώς και ότι συνάδει πλήρως με το ποσοστό συλλογής 90 % για τις πλαστικές φιάλες ποτών μίας χρήσης και τους μεταλλικούς περιέκτες ποτών μίας χρήσης που καθορίζεται στον παρόντα κανονισμό.

(149)

Ως ειδικό μέτρο πρόληψης της παραγωγής απορριμμάτων συσκευασίας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προωθούν ενεργά λύσεις επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης. Θα πρέπει να υποστηρίξουν τη θέσπιση συστημάτων επαναχρησιμοποίησης και επαναπλήρωσης και να παρακολουθούν τη λειτουργία και τη συμμόρφωσή τους με πρότυπα υγιεινής. Τα κράτη μέλη προτρέπονται να λάβουν και άλλα μέτρα, όπως η δημιουργία συστημάτων παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που καλύπτουν μορφές επαναχρησιμοποιήσιμων συσκευασιών, η χρήση οικονομικών κινήτρων ή η θέσπιση απαιτήσεων για τους τελικούς διανομείς ώστε να διαθέτουν ορισμένο ποσοστό άλλων προϊόντων πέρα από εκείνα που καλύπτονται από τους στόχους επαναχρησιμοποίησης και τις υποχρεώσεις επαναπλήρωσης σε επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες ή μέσω επαναπλήρωσης, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω απαιτήσεις δεν θα οδηγήσουν στον κατακερματισμό της ενιαίας αγοράς και στη δημιουργία φραγμών για το εμπόριο.

(150)

Η φύση των απαιτήσεων όσον αφορά τη συλλογή, τη διαλογή, την αναδιανομή σε φορείς πλήρωσης και τον καθαρισμό είναι εντελώς διαφορετική για τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής για συσκευασίες μίας χρήσης και για τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης βάσει παρακρατούμενου ποσού. Ως εκ τούτου, οι ελάχιστες απαιτήσεις για τα συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής δεν θα πρέπει να ισχύουν για τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης βάσει παρακρατούμενου ποσού. Αντιθέτως, θα πρέπει να ισχύουν ειδικές απαιτήσεις για τα συστήματα επαναχρησιμοποίησης.

(151)

Η οδηγία 94/62/ΕΚ τροποποιήθηκε με την οδηγία (ΕΕ) 2018/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (40) που καθορίζει στόχους ανακύκλωσης για τα κράτη μέλη, οι οποίοι πρέπει να επιτευχθούν έως το 2025 και το 2030. Αυτοί οι στόχοι και οι κανόνες για τον υπολογισμό τους θα πρέπει να διατηρηθούν. Ενώ αναγνωρίζεται το διαφορετικό σημείο εκκίνησης κάθε κράτους μέλους σε σχέση με τους στόχους ανακύκλωσης, και ενώ στον παρόντα κανονισμό προτείνονται μέτρα που διευκολύνουν την επίτευξη των εν λόγω στόχων, θα πρέπει να εξακολουθήσει να είναι δυνατή η αναβολή των προθεσμιών για την επίτευξη των στόχων ανακύκλωσης για το 2030, υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Ωστόσο, η Επιτροπή θα πρέπει να εξουσιοδοτείται να απορρίπτει αναθεωρημένο σχέδιο εφαρμογής που υποβάλλει κράτος μέλος.

(152)

Σύμφωνα με την οδηγία 94/62/ΕΚ, η Επιτροπή πρέπει να επανεξετάζει τους στόχους ανακύκλωσης των συσκευασιών για το 2030, με σκοπό τη διατήρηση ή, ενδεχομένως, την ενίσχυσή τους. Ωστόσο, δεν είναι ακόμη σκόπιμο να τροποποιηθούν οι στόχοι που έχουν καθοριστεί για το 2030, δεδομένου ότι τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι ορισμένα κράτη μέλη εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά την επίτευξη των υφιστάμενων στόχων. Για τον λόγο αυτόν, θα πρέπει να θεσπιστούν μέτρα που ενθαρρύνουν τους κατασκευαστές να διαθέτουν στην αγορά περισσότερες ανακυκλώσιμες συσκευασίες και, ως εκ τούτου, βοηθούν τα κράτη μέλη να επιτύχουν τους στόχους ανακύκλωσης. Στο μέλλον αναμένεται να δηλώνονται στην Επιτροπή λεπτομερέστερα στοιχεία για τις ροές συσκευασιών και ανακύκλωσης απορριμμάτων συσκευασίας. Η δήλωση των εν λόγω δεδομένων θα δώσει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να επανεξετάζει τους στόχους, με προοπτική διατήρησης ή ενίσχυσής τους. Προκειμένου να λαμβάνεται υπόψη το αποτέλεσμα των μέτρων που αποσκοπούν στη βελτίωση της ανακυκλωσιμότητας των συσκευασιών, η επανεξέταση δεν θα πρέπει να διενεργείται πριν από την προβλεπόμενη γενική αξιολόγηση του παρόντος κανονισμού, δηλαδή 7 έτη μετά την έναρξη ισχύος του. Κατά την επανεξέταση θα πρέπει επίσης να εξετάζεται το ενδεχόμενο θέσπισης νέων στόχων που προσδιορίζονται πιο λεπτομερειακά σε σχέση με τους υφιστάμενους στόχους.

(153)

Ο υπολογισμός των στόχων ανακύκλωσης θα πρέπει να βασίζεται στο βάρος των απορριμμάτων συσκευασίας που καταλήγουν σε ανακύκλωση. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν την αξιοπιστία και την ορθότητα των δεδομένων που συγκεντρώνονται σχετικά με τα ανακυκλωμένα απορρίμματα συσκευασίας. Κατά γενικό κανόνα, η μέτρηση του βάρους των απορριμμάτων συσκευασίας που υπολογίζονται ως ανακυκλωμένα θα πρέπει να γίνεται στο σημείο εισόδου των απορριμμάτων συσκευασίας στην εργασία ανακύκλωσης. Ωστόσο, για τον περιορισμό του διοικητικού φόρτου θα πρέπει να επιτρέπεται στα κράτη μέλη, υπό αυστηρούς όρους και κατά παρέκκλιση από τον γενικό κανόνα, να υπολογίζουν το βάρος των ανακυκλωμένων απορριμμάτων συσκευασίας με βάση τη μέτρηση των εκροών όλων των εργασιών διαλογής, διορθώνοντας με βάση τα μέσα ποσοστά απωλειών που σημειώθηκαν προτού τα απορρίμματα εισέλθουν στις εργασίες ανακύκλωσης. Απώλειες υλικών που προκύπτουν πριν από την εισροή των απορριμμάτων στην εργασία ανακύκλωσης, για παράδειγμα λόγω διαλογής ή άλλων προκαταρκτικών εργασιών, δεν θα πρέπει να περιλαμβάνονται στις ποσότητες απορριμμάτων που δηλώνονται ως ανακυκλωμένα. Οι απώλειες αυτές μπορούν να καθοριστούν με βάση ηλεκτρονικά μητρώα, τεχνικές προδιαγραφές, λεπτομερείς κανόνες σχετικά με τον υπολογισμό των μέσων ποσοστών απωλειών για διάφορες ροές απορριμμάτων, ή με άλλα ισοδύναμα μέτρα. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να περιλαμβάνουν πληροφορίες σχετικά με τα εν λόγω μέτρα στις εκθέσεις ελέγχου ποιότητας που συνοδεύουν τα στοιχεία τα οποία υποβάλλουν στην Επιτροπή σχετικά με την ανακύκλωση των απορριμμάτων. Τα μέσα ποσοστά απωλειών θα πρέπει να προσδιορίζονται κατά προτίμηση σε επίπεδο μεμονωμένων εγκαταστάσεων διαλογής και να συνδέονται με τις κύριες διάφορες κατηγορίες απορριμμάτων, τις διάφορες πηγές (όπως οικιακά ή εμπορικά), τα διάφορα προγράμματα συλλογής και τους διάφορους τύπους εργασιών διαλογής. Τα μέσα ποσοστά απωλειών θα πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο σε περιπτώσεις όπου δεν είναι διαθέσιμα άλλα αξιόπιστα δεδομένα, ιδίως στο πλαίσιο της μεταφοράς και της εξαγωγής απορριμμάτων. Οι απώλειες βάρους υλικών ή ουσιών που οφείλονται σε φυσικές ή χημικές διεργασίες μετασχηματισμού που είναι εγγενείς στη εργασία ανακύκλωσης, όπου τα απορρίμματα συσκευασιών μετατρέπονται σε καθαυτό προϊόντα, υλικά ή ουσίες, δεν θα πρέπει να αφαιρούνται από το βάρος των απορριμμάτων που δηλώνονται ως ανακυκλωμένα.

(154)

Όταν ο υπολογισμός των ποσοστών ανακύκλωσης εφαρμόζεται στην αερόβια ή αναερόβια επεξεργασία βιοαποδομήσιμων απορριμμάτων συσκευασίας, οι ποσότητες απορριμμάτων που υφίστανται αερόβια ή αναερόβια επεξεργασία μπορούν να λογίζονται ως ανακυκλωμένες, με την προϋπόθεση το προϊόν της επεξεργασίας αυτής να προορίζεται για χρήση ως ανακυκλωμένο προϊόν, υλικό ή ουσία. Το προϊόν τέτοιου είδους επεξεργασίας είναι συνήθως λίπασμα ή χώνευμα, όμως μπορούν επίσης να συνυπολογίζονται και άλλα προϊόντα, με την προϋπόθεση ότι περιέχουν συγκρίσιμες ποσότητες ανακυκλωμένου περιεχομένου σε σχέση με την ποσότητα των επεξεργασμένων βιοαποδομήσιμων απορριμμάτων συσκευασίας. Σε άλλες περιπτώσεις, σύμφωνα με τον ορισμό της ανακύκλωσης, η επανεπεξεργασία βιοαποδομήσιμων απορριμμάτων συσκευασίας προς υλικά τα οποία προορίζονται να χρησιμοποιηθούν ως καύσιμα ή άλλο μέσο παραγωγής ενέργειας, τα οποία διατίθενται ή τα οποία προορίζονται να χρησιμοποιηθούν σε οποιαδήποτε άλλη εργασία που έχει τους ίδιους σκοπούς με την ανάκτηση αποβλήτων πλην της ανακύκλωσης, δεν θα πρέπει να προσμετρώνται στην επίτευξη των στόχων της ανακύκλωσης.

(155)

Όταν υλικά απορριμμάτων συσκευασίας παύουν να είναι απόβλητα ως αποτέλεσμα προπαρασκευαστικής εργασίας πριν υποβληθούν σε επανεπεξεργασία, τα υλικά αυτά θα πρέπει να λογίζονται ως ανακυκλωμένα, υπό την προϋπόθεση ότι προορίζονται να μετατραπούν, με επακόλουθη επανεπεξεργασία, σε προϊόντα, υλικά ή ουσίες, είτε για τον αρχικό σκοπό τους είτε για άλλο σκοπό. Υλικά από αποχαρακτηρισμένα απόβλητα, τα οποία προορίζονται να χρησιμοποιηθούν ως καύσιμα ή άλλο μέσο παραγωγής ενέργειας και τα οποία διατίθενται για επίχωση ή απορρίπτονται ή τα οποία προορίζονται για να χρησιμοποιηθούν σε οποιαδήποτε άλλη εργασία που έχει τους ίδιους σκοπούς με την ανάκτηση αποβλήτων πλην της ανακύκλωσης, δεν θα πρέπει να προσμετρώνται στην επίτευξη των στόχων της ανακύκλωσης.

(156)

Κατά τον καθορισμό της μεθοδολογίας για τον υπολογισμό και την επαλήθευση του ποσοστού ανακυκλωμένου περιεχομένου, η Επιτροπή θα πρέπει va αξιολογεί τις διαθέσιμες τεχνολογίες ανακύκλωσης, λαμβάνοντας υπόψη τις οικονομικές και περιβαλλοντικές επιδόσεις τους, συμπεριλαμβανομένης της ποιότητας των εκροών, της διαθεσιμότητας των αποβλήτων, της απαιτούμενης ενέργειας και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, καθώς και άλλων σχετικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη το ενδεχόμενο χρησιμοποίησης των εν λόγω τεχνολογιών για παραπλανητικούς περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς.

(157)

Οι ισχυρισμοί σχετικά με τα χαρακτηριστικά των συσκευασιών για τα οποία καθορίζονται νομικές απαιτήσεις στον παρόντα κανονισμό, όπως η ανακυκλωσιμότητα, το επίπεδο ανακυκλωμένου περιεχομένου και η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης, θα πρέπει να διατυπώνονται μόνο σε σχέση με τις ιδιότητες συσκευασίας που υπερβαίνουν τις ισχύουσες ελάχιστες απαιτήσεις οι οποίες ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και σύμφωνα με τις μεθοδολογίες και τους κανόνες που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Τέτοιου είδους ισχυρισμοί θα πρέπει επίσης να προσδιορίζουν αν αφορούν τη μονάδα συσκευασίας, μέρος της μονάδας συσκευασίας ή το σύνολο της συσκευασίας που τίθεται σε κυκλοφορία στην αγορά από τον οικονομικό φορέα.

(158)

Τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν το δικαίωμα να λαμβάνουν υπόψη την ανακύκλωση των μετάλλων που διαχωρίζονται μετά την αποτέφρωση των απορριμμάτων κατ’ αναλογία του μεριδίου των απορριμμάτων συσκευασίας που αποτεφρώνονται, υπό την προϋπόθεση ότι τα ανακυκλωμένα μέταλλα πληρούν συγκεκριμένα ποιοτικά κριτήρια που θεσπίζονται στην εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2019/1004 της Επιτροπής (41).

(159)

Στην περίπτωση εξαγωγών απορριμμάτων συσκευασίας από την Ένωση για ανακύκλωση, εφαρμόζεται ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1013/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (42) και ο κανονισμός 2024/1157 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (43).

(160)

Δεδομένου ότι η επαναχρησιμοποίηση έχει ως αποτέλεσμα να μη τίθενται νέες συσκευασίες σε κυκλοφορία στην αγορά, οι επαναχρησιμοποιήσιμες συσκευασίες προς πώληση που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά και οι ξύλινες συσκευασίες που επισκευάζονται για επαναχρησιμοποίηση θα πρέπει να συνυπολογίζονται για την επίτευξη των αντίστοιχων στόχων ανακύκλωσης συσκευασιών. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να κάνουν χρήση της εν λόγω δυνατότητας για τον υπολογισμό ενός προσαρμοσμένου επιπέδου των στόχων ανακύκλωσης, υπολογίζοντας έως 5 ποσοστιαίες μονάδες του μέσου μεριδίου, κατά τα τρία προηγούμενα έτη, των επαναχρησιμοποιήσιμων συσκευασιών προς πώληση που τέθηκαν σε κυκλοφορία στην αγορά για πρώτη φορά και επαναχρησιμοποιήθηκαν στο πλαίσιο συστήματος επαναχρησιμοποίησης.

(161)

Οι παραγωγοί και οι οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού θα πρέπει να συμμετέχουν ενεργά στην παροχή πληροφοριών στους τελικούς χρήστες, ειδικότερα στους καταναλωτές, σχετικά με την πρόληψη και τη διαχείριση των απορριμμάτων συσκευασίας. Οι εν λόγω πληροφορίες θα πρέπει να περιλαμβάνουν τη διαθεσιμότητα συμφωνιών επαναχρησιμοποίησης για τις συσκευασίες, τη σημασία των ετικετών που είναι τοποθετημένες στις συσκευασίες και άλλες οδηγίες σχετικά με την απόρριψη των απορριμμάτων συσκευασίας. Οι παραγωγοί και οι οργανώσεις ευθύνης του παραγωγού θα πρέπει επίσης να ενημερώνουν τους καταναλωτές ότι οι συσκευασίες που επισημαίνονται ως λιπασματοποιήσιμες είναι λιπασματοποιήσιμες υπό βιομηχανικά ελεγχόμενες συνθήκες σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας βιολογικών αποβλήτων και δεν είναι κατάλληλες για οικιακή λιπασματοποίηση. Οι συσκευασίες δεν πρέπει να απορρίπτονται σε δημόσιους χώρους. Οι παραγωγοί θα πρέπει, επίσης, να ενημερώνουν ότι οι τελικοί χρήστες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διασφάλιση της περιβαλλοντικά βέλτιστης διαχείρισης των απορριμμάτων συσκευασίας. Στο πλαίσιο της κοινοποίησης πληροφοριών σε όλους τους τελικούς χρήστες, καθώς και της υποβολής στοιχείων σχετικά με τις συσκευασίες, θα πρέπει να γίνεται χρήση των σύγχρονων τεχνολογιών πληροφοριών. Οι πληροφορίες θα πρέπει να παρέχονται είτε με κλασικά μέσα, όπως με αφίσες τόσο σε υπαίθριους όσο και σε εσωτερικούς χώρους και με εκστρατείες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είτε με πιο καινοτόμα μέσα, όπως η ηλεκτρονική πρόσβαση σε ιστοτόπους μέσω κωδικών QR που είναι τοποθετημένοι στη συσκευασία.

(162)

Η χωριστή συλλογή εκτός οικίας αποτελεί σημαντικό στοιχείο για να αυξηθούν τα ποσοστά συλλογής των συσκευασιών και να βελτιωθεί η κυκλικότητά τους. Τα κράτη μέλη και οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να είναι σε θέση να λαμβάνουν ειδικά μέτρα για τη χωριστή συλλογή εκτός οικίας, προσαρμοσμένα στον τόπο και τις συνήθειες των καταναλωτών.

(163)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να παρέχουν στην Επιτροπή, για κάθε ημερολογιακό έτος, πληροφορίες σχετικά με την επίτευξη των στόχων ανακύκλωσης. Για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων που αποσκοπούν στη μείωση της κατανάλωσης πολύ λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς, λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς, χοντρών πλαστικών σακουλών μεταφοράς και πολύ χοντρών πλαστικών σακουλών μεταφοράς θα πρέπει επίσης να υποβάλλονται στοιχεία σχετικά με την κατανάλωση πολύ λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς και χοντρών πλαστικών σακουλών μεταφοράς, ώστε να διαπιστώνεται αν η κατανάλωση των εν λόγω σακουλών έχει αυξηθεί λόγω των μέτρων μείωσης που στοχεύουν στις λεπτές πλαστικές σακούλες μεταφοράς. Για να μπορεί να διαπιστωθεί αν τα υποχρεωτικά συστήματα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής που θα δημιουργηθούν από τα κράτη μέλη είναι αποτελεσματικά ή αν δικαιολογείται η πρόβλεψη από τα κράτη μέλη εξαιρέσεων από την υποχρέωση δημιουργίας τέτοιων συστημάτων, είναι σημαντικό να λαμβάνονται πληροφορίες, μέσω της υποβολής στοιχείων από τα κράτη μέλη, σχετικά με το ποσοστό χωριστής συλλογής συσκευασιών που καλύπτονται από την υποχρέωση θέσπισης συστημάτων παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής.

(164)

Για τη θέσπιση της μεθόδου αξιολόγησης της σχετικά με την ανακύκλωση σε ευρεία κλίμακα, τα κράτη μέλη θα πρέπει, επίσης, να υποβάλλουν στοιχεία, σε ετήσια βάση, για την ποσότητα ανακυκλωμένων απορριμμάτων συσκευασίας ανά κατηγορία συσκευασίας, και την ποσότητα συσκευασιών που διατίθενται για πρώτη φορά στο έδαφος του κράτους μέλους, ή αφαιρούνται από παραγωγό που δεν είναι τελικός χρήστης, ανά κατηγορία συσκευασίας. Η Επιτροπή θα πρέπει να συγκεντρώνει τα εν λόγω στοιχεία και να τα δημοσιεύει για να παρακολουθεί την ετήσια εξέλιξη των απορριμμάτων συσκευασίας που ανακυκλώνονται σε ευρεία κλίμακα.

(165)

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλλουν τα στοιχεία στην Επιτροπή ηλεκτρονικά και να της παρέχουν έκθεση ελέγχου ποιότητας. Επιπλέον, τα στοιχεία σχετικά με τους στόχους ανακύκλωσης θα πρέπει να συνοδεύονται από έκθεση η οποία περιγράφει τα μέτρα που έχουν ληφθεί για τη θέσπιση αποτελεσματικού συστήματος ελέγχου ποιότητας και ιχνηλασιμότητας των απορριμμάτων συσκευασίας.

(166)

Για να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή των υποχρεώσεων υποβολής εκθέσεων, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τη θέσπιση κανόνων για τον υπολογισμό και την επαλήθευση των στοιχείων σχετικά με την επίτευξη των στόχων ανακύκλωσης, των ποσοστών χωριστής συλλογής συσκευασιών που καλύπτονται από το σύστημα παρακράτησης ποσού έναντι επιστροφής και των στοιχείων που είναι απαραίτητα για τη θέσπιση μεθόδου αξιολόγησης της ανακύκλωσης σε ευρεία κλίμακα. Η εν λόγω εκτελεστική πράξη θα πρέπει να περιλαμβάνει, επίσης, μεθοδολογία για τον καθορισμό της ποσότητας των παραγόμενων απορριμμάτων συσκευασίας και να θεσπίζει τον μορφότυπο για την υποβολή στοιχείων. Επίσης, θα πρέπει να θεσπίζει τη μέθοδο υπολογισμού της ετήσιας κατά κεφαλήν κατανάλωσης λεπτών πλαστικών σακουλών μεταφοράς και τον μορφότυπο για την υποβολή των εν λόγω στοιχείων, καθώς τα εν λόγω στοιχεία είναι απαραίτητα για την υποστήριξη της παρακολούθησης και της πλήρους εφαρμογής των ουσιαστικών απαιτήσεων που σχετίζονται με τις πλαστικές σακούλες μεταφοράς, ιδίως για τη διασφάλιση του υπολογισμού αναλυτικών και υποχρεωτικών στοιχείων για διάφορες κατηγορίες πλαστικών σακουλών μεταφοράς. Η εν λόγω εκτελεστική πράξη θα πρέπει να αντικαταστήσει την απόφαση 2005/270/ΕΚ της Επιτροπής (44) και την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2018/896 της Επιτροπής (45).

(167)

Για να συμβάλουν στη δυνατότητα των ιδίων και της Επιτροπής να παρακολουθούν την εφαρμογή των στόχων που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να δημιουργήσουν βάσεις δεδομένων για τις συσκευασίες και να διασφαλίσουν την εύρυθμη λειτουργία τους.

(168)

Η αποτελεσματική επιβολή των απαιτήσεων βιωσιμότητας έχει ουσιαστική σημασία για να διασφαλιστεί ο ισότιμος ανταγωνισμός και για να διασφαλιστεί η επίτευξη των προσδοκώμενων οφελών και η συμβολή του παρόντος κανονισμού στην επίτευξη των στόχων της Ένωσης για το κλίμα, την ενέργεια και την κυκλικότητα. Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να καταβάλλουν προσπάθειες για τη διενέργεια ελέγχων της ακρίβειας τουλάχιστον μέρους των ενωσιακών δηλώσεων συμμόρφωσης ανά έτος. Ο κανονισμός (ΕΕ) 2019/1020 που καθορίζει οριζόντιο πλαίσιο για την εποπτεία της αγοράς και τον έλεγχο των προϊόντων που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης θα πρέπει να εφαρμόζεται στις συσκευασίες για τις οποίες καθορίζονται απαιτήσεις βιωσιμότητας δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Οι μηχανισμοί εποπτείας της αγοράς που θεσπίστηκαν με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/1020 καθορίζουν τις απαιτήσεις για την εποπτεία της αγοράς όσον αφορά την εμπορία των προϊόντων και προβλέπουν μηχανισμούς διασφάλισης για τον έλεγχο της συμμόρφωσης με τον παρόντα κανονισμό όσον αφορά τη θέση σε κυκλοφορία συσκευασιών στην αγορά.

(169)

Οι συσκευασίες θα πρέπει να τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά μόνον εφόσον δεν παρουσιάζουν γνωστό κίνδυνο για το περιβάλλον και την υγεία του ανθρώπου. Προκειμένου να είναι εστιασμένες οι προσπάθειες εποπτείας της αγοράς, οι συσκευασίες που ενέχουν κίνδυνο, θα πρέπει, για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, να ορίζονται ως συσκευασίες οι οποίες, επειδή δεν συμμορφώνονται με απαίτηση βιωσιμότητας ή επειδή ένας υπεύθυνος οικονομικός φορέας δεν συμμορφώνεται με απαίτηση βιωσιμότητας, μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά το περιβάλλον ή άλλα δημόσια συμφέροντα που προστατεύονται από τις σχετικές απαιτήσεις.

(170)

Θα πρέπει να προβλεφθεί διαδικασία βάσει της οποίας τα ενδιαφερόμενα μέρη θα ενημερώνονται για τα μέτρα που πρόκειται να ληφθούν όσον αφορά τις συσκευασίες που παρουσιάζουν κίνδυνο. Θα πρέπει επίσης να παρέχεται στις αρχές εποπτείας της αγοράς των κρατών μελών η δυνατότητα να ενεργούν σε πρώιμο στάδιο, σε συνεργασία με τους σχετικούς οικονομικούς φορείς, όσον αφορά τέτοιου είδους συσκευασίες. Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες, προκειμένου να κρίνει αν τα εθνικά μέτρα σε σχέση με μη συμμορφούμενα προϊόντα είναι δικαιολογημένα ή όχι. Η Επιτροπή θα πρέπει να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις που έχουν άμεση εφαρμογή για δεόντως αιτιολογημένους επιτακτικούς λόγους επείγουσας ανάγκης σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος ή της υγείας του ανθρώπου.

(171)

Οι αρχές εποπτείας της αγοράς θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα να απαιτούν από τους οικονομικούς φορείς να λαμβάνουν διορθωτικά μέτρα όταν διαπιστώνεται είτε ότι μια συσκευασία δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις βιωσιμότητας και επισήμανσης είτε ότι ο οικονομικός φορέας έχει παραβιάσει άλλους κανόνες για τη διάθεση ή τη θέση σε κυκλοφορία συσκευασιών στην αγορά. Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής της απαίτησης λήψης διορθωτικών μέτρων εκ μέρους των οικονομικών φορέων, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες, προκειμένου να αποφασίζει αν ένα εθνικό μέτρο είναι δικαιολογημένο.

(172)

Σε περίπτωση ανησυχιών για την ανθρώπινη υγεία, η αρχή εποπτείας της αγοράς δεν θα πρέπει να αξιολογεί τον κίνδυνο για την υγεία του ανθρώπου ή των ζώων που προέρχεται από το υλικό συσκευασίας, αν έχει μεταφερθεί στο συσκευασμένο περιεχόμενο του υλικού συσκευασίας, αλλά θα πρέπει να ειδοποιεί τις αρχές που είναι αρμόδιες να διενεργούν ελέγχους για τους εν λόγω κινδύνους και έχουν διοριστεί σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/625 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (46), τους κανονισμούς (ΕΕ) 2017/745, (ΕΕ) 2017/746, (ΕΕ) 2019/6 ή την οδηγία 2001/83/ΕΚ.

(173)

Οι δημόσιες συμβάσεις ανέρχονται στο 14 % του ΑΕΠ της Ένωσης. Προκειμένου να εξασφαλιστεί η συμβολή στην επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας, στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και της αποδοτικής χρήσης των πόρων και στη μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία που προστατεύει τη δημόσια υγεία και τη βιοποικιλότητα, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες, να απαιτεί, κατά περίπτωση, από τις αναθέτουσες αρχές και τους αναθέτοντες φορείς, όπως ορίζονται στις οδηγίες 2014/24/ΕΕ (47) και 2014/25/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (48), να εναρμονίζουν τις δημόσιες συμβάσεις τους με συγκεκριμένες ελάχιστες υποχρεωτικές απαιτήσεις για τις οικολογικές δημόσιες συμβάσεις, που θα καθορίζονται στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Σε σύγκριση με την οικειοθελή προσέγγιση, οι υποχρεωτικές απαιτήσεις αναμένεται να μεγιστοποιήσουν την αξιοποίηση των δημόσιων δαπανών για την τόνωση της ζήτησης για συσκευασίες με καλύτερες επιδόσεις. Οι απαιτήσεις θα πρέπει να χαρακτηρίζονται από διαφάνεια και αντικειμενικότητα και δεν θα πρέπει να εισάγουν διακρίσεις. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αναφέρονται σε τεχνικές προδιαγραφές, κριτήρια επιλογής ή συμβατικούς όρους εκτέλεσης στις απαιτήσεις των δημοσίων συμβάσεών τους και οι εν λόγω απαιτήσεις δεν θα είναι απαραίτητο να είναι αθροιστικές. Οι αναθέτουσες αρχές και οι αναθέτοντες φορείς θα πρέπει να μπορούν, εφόσον τηρούν τους γενικούς κανόνες που θεσπίζονται στη ΣΛΕΕ και δρουν σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, να θεσπίσουν διατάξεις που υπερβαίνουν τις ελάχιστες απαιτήσεις για τις οικολογικές δημόσιες συμβάσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(174)

Για να διαφυλαχθεί η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και να ισχύσουν ίσοι όροι ανταγωνισμού, είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι οι συσκευασίες από τρίτες χώρες που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης συμμορφώνονται με τον παρόντα κανονισμό, είτε εισάγονται ως αυτοτελείς συσκευασίες είτε σε σχέση με συσκευασμένο προϊόν. Είναι, ιδίως, αναγκαίο να διασφαλίζεται ότι οι κατασκευαστές έχουν διενεργήσει τις κατάλληλες διαδικασίες αξιολόγησης της συμμόρφωσης όσον αφορά τις εν λόγω συσκευασίες. Θα πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στη συνεργασία εντός της αγοράς μεταξύ των αρχών εποπτείας της αγοράς και των οικονομικών φορέων. Συνεπώς, παρότι μπορεί να αφορούν οποιαδήποτε συσκευασία εισέρχεται στην αγορά της Ένωσης, οι παρεμβάσεις των αρχών που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 25 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1020 θα πρέπει να επικεντρώνονται πρωτίστως στις συσκευασίες που υπόκεινται σε μέτρα απαγόρευσης τα οποία έχουν λάβει οι αρχές εποπτείας της αγοράς. Όταν λαμβάνουν τέτοια μέτρα απαγόρευσης και τα μέτρα απαγόρευσης δεν περιορίζονται στο εθνικό έδαφος, οι αρχές εποπτείας της αγοράς θα πρέπει να κοινοποιούν στις αρχές που έχουν οριστεί για τους ελέγχους των συσκευασιών που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης τα απαραίτητα στοιχεία για την αναγνώριση των εν λόγω μη συμμορφούμενων συσκευασιών στα σύνορα, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών για τα συσκευασμένα προϊόντα και τους οικονομικούς φορείς, προκειμένου να καταστεί εφικτή η υιοθέτηση μιας προσέγγισης βάσει κινδύνου για τα προϊόντα που εισέρχονται στην αγορά της Ένωσης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα τελωνεία θα επιδιώκουν την αναγνώριση και την παρακράτηση των εν λόγω συσκευασιών στα σύνορα.

(175)

Για να βελτιστοποιηθεί και να ελαφρυνθεί η διαδικασία ελέγχου στα εξωτερικά σύνορα της Ένωσης, είναι απαραίτητο να εξασφαλιστεί η δυνατότητα αυτοματοποιημένης διαβίβασης δεδομένων μεταξύ του συστήματος πληροφοριών και επικοινωνίας για την εποπτεία της αγοράς (ICSMS) και των τελωνειακών συστημάτων. Θα πρέπει να γίνεται διάκριση ανάμεσα σε δύο διαφορετικά είδη διαβιβάσεων δεδομένων, με βάση τους αντίστοιχους σκοπούς τους. Πρώτον, τα μέτρα απαγόρευσης που αποφασίζονται από τις αρχές εποπτείας της αγοράς μετά τον εντοπισμό μη συμμορφούμενων συσκευασιών θα πρέπει να κοινοποιούνται από το ICSMS στα τελωνεία για να χρησιμοποιηθούν από τις αρχές που έχουν οριστεί για τη διενέργεια ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα, με σκοπό τον εντοπισμό συσκευασιών για τις οποίες θα πρέπει να ισχύουν τα εν λόγω μέτρα απαγόρευσης. Για αυτές τις αρχικές διαβιβάσεις δεδομένων θα πρέπει να χρησιμοποιείται το ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων που καθορίζεται στο άρθρο 36 του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2015/2447 της Επιτροπής (49), με την επιφύλαξη μελλοντικών εξελίξεων του περιβάλλοντος διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων. Δεύτερον, όταν οι τελωνειακές αρχές εντοπίζουν μη συμμορφούμενες συσκευασίες, θα πρέπει να πραγματοποιείται διαχείριση περιστατικού με σκοπό, μεταξύ άλλων, τη διαβίβαση της κοινοποίησης της αναστολής, του συμπεράσματος των αρχών εποπτείας της αγοράς και του αποτελέσματος των μέτρων που έλαβε το τελωνείο. Το περιβάλλον ενιαίας θυρίδας της ΕΕ για τα τελωνεία υποστηρίζει αυτές τις δεύτερες διαβιβάσεις δεδομένων μεταξύ του ICSMS και των εθνικών τελωνειακών συστημάτων.

(176)

Για να διασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή της διασύνδεσης για την επικοινωνία μεταξύ των αρχών εποπτείας της αγοράς και των τελωνειακών αρχών, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον προσδιορισμό των διαδικαστικών κανόνων και των λεπτομερειών των ρυθμίσεων εφαρμογής, συμπεριλαμβανομένων των λειτουργιών, των στοιχείων δεδομένων και της επεξεργασίας δεδομένων, καθώς και των κανόνων για την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, την εμπιστευτικότητα και την ευθύνη επεξεργασίας για την εν λόγω διασύνδεση.

(177)

Κατά την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ, είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, οι οποίες να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου (50). Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. Κατά την εκπόνηση των εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις επιστημονικές ή άλλες διαθέσιμες τεχνικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών διεθνών προτύπων.

(178)

Οι εκτελεστικές αρμοδιότητες που ανατίθενται στην Επιτροπή με τον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (51).

(179)

Για να διασφαλιστεί η δυνατότητα παρακολούθησης και επιβολής των απαιτήσεων που ορίζει για τα προϊόντα η οδηγία (ΕΕ) 2019/904, καθώς και το ότι αυτές υπόκεινται στη δέουσα εποπτεία της αγοράς, ο κανονισμός (ΕΕ) 2019/1020 θα πρέπει να τροποποιηθεί ώστε να συμπεριλάβει στο πεδίο εφαρμογής του την οδηγία (ΕΕ) 2019/904. Οι διατάξεις που αφορούν απαιτήσεις που σχετίζονται με το ανακυκλωμένο περιεχόμενο σε πλαστική ύλη για τις πλαστικές φιάλες ποτών και οι αντίστοιχες υποχρεώσεις υποβολής στοιχείων θα πρέπει να απαλειφθούν από την οδηγία (ΕΕ) 2019/904 από την 1η Ιανουαρίου 2030, καθώς το συγκεκριμένο θέμα ρυθμίζεται αποκλειστικά από τον παρόντα κανονισμό.

(180)

Ο παρών κανονισμός θεσπίζει γενικούς κανόνες που ισχύουν για όλες τις συσκευασίες. Ωστόσο, ορισμένα πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης που καλύπτονται από την οδηγία (ΕΕ) 2019/904, όπως πλαστικές σακούλες μεταφοράς, κύπελλα ποτών, περιέκτες τροφίμων και ποτών, συμπεριλαμβανομένων φιαλών, θεωρούνται συσκευασίες. Η οδηγία (ΕΕ) 2019/904 αποτελεί lex specialis σε σχέση με τον παρόντα κανονισμό. Σε περίπτωση σύγκρουσης μεταξύ της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 και του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να υπερισχύει η οδηγία (ΕΕ) 2019/904 εντός του πεδίου εφαρμογής της. Η οδηγία (ΕΕ) 2019/904 απαιτεί από τα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα για να μειώσουν την κατανάλωση ορισμένων πλαστικών προϊόντων μίας χρήσης, συμπεριλαμβανομένων περιορισμών της εμπορίας. Οι εν λόγω περιορισμοί της εμπορίας θα πρέπει να εφαρμόζονται και να υπερισχύουν οποιωνδήποτε αντίθετων διατάξεων του παρόντος κανονισμού. Ο παρών κανονισμός προβλέπει περιορισμό της θέσης σε κυκλοφορία στην αγορά των πλαστικών προϊόντων που απαριθμούνται στο παράρτημα V σημείο 3, ενώ η οδηγία (ΕΕ) 2019/904 επιτρέπει στα κράτη μέλη να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα για την επίτευξη μείωσης της κατανάλωσης αυτών των πλαστικών προϊόντων μίας χρήσης. Δεδομένου ότι τα εθνικά μέτρα εφαρμογής δυνάμει της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 μπορούν να είναι λιγότερο περιοριστικά από την απαγόρευση της θέσης σε κυκλοφορία στην αγορά, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να υπερισχύει της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 όσον αφορά τα προϊόντα που εμπίπτουν στον ορισμό της συσκευασίας, για την τόνωση της μείωσης των πλαστικών συσκευασιών μίας χρήσης και τη μείωση της ποσότητας πλαστικών συσκευασιών μίας χρήσης στο περιβάλλον. Κατά συνέπεια, τα κράτη μέλη δεν θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να εγκρίνουν εξαίρεση από την απαγόρευση της οδηγίας (ΕΕ) 2019/904 για τη θέση σε κυκλοφορία στην αγορά συσκευασιών από διογκωμένο πολυστυρένιο. Για να αποτυπωθεί αυτό, η οδηγία (ΕΕ) 2019/904 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.

(181)

Δεδομένου ότι ο παρών κανονισμός δεν ρυθμίζει το ανακυκλωμένο περιεχόμενο σε οποιοδήποτε πλαστικό μέρος των συσκευασιών πριν από την 1η Ιανουαρίου 2030, θα πρέπει να παραμείνουν σε ισχύ, μέχρι την ημερομηνία αυτή, οι διατάξεις σχετικά με τις απαιτήσεις για ανακυκλωμένο περιεχόμενο σε πλαστικές φιάλες ποτών που περιλαμβάνονται στην οδηγία (ΕΕ) 2019/904.

(182)

Για να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη των πολιτών στις συσκευασίες που τίθενται σε κυκλοφορία στην αγορά, ιδίως όσον αφορά τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις βιωσιμότητας, οι οικονομικοί φορείς που διαθέτουν μη συμμορφούμενες συσκευασίες στην αγορά ή οι οποίοι δεν συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις τους θα πρέπει να υπόκεινται σε κυρώσεις. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο τα κράτη μέλη να θεσπίσουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις στην εθνική νομοθεσία οι οποίες θα επιβάλλονται στις περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τον παρόντα κανονισμό.

(183)

Με το άρθρο 19 παράγραφος 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) επιβάλλεται στα κράτη μέλη να προβλέπουν τα ένδικα βοηθήματα και μέσα που είναι αναγκαία για να διασφαλίζεται η πραγματική δικαστική προστασία στους τομείς που διέπονται από το δίκαιο της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των δικαστηρίων των κρατών μελών. Στο πλαίσιο αυτό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα, όπως φυσικά ή νομικά πρόσωπα που έχουν υποβάλει καταγγελία ή αναφορά σχετικά με εικαζόμενη μη συμμόρφωση συσκευασίας, είτε ως αυτοτελούς συσκευασίας είτε σε σχέση με συσκευασμένο προϊόν, με τον παρόντα κανονισμό, έχουν πρόσβαση στη δικαιοσύνη σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που έχουν αναλάβει τα κράτη μέλη ως συμβαλλόμενα μέρη της σύμβασης για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα (52), που έγινε στο Aarhus στις 25 Ιουνίου 1998 (σύμβαση του Aarhus).

(184)

Η Επιτροπή θα πρέπει να διενεργήσει αξιολόγηση του παρόντος κανονισμού. Σύμφωνα με την παράγραφο 22 της διοργανικής συμφωνίας για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου, της 13ης Απριλίου 2016, η εν λόγω αξιολόγηση θα πρέπει να βασίζεται σε πέντε κριτήρια, και συγκεκριμένα την αποδοτικότητα, την αποτελεσματικότητα, τη συνάφεια, τη συνεκτικότητα και την προστιθέμενη αξία της ΕΕ, και θα πρέπει να αποτελεί τη βάση των εκτιμήσεων επιπτώσεων για ενδεχόμενα περαιτέρω μέτρα. Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού και τον αντίκτυπό του στην περιβαλλοντική βιωσιμότητα των συσκευασιών και στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

(185)

Είναι αναγκαίο να δοθεί επαρκής χρόνος ώστε οι οικονομικοί φορείς να προσαρμόσουν τις δραστηριότητές τους προκειμένου να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους και να συμμορφωθούν με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού Ομοίως, είναι αναγκαίο να προβλεφθεί επαρκής χρόνος ώστε τα κράτη μέλη να θεσπίσουν διοικητικά μέτρα σχετικά με την οργάνωση των διαδικασιών αδειοδότησης από τις αρμόδιες αρχές, διατηρώντας παράλληλα τη συνέχεια για τους οικονομικούς φορείς, και να δημιουργήσουν τη διοικητική υποδομή που είναι αναγκαία για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού. Επομένως, η εφαρμογή του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να αναβληθεί μέχρι μια ημερομηνία που θα επιτρέπει ευλόγως την ολοκλήρωση των προετοιμασιών αυτών. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη διευκόλυνση της συμμόρφωσης των πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) με τις υποχρεώσεις τους και τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού, μεταξύ άλλων μέσω καθοδήγησης που θα παρέχει η Επιτροπή για τη διευκόλυνση της συμμόρφωσης των οικονομικών φορέων, με έμφαση στις ΜΜΕ.

(186)

Για την τήρηση των εν λόγω δεσμεύσεων και τη θέσπιση ενός φιλόδοξου αλλά εναρμονισμένου πλαισίου για τις συσκευασίες, είναι αναγκαίο να εκδοθεί κανονισμός για τη θέσπιση απαιτήσεων σχετικά με τις συσκευασίες καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους. Συνεπώς, η οδηγία 94/62/ΕΚ θα πρέπει να καταργηθεί.

(187)

Η οδηγία 94/62/ΕΚ θα πρέπει να καταργηθεί από την ημερομηνία εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Ωστόσο, για να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση και η συνέχεια έως ότου η Επιτροπή θεσπίσει τους νέους κανόνες βάσει του παρόντος κανονισμού και προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνέχεια στην εφαρμογή του συστήματος ιδίων πόρων της Ένωσης όσον αφορά τους ιδίους πόρους που βασίζονται στα μη ανακυκλούμενα απορρίμματα πλαστικών συσκευασιών, ορισμένες υποχρεώσεις βάσει της εν λόγω οδηγίας που σχετίζονται με την επισήμανση, τους στόχους ανακύκλωσης και τη διαβίβαση δεδομένων στην Επιτροπή θα πρέπει να παραμείνουν σε ισχύ για ορισμένο χρονικό διάστημα.

(188)

Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, δηλαδή η βελτίωση της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας των συσκευασιών και η διασφάλιση της ελεύθερης κυκλοφορίας των συσκευασιών στην εσωτερική αγορά, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως, λόγω της κλίμακάς τους και των αποτελεσμάτων τους, να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, η οποία διατυπώνεται στο άρθρο 5 ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών,