ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2019/494 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 25ης Μαρτίου 2019 σχετικά με ορισμένες πτυχές ασφάλειας της αεροπορίας όσον αφορά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ένωση (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(1)

Στις 29 Μαρτίου 2017 το Ηνωμένο Βασίλειο γνωστοποίησε την πρόθεσή του να αποχωρήσει από την Ένωση, δυνάμει του άρθρου 50 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι Συνθήκες θα παύσουν να ισχύουν στο Ηνωμένο Βασίλειο από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της συμφωνίας αποχώρησης ή, ελλείψει συμφωνίας, δύο έτη μετά την εν λόγω γνωστοποίηση, ήτοι από τις 30 Μαρτίου 2019, εκτός εάν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σε συμφωνία με το Ηνωμένο Βασίλειο, αποφασίσει ομόφωνα να παρατείνει την εν λόγω προθεσμία.

(2)

Ο κύριος στόχος του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1139 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) είναι η καθιέρωση και η διατήρηση υψηλού και ομοιόμορφου επιπέδου ασφάλειας της αεροπορίας στην Ένωση. Για τον σκοπό αυτό, έχει θεσπιστεί ένα σύστημα πιστοποιητικών για διάφορες αεροπορικές δραστηριότητες, προκειμένου να επιτευχθούν τα απαιτούμενα επίπεδα ασφάλειας και να καταστούν δυνατές οι αναγκαίες επαληθεύσεις και η αμοιβαία αποδοχή των πιστοποιητικών που εκδίδονται.

(3)

Στον τομέα της ασφάλειας της αεροπορίας, οι επιπτώσεις της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ένωση σε πιστοποιητικά και εγκρίσεις είναι δυνατόν να αποκατασταθούν από πολλά ενδιαφερόμενα μέρη μέσω διαφόρων μέτρων. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν τη μεταφορά σε αρχή πολιτικής αεροπορίας ενός από τα λοιπά 27 κράτη μέλη ή την υποβολή, πριν από την ημερομηνία αποχώρησης, αίτησης για πιστοποιητικό που εκδίδεται από τον Οργανισμό Αεροπορικής Ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης («ο Οργανισμός»), με ισχύ μόνο από την ημερομηνία αυτή και, ως εκ τούτου, υπό τον όρο ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα έχει καταστεί τρίτη χώρα.

(4)

Ωστόσο, σε αντίθεση με άλλους τομείς του δικαίου της Ένωσης, υπάρχουν ορισμένες ειδικές περιπτώσεις στις οποίες δεν είναι δυνατόν να ληφθεί πιστοποιητικό από άλλο κράτος μέλος ή από τον Οργανισμό, καθόσον, από την ημερομηνία αποχώρησης, το Ηνωμένο Βασίλειο θα αναλάβει εκ νέου, για την περιοχή δικαιοδοσίας του, τον ρόλο του «κράτους σχεδιασμού» σύμφωνα με τη σύμβαση για τη Διεθνή Πολιτική Αεροπορία. Το Ηνωμένο Βασίλειο, με τη σειρά του, μπορεί να εκδίδει πιστοποιητικά στο πλαίσιο αυτού του νέου ρόλου, μόνον αφότου αναλάβει αυτόν τον ρόλο, δηλαδή αφότου το δίκαιο της Ένωσης παύσει να ισχύει στο Ηνωμένο Βασίλειο μετά την αποχώρησή του από την Ένωση.

(5)

Είναι, συνεπώς, αναγκαίο, να δημιουργηθεί ένας προσωρινός μηχανισμός με σκοπό να παραταθεί η εγκυρότητα ορισμένων πιστοποιητικών ασφάλειας της αεροπορίας, ώστε να δοθεί στους ενδιαφερόμενους φορείς εκμετάλλευσης και στον Οργανισμό επαρκές χρονικό περιθώριο για να εκδώσουν τα απαιτούμενα πιστοποιητικά σύμφωνα με το άρθρο 68 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1139, λαμβάνοντας υπόψη το καθεστώς του Ηνωμένου Βασιλείου ως τρίτης χώρας.

(6)

Η διάρκεια αυτής της παράτασης της εγκυρότητας των πιστοποιητικών θα πρέπει να περιοριστεί σε ό,τι είναι απολύτως αναγκαίο για να αντιμετωπιστεί η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από το σύστημα ασφάλειας της αεροπορίας της Ένωσης.

(7)

Για να δοθεί περαιτέρω χρόνος, εφόσον απαιτείται, για να χορηγηθούν στους ενδιαφερόμενους φορείς εκμετάλλευσης τα πιστοποιητικά δυνάμει του άρθρου 68 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1139, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την περαιτέρω παράταση της περιόδου εγκυρότητας των πιστοποιητικών που αναφέρονται στο τμήμα I του παραρτήματος του παρόντος κανονισμού. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, οι οποίες να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου (4). Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ' εξουσιοδότηση πράξεων.

(8)

Εξάλλου, σε αντίθεση με τους περισσότερους άλλους τομείς του δικαίου της Ένωσης που αφορούν εμπορεύματα, η ακυρότητα των πιστοποιητικών έχει επιπτώσεις όχι στη διάθεση στην αγορά, αλλά στην πραγματική χρήση αεροπορικών προϊόντων, εξαρτημάτων και εξοπλισμού στην Ένωση, για παράδειγμα κατά την εγκατάσταση εξαρτημάτων και εξοπλισμού σε αεροσκάφος της Ένωσης που εκτελεί πτήσεις στην Ένωση. Η εν λόγω χρήση αεροπορικών προϊόντων στην Ένωση δεν θα πρέπει να επηρεαστεί από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου.

(9)

Στο ενωσιακό σύστημα ασφάλειας της αεροπορίας, η εκπαίδευση χειριστών και μηχανικών ρυθμίζεται αυστηρά και οι ενότητες εκπαίδευσης έχουν εναρμονιστεί. Τα πρόσωπα που συμμετέχουν σε μια ενότητα εκπαίδευσης σε ένα κράτος μέλος δεν επιτρέπεται πάντοτε να μεταπηδούν, κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσης αυτής, σε άλλο κράτος μέλος. Αυτή η ιδιαίτερη κατάσταση θα πρέπει να ληφθεί υπόψη στα μέτρα έκτακτης ανάγκης της Ένωσης.

(10)

Οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να αρχίσουν να ισχύουν επειγόντως και θα πρέπει να εφαρμόζονται, καταρχήν, από την επομένη της ημερομηνίας κατά την οποία οι Συνθήκες θα παύσουν να ισχύουν στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην επικράτειά του, εκτός εάν μέχρι εκείνη την ημερομηνία έχει αρχίσει να ισχύει συναφθείσα με το Ηνωμένο Βασίλειο συμφωνία αποχώρησης. Ωστόσο, για να δοθεί η δυνατότητα να διεξαχθούν οι αναγκαίες διοικητικές διαδικασίες το συντομότερο δυνατόν, ορισμένες διατάξεις θα πρέπει να εφαρμόζονται από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κανονισμού,