Άρθρο 1 Σύσταση και πεδίο δράσης

Με τον παρόντα κανονισμό συγκροτείται η Ευρωπαϊκή Εποπτική Αρχή (Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών) (εφεξής «Αρχή»).

►M7  Η Αρχή ενεργεί στο πλαίσιο των εξουσιών που της ανατίθενται από τον παρόντα κανονισμό και εντός του πεδίου εφαρμογής των οδηγιών 97/9/ΕΚ, 98/26/ΕΚ, 2001/34/ΕΚ, 2002/47/ΕΚ, 2004/109/ΕΚ, 2009/65/ΕΚ, της οδηγίας 2011/61/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 1 ), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1060/2009 και της οδηγίας 2014/65/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 2 ), του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 3 ), του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1129 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 4 ), του κανονισμού (ΕΕ) 2023/1114 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 5 ), και στον βαθμό που οι εν λόγω πράξεις εφαρμόζονται σε επιχειρήσεις που παρέχουν επενδυτικές υπηρεσίες ή σε οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων που εμπορεύονται τα μερίδια ή τις μετοχές τους, εκδότες ή προσφέροντες κρυπτογραφημένων περιουσιακών στοιχείων, πρόσωπα που επιδιώκουν την εισαγωγή προς διαπραγμάτευση ή παρόχους υπηρεσιών κρυπτογραφημένων περιουσιακών στοιχείων και στις αρμόδιες αρχές που τις εποπτεύουν, στο πλαίσιο των σχετικών τμημάτων των οδηγιών 2002/87/ΕΚ και 2002/65/ΕΚ, συμπεριλαμβανομένων όλων των οδηγιών, κανονισμών και αποφάσεων που βασίζονται στις εν λόγω πράξεις, καθώς και κάθε άλλης νομικά δεσμευτικής πράξης της Ένωσης που αναθέτει καθήκοντα στην Αρχή. ◄

Η Αρχή ενεργεί στο πεδίο των δραστηριοτήτων των συμμετεχόντων στις χρηματοοικονομικές αγορές, σε σχέση με τα θέματα που δεν εμπίπτουν άμεσα στις νομοθετικές πράξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2, περιλαμβανομένων των θεμάτων εταιρικής διακυβέρνησης, ελεγκτικών και χρηματοοικονομικών αναφορών, λαμβάνοντας υπόψη βιώσιμα επιχειρηματικά μοντέλα και την ενσωμάτωση περιβαλλοντικών, κοινωνικών και σχετικών με τη διακυβέρνηση παραγόντων, υπό τον όρο ότι οι εν λόγω δράσεις είναι αναγκαίες για τη διασφάλιση αποτελεσματικής και συνεπούς εφαρμογής των πράξεων αυτών. Η Αρχή λαμβάνει επίσης τα κατάλληλα μέτρα στο πλαίσιο των θεμάτων δημόσιων προσφορών εξαγορών, εκκαθαρίσεων και διακανονισμών και παραγώγων.

Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται με την επιφύλαξη άλλων ενωσιακών πράξεων με τις οποίες ανατίθενται στην Αρχή τα καθήκοντα της αδειοδότησης ή της εποπτείας και αντίστοιχες εξουσίες.

Οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού ισχύουν με την επιφύλαξη των εξουσιών της Επιτροπής, ιδίως με βάση τις διατάξεις του άρθρου 258 της ΣΛΕΕ, για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς το ενωσιακό δίκαιο.

Ο σκοπός της Αρχής είναι να προστατεύει το δημόσιο συμφέρον συμβάλλοντας στη βραχυπρόθεσμη, μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη σταθερότητα και αποτελεσματικότητα του χρηματοοικονομικού συστήματος, προς όφελος της οικονομίας, των πολιτών και των επιχειρήσεων της Ένωσης. Η Αρχή, στο πλαίσιο των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων της, συμβάλλει:

▼B

▼M3

▼M3

▼M3

Γι’ αυτούς τους λόγους, η Αρχή συμβάλλει στη διασφάλιση της συνεπούς, αποδοτικής και αποτελεσματικής εφαρμογής των πράξεων στις οποίες παραπέμπει η παράγραφος 2 του παρόντος άρθρου, στην ενίσχυση της εποπτικής σύγκλισης και στην παροχή γνωμοδοτήσεων σύμφωνα με το άρθρο 16α στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή.

▼B

Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων που της ανατίθενται με βάση τον παρόντα κανονισμό, η Αρχή αποδίδει ιδιαίτερη προσοχή σε κάθε είδους συστημικό κίνδυνο που προέρχεται από τους συμμετέχοντες στη χρηματοοικονομική αγορά, σε περίπτωση αποτυχίας των οποίων μπορεί να πληγεί η λειτουργία του χρηματοοικονομικού συστήματος ή της πραγματικής οικονομίας.

▼M3

Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων της, η Αρχή ενεργεί ανεξάρτητα, αντικειμενικά και με αμερόληπτο και διαφανή τρόπο, προς το συμφέρον της Ένωσης ως συνόλου, τηρώντας παράλληλα, όποτε είναι σκόπιμο, την αρχή της αναλογικότητας. Η Αρχή έχει υποχρέωση λογοδοσίας, ενεργεί με ακεραιότητα και διασφαλίζει τη δίκαιη μεταχείριση όλων των ενδιαφερομένων.

▼M3

Το περιεχόμενο και η μορφή των δράσεων και των μέτρων της Αρχής, ιδίως οι κατευθυντήριες γραμμές, οι συστάσεις, οι γνώμες, οι ερωτήσεις και οι απαντήσεις, τα σχέδια ρυθμιστικών προτύπων και τα σχέδια εκτελεστικών προτύπων τηρούν πλήρως τις εφαρμοστέες διατάξεις του παρόντος κανονισμού και των νομοθετικών πράξεων που αναφέρονται στην παράγραφο 2. Εφόσον επιτρέπεται και είναι συναφές βάσει των εν λόγω διατάξεων, οι δράσεις και τα μέτρα της Αρχής λαμβάνουν δεόντως υπόψη, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, τη φύση, την κλίμακα και την πολυπλοκότητα των εγγενών κινδύνων των δραστηριοτήτων ενός συμμετέχοντος στη χρηματοοικονομική αγορά, επιχείρησης, άλλου προσώπου ή χρηματοπιστωτικής δραστηριότητας, οι οποίοι επηρεάζονται από τις δράσεις και τα μέτρα της Αρχής.

Η Αρχή συστήνει, ως αναπόσπαστο μέρος της, επιτροπή που την συμβουλεύει με ποιο τρόπο σε πλήρη συμμόρφωση με τους εφαρμοστέους κανόνες, τα μέτρα και οι δράσεις της θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις ειδικές διαφορές που επικρατούν στον τομέα, όσον αφορά τη φύση, την κλίμακα και την πολυπλοκότητα των κινδύνων, τα επιχειρηματικά μοντέλα και τις επιχειρηματικές πρακτικές, καθώς και το μέγεθος των χρηματοοικονομικών ιδρυμάτων και αγορών, στον βαθμό που οι παράγοντες αυτοί έχουν σημασία σύμφωνα με τους κανόνες που λαμβάνονται υπόψη.