Airteagal 153 Méideanna neamhchosanta a ualaítear ó thaobh riosca i gcás neamhchosaintí ar rialtais láir agus ar bhainc cheannais, neamhchosaintí ar rialtais réigiúnacha, ar údaráis áitiúla agus ar eintitis earnála poiblí, neamhchosaintí ar institiúidí agus neamhchosaintí ar chorparáidí

►M17  Faoi réir ag cur chun feidhme na láimhseálacha sonracha a leagtar amach i míreanna 2 agus 4, déanfar na méideanna neamhchosanta a ualaítear ó thaobh riosca i gcás neamhchosaintí ar rialtais láir agus ar bhainc cheannais, neamhchosaintí ar rialtais réigiúnacha, ar údaráis áitiúla agus ar eintitis earnála poiblí, neamhchosaintí ar institiúidí agus neamhchosaintí ar chorparáidí, a ríomh de réir na bhfoirmlí seo a leanas: ◄

mar a bhfuil an t- ►C9  ualach riosca ◄ RW arna shainiú mar a leanas:

▼C2

▼M17

i gcás inarb amhlaidh:

N	= an fheidhm dáileacháin charnaigh d'athróg randamach normálta chaighdeánach, i.e. tá N(x) cothrom leis an dóchúlacht go bhfuil athróg randamach normálta de mheán 0 agus d’athraitheas 1 níos lú ná, nó cothrom le, x;

G	= an fheidhm dáileacháin charnaigh inbhéartaigh d'athróg randamach normálta chaighdeánach, i.e. má tá x = G(z), is é x an luach sa chaoi is go bhfuil N(x) = z;

R	= an chomhéifeacht comhghaolúcháin, arna sainiú mar:

b	= an fachtóir coinbhéartachta aibíochta, arna shainiú mar: b = 0,11852 - 0,05478 · lnPD2 ;

M	= an aibíocht, arna sloinneadh i mblianta agus arna cinneadh i gcomhréir le hAirteagal 162.

Maidir le neamhchosaintí ar eintitis mhóra rialáilte san earnáil airgeadais agus ar eintitis neamhrialáilte san earnáil airgeadais, déanfar an chomhéifeacht comhghaolúcháin R dá dtagraítear i mír 1, pointe (iii), nó mír 4, de réir mar is infheidhme, a iolrú faoi 1,25 agus ualuithe riosca na neamhchosaintí sin á ríomh.

Maidir le ►C9  neamhchosaintí ◄ ar chuideachtaí ina bhfuil líon na ndíolachán bliantúil don ghrúpa comhdhlúite a bhfuil an gnólacht ina chuid de níos lú ná EUR 50 milliún, féadfaidh institiúidí an fhoirmle chomhghaoil seo a leanas i mír 1 (iii) a úsáid chun ►C9  ualach riosca ◄ ar ►C9  neamhchosaintí ◄ ar chorparáidí a ríomh. San fhoirmle seo sloinntear S mar an díolachán bliantúil iomlán i milliúin Euro, mar a bhfuil EUR 5 milliún ≤ S ≤ EUR 50 milliún. Déanfar díolacháin thuairiscithe níos ísle ná EUR 5 milliún a láimhseáil amhail is go raibh siad ionann le EUR 5 milliún. I gcás earra infhaighte ceannaithe beidh an díolachán bliantúil iomlán ionann leis an meán ualaithe de réir ►C9  neamhchosaintí ◄ aonair an chomhthiomsaithe.

Maidir le ►C9  neamhchosaintí ◄ ar iasachtú speisialaithe nach bhfuil institiúid in ann meastachán a thabhairt ar PDanna ina leith nó nach gcomhlíonann meastacháin PD na n-institiúidí na ceanglais atá leagtha amach i Roinn 6, déanfaidh an institiúid ►C9  ualach riosca ◄ a shannadh do na ►C9  neamhchosaintí ◄ sin de réir Thábla 1, mar seo a leanas:

Maidir lena gcuid earraí infhaighte ceannaithe corparáideacha, comhlíonfaidh institiúidí na ceanglais atá leagtha amach in Airteagal 184. Maidir le hearraí infhaighte ceannaithe corparáideacha a chomhlíonann freisin na coinníollacha atá leagtha amach in Airteagal 154(5), agus i gcás ina mbeadh sé ródhian ar institiúid na caighdeáin chainníochtaithe ►C9  riosca ◄ a úsáid i gcás ►C9  neamhchosaintí ◄ ar chorparáidí mar atá leagtha amach i Roinn 6 do na hearraí infhaighte sin, féadfar na caighdeáin chainníochtaithe ►C9  riosca ◄ i gcás ►C9  neamhchosaintí ◄ ar mhiondíol mar atá leagtha amach i Roinn 6 a úsáid.

Maidir le hearraí infhaighte ceannaithe corparáideacha, lascainí ceannaigh inaisíoctha, ráthaíochtaí comhthaobhachta nó páirteacha a thugann cosaint chéadchaillteanais ar chaillteanais mhainneachtana, chaillteanais chaolúcháin, nó an dá chineál caillteanais sin, féadfaidh ceannaitheoir na n-earraí infhaighte nó tairbhí na ráthaíochta comhthaobhachta nó páirtí iad a láimhseáil mar chosaint chéadchaillteanais i gcomhréir le Foroinn 2 agus Foroinn 3 i Roinn 3 de Chaibidil 5. An díoltóir a sholáthraíonn an lascaine ceannaigh inaisíoctha agus an té a sholáthraíonn ráthaíochtaí comhthaobhachta nó páirteacha, déanfaidh siad iad a láimhseáil mar risíocht ar shuíomh céadchaillteanais i gcomhréir le Foroinn 2 agus Foroinn 3 de Roinn 3 de Chaibidil 5.

I gcás ina dtugann institiúid cosaint chreidmheasa do roinnt risíochtaí ar an gcoinníoill go spreagfaidh an n-ú mainneachtain i measc na risíochtaí íocaíocht agus go ndéanfar an conradh a fhoirceannadh leis an teagmhas creidmheasa sin, déanfar comhiomlánú ar ualaí priacal na risíochtaí a áireofar sa bhascaed, agus risíochtaí n-1 á n-eisiamh, i gcás nach mó suim mhéid an chaillteanais ionchasaigh iolraithe faoi 12, 5 agus méid na risíochta atá ualaithe ó thaobh priacal ná méid ainmniúil na cosanta arna tabhairt ag an díorthach creidmheasa iolraithe faoi 12,5. Cinnfear na risíochtaí n-1 atá le heisiamh ón gcomhiomlánú ar an mbonn go n-áireofar na risíochtaí sin a dtáirgeann gach ceann acu méid risíochta atá ualaithe ó thaobh priacal atá níos ísle ná an méid risíochta atá ualaithe ó thaobh priacal d’aon cheann de na risíochtaí atá áirithe sa chomhiomlánú. Beidh feidhm ag ualú priacal 1 250 % maidir le suíomhanna i mbascaed nach féidir le hinstitiúid an t-ualú priacal a chinneadh ina leith faoin gCur Chuige IRB.

Forbróidh ÚBE dréachtchaighdeáin theicniúla rialála chun a shonrú mar a chuirfidh institiúidí na fachtóirí dá dtagraítear i mír 5, an dara fomhír, san áireamh nuair a bheidh ualuithe riosca á sannadh do neamhchosaintí ar iasachtú speisialaithe.