English - European Union - Environment -

DYREKTYWA 2000/60/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 23 października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej

DYREKTYWA 2000/60/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

z dnia 23 października 2000 r.

ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej

1. Przegląd

Artykuł 1 Cel

Artykuł 1

Cel

Celem niniejszej dyrektywy jest ustalenie ram dla ochrony śródlądowych wód powierzchniowych, wód przejściowych, wód przybrzeżnych oraz wód podziemnych, które:

zapobiegają dalszemu pogarszaniu oraz chronią i poprawiają stan ekosystemów wodnych oraz, w odniesieniu do ich potrzeb wodnych, ekosystemów lądowych i terenów podmokłych bezpośrednio uzależnionych od ekosystemów wodnych;

promują zrównoważone korzystanie z wód oparte na długoterminowej ochronie dostępnych zasobów wodnych;

dążą do zwiększonej ochrony i poprawy środowiska wodnego między innymi poprzez szczególne środki dla stopniowej redukcji zrzutów, emisji i strat substancji priorytetowych oraz zaprzestania lub stopniowego wyeliminowania zrzutów, emisji i strat priorytetowych substancji niebezpiecznych;

zapewniają stopniową redukcję zanieczyszczenia wód podziemnych i zapobiegają ich dalszemu zanieczyszczaniu, oraz

przyczyniają się do zmniejszenia skutków powodzi i susz,

a przez to przyczyniają się do:

—

zapewnienia odpowiedniego zaopatrzenia w dobrej jakości wodę powierzchniową i podziemną, które jest niezbędne dla zrównoważonego, i sprawiedliwego korzystania z wód,

—

znacznej redukcji zanieczyszczenia wód podziemnych,

—

ochrony wód terytorialnych i morskich, oraz

▼M8

—

osiągnięcia celów odpowiednich umów międzynarodowych, w tym mających za zadanie ochronę i zapobieganie zanieczyszczaniu środowiska morskiego, poprzez działanie Unii, celem zaprzestania lub stopniowemu eliminowaniu zrzutów, emisji i strat priorytetowych substancji niebezpiecznych, z ostatecznym celem polegającym na osiągnięciu w środowisku morskim stężeń bliskich wartościom tła dla substancji występujących naturalnie i bliskich zeru dla syntetycznych substancji wytworzonych przez człowieka.

▼B

Artykuł 2 Definicje

Artykuł 2

Definicje

Do celów niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje:

1.	„Wody powierzchniowe”oznaczają wody śródlądowe z wyjątkiem wód podziemnych; wody przejściowe i wody przybrzeżne, z wyjątkiem sytuacji, kiedy z uwagi na stan chemiczny zaliczyć można do nich również wody terytorialne.

2.	„Wody podziemne”oznaczają wszystkie wody znajdujące się pod powierzchnią ziemi w strefie saturacji oraz w bezpośredniej styczności z gruntem lub podglebiem.

3.	„Wody śródlądowe”oznaczają wszystkie wody stojące lub płynące na powierzchni lądu i wszelkie wody podziemne po stronie lądu od linii bazowej, od której odmierzana jest szerokość wód terytorialnych.

4.	„Rzeka”oznacza część wód śródlądowych płynących w przeważającej części po powierzchni lądu, ale mogących na pewnym odcinku swojego biegu płynąć pod ziemią.

5.	„Jezioro”oznacza część wód śródlądowych powierzchniowych stojących.

6.	„Wody przejściowe”oznaczają części wód powierzchniowych w obszarach ujść rzek, które są częściowo zasolone na skutek bliskości wód przybrzeżnych, ale które są pod znacznym wpływem dopływów wód słodkich.

„Wody przybrzeżne”oznaczają wody powierzchniowe po stronie w kierunku lądu od linii, której każdy punkt oddalony jest na odległość jednej mili morskiej po stronie w kierunku morza, od najbliższego punktu linii bazowej, od której mierzona jest szerokość wód terytorialnych, rozszerzając się, gdzie stosowne, aż do zewnętrznej granicy wód przejściowych.

8.	„Sztuczna część wód”oznacza część wód powierzchniowych powstałą na skutek działalności człowieka.

9.	„Silnie zmieniona część wód”oznacza część wód powierzchniowych, których charakter został znacznie zmieniony na skutek fizycznego oddziaływania człowieka, według wskazania przez Państwo Członkowskie zgodnie z przepisami załącznika II.

10.	„Część wód powierzchniowych”oznacza oddzielny i znaczący element wód powierzchniowych, taki jak: jezioro, zbiornik, strumień, rzeka lub kanał, część strumienia, rzeki lub kanału, wody przejściowe lub pas wód przybrzeżnych.

11.	„Warstwa wodonośna”oznacza podpowierzchniową warstwę lub warstwy skał lub inny poziom geologiczny o wystarczającej porowatości i przepuszczalności, które umożliwiają znaczący przepływ wód podziemnych lub pobór znaczących ilości wód podziemnych.

12.	„Część wód podziemnych”oznacza określoną objętość wód podziemnych występującą w obrębie warstwy wodonośnej lub zespołu warstw wodonośnych.

13.	„Dorzecze”oznacza obszar lądu, z którego wszystkie spływy powierzchniowe odprowadzane są przez system strumieni, rzek i, gdzie stosowne, jezior, do morza poprzez pojedyncze ujście cieku, estuarium lub deltę.

14.	„Zlewnia”oznacza obszar lądu, z którego wszystkie spływy powierzchniowe odprowadzane są poprzez system strumieni, rzek i, gdzie stosowne, jezior, do określonego punktu w biegu cieku (zwykle do jeziora lub zbiegu rzek).

15.	„Obszar dorzecza”oznacza obszar lądu i morza składający się z jednego lub wielu sąsiadujących ze sobą dorzeczy wraz ze związanymi z nimi wodami podziemnymi i wodami przybrzeżnymi, określony na mocy art. 3 ust. 1 jako jednostka główna dla gospodarowania wodami w dorzeczu.

16.	„Właściwe władze”oznaczają władzę lub władze określone na mocy art. 3 ust. 2 lub 3.

17.	„Stan wód powierzchniowych”jest ogólnym wyrażeniem stanu części wód powierzchniowych, określonym przez gorszy ze stanów ekologiczny lub chemiczny.

18.	„Dobry stan wód powierzchniowych”oznacza stan osiągnięty przez część wód powierzchniowych, jeżeli zarówno ich stan ekologiczny, jak i chemiczny jest określony jako co najmniej „dobry”.

19.	„Stan wód podziemnych”jest ogólnym wyrażeniem stanu części wód podziemnych, określonym przez gorszy ze stanów ilościowy lub chemiczny.

20.	„Dobry stan wód podziemnych”oznacza stan osiągnięty przez część wód podziemnych, jeżeli zarówno jej stan ilościowy, jak i chemiczny jest określony jako co najmniej „dobry”.

21.	„Stan ekologiczny”jest określeniem jakości struktury i funkcjonowania ekosystemu wodnego związanego z wodami powierzchniowymi, ustalonym zgodnie z załącznikiem V.

22.	„Dobry stan ekologiczny”oznacza stan części wód powierzchniowych, sklasyfikowany zgodnie z załącznikiem V.

23.	„Dobry potencjał ekologiczny”oznacza stan silnie zmienionej lub sztucznej części wód, sklasyfikowanej zgodnie z odpowiednimi przepisami załącznika V.

▼M8

24.

„Dobry stan chemiczny wód powierzchniowych”oznacza stan chemiczny wymagany do osiągnięcia celów środowiskowych dla wód powierzchniowych określonych w art. 4 ust. 1 lit. a) niniejszej dyrektywy, to jest stan chemiczny osiągnięty przez część wód powierzchniowych, w którym stężenia substancji zanieczyszczających nie przekraczają ani wymienionych w części A załącznika I do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/105/WE ( 1 ) środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych, ani określonych i stosowanych zgodnie z art. 8d tej dyrektywy środowiskowych norm jakości dla substancji zanieczyszczających specyficznych dla dorzeczy i w którym to stanie nie są przekroczone, o ile są dostępne, oparte na skutkach wartości progowe.

▼B

25.	„Dobry stan chemiczny wód podziemnych”oznacza stan chemiczny części wód podziemnych, który spełnia wszystkie warunki wymienione w tabeli 2.3.2 załącznika V.

26.	„Stan ilościowy”jest wyrażeniem stopnia, do jakiego część wód podziemnych jest narażona na bezpośrednie i pośrednie pobory wody.

27.

„Dostępne zasoby wód podziemnych”oznaczają długoterminową średnią roczną wielkość całkowitego zasilania określonej części wód podziemnych pomniejszonego o długoterminową roczną wielkość przepływu wymaganego do osiągnięcia wyszczególnionych na mocy art. 4 celów jakości ekologicznej związanych z określoną częścią wód podziemnych, tak aby uniknąć jakiegokolwiek znacznego obniżenia stanu ekologicznego takich wód oraz aby uniknąć wszelkich szkód w związanych z nimi ekosystemach lądowych.

28.	„Dobry stan ilościowy”oznacza stan określony w tabeli 2.1.2 załącznika V.

29.	„Substancje niebezpieczne”oznaczają substancje lub grupy substancji, które są toksyczne, trwałe i podatne na bioakumulację, oraz inne substancje lub grupy substancji, których poziom osiąga stan niepokojący.

▼M8

30.	„Substancje priorytetowe”oznaczają substancje wymienione w części A załącznika I do dyrektywy 2008/105/WE, czyli substancje, które stwarzają znaczące ryzyko dla środowiska wodnego lub za jego pośrednictwem i są określone jako priorytetowe zgodnie z art. 16 ust. 2 niniejszej dyrektywy.

▼M8

30a.	„Priorytetowe substancje niebezpieczne”oznaczają substancje priorytetowe, które zgodnie z prawodawstwem, o którym mowa w art. 16 ust. 3, zostały określone jako niebezpieczne.

30b.

„Substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy”oznaczają substancje zanieczyszczające, które nie są lub przestały być określane za substancje priorytetowe, ale które państwa członkowskie zidentyfikowały, na podstawie oceny presji i wpływu na części wód powierzchniowych przeprowadzonej zgodnie z załącznikiem II, jako zrzucane lub nanoszone w znacznych ilościach w dorzeczu lub w zlewni, stwarzając tym samym na ich terytorium znaczące ryzyko dla środowiska wodnego lub za jego pośrednictwem.

▼B

31.	„Substancja zanieczyszczająca”oznacza każdą substancję mogącą spowodować zanieczyszczenie, szczególnie te wymienione w załączniku VIII.

32.	„Bezpośredni zrzut do wód podziemnych”oznacza zrzut zanieczyszczeń do wód podziemnych bez przesączenia przez glebę lub podglebie.

33.

„Zanieczyszczenie”oznacza bezpośrednie lub pośrednie wprowadzenie, na skutek działalności człowieka, substancji lub ciepła do powietrza, wody lub ziemi, które mogą być szkodliwe dla zdrowia ludzkiego lub jakości ekosystemów wodnych lub ekosystemów lądowych bezpośrednio zależnych od ekosystemów wodnych, czego rezultatem są szkody materialne, lub które ogranicza lub zakłóca udogodnienia lub prawnie uzasadnione użytkowanie środowiska.

34.	„Cele środowiskowe”oznaczają cele wymienione w art. 4.

▼M8

35.	„Środowiskowa norma jakości”oznacza stężenie określonej substancji zanieczyszczającej lub grupy substancji zanieczyszczających w wodzie, osadach lub faunie i florze, którego nie można przekraczać z uwagi na ochronę zdrowia ludzkiego i środowiska.

▼M8

35a.

„Wartość progowa oparta na skutkach”oznacza próg wywoływanych przez substancję zanieczyszczającą lub grupę takich substancji skutków w odniesieniu do wody, osadów lub fauny i flory, przy czym skutki te są mierzone za pomocą odpowiedniej i naukowo potwierdzonej metody monitorowania opartego na skutkach, powyżej którego mogą wystąpić niepożądane skutki dla zdrowia ludzkiego lub środowiska wywoływane obecnością tej substancji zanieczyszczającej lub grupy takich substancji w wodzie, osadach lub faunie i florze.

▼B

36.	„Podejście łączone”oznacza kontrolę zrzutów i emisji do wód powierzchniowych zgodnie z podejściem określonym w art. 10.

▼M8

37.	„Woda przeznaczona do spożycia przez ludzi”oznacza wodę do spożycia przez ludzi w rozumieniu art. 2 pkt 1 w dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 ( 2 ).

▼B

38.

„Usługi wodne”

oznaczają wszystkie usługi, które gospodarstwom domowym, instytucjom publicznym lub każdej działalności gospodarczej umożliwiają:

pobór, piętrzenie, magazynowanie, uzdatnianie i dystrybucję wód powierzchniowych lub podziemnych,

odbieranie i oczyszczanie ścieków, które następnie odprowadzane są do wód powierzchniowych.

39.	„Korzystanie z wód” oznacza usługi wodne wraz z jakąkolwiek inną działalnością określoną na mocy art. 5 i załącznika II, mające znaczny wpływ na stan wód. Pojęcie to stosuje się do celów art. 1 oraz analiz ekonomicznych przeprowadzanych zgodnie z art. 5 oraz załącznikiem III lit. b).

40.

„Dopuszczalne wartości emisji”

oznaczają masę, wyrażoną w postaci pewnych szczególnych parametrów, stężenie i/lub poziom emisji, które nie będą przekroczone podczas jednego lub więcej przedziałów czasu. Dopuszczalna wartość emisji może być również ustanowiona dla pewnych grup, rodzin lub kategorii substancji, w szczególności dla określonych na mocy art. 16.

Dopuszczalne wartości emisji dla substancji są zwykle stosowane w punkcie, w którym emisja opuszcza urządzenie, bez uwzględniania rozcieńczenia. W odniesieniu do pośredniego odprowadzania do wód, przy określaniu dopuszczalnych wartości emisji z instalacji może być uwzględniany efekt oczyszczania ścieków w oczyszczalni przy założeniu, że zagwarantowany jest odpowiedni poziom ochrony środowiska jako całości i że nie prowadzi to do wyższych poziomów zanieczyszczenia środowiska.

41.

„Kontrole emisji”oznaczają kontrole wymagające określonego ograniczenia emisji, na przykład dopuszczalnej wartości emisji, lub w przeciwnym razie określenia limitów lub warunków dotyczących skutków, charakteru lub innych charakterystyk emisji lub warunków działalności, które wpływają na emisję. Używanie terminu „kontrole emisji” w niniejszej dyrektywie w odniesieniu do przepisów każdej innej dyrektywy pod żadnym względem nie oznacza innej interpretacji przepisów tam zawartych.

▼M8

42.

„Pogorszenie stanu części wód”oznacza obniżenie stanu co najmniej jednego z elementów jakości w rozumieniu załącznika V o jedną klasę, nawet jeżeli obniżenie to nie prowadzi do obniżenia klasyfikacji tej części wód jako całości. Jeżeli jednak dany element jakości znajduje się już w najniższej klasie, wszelkie dalsze pogorszenie tego elementu stanowi pogorszenie stanu części wód.

▼B

Artykuł 3 Koordynacja uzgodnień administracyjnych w obszarach dorzeczy

Artykuł 4 Cele środowiskowe

Artykuł 5 Charakterystyki obszaru dorzecza, przegląd wpływu działalności człowieka na środowisko i analiza ekonomiczna korzystania z wód

Artykuł 6 Rejestr obszarów chronionych

Artykuł 7 Wody wykorzystywane do poboru wody do spożycia

Artykuł 8 Monitorowanie stanu wód powierzchniowych, podziemnych oraz obszarów chronionych

Artykuł 9 Zwrot kosztów za usługi wodne

Artykuł 10 Łączone podejście dla źródeł punktowych i rozproszonych

Artykuł 11 Program środków działania

Artykuł 12

Artykuł 13 Plany gospodarowania wodami w dorzeczu

Artykuł 14 Informowanie społeczeństwa i konsultacje

Artykuł 14a

Artykuł 15 Sprawozdawczość

Artykuł 16

Artykuł 17 Strategie zapobiegania i ochrony przed zanieczyszczeniem wód podziemnych

Artykuł 18 Sprawozdanie Komisji

Artykuł 19 Plany przyszłych środków wspólnotowych

Artykuł 19a

Sprawozdanie dotyczące mechanizmu rozszerzonej odpowiedzialności producenta

Do dnia 11 maja 2029 r. Komisja publikuje sprawozdanie dotyczące możliwości włączenia do niniejszej dyrektywy mechanizmu rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Sprawozdanie zawiera w szczególności ocenę wykonalności wprowadzenia wymogu dotyczącego udziału producentów w kosztach programów monitorowania opracowanych na podstawie art. 8 niniejszej dyrektywy, jeżeli wprowadzają oni do obrotu na rynku Unii produkty zawierające którąkolwiek z substancji umieszczonych w załączniku I do dyrektywy 2006/118/WE lub w załączniku I do dyrektywy 2008/105/WE.

Artykuł 20

Dostosowania techniczne i wdrażanie niniejszej dyrektywy

Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych dotyczących zmiany załączników I i III oraz załącznika V sekcja 1.3.6 w celu dostosowania, odpowiednio, wymogów informacyjnych dotyczących właściwych organów, treści analizy ekonomicznej oraz wybranych norm monitorowania do postępu naukowo-technicznego zgodnie z art. 20a.

Artykuł 20a

Artykuł 21

Artykuł 22 Uchylenia i przepisy przejściowe

Artykuł 23 Kary

Artykuł 23

Kary

Państwa Członkowskie określają kary, które stosuje się w przypadku naruszenia krajowych przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą. Przewidziane kary powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Artykuł 24 Wdrażanie

Artykuł 25 Wejście w życie

Artykuł 25

Wejście w życie

Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.

Artykuł 26 Skierowanie

Artykuł 26

Skierowanie

Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.

ZAŁĄCZNIK I INFORMACJE WYMAGANE DO WYKAZU WŁAŚCIWYCH WŁADZ

ZAŁĄCZNIK I

INFORMACJE WYMAGANE DO WYKAZU WŁAŚCIWYCH WŁADZ

Zgodnie z wymogami art. 3 ust. 8 Państwa Członkowskie przedkładają następujące informacje na temat wszystkich właściwych władz na terenie każdego obszaru dorzecza, jak również na części każdego międzynarodowego obszaru dorzecza leżącego na ich terytorium.

Nazwa i adres właściwej władzy – oficjalna nazwa i adres władzy określonej na mocy art. 3 ust. 2.

ii)

Zasięg geograficzny obszaru dorzecza – nazwy głównych rzek w obszarze dorzecza wraz z dokładnym opisem granic obszaru dorzecza. Informacja ta powinna być w największym możliwym stopniu przystosowana do wprowadzenia do Geograficznego Systemu Informacyjnego (GIS) i/lub Geograficznego Systemu Informacyjnego Komisji (GISCO).

iii)

Status prawny właściwej władzy – opis statusu prawnego właściwej władzy oraz, gdzie stosowne, podsumowanie lub kopię jej statusu, aktu założycielskiego lub równorzędnych dokumentów prawnych.

iv)

Obowiązki – opis obowiązków prawnych i administracyjnych każdej właściwej władzy oraz jej roli w każdym obszarze dorzecza.

Członkostwo – jeżeli właściwa władza działa jako organ koordynujący dla innej właściwej władzy, wymagany jest wykaz tych organów wraz z podsumowaniem relacji instytucjonalnych ustanowionych dla zapewnienia koordynacji.

vi)

Stosunki międzynarodowe – jeżeli obszar dorzecza obejmuje terytorium więcej niż jednego Państwa Członkowskiego lub obejmuje terytorium państwa trzeciego, wymagane jest podsumowanie stosunków instytucjonalnych ustalonych dla zapewnienia koordynacji.

ZAŁĄCZNIK II

1. WODY POWIERZCHNIOWE

1.1 Charakterystyka typów części wód powierzchniowych

Państwa Członkowskie określają położenie i granice części wód powierzchniowych oraz wykonują wstępną charakterystykę wszystkich tych części wód zgodnie z poniższą metodologią. Państwa Członkowskie mogą pogrupować części wód powierzchniowych do celów tej wstępnej charakterystyki.

Części wód powierzchniowych w granicach obszaru dorzecza są określane jako zaliczające się do jednej z następujących kategorii wód powierzchniowych: rzeki, jeziora, wody przejściowe lub wody przybrzeżne – lub jako sztuczne lub silnie zmienione części wód.

ii)

Dla każdej kategorii wód powierzchniowych odpowiednie części wód powierzchniowych obszaru dorzecza są różnicowane według typu. Typy te są ustalone przy zastosowaniu „systemu A” lub „systemu B” określonych w ppkt 1.2.

iii)

Jeżeli zastosowano system A, części wód powierzchniowych w granicach obszaru dorzecza są różnicowane najpierw według właściwych ekoregionów zgodnie z obszarami geograficznymi określonymi w ppkt 1.2 i pokazanymi na odpowiedniej mapie w załączniku XI. Części wód w ramach każdego ekoregionu są następnie różnicowane według typów części wód powierzchniowych zgodnie z parametrami wymienionymi w tabelach dla systemu A.

iv)

Jeżeli zastosowano system B, Państwa Członkowskie muszą uzyskać przynajmniej taki sam stopień zróżnicowania, jaki zostałby osiągnięty przy użyciu systemu A. Zgodnie z tym, części wód powierzchniowych w granicach obszaru dorzecza będą różnicowane na typy przy użyciu wartości dla obowiązkowych parametrów oraz fakultatywnych parametrów lub połączenia parametrów, które są wymagane do zapewnienia wiarygodnego określenia specyficznych biologicznych warunków referencyjnych dla danego typu.

W przypadku sztucznych i silnie zmienionych części wód powierzchniowych dokonuje się różnicowania zgodnie z parametrami stosowanymi do takiej kategorii wód powierzchniowych, która przypomina najbardziej daną sztuczną lub silnie zmienioną część wód.

vi)

Państwa Członkowskie przedkładają Komisji mapę lub mapy (w formacie GIS) geograficznego położenia typów zgodnych ze stopniem zróżnicowania wymaganym przez system A.

1.2 Ekoregiony i typy części wód powierzchniowych

1.2.1 Rzeki

System A

Ustalona typologia

Parametry

Ekoregion

Ekoregiony przedstawione na mapie A w załączniku XI

Typ

Typologia wysokościowa(m n.p.m.)

górski: > 800 m

wyżynny: 200–800 m

nizinny: < 200 m

Typologia wielkościowa oparta na obszarze zlewni

mały: 10–100 km2

średni: 100–1 000 km2

duży: 1 000 –10 000 km2

bardzo duży: > 10 000 km2

Geologia

wapienny

krzemionkowy

organiczny

System B

Charakterystyka alternatywna

Czynniki fizyczne i chemiczne, które określają charakterystykę rzeki lub odcinka rzeki oraz w konsekwencji strukturę populacji biologicznej i jej skład

Czynniki obowiązkowe

wysokość n.p.m.

szerokość geograficzna

długość geograficzna

geologia

wielkość

Czynniki fakultatywne

odległość od źródeł rzeki

energia przepływu (funkcja przepływu i spadku)

średnia szerokość wody

średnia głębokość wody

średni spadek koryta

forma i kształt koryta głównego rzeki

kategoria przepływu

kształt doliny

transport materiału stałego

zdolność neutralizacji kwasów

średni skład podłoża

chlorki

zakres temperatur powietrza

średnia temperatura powietrza

opady

1.2.2. Jeziora

System A

Ustalona typologia

Parametry

Ekoregion

Ekoregiony przedstawione na mapie A w załączniku XI

Typ

Typologia wysokościowa (m n.p.m.)

►C1

górski: > 800 m

◄

wyżynny: 200–800 m

nizinny: < 200 m

Typologia głębokościowa oparta na średniej głębokości

< 3 m

3–15 m

> 15 m

Typologia wielkościowa oparta na wielkości powierzchni

0,5–1 km2

1–10 km2

10–100 km2

> 100 km2

Geologia

wapienny

krzemionkowy

organiczny

System B

Charakterystyka alternatywna

Czynniki fizyczne i chemiczne, które określają charakterystykę jeziora oraz w konsekwencji strukturę populacji biologicznej i jej skład

Czynniki obowiązkowe

wysokość n.p.m.

szerokość geograficzna

długość geograficzna

głębokość

geologia

wielkość

Czynniki fakultatywne

średnia głębokość wody

kształt jeziora

czas retencji

średnia temperatura powietrza

zakres temperatur powietrza

charakterystyka typów mieszania wód (np. monomiktyczne, dimiktyczne, polimiktyczne)

zdolność neutralizacji kwasów

poziom tła substancji biogennych

średni skład podłoża

zmiany poziomu wody

1.2.3. Wody przejściowe

System A

Ustalona typologia	Parametry
Ekoregion	Jeden z następujących przedstawionych na mapie B w załączniku XI: Morze Bałtyckie Morze Barentsa Morze Norweskie Morze Północne Północny Ocean Atlantycki Morze Śródziemne
Typ	►C1 W oparciu o średnie roczne zasolenie < 0,5 ‰: słodkie od 0,5 do < 5 ‰: oligohalinowe od 5 do < 18 ‰: mezohalinowe od 18 do < 30 ‰: polihalinowe od 30 do < 40 ‰: euhalinowe W oparciu o średni zakres pływów < 2 m: mikropływowe od 2 do 4 m: mezopływowe > 4 m: makroprzypływowe ◄

System B

Charakterystyka alternatywna	Czynniki fizyczne i chemiczne, które określają charakterystykę wód przejściowych oraz w konsekwencji strukturę populacji biologicznej i jej skład
Czynniki obowiązkowe	szerokość geograficzna długość geograficzna ►C1 zakres pływów ◄ zasolenie
Czynniki fakultatywne	głębokość ►C1 prędkość prądów ◄ ekspozycja na fale czas retencji średnia temperatura wody charakterystyka typów mieszania wód mętność średni skład podłoża kształt zakres temperatury wody

1.2.4. Wody przybrzeżne

System A

Ustalona typologia	Parametry
Ekoregion	Jeden z następujących określonych na mapie B w załączniku XI: Morze Bałtyckie Morze Barentsa Morze Norweskie Morze Północne Północny Ocean Atlantycki Morze Śródziemne
Typ	►C1 W oparciu o średnie roczne zasolenie < 0,5 ‰: słodkie od 0,5 do < 5 ‰: oligohalinowe od 5 do < 18 ‰: mezohalinowe od 18 do < 30 ‰: polihalinowe od 30 do < 40 ‰: euhalinowe W oparciu o średnią głębokość wody płytkie: < 30 m średniogłębokie: (od 30 do 200 m) głębokie: > 200 m ◄

System B

Charakterystyka alternatywna	Czynniki fizyczne i chemiczne, które określają charakterystykę wód przybrzeżnych i w konsekwencji strukturę populacji biologicznej i jej skład
Czynniki obowiązkowe	szerokość geograficzna długość geograficzna ►C1 zakres pływów ◄ zasolenie
Czynniki fakultatywne	►C1 prędkość prądów ◄ ekspozycja na fale średnia temperatura wody charakterystyka typów mieszania wód mętność czas retencji (zamkniętych zatok) średni skład podłoża zakres temperatury wody

1.3. Ustalenie warunków referencyjnych specyficznych dla danego typu części wód powierzchniowych

Dla każdego typu części wód powierzchniowych, określonego zgodnie z ppkt 1.1, będą ustalone hydromorfologiczne i fizykochemiczne warunki specyficzne dla danego typu, reprezentujące wartości elementów jakości hydromorfologicznej i fizykochemicznej, określonych w ppkt 1.1 załącznika V dla danego typu części wód przy bardzo dobrym stanie ekologicznym, jaki określono w odpowiedniej tablicy w ppkt 1.2 załącznika V. Są ustalane biologiczne warunki referencyjne specyficzne dla danego typu, reprezentujące wartości elementów jakości biologicznej, określonych w ppkt 1.1 załącznika V dla danego typu części wód powierzchniowych przy bardzo dobrym stanie ekologicznym, jaki określono w odpowiedniej tablicy ppkt 1.2 załącznika V.

ii)

Przy stosowaniu procedur, określonych w niniejszym podpunkcie, do silnie zmienionych lub sztucznych części wód powierzchniowych, odniesienia do bardzo dobrego stanu ekologicznego rozumiane jako odniesienia do maksymalnego potencjału ekologicznego określonego w tablicy ppkt 1.2.5 załącznika V. Wartości dla maksymalnego potencjału ekologicznego dla części wód poddawane są kontroli co 6 lat.

iii)

Warunki specyficzne dla danego typu, do celów i) i ii) oraz biologiczne warunki referencyjne specyficzne dla danego typu mogą być zarówno oparte na bazie przestrzennej, jak i na modelowaniu, lub mogą wynikać z połączenia tych metod. Tam, gdzie zastosowanie tych metod nie jest możliwe, Państwa Członkowskie mogą zastosować opinię ekspertów dla ustalenia takich wartości. Przy określaniu bardzo dobrego stanu ekologicznego w odniesieniu do stężeń szczególnych syntetycznych substancji zanieczyszczających, granice wykrywalności są tymi, które mogą zostać osiągnięte przy zastosowaniu dostępnych technik w czasie ustalania warunków specyficznych dla danego typu.

iv)

Dla opartych na bazie przestrzennej biologicznych warunków referencyjnych specyficznych dla danego typu, Państwa Członkowskie opracują sieć referencyjną dla każdego typu części wód powierzchniowych. Sieć taka zawiera wystarczającą liczbę miejsc o bardzo dobrym stanie, w celu zapewnienia odpowiedniego poziomu zaufania dla poziomów warunków referencyjnych, uwzględniając zróżnicowanie poziomów elementów jakości odnoszących się do bardzo dobrego stanu ekologicznego dla tego typu części wód powierzchniowych oraz technik modelowania, które stosowane są na mocy punktu v).

Biologiczne warunki referencyjne specyficzne dla danego typu oparte na modelowaniu mogą być uzyskane zarówno przez zastosowanie metod prognostycznych, jak również metod opartych na badaniu przeszłości. W metodach tych są wykorzystywane dane historyczne, paleologiczne i inne dostępne dane i winny zapewniać one dostateczny poziom zaufania dla poziomów warunków referencyjnych w celu zapewnienia, że otrzymane w ten sposób warunki są zgodne i prawdziwe dla każdego typu części wód powierzchniowych.

vi)

Jeżeli nie jest możliwe ustalenie wiarygodnych warunków referencyjnych specyficznych dla danego typu, dla elementu jakości danego typu części wód powierzchniowych z uwagi na wysoki stopień naturalnej zmienności tego elementu, w odróżnieniu od zmienności sezonowej, element ten może zostać wyłączony z oceny stanu ekologicznego dla danego typu wód powierzchniowych. W takich okolicznościach Państwa Członkowskie podadzą powody takiego wyłączenia w planie gospodarowania wodami w dorzeczu.

1.4. Identyfikacja oddziaływań

Państwa Członkowskie zbierają i przechowują informację o rodzajach i wielkościach znacznych oddziaływań antropogenicznych, na które narażone są części wód powierzchniowych w danym obszarze dorzecza, w szczególności.

Oszacowanie i identyfikację znaczących źródeł punktowej emisji zanieczyszczeń, w szczególności substancji wymienionych w załączniku VIII z instalacji komunalnych, przemysłowych, rolniczych i innych instalacji i działalności, w oparciu między innymi o informacje zebrane w ramach:

artykuł 15 i 17 dyrektywy 91/271/EWG;

ii)

artykuł 9 oraz 15 dyrektywy 96/61/WE ( 27 );

oraz do celów opracowania pierwszego planu gospodarowania wodami w dorzeczu:

iii)

artykuł 11 dyrektywy 76/464/EWG; oraz

iv)

dyrektyw 75/440/WE, 76/160EWG ( 28 ), 78/659/EWG oraz 79/923/EWG ( 29 ).

Oszacowanie i identyfikację znaczących źródeł rozproszonych emisji zanieczyszczeń, w szczególności substancji wymienionych w załączniku VIII z instalacji komunalnych, przemysłowych, rolniczych i innych instalacji oraz działalności, w oparciu m.in. o informacje zebrane w ramach:

artykuł 3, 5 oraz 6 dyrektywy 91/676/EWG ( 30 );

ii)

artykuł 7 oraz 17 dyrektywy 91/414/EWG;

iii)

dyrektywy 98/8/WE;

oraz do celów opracowania pierwszego planu gospodarowania wodami w dorzeczu:

iv)

dyrektyw 75/440/EWG, 76/160/EWG, 76/464/EWG, 78/659/EWG oraz 79/923/EWG.

Oszacowanie i identyfikację znaczącego poboru wody do celów komunalnych, przemysłowych, rolniczych i innych, w tym sezonowej zmienności i łącznego rocznego zapotrzebowania, oraz strat wody w systemach dystrybucji.

Oszacowanie i identyfikację wpływu znacznych regulacji przepływu wód, w tym przerzutów wody i zmian kierunków przepływu, na ogólną charakterystykę odpływu i bilansu wodnego.

Identyfikację znaczących morfologicznych zmian części wód.

Oszacowanie i identyfikację innych znaczących wpływów antropogenicznych na stan wód powierzchniowych.

Oszacowanie użytkowania gruntów, w tym identyfikację głównych obszarów zabudowanych, przemysłowych i rolniczych oraz, gdzie stosowne, rybołówstwa oraz lasów.

1.5. Ocena wpływu

Państwa Członkowskie dokonują oceny podatności stanu części wód powierzchniowych na powyżej określone oddziaływania.

Państwa Członkowskie wykorzystują zebrane powyżej informacje oraz wszelkie inne istotne informacje, w tym istniejące dane z monitorowania środowiska, dla dokonania oceny prawdopodobieństwa, że części wód powierzchniowych w ramach obszaru dorzecza nie spełnią środowiskowych celów jakości, ustanowionych dla tych części wód na mocy art. 4. Państwa Członkowskie mogą stosować techniki modelowania przy opracowywaniu takiej oceny.

Dla części wód, wobec których stwierdzono zagrożenie niespełnienia środowiskowych celów jakości, dalsza charakterystyka jest, gdzie stosowne, wykonywana w celu optymalizacji zarówno programów monitorowania wymaganych na mocy art. 8, jak i programów środków wymaganych na mocy art. 11.

2. WODY PODZIEMNE

2.1. Charakterystyka wstępna

Państwa Członkowskie wykonują wstępną charakterystykę wszystkich części wód podziemnych w celu oceny ich wykorzystania i oceny stopnia ryzyka niespełnienia przez nie celów ustalonych dla każdej części wód podziemnych na mocy art. 4. Państwa Członkowskie mogą grupować części wód podziemnych do celów wstępnej charakterystyki. Analiza taka może wykorzystywać istniejące dane z zakresu hydrologii, geologii, pedologii, przeznaczenia gruntów, zrzutów, poboru wód i innych danych, ale powinna określić:

—

położenie i granice jednej części wód lub grupy części wód podziemnych,

—

oddziaływania, na które podatna jest część wód lub części wód podziemnych, w tym:

—

rozproszone źródła zanieczyszczeń

—

punktowe źródła zanieczyszczeń

—

pobór wód

—

sztuczne odnawianie zasobów,

—

ogólną charakterystykę warstw leżących w zlewni, z której zasilana jest część wód podziemnych,

—

te części wód podziemnych, dla których istnieją bezpośrednio od nich zależne ekosystemy wód powierzchniowych lub ekosystemy lądowe.

2.2. Dalsza charakterystyka

Po wykonaniu wstępnej charakterystyki, Państwa Członkowskie wykonują dalszą charakterystykę tych części wód lub grup części wód podziemnych, które określono jako zagrożone, w celu ustalenia bardziej precyzyjnej oceny znaczenia tych zagrożeń i określenia wszelkich środków wymaganych na mocy art. 11. Charakterystyka taka będzie zawierać istotne informacje na temat wpływu działalności człowieka oraz, gdzie stosowne, informacje w zakresie:

—

charakterystyki geologicznej części wód podziemnych, w tym zasięgu i rodzaju jednostek geologicznych,

—

charakterystyki hydrogeologicznej części wód podziemnych, w tym przewodności hydraulicznej, porowatości i spoistości,

—

charakterystyki osadów powierzchniowych oraz gleb w zlewni, które zasilają zasoby wodne części wód podziemnych, w tym miąższość, porowatość, przewodność hydrauliczną oraz własności absorpcyjne osadów i gleb,

—

charakterystykę warstwowości wód podziemnych w obrębie części wód podziemnych,

—

wykaz systemów powierzchniowych pozostających w dynamicznych relacjach z częściami wód podziemnych, w tym ekosystemów lądowych i części wód powierzchniowych,

—

oszacowanie kierunków i wielkości wymiany wód między częściami wód podziemnych i powiązanymi systemami powierzchniowymi,

—

informacje wystarczające do wyliczenia długoterminowej, średniorocznej wielkości ogólnego odnawiania zasobów wodnych,

—

charakterystykę składu chemicznego wód podziemnych, obejmującą specyfikację wkładu działalności człowieka. Państwa Członkowskie mogą stosować typologie dla charakterystyki wód podziemnych przy ustanawianiu poziomów naturalnego tła dla tych części wód podziemnych.

2.3. Przegląd oddziaływań człowieka na wody podziemne

Dla tych części wód podziemnych, które przekraczają granicę między dwoma lub więcej Państwami Członkowskimi lub które uznane zostały w ramach charakterystyki wstępnej wykonanej zgodnie z ppkt 2.1 za zagrożone niespełnieniem celów określonych dla każdej części wód na mocy art. 4, będą, gdzie stosowne, zebrane i utrzymane następujące informacje dotyczące każdej części wód:

położenie punktów, w których z części wód podziemnych pobierana jest woda, z wyjątkiem:

—

punktów poboru wody w ilości mniejszej niż średnio 10 m3 na dobę, lub

—

punktów poboru wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi zapewniające mniej niż średnio 10 m3 na dobę lub wodę dla mniej niż 50 osób,

średnioroczna wielkość poboru wód w tych punktach,

skład chemiczny wody pobieranej z części wód podziemnych,

położenie punktów w części wód podziemnych, w których bezpośrednio zrzuca się wodę,

wielkość zrzutów wody w tych punktach,

skład chemiczny zrzutów do części wód podziemnych, oraz

przeznaczenie gruntów w zlewni lub zlewniach z terenu, z którego odnawiane są zasoby części wód podziemnych, w tym dopływy zanieczyszczeń i zmiany antropogeniczne w charakterystyce odnawialności zasobów, np. wody opadowe i zróżnicowanie odpływu powierzchniowego poprzez szczelne pokrycie gruntu, sztuczne zasilanie, tamowanie lub drenowanie.

2.4. Przegląd oddziaływań zmian poziomów wód podziemnych

Państwa Członkowskie wyznaczą również te części wód podziemnych, dla których zostaną określone niższe cele na mocy art. 4, w tym w rezultacie uwzględnienia wpływów stanu części wód na:

wody powierzchniowe i powiązane ekosystemy lądowe

ii)

regulację wód, ochronę przeciwpowodziową i drenowanie terenu

iii)

rozwój człowieka.

2.5. Przegląd oddziaływań zanieczyszczenia na jakość wód podziemnych

Państwa Członkowskie wyznaczą te części wód podziemnych, dla których zostaną określone niższe cele na mocy art. 4 ust. 5, gdzie, w wyniku wpływu działalności człowieka, jak ustalono zgodnie z art. 5 ust. 1, część wód podziemnych jest tak zanieczyszczona, że osiągnięcie dobrego stanu chemicznego wód podziemnych jest nieosiągalne lub nieproporcjonalnie kosztowne.

ZAŁĄCZNIK III ANALIZA EKONOMICZNA

ZAŁĄCZNIK III

ANALIZA EKONOMICZNA

Analiza ekonomiczna zawiera wystarczające informacje o odpowiedniej szczegółowości (uwzględniając koszty związane z zebraniem odpowiednich danych) w celu:

wykonania odpowiednich obliczeń niezbędnych dla uwzględnienia określonej na mocy art. 9 zasady zwrotu kosztów za usługi wodne, uwzględniając prognozy długoterminowe dotyczące zaopatrzenia w i zapotrzebowania na wodę w obszarze dorzecza, oraz w miarę potrzeby:

—

oszacowania dotyczące wielkości, cen i kosztów związanych z usługami wodnymi, oraz

—

oszacowania odpowiednich inwestycji, obejmujące prognozowanie takich inwestycji;

dokonania oceny najbardziej efektywnego ekonomicznie połączenia środków w odniesieniu do korzystania z wód, które będą zawarte w programie środków działania na mocy art. 11, opartego na oszacowaniach potencjalnych kosztów takich środków.

ZAŁĄCZNIK IV OBSZARY CHRONIONE

ZAŁĄCZNIK IV

OBSZARY CHRONIONE

Rejestr obszarów chronionych, wymagany na mocy art. 6, zawiera następujące rodzaje obszarów chronionych:

obszary przeznaczone do poboru wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi na mocy art. 7;

ii)

obszary przeznaczone do ochrony gatunków wodnych o znaczeniu ekonomicznym;

iii)

części wód przeznaczone do celów rekreacyjnych, w tym obszary wyznaczone jako kąpieliska na mocy dyrektywy 76/160/EWG;

iv)

obszary wrażliwe na substancje biogenne, w tym obszary wyznaczone jako strefy wrażliwe na mocy dyrektywy 91/676/EWG oraz obszary wyznaczone jako tereny wrażliwe na mocy dyrektywy 91/271/EWG; oraz

obszary przeznaczone do ochrony siedlisk lub gatunków, gdzie utrzymanie lub poprawa stanu wód jest ważnym czynnikiem w ich ochronie, w tym właściwe miejsca w ramach programu Natura 2000, wyznaczone na mocy dyrektywy 92/43/EWG ( 31 ) oraz dyrektywy 79/409/EWG ( 32 ).

2.	Podsumowanie rejestru wymaganego jako część planu gospodarowania wodami w dorzeczu zawiera mapy wskazujące położenie każdego obszaru chronionego oraz opis prawodawstwa wspólnotowego, krajowego lub lokalnego, na mocy którego zostały wyznaczone.

ZAŁĄCZNIK V

1.	STAN WÓD POWIERZCHNIOWYCH
1.1.	Elementy jakości dla klasyfikacji stanu ekologicznego
1.1.1	Rzeki
1.1.2.	Jeziora
1.1.3.	Wody przejściowe
1.1.4.	Wody przybrzeżne
1.1.5.	Sztuczne lub silnie zmienione części wód powierzchniowych
1.2.	Normatywne definicje klasyfikacji stanu ekologicznego
1.2.1.	Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w rzekach
1.2.2.	Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w jeziorach
1.2.3.	Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w wodach przejściowych
1.2.4.	Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w wodach przybrzeżnych
1.2.5.	Definicje maksymalnego, dobrego i umiarkowanego potencjału ekologicznego dla silnie zmienionych lub sztucznych części wód
1.2.6.	Procedura ustalania chemicznych norm jakości przez Państwa Członkowskie
1.3.	Monitorowanie stanu ekologicznego i stanu chemicznego wód powierzchniowych
1.3.1.	Projektowanie monitoringu diagnostycznego
1.3.2.	Projektowanie monitoringu operacyjnego
1.3.3.	Projektowanie monitoringu badawczego
1.3.4.	Częstotliwość monitorowania
1.3.5.	Dodatkowe wymogi monitorowania dla obszarów chronionych
1.3.6.	Normy dla monitorowania elementów jakości
1.4.	Klasyfikacja i prezentacja stanu ekologicznego
1.4.1.	Porównywalność wyników monitorowania biologicznego
1.4.2.	Prezentacja wyników monitorowania i klasyfikacja stanu ekologicznego oraz potencjału ekologicznego
1.4.3.	Prezentacja wyników monitorowania i klasyfikacja stanu chemicznego
2.	WODY PODZIEMNE
2.1.	Stan ilościowy wód podziemnych
2.1.1.	Parametry klasyfikacji stanu ilościowego
2.1.2.	Definicja stanu ilościowego
2.2.	Monitorowanie stanu ilościowego wód podziemnych
2.2.1.	Sieć monitorowania poziomu wód podziemnych
2.2.2.	Gęstość miejsc monitorowania
2.2.3.	Częstotliwość monitorowania
2.2.4.	Interpretacja i prezentacja stanu ilościowego wód podziemnych
2.3.	Stan chemiczny wód podziemnych
2.3.1.	Parametry określania stanu chemicznego wód podziemnych
2.3.2.	Definicja dobrego stanu chemicznego wód podziemnych
2.4.	Monitorowanie stanu chemicznego wód podziemnych
2.4.1.	Sieć monitorowania wód podziemnych
2.4.2.	Monitoring diagnostyczny
2.4.3.	Monitoring operacyjny
2.4.4.	Określanie tendencji zanieczyszczeń
2.4.5.	Interpretacja i prezentacja stanu chemicznego wód podziemnych
2.5.	Prezentacja stanu wód podziemnych

1. STAN WÓD POWIERZCHNIOWYCH

1.1. Elementy jakości dla klasyfikacji stanu ekologicznego

▼M8

1.1.1. Rzeki

Elementy biologiczne

Skład i liczebność flory wodnej

Skład i liczebność bezkręgowców bentosowych

Skład, liczebność i struktura wiekowa ichtiofauny

Elementy hydromorfologiczne wspierające elementy biologiczne

System hydrologiczny

ilość i dynamika przepływu wód

połączenie z częściami wód podziemnych

Ciągłość rzeki

Warunki morfologiczne

głębokość rzeki i zmienność szerokości

struktura i skład podłoża rzek

struktura strefy nadbrzeżnej

Ogólne elementy fizykochemiczne wspierające elementy biologiczne

Warunki termiczne

Warunki natlenienia

Zasolenie

Stan zakwaszenia

Warunki biogenne

1.1.2. Jeziora

Elementy biologiczne

Skład, liczebność i biomasa fitoplanktonu

Skład i liczebność innej flory wodnej

Skład i liczebność bezkręgowców bentosowych

Skład, liczebność i struktura wiekowa ichtiofauny

Elementy hydromorfologiczne wspierające elementy biologiczne

System hydrologiczny

ilość i dynamika przepływu wód

czas retencji

połączenie z jednolitymi częściami wód podziemnych

Warunki morfologiczne

zmienność głębokości jeziora

wielkość, struktura i skład podłoża jeziora

struktura brzegu jeziora

Ogólne elementy fizykochemiczne wspierające elementy biologiczne

Przezroczystość

Warunki termiczne

Warunki natlenienia

Zasolenie

Stan zakwaszenia

Warunki biogenne

1.1.3. Wody przejściowe

Elementy biologiczne

Skład, liczebność i biomasa fitoplanktonu

Skład i liczebność innej flory wodnej

Skład i liczebność bezkręgowców bentosowych

Skład i liczebność ichtiofauny

Elementy hydromorfologiczne wspierające elementy biologiczne

Warunki morfologiczne

zmienność głębokości

wielkość, struktura i skład podłoża

struktura strefy pływów

Reżim pływów

przepływ wód słodkich

ekspozycja na fale

Ogólne elementy fizykochemiczne wspierające elementy biologiczne

Przezroczystość

Warunki termiczne

Warunki natlenienia

Zasolenie

Warunki biogenne

1.1.4. Wody przybrzeżne

Elementy biologiczne

Skład, liczebność i biomasa fitoplanktonu

Skład i liczebność innej flory wodnej

Skład i liczebność bezkręgowców bentosowych

Elementy hydromorfologiczne wspierające elementy biologiczne

Warunki morfologiczne

zmienność głębokości

struktura i skład podłoża wybrzeża

struktura strefy pływów

Reżim pływów

kierunek dominujących prądów

ekspozycja na fale

Ogólne elementy fizykochemiczne wspierające elementy biologiczne

Przezroczystość

Warunki termiczne

Warunki natlenienia

Zasolenie

Warunki biogenne

▼B

1.1.5. Sztuczne lub silnie zmienione części wód powierzchniowych

Elementy jakości stosowane do sztucznych i silnie zmienionych części wód powierzchniowych są stosowane do jednej z wyżej wymienionych czterech kategorii naturalnych wód powierzchniowych, najbardziej przypominającej odpowiednią, silnie zmienioną lub sztuczną część wód.

1.2. Normatywne definicje klasyfikacji stanu ekologicznego

Tabela 1.2. Ogólna definicja dla rzek, jezior, wód przejściowych i wód przybrzeżnych

Poniższy tekst podaje ogólną definicję jakości ekologicznej. Do celów klasyfikacji charakterystykę elementów jakości stanu ekologicznego dla każdej kategorii wód powierzchniowych podano w tabelach 1.2.1–1.2.4 poniżej.

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Charakterystyka ogólna

Nie ma lub są bardzo niewielkie antropogeniczne zmiany wartości fizykochemicznych i hydromorfologicznych elementów jakości danego typu części wód powierzchniowych w odniesieniu do tych, jakie zwykle towarzyszą temu typowi części wód powierzchniowych w warunkach niezakłóconych.

Wartości biologicznych elementów jakości dla części wód powierzchniowych odzwierciedlają wartości normalnie związane z tym typem w warunkach niezakłóconych i nie pokazują żadnych lub pokazują niewielkie oznaki zakłóceń.

Są to warunki i populacje specyficzne dla danego typu.

Wartości biologicznych elementów jakości danego typu części wód powierzchniowych wykazują niskie poziomy zakłócenia wynikające z działalności człowieka, ale odchylenia od wartości, jakie zwykle towarzyszą temu typowi części wód powierzchniowych w warunkach niezakłóconych są jedynie niewielkie.

Wartości biologicznych elementów jakości danego typu części wód powierzchniowych różnią się umiarkowanie od tych, jakie zwykle towarzyszą temu typowi części wód powierzchniowych w warunkach niezakłóconych. Wartości wskazują na umiarkowany poziom zakłócenia wynikający z działalności człowieka, zdecydowanie większy niż w warunkach stanu dobrego.

Wody osiągające stan poniżej umiarkowanego są klasyfikowane jako wody o słabym stanie lub złym stanie.

Wody wykazujące oznaki znacznych zmian wartości biologicznych elementów jakości dla danego typu części wód powierzchniowych oraz wody, w których odpowiednie zbiorowiska organizmów różnią się znacznie od tych, jakie zwykle towarzyszą danemu typowi części wód powierzchniowych w warunkach niezakłóconych, są klasyfikowane jako wody o słabym stanie.

Wody wykazujące oznaki poważnych zmian wartości biologicznych elementów jakości dla danego typu części wód powierzchniowych i w których brak jest znacznej części odpowiednich populacji biologicznych, jakie zwykle towarzyszą danemu typowi części wód powierzchniowych, są klasyfikowane jako wody o złym stanie.

1.2.1. Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w rzekach

Biologiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Fitoplankton

Skład taksonomiczny fitoplanktonu odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Średnia liczebność fitoplanktonu jest całkowicie zgodna ze specyficznymi dla danego typu warunkami fizykochemicznymi i nie zmienia znacznie specyficznych dla danego typu warunków przejrzystości.

Zakwity fitoplanktonu występują z częstotliwością i intensywnością zgodną ze specyficznymi dla danego typu warunkami fizykochemicznymi.

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i liczebności fitoplanktonu w porównaniu do zbiorowisk specyficznych. dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost glonów w wyniku niepożądanych zakłóceń w odniesieniu do równowagi organizmów występujących w części wód lub jakości fizykochemicznej wody lub osadów.

Może występować niewielki wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów specyficznych dla danego typu wód.

Skład taksonomiczny fitoplanktonu różni się umiarkowanie w porównaniu do zbiorowisk specyficznych dla danego typu wód.

Liczebność jest umiarkowanie zakłócona i może powodować znaczne i niepożądane zakłócenia wartości innych biologicznych i fizykochemicznych elementów jakości.

Może występować umiarkowany wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów fitoplanktonu. Może występować zjawisko stałego zakwitu w czasie miesięcy letnich.

Makrofity i fitobentos

Skład taksonomiczny odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Nie ma wykrywalnych zmian w średniej obfitości makrofitów i fitobentosu

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i obfitości makrofitów i fitobentosu w porównaniu do zbiorowisk specyficznych dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost fitobentosu lub roślin wyższych powodujący niepożądane zakłócenia równowagi między organizmami występującymi w częściach wód lub jakości fizykochemicznej wody lub osadów.

Fitobentos nie jest narażony na negatywny wpływ powłok (kożuchów) i skupisk bakterii obecnych na skutek działalności antropogenicznej.

Skład taksonomiczny makrofitów i fitobentosu różni się umiarkowanie w porównaniu do specyficznych dla danego typu wód zespołów i jest znacznie bardziej zmieniony niż w przypadku stanu dobrego.

Wyraźnie widoczne są umiarkowane zmiany w średniej obfitości makrofitów i fitobentosu.

Zbiorowiskom organizmów fitobentosowych może towarzyszyć występowanie powłok (kożuchów) lub skupisk bakterii, a w pewnych przypadkach mogą one być zastąpione przez powłoki i skupiska bakterii na skutek działalności antropogenicznej.

Bezkręgowce bentosowe

Skład taksonomiczny i liczebność odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do taksonów niewrażliwych nie wykazuje oznak zmian w porównaniu do poziomów niezakłóconych.

Poziom różnorodności taksonów bezkręgowców nie wykazuje oznak zmian w porównaniu do poziomów niezakłóconych.

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i liczebności taksonów bezkręgowców w porównaniu do zbiorowisk specyficznych dla danego typu wód.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do taksonów niewrażliwych wykazuje niewielkie oznaki zmian w porównaniu do poziomów specyficznych dla danego typu wód.

Poziom różnorodności taksonów bezkręgowców wykazuje niewielkie oznaki zmian w porównaniu do poziomów specyficznych dla danego typu wód.

Skład i liczebność taksonów bezkręgowców różnią się umiarkowanie od specyficznych dla danego rodzaju populacji.

Nieobecne są główne grupy taksonomiczne zespołów specyficznych dla danego typu wód.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do taksonów niewrażliwych oraz poziom różnorodności są znacznie niższe niż poziom specyficzny dla danego typu wód oraz znacznie niższe niż w przypadku stanu dobrego.

Ichtiofauna

Skład gatunkowy i liczebność odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Obecne są wszystkie specyficzne dla danego typu wód gatunki wrażliwe na zakłócenia.

Struktura wiekowa populacji ryb wykazuje niewielkie oznaki zakłócenia antropogenicznego i nie wskazuje na zaburzenia reprodukcji albo rozwoju żadnego gatunku.

Istnieją niewielkie zmiany w składzie gatunkowym i liczebności w porównaniu do zespołów specyficznych dla danego typu wód, które mogą być przypisane antropogenicznym wpływom na fizykochemiczne i hydromorfologiczne elementy jakości.

Struktura wiekowa populacji ryb wykazuje oznaki zmian, które mogą być przypisane antropogenicznym wpływom na fizykochemiczne lub hydromorfologiczne elementy jakości oraz, w niektórych przypadkach, jest wskaźnikiem zaburzeń reprodukcji lub rozwoju określonych gatunków w stopniu mogącym spowodować zanik niektórych klas wiekowych.

Skład i liczebność gatunków ryb różnią się umiarkowanie w porównaniu do zespołów specyficznych dla danego typu wód, na skutek antropogenicznego wpływu na fizykochemiczne i hydromorfologiczne elementy jakości.

Struktura wiekowa populacji ryb wykazuje poważne oznaki zaburzeń antropogenicznych do tego stopnia, że umiarkowana część gatunków specyficznych dla danego typu wód nie występuje lub jest bardzo nieliczna.

Hydromorfologiczne elementy jakości

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Reżim hydrologiczny	Wielkość i dynamika przepływu oraz wynikające z nich połączenie z wodami podziemnymi odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Ciągłość rzeki	Ciągłość rzeki nie jest zakłócona na skutek działalności antropogenicznych i pozwala na niezakłóconą migrację organizmów wodnych i transport osadów.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Warunki morfologiczne	Kształty koryta, zmienność szerokości i głębokości, prędkości przepływu, warunki podłoża oraz warunki i struktura stref nadbrzeżnych odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼M8

Ogólne fizykochemiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Warunki ogólne

Wartości ogólnych fizykochemicznych elementów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stężenia substancji biogennych utrzymują się w zakresie odpowiadającym normalnie warunkom niezakłóconym.

Poziomy zasolenia, pH, bilans tlenowy, zdolność neutralizacji kwasów oraz temperatura nie wykazują oznak zakłóceń antropogenicznych i pozostają w zakresach odpowiadających normalnie warunkom niezakłóconym.

Temperatura, bilans tlenowy, pH, zdolność neutralizacji kwasów i zasolenie nie wykraczają poza zakresy ustalone dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania określonego typu ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Stężenia substancji biogennych nie przekraczają poziomów ustalonych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼B

1.2.2. Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w jeziorach

Biologiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Fitoplankton

Skład taksonomiczny i liczebność fitoplanktonu odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Średnia biomasa fitoplanktonu jest zgodna ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami fizykochemicznymi i nie zmienia znacznie specyficznych dla typu warunków przezroczystości.

Zakwity fitoplanktonu występują z częstotliwością i intensywnością zgodną ze specyficznymi dla danego typu warunkami fizykochemicznymi

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i liczebności taksonów fitoplanktonu w porównaniu do zbiorowisk specyficznych dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost glonów w wyniku niepożądanych zakłóceń w odniesieniu do równowagi organizmów występujących w wodzie lub w jakości fizykochemicznej wody lub osadów.

Może występować niewielki wzrost częstotliwości i intensywności specyficznych dla danego typu wód zakwitów fitoplanktonu.

Skład fitoplanktonu różni się umiarkowanie w porównaniu do specyficznego dla danego typu wód.

Biomasa jest umiarkowanie zakłócona i może powodować znaczne i niepożądane zakłócenia wartości innych biologicznych i fizykochemicznych elementów jakości wody lub osadów.

Może występować umiarkowany wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów fitoplanktonu. Może występować zjawisko stałego zakwitu w czasie miesięcy letnich.

Makrofity i fitobentos

Skład taksonomiczny odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Brak jest wykrywalnych zmian w średniej obfitości makrofitów i fitobentosu

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i obfitości taksonów makrofitów i fitobentosu w porównaniu do populacji specyficznych dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost fitobentosu lub roślin wyższych powodujący niepożądane zakłócenia równowagi między organizmami występującymi w wodzie lub w fizykochemicznej jakości wody.

Fitobentos nie jest narażony na negatywny wpływ powłok (kożuchów) lub skupisk bakterii obecnych na skutek działalności antropogenicznej.

Skład taksonomiczny makrofitów i fitobentosu różni się umiarkowanie w porównaniu do specyficznych dla danego typu wód i jest znacznie bardziej zmieniony niż w przypadku stanu dobrego.

Wyraźnie widoczne są umiarkowane zmiany w średniej obfitości makrofitów i fitobentosu.

Zespołom organizmów fitobentosowych może towarzyszyć występowanie powłok (kożuchów) i skupisk bakterii a w pewnych przypadkach mogą one zostać zastąpione przez powłoki (kożuchy) i skupiska bakterii obecne na skutek działalności antropogenicznej.

Bezkręgowce bentosowe

Skład taksonomiczny i liczebność odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do taksonów niewrażliwych nie wykazuje oznak zmian w porównaniu do poziomów niezakłóconych.

Poziom różnorodności taksonów bezkręgowców nie wykazuje oznak zmian w porównaniu do poziomów niezakłóconych.

Istnieją niewielkie zmiany w składzie i liczebności taksonów bezkręgowców w porównaniu do zespołów specyficznych dla danego typu wód.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do taksonów niewrażliwych wykazuje niewielkie oznaki zmian w porównaniu do poziomów specyficznych dla danego typu wód.

Poziom różnorodności taksonów bezkręgowców wykazuje niewielkie oznaki zmian w porównaniu do poziomów specyficznych dla danego typu wód.

Skład i liczebność taksonów bezkręgowców różnią się umiarkowanie od specyficznych dla danego typu wód.

Nieobecne są główne grupy taksonomiczne zespołów specyficznych dla danego typu wód.

Stosunek taksonów wrażliwych na zakłócenia do niewrażliwych oraz poziom różnorodności są znacznie niższe niż poziom specyficzny dla danego typu wód oraz znacznie niższe niż w przypadku stanu dobrego

Ichtiofauna

Skład gatunkowy i liczebność odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Obecne są wszystkie specyficzne dla danego typu wód gatunki wrażliwe na zakłócenia.

Struktura wiekowa populacji ryb wykazuje niewielkie oznaki zakłócenia antropogenicznego i nie wskazuje na zaburzenia reprodukcji ani rozwoju żadnego gatunku..

Istnieją niewielkie zmiany w składzie gatunkowym i liczebności w porównaniu do specyficznych dla danego typu wód, które mogą być przypisane antropogenicznym wpływom a na fizykochemiczne lub hydromorfologiczne elementy jakości.

Skład i liczebność gatunków ryb różnią się umiarkowanie w porównaniu do populacji specyficznych dla danego typu wód, na skutek wpływu antropogenicznego na fizykochemiczne lub hydromorfologiczne elementy jakości.

Struktura wiekowa populacji ryb wykazuje poważne oznaki zaburzeń, które mogą być spowodowane wpływem antropogenicznym na fizykochemiczne i hydromorfologiczne elementy jakości do tego stopnia, że umiarkowana część gatunków specyficznych dla danego typu wód nie występuje lub jest bardzo nieliczna.

Hydromorfologiczne elementy jakości j

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Reżim hydrologiczny	Wielkość i dynamika przepływu, poziom, czas retencji oraz wynikające z nich połączenie z wodami podziemnymi odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Warunki morfologiczne	Zmienność głębokości jeziora, ilość i struktura podłoża oraz struktura i stan strefy brzegowej jeziora odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼M8

Ogólne fizykochemiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Warunki ogólne

Wartości ogólnych fizykochemicznych elementów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stężenia substancji biogennych utrzymują się w zakresie odpowiadającym normalnie warunkom niezakłóconym.

Poziomy zasolenia, pH, bilans tlenowy, zdolność neutralizacji kwasów, przezroczystość oraz temperatura nie wykazują oznak zakłóceń antropogenicznych i pozostają w zakresach odpowiadających normalnie warunkom niezakłóconym.

Temperatura, bilans tlenowy, pH, zdolność neutralizacji kwasów, przezroczystość i zasolenie nie wykraczają poza zakresy ustalone dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania danego ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Stężenia substancji biogennych nie przekraczają poziomów ustalonych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼B

1.2.3. Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w wodach przejściowych

Biologiczne elementy jakości

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Fitoplankton	Skład taksonomiczny fitoplanktonu odpowiada całkowicie warunkom niezakłóconym. Średnia biomasa fitoplanktonu jest całkowicie zgodna ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami fizykochemicznymi i nie zmienia znacznie specyficznych warunków przezroczystości. Zakwity fitoplanktonu występują z częstotliwością i intensywnością zgodną ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami fizykochemicznymi.	Istnieją niewielkie zmiany w składzie i liczebności taksonów fitoplanktonu. Istnieją niewielkie zmiany biomasy w porównaniu do warunków specyficznych dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost glonów w wyniku niepożądanych zakłóceń w odniesieniu do równowagi organizmów występujących w wodzie lub w odniesieniu do jakości fizykochemicznej wody. Może występować niewielki wzrost częstotliwości i intensywności specyficznych dla danego typu zakwitów fitoplanktonu.	Skład i liczebność taksonów fitoplanktonu różnią się umiarkowanie w porównaniu do specyficznego dla danego typu wód. Biomasa jest umiarkowanie zakłócona i może powodować znaczne, niepożądane zakłócenia warunków innych biologicznych elementów jakości. Może występować umiarkowany wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów fitoplanktonu. Może występować zjawisko stałego zakwitu w czasie miesięcy letnich.
Makroglony	Skład taksonomiczny makroglonów jest zgodny z warunkami niezakłóconymi. Brak jest wykrywalnych zmian w pokryciu makroglonami na skutek działalności antropogenicznej	Istnieją niewielkie zmiany w składzie i obfitości taksonów makroglonów w porównaniu do zespołów specyficznych dla danego typu wód. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost fitobentosu lub roślin wyższych powodujący niepożądane zakłócenia równowagi między organizmami występującymi w wodzie lub w jakości fizykochemicznej wody.	Skład taksonomiczny makroglonów różni się umiarkowanie w porównaniu do warunków specyficznych dla danego typu wód i jest znacznie bardziej zaburzony niż w przypadku stanu dobrego. Wyraźnie widoczne są umiarkowane zmiany w średniej obfitości makroglonów, mogące powodować niepożądane zakłócenia w równowadze organizmów obecnych w wodzie.
Okrytozalążkowe	Skład taksonomiczny odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym. Brak jest wykrywalnych zmian w obfitości okrytozalążkowych na skutek działalności antropogenicznej.	Istnieją niewielkie zmiany w składzie taksonomicznym okrytozalążkowych w porównaniu do specyficznego dla danego typu wód. Obfitość okrytozalążkowych wykazuje niewielkie oznaki zaburzeń	Skład taksonomiczny okrytozalążkowych różni się umiarkowanie od specyficznego dla danego typu wód i jest znacznie bardziej zaburzony niż w przypadku stanu dobrego. Istnieją umiarkowane zaburzenia w obfitości taksonów roślin okrytozalążkowych.
Bezkręgowce bentosowe	Poziom różnorodności i liczebności taksonów bezkręgowców są w zakresie odpowiadającym warunkom niezakłóconym. Obecne są wszystkie taksony wrażliwe na zakłócenia związane z warunkami niezakłóconymi.	Poziom różnorodności i liczebności taksonów bezkręgowców wykazuje niewielkie przekroczenia zakresów specyficznych dla danego typu wód. Obecna jest większość taksonów wrażliwych na zakłócenia specyficznych dla danego typu wód.	Poziom różnorodności i liczebności taksonów bezkręgowców umiarkowanie przekracza zakresy związane z warunkami specyficznymi dla danego typu wód. Obecne taksony wskazujące na zanieczyszczenie. Wiele wrażliwych taksonów specyficznych dla zespołu danego typu wód jest nieobecnych.
Ichtiofauna	Skład gatunkowy i liczebność są zgodne z warunkami niezakłóconymi.	Liczebność gatunków wrażliwych na zakłócenia wykazuje oznaki niewielkich zmian w porównaniu do warunków specyficznych dla danego typu wód, które mogą być wynikiem wpływów antropogenicznych na fizykochemiczne lub hydromorfologiczne elementy jakości.	Umiarkowana część gatunków wrażliwych na zakłócenie, specyficznych dla danego typu wód, jest nieobecna na skutek wpływów antropogenicznych na fizykochemiczne lub hydromorfologiczne elementy jakości.

Hydromorfologiczne elementy jakości

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Reżim pływów	System przepływu wód słodkich odpowiada całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Warunki morfologiczne	Zmienność głębokości, warunki podłoża oraz warunki i stan stref pływów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼M8

Ogólne fizykochemiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Warunki ogólne

Wartości ogólnych fizykochemicznych elementów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stężenia substancji biogennych utrzymują się w zakresie odpowiadającym normalnie warunkom niezakłóconym.

Temperatura, bilans tlenowy i przezroczystość nie wykazują oznak zakłóceń antropogenicznych i pozostają w zakresach odpowiadających normalnie warunkom niezakłóconym.

Temperatura, warunki natlenienia i przezroczystość nie osiągają poziomów przekraczających poziomy ustalone dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania danego ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Stężenia substancji biogennych nie przekraczają poziomów ustalonych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼B

1.2.4. Definicje bardzo dobrego, dobrego i umiarkowanego stanu ekologicznego w wodach przybrzeżnych

Biologiczne elementy jakości

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Fitoplankton	Skład i liczebność taksonów fitoplanktonu odpowiada warunkom niezakłóconym. Średnia biomasa fitoplanktonu jest zgodna ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami fizykochemicznymi i nie zmienia znacznie specyficznych dla danego typu wód warunków przezroczystości. Zakwity planktonu występują z częstotliwością i intensywnością zgodną ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami fizykochemicznymi	Obserwuje się niewielkie zmiany w składzie i liczebności taksonów fitoplanktonu. Obserwuje się niewielkie zmiany biomasy w porównaniu do specyficznych dla danego typu wód warunków. Zmiany te nie wskazują na przyspieszony wzrost glonów powodujący niepożądane zakłócenia równowagi organizmów występujących w wodzie lub w jakości wody. Może występować niewielki wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów fitoplanktonu specyficznych dla danego typu wód.	Skład i liczebność taksonów planktonu wskazuje na umiarkowane zakłócenia. Biomasa glonów wykracza znacznie poza zakres wartości związany ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami powodując niepożądany wpływ na inne biologiczne elementy jakości. Może występować umiarkowany wzrost częstotliwości i intensywności zakwitów planktonowych. Może występować zjawisko stałego zakwitu w czasie miesięcy letnich.
Makroglony i okrytozalążkowe	Obecne są wszystkie wrażliwe na zakłócenia taksony makroglonów i okrytozalążkowych specyficzne dla warunków niezakłóconych. Stopień pokrycia makroglonami i obfitość okrytozalążkowych odpowiadają warunkom niezakłóconym.	Obecna jest większość wrażliwych na zakłócenia taksonów makroglonów i okrytozalążkowych specyficznych dla warunków niezakłóconych. Stopień pokrycia makroglonami i obfitość okrytozalążkowych wykazuje niewielkie oznaki zakłócenia.	Brak jest umiarkowanej liczby wrażliwych na zakłócenia taksonów makroglonów i okrytozalążkowych specyficznych dla warunków niezakłóconych. Pokrycie makroglonami i obfitość okrytozalążkowych są umiarkowanie zakłócone i mogą powodować niepożądane zakłócenia równowagi organizmów obecnych w wodzie.
Bezkręgowce bentosowe	Poziom różnorodności i liczebności taksonów bezkręgowców nie wykazuje oznak zmian w porównaniu do warunków niezakłóconych. Wszystkie taksony wrażliwe na zaburzenia specyficzne dla warunków niezakłóconych są obecne.	Obecna jest większość z taksonów wrażliwych na zakłócenia w obrębie zespołów specyficznych dla danego typu wód jest obecna.	Poziom różnorodności i liczebności taksonów bezkręgowców umiarkowanie wykracza poza zakresy związane ze specyficznymi dla danego typu wód warunkami. Obecne są taksony wskazujące na zanieczyszczenie. Wiele wrażliwych taksonów specyficznych dla zespołów danego typu wód jest nieobecnych.

Hydromorfologiczne elementy jakości

Element	Stan bardzo dobry	Stan dobry	Stan umiarkowany
Reżim pływów	Przepływ wód słodkich oraz kierunek i prędkość dominujących prądów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Warunki morfologiczne	Zmienność głębokości, struktura i substrat podłoża wybrzeża oraz struktura i stan stref pływów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼M8

Ogólne fizykochemiczne elementy jakości

Element

Stan bardzo dobry

Stan dobry

Stan umiarkowany

Warunki ogólne

Wartości ogólnych fizykochemicznych elementów odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym.

Stężenia substancji biogennych utrzymują się w zakresie odpowiadającym normalnie warunkom niezakłóconym.

Temperatura, bilans tlenowy i przezroczystość nie wykazują oznak zakłóceń antropogenicznych i pozostają w zakresach odpowiadających normalnie warunkom niezakłóconym.

Stężenia substancji biogennych nie przekraczają poziomów ustalonych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼B

1.2.5. Definicje maksymalnego, dobrego i umiarkowanego potencjału ekologicznego dla silnie zmienionych lub sztucznych części wód

▼M8 —————

▼B

Element	Maksymalny potencjał ekologiczny	Dobry potencjał ekologiczny	Umiarkowany potencjał ekologiczny
Biologiczne elementy jakości	Wartości odpowiednich biologicznych elementów jakości odpowiadają w największym możliwym stopniu wartościom związanym z najbardziej zbliżonym typem części wód powierzchniowych, przy warunkach fizycznych wynikających z charakterystyki sztucznej lub silnie zmienionej części wód.	Obecne są niewielkie zmiany w wartościach odpowiednich biologicznych elementów jakości w porównaniu do wartości dla maksymalnego potencjału ekologicznego.	Obecne są umiarkowane zmiany w wartościach odpowiednich biologicznych elementów jakości w porównaniu do wartości dla maksymalnego potencjału ekologicznego. Wartości te są znacznie bardziej zmienione niż te, które występują przy dobrej jakości.
Hydromorfologiczne elementy	Warunki hydromorfologiczne odpowiadają jedynie oddziaływaniom na część wód powierzchniowych wynikających z jej charakterystyk jako części wód sztucznej lub silnie zmienionej, po podjęciu wszystkich działań ochronnych, aby zapewnić najlepsze zbliżenie do ekologicznego kontinuum, w szczególności w odniesieniu do migracji fauny oraz odpowiednich tarlisk i warunków rozmnażania.	Warunki zgodne z osiągnięciem powyżej wymienionych warunków dla biologicznych elementów jakości j.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.
Elementy fizykochemiczne
Warunki ogólne	Elementy fizykochemiczne odpowiadają całkowicie lub prawie całkowicie warunkom niezakłóconym związanym z typem części wód powierzchniowych najbardziej porównywalnym z częścią wód sztuczną lub silnie zmienioną. Stężenia substancji biogennych pozostają w zakresie odpowiadającym normalnie warunkom niezakłóconym. Temperatura, warunki tlenowe oraz pH odpowiadają wartościom do najbardziej zbliżonego typu części wód powierzchniowych w warunkach niezakłóconych.	Wartości elementów fizykochemicznych nie przekraczają zakresów ustanowionych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wartości określonych powyżej dla biologicznych elementów jakości. Temperatura i pH nie przekraczają zakresów ustanowionych w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości. Stężenia substancji biogenów nie przekraczają zakresów ustanowionych dla zapewnienia funkcjonowania ekosystemu i osiągnięcia wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości
►M8 — ◄	Stężenia bliskie zeru lub co najmniej poniżej poziomów wykrywalności najbardziej zaawansowanych powszechnie stosowanych technik analitycznych.	Stężenia nie przekraczają norm ustanowionych zgodnie z procedurą określoną w ppkt 1.2.6 bez naruszenia wymogów dyrektywy 91/414/WE oraz dyrektywy 98/8/WE. (<NJ)	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości
►M8 — ◄	Stężenia pozostają w zakresach odpowiadających normalnie warunkom niezakłóconym istniejącym w typie części wód powierzchniowych najbardziej porównywalnym z częścią wód sztuczną lub silnie zmienioną (poziomy tła = pt).	Stężenia nie przekraczają norm ustanowionych zgodnie z procedurą określoną w ppkt 1.2.6 bez naruszenia dyrektywy 91/414/WE oraz dyrektywy 98/8/WE. (<NJ)	Warunki zgodne z osiągnięciem wyżej wymienionych wartości dla biologicznych elementów jakości.

▼M8 —————

▼B

1.3. Monitorowanie stanu ekologicznego i stanu chemicznego wód powierzchniowych

Sieć monitorowania wód powierzchniowych jest ustalona zgodnie z wymogami art. 8. Sieć monitorowania projektowana jest w sposób umożliwiający pozyskanie spójnego i całościowego obrazu stanu ekologicznego i chemicznego w każdym dorzeczu oraz zezwala na podział części wód na pięć klas zgodnie z normatywnymi definicjami w ppkt 1.2. Państwa Członkowskie przedstawiają mapę lub mapy ilustrujące sieć monitorowania wód powierzchniowych do planu gospodarowania wodami w dorzeczu.

Na podstawie charakterystyki oraz oceny wpływu, wykonanych zgodnie z art. 5 i załącznikiem II, Państwa Członkowskie ustalają dla każdego przedziału czasowego, dla którego ma zastosowanie plan gospodarowania wodami w dorzeczu, programy monitorowania kontrolnego oraz monitorowania operacyjnego. W niektórych przypadkach może zaistnieć potrzeba ustalenia przez Państwa Członkowskie programów monitorowania badawczego.

Państwa Członkowskie monitorują parametry wskaźnikowe dla stanu każdego właściwego elementu jakości. Przy doborze parametrów elementów jakości biologicznej, Państwa Członkowskie określają właściwy poziom taksonomiczny wymagany do osiągnięcia odpowiednich poziomów zaufania i dokładności w klasyfikacji elementów jakości. Szacunki poziomu zaufania i dokładności wyników z programów monitorowania przedstawiane są w planie.

▼M8

W przypadku gdy sieć monitorowania obejmuje obserwację Ziemi i teledetekcję zamiast lokalnych punktów pobierania próbek lub inne innowacyjne techniki, mapa sieci monitorowania zawiera informacje o elementach jakości i częściach wód lub grupach części wód monitorowanych przy użyciu takich metod monitorowania. Podaje się odniesienie do normy CEN, ISO lub innych norm międzynarodowych lub krajowych zastosowanych w celu zapewnienia, aby uzyskane dane czasowe i przestrzenne były tak samo wiarygodne jak dane uzyskane przy wykorzystaniu konwencjonalnych metod monitorowania w lokalnych punktach pobierania próbek i lokalnych punktach pomiarowych.

W stosownych przypadkach państwa członkowskie mogą stosować pasywne metody pobierania próbek w celu monitorowania zanieczyszczeń chemicznych, w szczególności do celów kontroli przesiewowej i oceny długoterminowej, pod warunkiem że takie metody pobierania próbek nie będą powodowały niedoszacowania stężeń substancji zanieczyszczających, w odniesieniu do których stosuje się środowiskowe normy jakości, i tym samym będą w sposób wiarygodny umożliwiały stwierdzenie „braku osiągnięcia dobrego stanu”, oraz że w każdym zaobserwowanym przypadku braku osiągnięcia dobrego stanu przeprowadzana będzie – zgodnie z mającymi zastosowanie środowiskowymi normami jakości – analiza chemiczna próbek wody, fauny i flory lub osadów. Państwa członkowskie mogą również stosować metody monitorowania oparte na skutkach, z zastrzeżeniem spełnienia tych samych warunków.

▼B

1.3.1. Projektowanie monitoringu diagnostycznego

Cel

Państwa Członkowskie ustanawiają programy monitoringu diagnostycznego w celu dostarczenia informacji dla:

—

uzupełnienia i zatwierdzenia procedury oceny wpływu określonej w załączniku II,

—

sprawnego i skutecznego zaprojektowania przyszłych programów monitorowania,

—

oceny długoterminowych zmian w warunkach naturalnych; oraz

—

oceny długoterminowych zmian wynikających z szeroko rozumianej działalności antropogenicznej.

Wyniki takiego monitorowania zostaną poddane kontroli oraz użyte, w połączeniu z procedurą oceny wpływu opisaną w załączniku II, do ustalenia wymagań programów monitorowania w ramach aktualnych oraz przyszłych planów gospodarowania wodami w dorzeczu.

Wybór punktów monitorowania

Monitoring diagnostyczny przeprowadzony jest w wystarczającej liczbie części wód powierzchniowych w celu dokonania oceny ogólnego stanu wód powierzchniowych w ramach każdej zlewni lub podzlewni w obszarze dorzecza. Przy wyborze tych części wód Państwa Członkowskie zapewniają, że, gdzie stosowne, monitorowanie jest przeprowadzane w punktach, gdzie:

—

zmienność przepływu wody jest znaczna w ramach obszaru dorzecza jako całości; w tym w punktach na dużych rzekach, dla których powierzchnia zlewni jest większa niż 2 500 km2,

—

objętość występującej wody jest znaczna w ramach obszaru dorzecza, włączając duże jeziora i zbiorniki,

—

duże części wód przekraczają granice Państwa Członkowskiego,

—

miejsca zostały określone zgodnie z decyzją o wymianie informacji 77/795/EWG; oraz

w takich miejscach, które są wymagane dla oszacowania ładunku zanieczyszczeń przekraczającego granice Państwa Członkowskiego i który wprowadzany jest do środowiska morskiego.

▼M8

Wybór elementów jakości

Monitorowanie diagnostyczne prowadzi się na każdym stanowisku monitorowania przez jeden rok w trakcie okresu objętego planem gospodarowania wodami w dorzeczu. Monitorowanie diagnostyczne obejmuje:

parametry wskaźnikowe dla wszystkich biologicznych elementów jakości;

parametry wskaźnikowe dla wszystkich hydromorfologicznych elementów jakości;

parametry wskaźnikowe dla wszystkich ogólnych fizykochemicznych elementów jakości;

substancje priorytetowe, które są zrzucane lub w inny sposób nanoszone w dorzeczu lub w zlewni;

substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy.

Jeżeli jednak uprzednio przeprowadzone monitorowanie diagnostyczne wykazało, że dana jednolita część wód osiągnęła dobry stan i z przeglądu wpływu działalności człowieka, o którym mowa w załączniku II, nie wynika, że nastąpiły zmiany tego wpływu, wówczas monitorowanie diagnostyczne przeprowadza się jednorazowo w okresie objętym trzema kolejnymi planami gospodarowania wodami w dorzeczu.

▼B

1.3.2. Projektowanie monitoringu operacyjnego

▼M8

Monitorowanie operacyjne prowadzi się dla tych wszystkich części wód, w odniesieniu do których na podstawie oceny wpływu wykonanej zgodnie z załącznikiem II albo monitorowania diagnostycznego stwierdzono, że występuje ryzyko nieosiągnięcia celów środowiskowych określonych dla nich na podstawie art. 4, oraz dla tych części wód, do których zrzucane lub w inny sposób nanoszone są substancje priorytetowe lub do których zrzucane lub w inny sposób nanoszone są – w znacznych ilościach – substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy. Punkty monitorowania wyznaczane są dla substancji priorytetowych według określenia zawartego w prawodawstwie ustanawiającym odpowiednie środowiskowe normy jakości. We wszystkich pozostałych przypadkach, w tym dotyczących substancji priorytetowych, dla których brak jest określonych wytycznych w takim prawodawstwie, punkty monitorowania wyznaczane są następująco:

▼B

—

ustalenia stanu tych części wód, które zostały określone jako zagrożone niespełnieniem określonych dla nich celów ochrony środowiska; oraz

—

oceny wszelkich zmian stanu tych części wód wynikających z podjętych programów środków.

Program może być zmieniony w okresie ważności planu gospodarowania wodami w dorzeczu w świetle uzyskanych informacji będących częścią wymagań załącznika II lub częścią wymagań niniejszego załącznika, w szczególności dla umożliwienia zmniejszenia częstotliwości pomiarów, jeżeli stwierdzone oddziaływanie nie jest znaczne lub usunięto określone oddziaływanie.

Wybór miejsc monitorowania

Monitoring operacyjny przeprowadzany jest dla tych części wód, które na podstawie oceny wpływu wykonanej zgodnie z załącznikiem II lub monitoringu diagnostycznego zostały określone jako zagrożone niespełnieniem celów środowiskowych, określonych dla nich na mocy art. 4, oraz dla tych części wód, do których zrzucane są substancje z listy priorytetowej. Punkty monitorowania wyznaczane są dla substancji z listy priorytetowej według określenia zawartego w prawodawstwie ustanawiającym odpowiednie środowiskowe normy jakości. We wszystkich pozostałych przypadkach, w tym dotyczących substancji z listy priorytetowej, dla których brak jest określonych wytycznych w takim prawodawstwie, punkty monitorowania wyznaczane są następująco:

—

dla części wód zagrożonych znacznym oddziaływaniem ze strony źródła punktowego, wystarczająca liczba punktów monitorowania w każdej części wód dla oceny wielkości i wpływu źródła punktowego. Jeżeli część wód objęta jest oddziaływaniem z wielu źródeł punktowych, punkty monitorowania mogą być wyznaczone w celu oceny łącznej wielkości i wpływu oddziaływania,

—

dla części wód zagrożonych znacznym oddziaływaniem ze strony źródła rozproszonego, wystarczająca liczba punktów monitorowania wśród wyboru części wód w celu oceny wielkości i wpływu oddziaływania wywieranych przez źródło rozproszone. Wybór części wód dokonywany jest dla zapewnienia odpowiedniej reprezentatywności poszczególnych zagrożeń wywołanych przez oddziaływania źródła rozproszonego oraz zagrożeń nieosiągnięciem dobrego stanu wód powierzchniowych,

—

dla części wód zagrożonych znacznym oddziaływaniem hydromorfologicznym, wystarczająca liczba punktów monitorowania wśród wyboru części wód w celu oceny wielkości i wpływu oddziaływania hydromorfologicznego. Wybór części wód powinien być wskaźnikowy dla ogólnego wpływu oddziaływania hydromorfologicznego, pod którego wpływem znajdują się dane części wód.

Wybór elementów jakości

W celu oceny wielkości i oddziaływania wywieranego na części wód powierzchniowych, Państwa Członkowskie monitorują te elementy jakości, które są wskaźnikowe dla oddziaływania, pod którego wpływem znajdują się części wód. W celu oceny wpływu oddziaływania, Państwa Członkowskie monitorują odpowiednie:

—

parametry wskaźnikowe dla elementu lub elementów jakości biologicznej najbardziej wrażliwych na oddziaływania, pod których wpływem znajdują się części wód,

▼M8

—

wszystkie substancje priorytetowe zrzucane lub w inny sposób nanoszone do jednolitych części wód oraz wszystkie substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy zrzucane lub w inny sposób nanoszone w znacznych ilościach do jednolitych części wód.

▼B

—

parametry wskaźnikowe dla elementu jakości hydromorfologicznej najbardziej wrażliwego na określone oddziaływanie.

1.3.3. Projektowanie monitoringu badawczego

Cel

Monitoring badawczy przeprowadzany jest:

—

tam gdzie nie jest znany powód jakichkolwiek przekroczeń,

—

tam gdzie monitoring diagnostyczny wykazuje, że cele wymienione w art. 4 dla części wód przypuszczalnie nie zostaną osiągnięte, a jeszcze nie został ustanowiony monitoring operacyjny, celem określenia przyczyn, z których powodu części wód lub grupa części wód nie spełniają celów środowiskowych; lub

—

dla określenia wielkości i wpływów przypadkowego zanieczyszczenia,

i informuje władze o koniecznym programie środków dla osiągnięcia celów środowiskowych oraz szczególnych środków dla zaradzenia skutkom przypadkowego zanieczyszczenia.

1.3.4. Częstotliwość monitorowania

W okresie monitorowania diagnostycznego stosowane są podane poniżej częstotliwości monitorowania parametrów wskaźnikowych dla elementów jakości fizykochemicznej, chyba że na podstawie wiedzy technicznej i opinii ekspertów uzasadnione są dłuższe odstępy czasu między monitorowaniem. Dla elementów jakości biologicznej oraz hydromorfologicznej, monitorowanie przeprowadzane jest co najmniej raz podczas okresu monitorowania diagnostycznego.

Dla monitoringu operacyjnego, częstotliwość monitorowania wymagana dla każdego parametru ustalana jest przez Państwa Członkowskie tak, aby zapewnić zebranie wystarczających danych do wiarygodnej oceny stanu danego elementu jakości. Zalecane jest, aby prowadzenie monitorowania miało miejsce w odstępach czasu nieprzekraczających wartości wymienionych w poniższej tabeli, chyba że na podstawie wiedzy technicznej i opinii ekspertów uzasadnione są dłuższe odstępy czasu między monitorowaniem.

Częstotliwości wybierane są w sposób zapewniający osiągnięcie akceptowanego poziomu zaufania i dokładności. Oszacowania zaufania i dokładności osiągniętej przez stosowany system monitorowania podawane są w planie gospodarowania wodami w dorzeczu.

▼M8

Częstotliwość monitorowania dostosowuje się, w razie potrzeby, tak by uwzględnić zmienność parametrów wynikającą ze zmian zarówno warunków antropogenicznych, jak i naturalnych.

Terminy przeprowadzania monitorowania wybiera się w taki sposób, by uwzględnić wpływ sezonowej zmienności w stosowaniu substancji lub wahań poziomów wody na wyniki monitorowania, dzięki czemu można będzie zapewnić, by wyniki faktycznie odzwierciedlały wszelkie zmiany w jednolitej części wód spowodowane presją antropogeniczną oraz różnicami klimatycznymi. W odniesieniu do substancji priorytetowych, których stężenie może osiągać wartości szczytowe w krótkim czasie ze względu na sezonowe zmiany w ich stosowaniu, monitorowanie w tych okresach szczytowych prowadzi się, w razie potrzeby, w krótszych odstępach czasu niż w przypadku innych substancji, aby zapewnić uzyskanie odpowiednich informacji na temat stężenia tych substancji.

▼B

Element jakości	Rzeki	Jeziora	Wody przejściowe	Wody przybrzeżne
Biologicznej
Fitoplankton	6 miesięcy	6 miesięcy	6 miesięcy	6 lat
Inne rośliny wodne	3 lata	3 lata	3 lata	3 lata
Duże bezkręgowce	3 lata	3 lata	3 lata	3 lata
Ryby	3 lata	3 lata	3 lata
Hydromorfologicznej
Ciągłość	6 lat
Hydrologia	ciągły	1 miesiąc
Morfologia	6 lat	6 lat	6 lat	6 lat
Fizyko-chemicznej
Warunki cieplne	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące
Natlenienie	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące
Zasolenie	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące
Stan środków spożywczych	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące
Stan zakwaszenia	3 miesiące	3 miesiące
►M8 substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy ◄	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące	3 miesiące
Substancje priorytetowe	1 miesiąc	1 miesiąc	1 miesiąc	1 miesiąc

1.3.5. Dodatkowe wymogi monitorowania dla obszarów chronionych

Programy monitorowania wymienione powyżej uzupełniane są w celu spełnienia następujących wymagań:

Punkty poboru wody do spożycia

Części wód powierzchniowych wyznaczone na mocy art. 7, z których pozyskiwana jest woda w ilości średnio ponad 100 m3 na dobę, są wyznaczane jako miejsca monitorowania i są przedmiotem takiego dodatkowego monitorowania, które może być konieczne dla spełnienia wymogów tego artykułu. Części wód takie są monitorowane z punktu widzenia wszystkich zrzucanych substancji priorytetowych oraz innych substancji zrzucanych w znacznych ilościach, które mogą wpływać na stan części wód i które są kontrolowane przepisami dyrektywy w sprawie wody do spożycia. Monitorowanie przeprowadzane jest zgodnie z określoną poniżej częstotliwością:

Zaopatrywana wspólnota	Częstotliwość
< 10 000	4 razy w roku
10 000 –30 000	8 razy w roku
> 30 000	12 razy w roku

Obszary ochrony gatunków i siedlisk

Części wód stanowiące takie obszary włączone są do programu monitorowania operacyjnego określonego powyżej, jeżeli na podstawie oceny wpływu i monitorowania diagnostycznego zostały zidentyfikowane jako zagrożone niespełnieniem celów środowiskowych, określonych dla nich na mocy art. 4. Monitorowanie przeprowadzane jest w celu oceny wielkości i wpływu odpowiednich znaczących oddziaływań wywieranych na te części wód oraz, w miarę potrzeby, dla oceny zmian stanu tych części wód wynikających z podjętych programów środków. Monitorowanie kontynuowane jest dopóki obszary te nie spełnią wymagań zawartych w prawodawstwie dotyczącym wody, na mocy którego zostały wyznaczone oraz nie spełnią określonych dla nich na mocy art. 4 celów środowiskowych.

▼M7

1.3.6. Normy dla monitorowania elementów jakości

Metody stosowane w monitorowaniu parametrów typów odpowiadają niżej wymienionym normom międzynarodowym, o ile obejmują one monitorowanie, lub takim normom krajowym lub międzynarodowym, które zapewnią zebranie danych o równoważnej jakości naukowej i porównywalności.

Normy dla pobierania próbek biologicznych elementów jakości

Ogólne metody do stosowania ze szczególnymi metodami podanymi w normach dotyczących następujących biologicznych elementów jakości:

EN ISO 5667-3:2012

Jakość wody — Pobieranie próbek — Część 3: Utrwalanie i postępowanie z próbkami wody

Normy dla fitoplanktonu

EN 15204:2006	Jakość wody — Wytyczne do oznaczania ilościowego fitoplanktonu z użyciem odwróconego mikroskopu (metoda Utermöhla)
EN 15972:2011	Jakość wód — Przewodnik do ilościowego i jakościowego badania fitoplanktonu morskiego
ISO 10260:1992	Jakość wody — Pomiar parametrów biochemicznych — Spektrometryczne oznaczanie stężenia chlorofilu a

Normy dla makrofitów i fitobentosu

EN 15460:2007	Jakość wody — Wytyczne do badań makrofitów w jeziorach
EN 14184:2014	Jakość wody — Wytyczne do badania hydromakrofitów w wodach płynących
EN 15708:2009	Jakość wody — Wytyczne do badania, pobierania próbek i analizy laboratoryjnej fitobentosu w płytkich wodach płynących
EN 13946:2014	Jakość wody — Wytyczne do rutynowego pobierania próbek oraz wstępnego przygotowania do analiz okrzemek bentosowych z rzek i jezior
EN 14407:2014	Jakość wody — Wytyczne dotyczące identyfikacji i oznaczania ilościowego próbek okrzemek bentosowych z rzek i jezior

Normy dla bezkręgowców bentosowych

EN ISO 10870:2012	Jakość wody — Wytyczne wyboru metod i urządzeń do pobierania próbek makrobentosu w wodach słodkich
EN 15196:2006	Jakość wody — Wytyczne dotyczące pobierania i sposobu przygotowania próbek poczwarek Chironomidae (Rząd Diptera) do oceny ekologicznej
EN 16150:2012	Jakość wody — Wytyczne do proporcjonalnego wielośrodowiskowego pobierania makrobezkręgowców z płytkich rzek
EN ISO 19493:2007	Jakość wody — Przewodnik po morskich badaniach biologicznych zbiorowisk twardego podłoża
EN ISO 16665:2013	Jakość wody — Wytyczne do ilościowego pobierania próbek i obróbki próbek makrofauny z miękkiego dna morskiego

Normy dla ryb

EN 14962:2006	Jakość wody — Wytyczne dotyczące zakresu i wyboru metod pobierania próbek ryb
EN 14011:2003	Jakość wody — Pobieranie próbek ryb z zastosowaniem elektryczności
EN 15910:2014	Jakość wody — Wytyczne do oceny liczebności ryb mobilnymi metodami hydroakustycznymi
EN 14757:2005	Jakość wody — Pobieranie próbek ryb wielooczkowymi sieciami

Normy dla parametrów hydromorfologicznych

EN 14614:2004	Jakość wody — Wytyczne do oceny hydromorfologicznych cech rzek
EN 16039:2011	Jakość wody — Wytyczne do oceny hydromorfologicznych cech jezior

Normy dla parametrów hydromorfologicznych

Wszelkie odpowiednie normy CEN/ISO

▼B

1.4. Klasyfikacja i prezentacja stanu ekologicznego

1.4.1. Porównywalność wyników monitorowania biologicznego

Państwa Członkowskie ustanawiają systemy monitorowania do celów oszacowania wartości dla elementów jakości biologicznej określonych dla każdej kategorii wód powierzchniowych lub dla silnie zmienionych i sztucznych części wód powierzchniowych. Stosując procedurę określoną poniżej dla silnie zmienionych lub sztucznych części wód, odniesienia do stanu ekologicznego powinny być konstruowane jako odniesienia do potencjału ekologicznego. Systemy takie mogą wykorzystywać poszczególne gatunki lub grupy gatunków które są reprezentatywne dla elementu jakości w ujęciu całościowym.

ii)

W celu zapewnienia porównywalności takich systemów monitorowania, ich wyniki otrzymywane przez każde Państwo Członkowskie wyrażane są jako współczynniki jakości ekologicznej do celów klasyfikacji stanu ekologicznego. Współczynniki te przedstawiają zależności między wartościami zaobserwowanych parametrów biologicznych dla danej części wód powierzchniowych i wartościami tych parametrów w warunkach referencyjnych stosowanych dla tej części wód. Współczynnik wyrażony jest wartością liczbową w zakresie od zera do jedności, przy czym bardzo dobry stan ekologiczny wyrażany jest przez wartości bliskie jedności, a zły stan ekologiczny przez wartości bliskie zeru.

iii)

Każde Państwo Członkowskie podzieli skalę współczynnika jakości ekologicznej dla swojego systemu monitorowania dla każdej kategorii wód powierzchniowych na pięć klas od bardzo dobrego do złego stanu ekologicznego, jak określono w ppkt 1.2, poprzez przypisanie wartości liczbowej dla każdej granicy między klasami. Wartość graniczna między klasami bardzo dobrego i dobrego stanu oraz wartość graniczna między dobrym a umiarkowanym stanem ustalane są na zasadzie niżej opisanej procedury interkalibracji.

iv)

Komisja umożliwia wykonanie ćwiczenia interkalibracyjnego w celu zapewnienia, że wartości dopuszczalne ustanowione są porównywalne między Państwami Członkowskimi zgodnie z normatywnymi definicjami w ppkt 1.2 i.

Jako część tego wykonania Komisja umożliwia wymianę informacji między Państwami Członkowskimi prowadzącą do określenia zakresu miejsc w każdym ekoregionie Wspólnoty; miejsca te będą tworzyły sieć interkalibracji. Sieć składa się z miejsc wybranych spośród zakresu typów części wód powierzchniowych obecnych w każdym ekoregionie. Dla każdego wybranego typu części wód powierzchniowych, sieć składa się z co najmniej dwóch miejsc odpowiadających normatywnym definicjom granicy między bardzo dobrym i dobrym stanem zgodnie z, oraz co najmniej dwóch miejsc odpowiadających normatywnym definicjom granicy między dobrym a umiarkowanym stanem. Miejsca wyznaczane są na drodze opinii ekspertów, wykonanej w ramach wspólnych inspekcji, oraz wszelkich innych dostępnych informacji.

vi)

Każdy system monitorowania Państwa Członkowskiego stosowany jest w tych miejscach sieci interkalibracji, które należą zarówno do ekoregionu, jak i do danego typu części wód powierzchniowych, dla którego będzie stosowany system monitorowania zgodnie z wymogami niniejszej dyrektywy. Otrzymane wyniki stosowane są do określenia wartości liczbowych odpowiadających odpowiednim granicom klas w każdym systemie monitorowania Państwa Członkowskiego.

▼M2

vii)

Komisja przygotowuje projekt rejestru miejsc przewidzianych do stworzenia sieci interkalibracji. ►M8 ————— ◄

▼M8 —————

▼M8

(ix)

Wyniki ćwiczenia interkalibracyjnego oraz ustalone zgodnie z ppkt (i)–(viii) wartości klasyfikacji dla systemu monitorowania danego państwa członkowskiego publikuje się w ciągu sześciu miesięcy od przyjęcia aktu wykonawczego zgodnie z art. 21.

▼B

1.4.2. Prezentacja wyników monitorowania i klasyfikacja stanu ekologicznego oraz potencjału ekologicznego

Dla kategorii wód powierzchniowych, klasyfikacja stanu ekologicznego dla części wód jest reprezentowana poprzez niższą z wartości otrzymanych z monitorowania biologicznego i fizykochemicznego dla właściwych elementów jakości określonych zgodnie z pierwszą kolumną poniższej tabeli. Państwa Członkowskie przedstawiają mapę każdego obszaru dorzecza przedstawiającą klasyfikację stanu ekologicznego każdej części wód, oznaczoną kodami barwnymi zgodnymi z drugą kolumną poniższej tabeli, celem odzwierciedlenia klasyfikacji stanu ekologicznego części wód.

Klasyfikacja stanu ekologicznego	Kod barwny
Bardzo dobry	Niebieski
Dobry	Zielony
Umiarkowany	Żółty
Słaby	Pomarańczowy
Zły	Czerwony

ii)

Dla silnie zmienionych oraz sztucznych części wód, klasyfikacja stanu ekologicznego części wód jest reprezentowana przez niższą z wartości otrzymanych z monitorowania wartości biologicznych i fizykochemicznych dla właściwych elementów jakości określonych zgodnie z pierwszą kolumną poniższej tabeli. Państwa Członkowskie przedstawiają mapę dla każdego obszaru dorzecza ilustrującą klasyfikację potencjału ekologicznego dla każdej części wód, oznaczoną kodami barwnymi, odnoszącymi się do sztucznych części wód zgodnie z drugą kolumną poniższej tabeli, oraz odnoszącymi się do silnie zmienionych części wód zgodnie z trzecią kolumną poniższej tabeli.

Klasyfikacja potencjału ekologicznego	Kod barwny
Klasyfikacja potencjału ekologicznego	Sztuczne części wód	Silnie zmienione części wód
Dobry i powyżej dobrego	Zielono-jasnoszare pasy równej szerokości	Zielono-ciemnoszare pasy równej szerokości
Średni	Żółto-jasnoszare pasy równiej szerokości	Żółto-ciemnoszare pasy równej szerokości
Słaby	Pomarańczowo-jasnoszare pasy równej szerokości	Pomarańczowo-ciemnoszare pasy równej szerokości
Zły	Czerwono-jasnoszare pasy równej szerokości	Czerwono-ciemnoszare pasy równej szerokości

iii)

Państwa Członkowskie wskazują także, za pomocą czarnej kropki na mapie, te części wód, w których nie osiągnięto dobrego stanu lub dobrego potencjału ekologicznego na skutek niezgodności z jednym lub większą ilością norm jakości środowiska, ustalonymi dla tej części wód w odniesieniu do określonych zanieczyszczeń syntetycznych lub niesyntetycznych (zgodnie z systemem zgodności ustalonym przez Państwo Członkowskie).

▼M8

(iv)

Państwa członkowskie mogą dostarczyć dodatkowe mapy przedstawiające informacje na temat jakości ekologicznej oddzielnie dla jednego z następujących elementów jakości lub większej ich liczby:

—

elementy biologiczne,

—

elementy hydromorfologiczne wspierające elementy biologiczne,

—

elementy fizykochemiczne wspierające elementy biologiczne.

Państwa członkowskie mogą również dostarczyć mapy lub tabele wskazujące stopień zmiany tych elementów jakości w porównaniu z poprzednim cyklem planowania.

▼B

1.4.3. Prezentacja wyników monitorowania i klasyfikacja stanu chemicznego

▼M8

Część wód określa się jako osiągającą dobry stan chemiczny, w przypadku gdy charakteryzuje się dobrym stanem chemicznym wód powierzchniowych zdefiniowanym w art. 2 pkt 24. W przeciwnym razie określa się ją jako nieosiągającą dobrego stanu chemicznego.

▼B

Państwa Członkowskie przedstawiają mapę każdego obszaru dorzecza ilustrującą stan chemiczny każdej części wód, oznaczoną kodami barwnymi, zgodnie z drugą kolumną poniższej tabeli celem odzwierciedlenia klasyfikacji stanu chemicznego części wód.

Klasyfikacja stanu chemicznego	Kod barwny
Dobry	Niebieski
Nieosiągający dobrego	Czerwony

▼M8

Państwa członkowskie mogą dostarczyć dodatkowe mapy przedstawiające informacje o stanie chemicznym dla jednej z następujących substancji lub większej ich liczby oddzielnie od informacji dotyczących pozostałych substancji zidentyfikowanych w części A załącznika I do dyrektywy 2008/105/WE:

substancje priorytetowe zidentyfikowane w części A załącznika I dyrektywy 2008/105/WE jako substancje zachowujące się jak wszechobecne substancje trwałe, wykazujące zdolność do bioakumulacji i substancje toksyczne (uPBT);

nowo zidentyfikowane substancje priorytetowe zawarte w najnowszym przeglądzie przeprowadzonym przez Komisję zgodnie z art. 16 ust. 2) niniejszej dyrektywy;

substancje priorytetowe, w przypadku których w ramach ostatniego przeglądu zgodnie z art. 16 ust.2 niniejszej dyrektywy ustalono zmienione i bardziej rygorystyczne środowiskowe normy jakości;

substancje zidentyfikowane jako substancje zanieczyszczające specyficzne dla dorzeczy zgodnie z art. 8d dyrektywy 2008/105/WE oraz na podstawie przeprowadzonej zgodnie z załącznikiem II do niniejszej dyrektywy oceny presji i wpływu na jednolite części wód powierzchniowych.

Państwa członkowskie mogą również przedstawić w planach gospodarowania wodami w dorzeczu zakres odstępstwa od wartości środowiskowej normy jakości dla substancji, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a)–d). Państwa członkowskie przedstawiające takie dodatkowe mapy dokładają starań, aby zapewnić ich porównywalność na poziomie dorzecza i na poziomie unijnym.

▼B

2. WODY PODZIEMNE

2.1. Stan ilościowy wód podziemnych

2.1.1. Parametry klasyfikacji stanu ilościowego

Reżim poziomu wód podziemnych

2.1.2. Definicja stanu ilościowego

Elementy

Stan dobry

Poziom wód podziemnych

Poziom wód podziemnych w części wód podziemnych jest taki, że zapewnia nieprzekraczanie dostępnych zasobów wód podziemnych przy długoterminowej średniorocznej wartości poboru wód.

Zgodnie z powyższym, poziom wód podziemnych nie podlega zmianom antropogenicznym, które mogłyby spowodować:

— niespełnienie celów środowiskowych, określonych na mocy art. 4 przez powiązane z nim wody powierzchniowe,

— wszelkie znaczne obniżenie stanu tych wód,

— wszelkie znaczne szkody w ekosystemach lądowych bezpośrednio uzależnionych od części wód podziemnych.

oraz możliwym zmianom dla kierunku przepływu wynikającym ze zmian poziomu, krótkotrwałym lub ciągłym na przestrzennie ograniczonym obszarze, ale niepowodującym napływu wód słonych lub innych, oraz niewskazującym na trwałą i o wyraźnie antropogenicznym charakterze tendencję kierunku przepływu mogącą spowodować takie napływy

2.2. Monitorowanie stanu ilościowego wód podziemnych

2.2.1. Sieć monitorowania poziomu wód podziemnych

Sieć monitorowania wód podziemnych ustalana jest zgodnie z wymogami art. 7 oraz 8. Sieć monitorowania projektowana jest w sposób umożliwiający wiarygodną ocenę stanu ilościowego wszystkich części wód lub grup części wód podziemnych, w tym ocenę dostępnych zasobów wód podziemnych. Państwa Członkowskie przedstawiają w planie gospodarowania wodami w dorzeczu mapę lub mapy ilustrujące sieć monitorowania wód podziemnych.

▼M8

W przypadku gdy sieć monitorowania obejmuje metody obserwacji Ziemi lub teledetekcję zamiast lokalnych punktów pobierania próbek lub inne innowacyjne techniki, podaje się odniesienie do normy CEN, ISO lub innych norm międzynarodowych lub krajowych zastosowanych w celu zapewnienia, aby uzyskane dane czasowe i przestrzenne były tak samo wiarygodne jak dane uzyskane przy wykorzystaniu konwencjonalnych metod monitorowania w lokalnych punktach pobierania próbek.

▼B

2.2.2. Gęstość miejsc monitorowania

Sieć obejmuje wystarczającą liczbę reprezentatywnych punktów monitorowania dla oszacowania poziomu wód podziemnych w każdej części wód lub grupie części wód podziemnych, uwzględniając zmienności krótko- i długoterminowe w zasilaniu części wód, w szczególności:

—

dla części wód podziemnych określonych jako zagrożone niespełnieniem celów środowiskowych, na mocy art. 4, zapewnia się wystarczającą gęstość punktów monitorowania dla oceny wpływu poboru wód i zrzutów na poziom wód podziemnych,

—

dla części wód podziemnych, w granicach których przepływ wód podziemnych przekracza granice Państwa Członkowskiego, zapewnia się wystarczającą liczbę punktów monitorowania dla oszacowania kierunku i wielkości przepływu wód podziemnych przez granice Państwa Członkowskiego.

2.2.3. Częstotliwość monitorowania

Częstotliwość monitorowania jest wystarczająca dla dokonania oceny stanu ilościowego każdej części wód lub grupy części wód podziemnych, uwzględniając zmienności krótko- i długoterminowe w zasilaniu części wód. W szczególności:

—

dla części wód podziemnych określonych jako zagrożone niespełnieniem celów środowiskowych, na mocy art. 4, zapewnia się wystarczającą częstotliwość pomiarów dla oceny wpływu poboru wód i zrzutów do poziomu wód podziemnych,

—

dla części wód podziemnych, w granicach których przepływ wód podziemnych przekracza granice Państwa Członkowskiego, zapewnia się wystarczającą częstotliwość pomiarów dla oszacowania kierunku i wielkości przepływu wód podziemnych przez granice Państwa Członkowskiego.

2.2.4. Interpretacja i prezentacja stanu ilościowego wód podziemnych

Wyniki otrzymane z sieci monitorowania dla części wód lub grupy części wód podziemnych wykorzystywane są dla oceny stanu ilościowego tej części wód lub części wód. Z zastrzeżeniem ppkt 2.5 Państwa Członkowskie przedstawiają mapę obrazującą wyniki oceny stanu ilościowego wód podziemnych za pomocą kodu barwnego, zgodnie z następującym systemem:

Stan dobry : barwa zielona

Stan słaby : barwa czerwona

2.3. Stan chemiczny wód podziemnych

2.3.1. Parametry określania stanu chemicznego wód podziemnych

Przewodność elektryczna

Stężenia zanieczyszczeń

▼M8

2.3.2. Definicja dobrego stanu chemicznego wód podziemnych

Element	Stan dobry
Stężenia zanieczyszczeń	Skład chemiczny jednolitych części wód podziemnych jest taki, że stężenia substancji zanieczyszczających, jak określono poniżej: — nie wskazują na intruzję wody słonej lub inne intruzje — nie przekraczają norm jakości wód podziemnych, o których mowa w załączniku I do dyrektywy 2006/118/WE, wartości progowych dla substancji zanieczyszczających wody podziemne i wskaźników zanieczyszczenia ustalonych na podstawie art. 3 ust. 1 lit. b) tej dyrektywy oraz wartości progowych dla Unii ustalonych na podstawie art. 8 ust. 3 tej dyrektywy — nie osiągają poziomu, który mógłby prowadzić do braku osiągnięcia przez powiązane wody powierzchniowe celów środowiskowych określonych na podstawie art. 4, lub do znaczącego obniżenia jakości ekologicznej lub chemicznej tych części wód lub spowodowania znaczących szkód w ekosystemach lądowych bezpośrednio zależnych od tych jednolitych części wód podziemnych
Przewodność elektryczna	Zmiany w przewodności elektrycznej nie wskazują na intruzję wody słonej lub inne intruzje do jednolitych części wód podziemnych

▼B

2.4. Monitorowanie stanu chemicznego wód podziemnych

2.4.1. Sieć monitorowania wód podziemnych

Sieć monitorowania wód podziemnych ustalana jest zgodnie z wymogami art. 7 oraz 8. Sieć monitorowania projektowana jest, aby umożliwić otrzymanie spójnego i całościowego obrazu stanu chemicznego wód podziemnych w ramach każdego dorzecza oraz umożliwić wykrycie długoterminowych, antropogenicznych tendencji wzrostu poziomu zanieczyszczeń.

Na podstawie charakterystyki i oceny wpływu, wykonanych zgodnie z art. 5 i załącznikiem II, Państwa Członkowskie ustanawiają, dla każdego okresu, do którego stosuje się plan gospodarowania wodami w dorzeczu, program monitorowania diagnostycznego. Wyniki tego programu wykorzystane są do ustanowienia programu monitoringu operacyjnego w pozostałych okresach planu gospodarowania wodami w dorzeczu.

Oszacowania poziomu zaufania i dokładności wyników otrzymanych w ramach monitorowania zawarte są w planie gospodarowania wodami w dorzeczu.

▼M8

W przypadku gdy sieć monitorowania obejmuje obserwację Ziemi lub teledetekcję zamiast lokalnych punktów pobierania próbek lub inne innowacyjne techniki, podaje się odniesienie do normy CEN, ISO lub innych norm międzynarodowych lub krajowych zastosowanych w celu zapewnienia, aby uzyskane dane czasowe i przestrzenne były tak samo wiarygodne jak dane uzyskane przy wykorzystaniu konwencjonalnych metod monitorowania w lokalnych punktach pobierania próbek.

▼B

2.4.2 Monitoring diagnostyczny

Cel

Monitoring diagnostyczny przeprowadzany jest w celu:

—

uzupełnienia i sprawdzenia procedury oceny wpływu;

—

dostarczenia informacji dla oceny długoterminowych tendencji wynikających zarówno ze zmian warunków naturalnych, jak również na skutek działalności antropogenicznej.

Wybór miejsc monitorowania

Wystarczająca liczba miejsc monitorowania wyznaczana jest dla każdej z:

—

części wód określonych jako zagrożone zgodnie z charakterystyką wykonaną, zgodnie z załącznikiem II,

—

części wód przekraczających granicę Państwa Członkowskiego.

Wybór parametrów

Dla każdej wyznaczonej części wód podziemnych monitorowany jest następujący zestaw kluczowych parametrów:

—

zawartość tlenu

—

wartość pH

—

przewodność elektryczna

—

azotany

—

azot amonowy

Części wód, które zgodnie z załącznikiem II wyznaczono jako znacząco zagrożone nieosiągnięciem dobrego stanu, monitorowane są z uwzględnieniem tych parametrów, które są indykatywne dla wpływu tych oddziaływań.

Transgraniczne części wód są także monitorowane z uwzględnieniem tych parametrów, które są właściwe dla ochrony wszystkich spośród wykorzystań wspieranych przez przepływ wód podziemnych.

2.4.3. Monitorowanie operacyjne

Cel

Monitoring operacyjny przeprowadzany jest w okresach między programami monitoringu diagnostycznego w celu:

—

ustalenia stanu chemicznego wszystkich części wód lub grup części wód podziemnych określonych jako zagrożone,

—

ustalenia obecności jakichkolwiek spowodowanych działalnością antropogeniczną długoterminowych tendencji wzrostu stężenia wszelkich zanieczyszczeń.

Wybór miejsc monitorowania

Monitoring operacyjny przeprowadzany jest dla wszystkich części wód lub grup części wód podziemnych, które na podstawie zarówno oceny wpływu, przeprowadzonej zgodnie z załącznikiem II, jak też monitoringiem diagnostycznym, zostały określone jako zagrożone nieosiągnięciem celów ustanowionych na mocy art. 4. Wybór miejsc monitorowania odzwierciedla również wyniki oceny reprezentatywności danych monitorowania przeprowadzonego w danym miejscu. dla jakości danej części wód lub grupy części wód podziemnych.

▼M8

Częstotliwość monitorowania

Monitorowanie operacyjne przeprowadza się w okresach pomiędzy programami monitorowania diagnostycznego z częstotliwością wystarczającą do wykrycia skutków odpowiednich presji, w tym, w stosownych przypadkach, sezonowej zmienności w stosowaniu substancji oraz krótko- i długoterminowych zmian w zasilaniu, które mogą wpływać na parametry stanu chemicznego, przy czym minimalna częstotliwość to raz w roku, chyba że na podstawie wiedzy technicznej i opinii ekspertów uzasadnione będą większe odstępy czasu, w szczególności jeżeli można wykazać, że w odniesieniu do konkretnego parametru w kolejnych latach nie stwierdzono przekroczenia ani utrzymującej się tendencji wzrostowej.

▼B

2.4.4. Określanie tendencji zanieczyszczeń

Państwa Członkowskie wykorzystują dane otrzymane zarówno z monitoringu diagnostycznego jak i operacyjnego do określenia, spowodowanych działalnością antropogeniczną długoterminowych tendencji wzrostu poziomów zanieczyszczeń oraz zmian tych tendencji. Zostanie określony rok lub okres bazowy, w stosunku do którego obliczane są takie tendencje. Obliczanie tendencji wykonywane jest dla części wód lub, gdzie stosowne, dla grup części wód podziemnych. Zmiana tendencji wykazywana jest statystycznie wraz z określeniem związanego z tą oceną poziomu zaufania.

▼M8

2.4.5. Interpretacja i prezentacja stanu chemicznego wód podziemnych

Przy ocenie stanu chemicznego wód podziemnych wyniki otrzymane z poszczególnych punktów monitorowania jednolitych części wód podziemnych agregowane są dla danej jednolitej części wód jako całości. Średnią wartość wyników monitorowania w każdym punkcie pomiarowym jednolitych części wód lub grupy części wód podziemnych oblicza się dla następujących parametrów:

parametry chemiczne, dla których ustalono normy jakości w załączniku I do dyrektywy 2006/118/WE;

parametry chemiczne, dla których ustalono krajowe wartości progowe na podstawie art. 3 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2006/118/WE;

parametry chemiczne, dla których ustalono unijne wartości progowe na podstawie art. 8 ust. 3 dyrektywy 2006/118/WE.

Wartości średnie, o których mowa w akapicie pierwszym, są wykorzystywane do wykazania dobrego stanu chemicznego wód podziemnych definiowanego przez odniesienie do norm jakości i wartości progowych, o których mowa w akapicie pierwszym.

Z zastrzeżeniem sekcji 2.5 państwa członkowskie przedstawiają mapę stanu chemicznego wód podziemnych oznaczoną zgodnie z poniższym kodem barwnym:

Stan słaby: barwa czerwona

Stan dobry: barwa zielona

Państwa członkowskie mogą dostarczyć dodatkowe mapy przedstawiające informacje o stanie chemicznym odnośnie do jednej z następujących substancji lub większej ich liczby oddzielnie od informacji dotyczących pozostałych substancji zidentyfikowanych w dyrektywie 2006/118/WE:

substancje nowo zidentyfikowane wskazane podczas ostatniego przeglądu zgodnie z art. 8 dyrektywy 2006/118/WE;

substancje, dla których zmienione i bardziej rygorystyczne normy jakości (QS) lub wartości progowe zgodnie z art. 8 dyrektywy 2006/118/WE.

Państwa członkowskie mogą również przedstawić w planach gospodarowania wodami w dorzeczu zakres odstępstwa od wartości normy jakości lub wartości progowej dla substancji, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a) i b). Państwa członkowskie przedstawiające takie dodatkowe mapy dokładają starań, aby zapewnić ich porównywalność na poziomie dorzecza i na poziomie unijnym.

Państwa członkowskie wskazują również na mapie, za pomocą czarnych punktów, te części wód podziemnych, w których stwierdzono znaczący i utrzymujący się trend wzrostowy stężeń wszelkich substancji zanieczyszczających będący skutkiem działalności człowieka. Odwrócenie takich trendów wskazuje się na mapie za pomocą niebieskiego punktu.

Mapy te dodaje się do planu gospodarowania wodami w dorzeczu.

▼B

2.5. Prezentacja stanu wód podziemnych

Państwa Członkowskie przedstawiają w ramach planu gospodarowania wodami w dorzeczu mapę, ilustrującą dla każdej części wód lub grupy części wód podziemnych zarówno stan ilościowy, jak również stan chemiczny tej części wód lub grupy części wód, za pomocą kodu barwnego, zgodnie z wymogami ppkt 2.2.4 oraz 2.4.5. Państwa Członkowskie mogą nie przedstawiać oddzielnych map w ppkt 2.2.4 oraz 2.4.5, ale w takim przypadku powinny przedstawić te wartości zgodnie z wymogami ppkt 2.4.5 na mapie wymaganej na podstawie tego punktu dla tych części wód, które są przedmiotem znaczącej i długotrwałej tendencji wzrostu stężeń wszelkich zanieczyszczeń lub każdego odwrócenia tej tendencji.

ZAŁĄCZNIK VI WYKAZ ŚRODKÓW DO WŁĄCZENIA DO PROGRAMÓW ŚRODKÓW

ZAŁĄCZNIK VI

WYKAZ ŚRODKÓW DO WŁĄCZENIA DO PROGRAMÓW ŚRODKÓW

CZĘŚĆ A

Środki wymagane na mocy następujących dyrektyw:

dyrektywa dotycząca jakości wody w kąpieliskach 76/160/EWG;

ii)

dyrektywa w sprawie dzikiego ptactwa 79/409/EWG ( 33 );

iii)

dyrektywa odnosząca się do jakości wody do spożycia 80/778/EWG, zmieniona dyrektywą 98/83/WE;

iv)

dyrektywa w sprawie poważnych awarii (Seveso) 96/82/WE ( 34 );

dyrektywa w sprawie oceny wpływu na środowisko 85/337/EWG ( 35 );

vi)

dyrektywa w sprawie osadów ściekowych 86/278/EWG ( 36 );

vii)

dyrektywa dotycząca oczyszczania ścieków komunalnych 91/271/EWG;

viii)

dyrektywa dotycząca środków ochrony roślin 91/414/EWG;

ix)

dyrektywa dotycząca azotanów 91/676/EWG;

dyrektywa w sprawie siedlisk przyrodniczych 92/43/EWG ( 37 );

xi)

dyrektywa dotycząca zintegrowanego zapobiegania zanieczyszczeniom i ich kontroli 96/61/WE.

CZĘŚĆ B

Poniżej podano otwarty wykaz dodatkowych środków, które Państwa Członkowskie mogą przyjąć w każdym obszarze dorzecza jako część programu środków, wymaganego na mocy art. 11 ust. 4:

instrumenty prawne

ii)

instrumenty administracyjne

iii)

instrumenty ekonomiczne i fiskalne

iv)

wynegocjowane porozumienia dotyczące środowiska

kontrole emisji

vi)

kodeksy dobrej praktyki

vii)

ponowne tworzenie i odtwarzanie terenów podmokłych

viii)

kontrole poboru wody

ix)

środki zarządzania popytem, między innymi promowanie przyjętej produkcji rolnej, takiej jak uprawa roślin o zmniejszonym zapotrzebowaniu na wodę na terenach narażonych na susze

środki na rzecz efektywnego i ponownego użycia, między innymi promowanie technologii oszczędzających wodę w przemyśle i wodooszczędnych technik nawodnień

xi)

projekty konstrukcji

xii)

zakłady odsalania

xiii)

projekty rehabilitacyjne

xiv)

sztuczne odnawianie warstwy wodonośnej

xv)

projekty edukacyjne

xvi)

projekty badawcze, rozwojowe i pokazowe

xvii)

inne właściwe środki

ZAŁĄCZNIK VII PLANY GOSPODAROWANIA WODAMI W DORZECZU

ZAŁĄCZNIK VII

PLANY GOSPODAROWANIA WODAMI W DORZECZU

Plany gospodarowania wodami w dorzeczu obejmują następujące elementy:

ogólny opis charakterystyki obszaru dorzecza wymaganej na mocy art. 5 i załącznika II. Obejmuje on:

1.1.	dla wód powierzchniowych: — odwzorowanie położenia i granic części wód, — odwzorowanie ekoregionów i typów części wód powierzchniowych w dorzeczu, — określenie warunków referencyjnych dla typów części wód powierzchniowych;

1.2	dla wód podziemnych: — odwzorowanie położenia i granic części wód podziemnych;

podsumowanie znaczących oddziaływań i wpływów działalności człowieka na stan wód powierzchniowych i podziemnych, w tym:

—

oszacowanie punktowych źródeł zanieczyszczeń,

—

oszacowanie rozproszonych źródeł zanieczyszczeń, w tym podsumowanie przeznaczenia gruntów,

—

oszacowanie oddziaływań wywieranych na ilościowy stan wód, w tym pozyskiwania wody,

—

analizę innych wpływów działalności człowieka na stan wód;

3.	określenie i odwzorowanie obszarów chronionych wymaganych na mocy art. 6 i załącznika IV;

mapę sieci monitorowania ustalonego do celów art. 8 i załącznika V, oraz przedstawienie, w formie mapy, wyników programów monitorowania przeprowadzonych zgodnie z wymaganiami tych przepisów dla określenia stanu:

4.1.	wód powierzchniowych (ekologicznego i chemicznego);

4.2.	wód podziemnych (chemicznego i ilościowego);

4.3.	obszarów chronionych;

5.	wykaz celów środowiskowych, ustalonych na mocy art. 4 dla wód powierzchniowych, wód podziemnych oraz obszarów chronionych, w tym w szczególności określenie przypadków, gdzie zastosowano przepisy zawarte w art. 4 ust. 4, 5, 6 i 7, oraz towarzyszące temu informacje wymagane na mocy tego artykułu;

6.	podsumowanie analizy ekonomicznej użytkowania wód wymaganej na mocy art. 5 oraz załącznika III;

podsumowanie programu lub programów środków przyjętych na mocy art. 11, w tym sposoby osiągnięcia celów ustalonych na mocy art. 4;

7.1.	podsumowanie środków wymaganych dla wdrożenia prawodawstwa wspólnotowego w zakresie ochrony wód;

7.2.	sprawozdanie z podjętych kroków i środków w celu zastosowania zasady zwrotu kosztów użytkowania wód, zgodnie z art. 9;

7.3.	podsumowanie środków podjętych dla spełnienia wymagań art. 7;

7.4.	podsumowanie kontroli poborów i magazynowania wód, w tym odniesienia do rejestrów i określenie przypadków, dla których zastosowano wyłączenia na mocy art. 11 ust. 3 lit. e);

7.5.	podsumowanie kontroli przyjętych dla zrzutów ze źródeł punktowych i innych działań wpływających na stan wód zgodnie z przepisami art. 11 ust. 3 lit. g) oraz art. 11 ust. 3 lit. i);

7.6.	określenie przypadków, w których udzielono zezwolenia na bezpośrednie zrzuty do wód podziemnych zgodnie z przepisami art. 11 ust. 3 lit. j);

7.7.	podsumowanie środków podjętych zgodnie z art. 16 w odniesieniu do substancji priorytetowych;

7.8.	podsumowanie środków podjętych, dla zapobieżenia lub zmniejszenia wpływu przypadkowych zanieczyszczeń;

7.9.	podsumowanie środków podjętych na podstawie art. 11 ust. 5 dla części wód, dla których mało prawdopodobne jest osiągnięcie celów określonych na mocy art. 4;

7.10.

dane szczegółowe dotyczące dodatkowych środków uznanych za konieczne dla spełnienia ustalonych celów środowiskowych;

7.11.

dane szczegółowe dotyczące działań podjętych w celu uniknięcia wzrostu zanieczyszczenia wód morskich, zgodnie z art. 11 ust. 6;

8.	rejestr wszelkich pozostałych szczegółowych programów i planów gospodarowania dla obszaru dorzecza dotyczących szczególnie zlewni, sektorów, zagadnień lub typów wód, wraz z podsumowaniem ich zawartości;

9.	podsumowanie środków na rzecz informowania społeczeństwa i konsultacji publicznych, ich wyników i dokonanych na tej podstawie zmian w planie;

10.	wykaz właściwych władz zgodnie z załącznikiem I;

11.

punkty kontaktowe i procedury niezbędne do otrzymania źródłowej dokumentacji i informacji określonych w art. 14 ust. 1, w szczególności danych szczegółowych dotyczących działań kontrolnych przyjętych zgodnie z art. 11 ust. 3 lit. g) oraz art. 11 ust. 3 lit. i), a także aktualnych danych monitorowania, zebranych zgodnie z art. 8 i załącznikiem V.

Pierwsze uaktualnienie planu gospodarowania wodami w dorzeczu i każde następne zawiera także:

1.	podsumowanie wszelkich zmian lub uaktualnień dokonanych od czasu publikacji poprzedniej wersji planu gospodarowania wodami w dorzeczu, w tym podsumowanie przeglądów wykonanych na mocy art. 4 ust. 4, 5, 6 i 7;

2.	ocenę osiągniętego postępu dokonanego w kierunku osiągnięcia celów środowiskowych, w tym przedstawienie na mapie wyników monitorowania w okresie objętym poprzednim planem, oraz niezbędne objaśnienia dotyczące wszystkich nieosiągniętych celów środowiskowych;

3.	podsumowanie i objaśnienie wszystkich działań przewidzianych we wcześniejszej wersji planu gospodarowania wodami w dorzeczu, które nie zostały podjęte;

4.	podsumowanie wszelkich dodatkowych działań tymczasowych przyjętych na mocy art. 11 ust. 5 od czasu publikacji poprzedniej wersji planu gospodarowania wodami w dorzeczu;

▼M8

5.	omówienie wszelkich środków przyjętych w celu uwzględnienia sugestii dotyczących ulepszeń przedstawionych przez Komisję zgodnie z art. 18 ust. 2 lit. c) w odniesieniu do poprzedniego planu.

▼B

ZAŁĄCZNIK VIII WSKAŹNIKOWY WYKAZ NAJWAŻNIEJSZYCH ZANIECZYSZCZEŃ

ZAŁĄCZNIK VIII

WSKAŹNIKOWY WYKAZ NAJWAŻNIEJSZYCH ZANIECZYSZCZEŃ

1. Organiczne związki chlorowcowe oraz substancje, które mogą tworzyć takie związki w środowisku wodnym.

2. Organiczne związki fosforu.

3. Związki cynoorganiczne.

4. Substancje i preparaty lub produkty ich rozkładu, wobec których udowodniono, że posiadają właściwości rakotwórcze lub mutagenne lub właściwości mogące zakłócać funkcje steroidogenowe, funkcje hormonów dotarczycowych, reprodukcyjne lub inne funkcje endokrynologiczne w lub za pośrednictwem środowiska wodnego.

5. Trwałe węglowodory oraz trwałe i biokumulujące się toksyczne substancje organiczne.

6. Cyjanki.

7. Metale i ich związki.

8. Arszenik i jego związki.

9. Biocydy i środki ochrony roślin.

10. Substancje w zawiesinie.

▼M8 —————

▼M8

13. Mikroorganizmy, geny lub materiał genetyczny wskazujący na obecność mikroorganizmów odpornych na środki przeciwdrobnoustrojowe, w szczególności mikroorganizmów patogennych dla ludzi lub zwierząt gospodarskich.

ZAŁĄCZNIK XI

MAPA A

System A: Ekoregiony dla rzek i jezior

Region iberyjsko-makaronezyjski

Pireneje

Włochy, Korsyka i Malta

Alpy

Zachodnie Bałkany Dynarskie

Zachodnie Bałkany Greckie

Bałkany Wschodnie

Wyżyny zachodnie

Wyżyny centralne

10.

Karpaty

11.

Niziny węgierskie

12.

Region pontyjski

13.

Równiny zachodnie

14.

Równiny centralne

15.

Region bałtycki

16.

Równiny wschodnie

17.

Irlandia i Irlandia Północna

18.

Wielka Brytania

19.

Islandia

20.

Wyniesienia borealne

21.

Tundra

22.

Tarcza fennoskandynawska

23.

Tajga

24.

Kaukaz

25.

Depresja kaspijska

MAPA B

System A: Ekoregiony wód przejściowych i wód przybrzeżnych

Ocean Atlantycki

Morze Norweskie

Morze Barentsa

Morze Północne

Morze Bałtyckie

Morze Śródziemne

1.1 Odwołania

1.2 Zidentyfikowane wymagania

1.3 Powiązane normy

2. Zidentyfikowane wymagania

Wymagania
Źródło	Wymaganie

3. Powiązane normy

Normy
Źródło	Wymaganie

Builddate: 10.05.2026 00:00:00 -Doknr: CELEX:32000L0060
EULAW -
EN: Legal acts of the European Union from EUR-Lex, https://eur-lex.europa.eu/. © European Union. Re-use is authorised by Decision 2011/833/EU, provided the source is acknowledged; the consolidated texts are licensed under CC BY 4.0 (EUR-Lex legal notice). Divided into sections and converted into the GRCA format, the wording unchanged. Only the legislation published in the Official Journal of the European Union is deemed authentic.

DE: Rechtsakte der Europäischen Union aus EUR-Lex, https://eur-lex.europa.eu/. © Europäische Union. Weiterverwendung nach Beschluss 2011/833/EU mit Quellenangabe gestattet; die konsolidierten Fassungen stehen unter CC BY 4.0 (Rechtlicher Hinweis von EUR-Lex). In Abschnitte aufgeteilt und in das GRCA-Format umgewandelt, der Wortlaut unverändert. Verbindlich sind allein die im Amtsblatt der Europäischen Union veröffentlichten Rechtsakte.