Artykuł 10 Ocena zdrowia gleby

1.   Państwa członkowskie oceniają zdrowie gleby we wszystkich swoich okręgach glebowych i powiązanych jednostkach glebowych na podstawie danych zebranych w kontekście monitorowania gleby, o którym mowa w art. 6–9, w odniesieniu do każdego ze wskaźników glebowych wymienionych w załączniku I część A i B.

Państwa członkowskie zapewniają, aby oceny zdrowia gleby przeprowadzano raz na sześć lat oraz aby pierwszą ocenę zdrowia gleby przeprowadzono do dnia 17 grudnia 2031 r.

2.   Zdrowie gleby ocenia się w odniesieniu do każdego aspektu degradacji gleby z wykorzystaniem niewiążących zrównoważonych wartości docelowych i operacyjnych wartości progowych dla powiązanego kryterium zdrowego stanu gleby, określonych zgodnie z art. 7 ust. 2, 5 i 6.

3.   Państwa członkowskie analizują wartości wskaźników glebowych wymienionych w załączniku I część C w celu określenia, czy doszło do krytycznej utraty usług ekosystemowych, uwzględniając odpowiednie dane oraz dostępną wiedzę naukową. Państwa członkowskie analizują wartości mierników zasklepienia gleby i usunięcia gleby wymienionych w załączniku I część D z myślą o ocenie wpływu zasklepienia gleby i usunięcia gleby na utratę usług ekosystemowych oraz na cele ustanowione w rozporządzeniu (UE) 2018/841.

4.   Państwa członkowskie mogą określić ulepszenia dla każdego ze wskaźników glebowych wymienionych w załączniku I część A, B i C.

5.   Stan dobry w odniesieniu do wskaźnika wymienionego w załączniku I część A i B uznaje się za osiągnięty, gdy osiągnięta zostanie niewiążąca wartość docelowa. Państwa członkowskie określają przedział wartości wskaźników glebowych wymienionych w załączniku I część A i B, które stanowią stan umiarkowany i stan zły w odniesieniu do operacyjnych wartości progowych. Tylko przedział stanu umiarkowanego może być pusty.

6.   Na podstawie ocen zdrowia gleby przeprowadzonych zgodnie z niniejszym artykułem właściwe organy, o których mowa w art. 5, w stosownych przypadkach w koordynacji z organami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi, określają, w każdym okręgu glebowym, obszary niespełniające indywidualnych kryteriów zdrowego stanu gleby i zgodnie z art. 11 wymagające wsparcia w zakresie zdrowia gleby i odporności gleby, oraz podają te obszary do wiadomości publicznej, przedstawiając dane zagregowane, zgodnie z art. 20. Dane z monitorowania zdrowia gleby, wyniki ocen zdrowia gleby oraz analiza, o której mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, stanowią podstawę opracowywania programów, planów, celów i środków wymienionych w załączniku III.

7.   Aby przyczynić się do poprawy zdrowia gleby, właściwe organy, o których mowa w art. 5, w stosownych przypadkach w koordynacji z organami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi, określają, w każdym okręgu glebowym, obszary o dużym potencjale poprawy zdrowia gleby poprzez odsklepienie lub odtworzenie gleby. Potencjał obszarów gleby zasklepionej i obszarów, które zostały poddane usunięciu gleby, ocenia się na podstawie wykonalności technicznej, efektywności kosztowej oraz osiągalnego poziomu poprawy zdrowia gleby.

8.   W uzupełnieniu do obowiązków określonych w art. 20 oraz zgodnie z prawem krajowym państwa członkowskie przekazują dane dotyczące zdrowia gleby, o których mowa w art. 6–9, oraz wyniki ocen zdrowia gleby, które przeprowadzono zgodnie z niniejszym artykułem, odpowiednim właścicielom gruntów i zarządcom gruntów na ich wniosek, w szczególności w celu wsparcia rozwoju doradztwa opartego na podstawach naukowych, o którym mowa w art. 11 ust. 1 lit. a).