TITLE I SUBJECT MATTER, SCOPE AND DEFINITIONS

ceanglais cistí dílse a bhaineann le gnéithe de ►C12  riosca ◄ creidmheasa, ►C12  riosca ◄ margaidh, ►C12  riosca ◄ oibriúcháin, ►C12  riosca ◄ socraíochta agus luamhánú atá go hiomlán inchainníochtaithe, aonfhoirmeach agus caighdeánaithe;

ceanglais a chuireann teorainneacha le ►C12  neamhchosaint ◄ móra;

ceanglais leachtachta a bhaineann le ►C12  riosca ◄ leachtachta atá go hiomlán inchainníochtaithe, aonfhoirmeach agus caighdeánaithe;

ceanglais tuairiscithe a bhaineann le pointí (a), (b) agus (c);

ceanglais maidir le nochtadh poiblí.

ciallaíonn “neamhchosaint”, sócmhainn nó ítim atá lasmuigh den chlár comhardaithe.

ciallaíonn “caillteanas” caillteanas eacnamaíoch, lena n-áirítear éifeachtaí lascainí móra, agus costais ábhartha dhíreacha agus indíreacha a bhaineann le hathghnóthú na hionstraime;

ciallaíonn “caillteanas ionchasach” nó “CI”, cóimheas, a bhaineann le saoráid aonair, an mhéid a cheaptar a chaillfear ar neamhchosaint i ngeall ar aon cheann díobh seo a leanas:

ciallaíonn “oibleagáid chreidmheasa” aon oibleagáid a eascraíonn as conradh creidmheasa, lena n-áirítear príomhshuim, ús fabhraithe agus táillí, atá dlite d’oibleagáideoir;

ciallaíonn “neamhchosaint creidmheasa” aon ítim laistigh den chlár comhardaithe nó aon ítim lasmuigh den chlár comhardaithe a bhfuil oibleagáid chreidmheasa mar thoradh uirthi nó a bhféadfadh oibleagáid chreidmheasa teacht aisti;

ciallaíonn “saoráid” nó “saoráid chreidmheasa” neamhchosaint creidmheasa a eascraíonn as conradh nó tacar conarthaí idir oibleagáideoir agus institiúid;

ciallaíonn “corrlach coimeádachais” forlíontán a ionchorpraítear i meastacháin ar pharaiméadar riosca chun cuntas a thabhairt ar an raon measta earráidí meastacháin a thagann ó easnaimh shainaitheanta i sonraí, modhanna, samhlacha agus athruithe ar chaighdeáin frithgheallta, fonn riosca, beartais bhailithe agus aisghabhála agus aon fhoinse eile éiginnteachta breise, agus ó earráid mheastacháin ghinearálta chomh maith leis sin;

ciallaíonn “coigeartú iomchuí” an tionchar ar mheastacháin riosca a eascraíonn as cur i bhfeidhm modheolaíochtaí laistigh den mheastachán ar pharaiméadair riosca chun na heasnaimh arna sainaithint sna sonraí agus sna modhanna meastacháin a cheartú, agus chun athruithe ar chaighdeáin frithgheallta, fonn riosca, beartais bhailithe agus aisghabhála agus aon fhoinse eile éiginnteachta breise a chur san áireamh a mhéid is féidir chun claontachtaí i meastacháin ar pharaiméadair riosca a sheachaint;

ciallaíonn “fiontar beag agus meánmhéide” nó “FBM” cuideachta, fiontar nó gnóthas a bhfuil láimhdeachas bliantúil nach mó ná EUR 50 000 000 aici nó aige, de réir na gcuntas comhdhlúite is déanaí uaidh;

ciallaíonn “gealltanas” aon socrú conarthach a thairgeann institiúid do chliant agus a nglacann an cliant sin leis, chun creidmheas a shíneadh, chun sócmhainní a cheannach nó chun ionadaithe creidmheasa a eisiúint; agus aon socrú mar sin a fhéadfaidh institiúid a chealú gan choinníoll tráth ar bith gan fógra a thabhairt don oibleagáideoir roimh ré nó aon socrú a fhéadfaidh institiúid a chealú i gcás ina dteipeann ar an oibleagáideoir na coinníollacha arna leagan amach i ndoiciméadacht na saoráide a chomhlíonadh, lena n-áirítear coinníollacha nach mór don oibleagáideoir a chomhlíonadh sula ndéantar aon tarraingt anuas tosaigh nó aon tarraingt anuas ina dhiaidh sin, mura rud é go gcomhlíonann na socruithe conarthacha na coinníollacha seo a leanas go léir:

ciallaíonn “gealltanas atá inchealaithe go neamhchoinníollach” aon ghealltanas a gceadaítear don institiúid lena théarmaí an gealltanas sin a chealú an oiread atá ceadaithe faoi ghníomhartha dlíthiúla maidir le cosaint tomhaltóirí agus faoi ghníomhartha dlíthiúla gaolmhara, i gcás inarb infheidhme, tráth ar bith gan fógra a thabhairt roimh ré don oibleagáideoir, nó lena ndéantar foráil go héifeachtach maidir le cealú uathoibríoch de dheasca meath ar acmhainneacht creidmheasa an iasachtaí.

ciallaíonn “cripteashócmhainn” cripteashócmhainn mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (5), de Rialachán (AE) 2023/1114 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle ( 20 ) nach airgeadra digiteach bainc ceannais í;

ciallaíonn “comhartha ríomh-airgid” nó “comhartha r-airgid” comhartha ríomh-airgid nó comhartha r-airgid mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (7), de Rialachán (AE) 2023/1114;

ciallaíonn “neamhchosaint cripteashócmhainní” sócmhainn nó ítim lasmuigh den chlár comhardaithe a bhaineann le cripteashócmhainn as a dtagann riosca creidmheasa, riosca creidmheasa contrapháirtí, riosca margaidh, riosca oibriúcháin nó riosca leachtachta;

ciallaíonn “sócmhainn thraidisiúnta” aon sócmhainn seachas cripteashócmhainn, lena n-áirítear:

ciallaíonn “sócmhainn thraidisiúnta théacschomharthaithe” cineál cripteashócmhainne ar sócmhainn thraidisiúnta é, lena n-áirítear comhartha ríomh-airgid;

ciallaíonn “comhartha sócmhainn-tagartha” comhartha sócmhainn-tagartha mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe (6), de Rialachán (AE) 2023/1114;

ciallaíonn “seirbhís cripteashócmhainní” seirbhís cripteashócmhainní mar a shainmhínítear in Airteagal 3(1), pointe 16, de Rialachán (AE) 2023/1114.