6.1 Οργανωτικό πλαίσιο

Τα ιδρύματα θα πρέπει να αποφεύγουν τη δημιουργία πολύπλοκων και δυνητικά μη διαφανών δομών. Στο πλαίσιο της διαδικασίας λήψης των αποφάσεών τους, τα ιδρύματα θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της αξιολόγησης κινδύνων που διενεργούν προκειμένου να διερευνήσουν αν οι εν λόγω δομές θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για σκοπό που συνδέεται με τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας ή με άλλα οικονομικά εγκλήματα, καθώς και τους αντίστοιχους ελέγχους και το νομικό πλαίσιο που εφαρμόζονται²³ . Για τον σκοπό αυτό, τα ιδρύματα θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τουλάχιστον τα ακόλουθα:

• α. τον βαθμό στον οποίο η δικαιοδοσία στην οποία θα συγκροτηθεί η δομή τηρεί πράγματι τα ενωσιακά και διεθνή πρότυπα σχετικά με τη φορολογική διαφάνεια, την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και την καταπολέμηση της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας²⁴ ·
• β. τον βαθμό στον οποίο η δομή εξυπηρετεί προφανή οικονομικό και νόμιμο σκοπό·
• γ. τον βαθμό στον οποίο η δομή θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την απόκρυψη της ταυτότητας του τελικού πραγματικού δικαιούχου·
• δ. τον βαθμό στον οποίο το αίτημα του πελάτη που συνεπάγεται την πιθανή συγκρότηση μιας δομής εγείρει ανησυχίες·
• ε. κατά πόσον η δομή ενδέχεται να εμποδίσει τη δέουσα εποπτεία από το διοικητικό όργανο του ιδρύματος ή την ικανότητα του ιδρύματος να διαχειριστεί τον σχετικό κίνδυνο· και

στ. κατά πόσον η δομή προβάλλει προσκόμματα στην αποτελεσματική εποπτεία από τις αρμόδιες αρχές.

²³ Για περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την εκτίμηση του κινδύνου χώρας και του κινδύνου που σχετίζεται με μεμονωμένα προϊόντα και πελάτες, τα ιδρύματα θα πρέπει επίσης να ανατρέξουν στις κοινές οδηγίες για τους παράγοντες κινδύνου σχετικά με τη ΝΕΠΔ/ΧΤ (ΚΓ ΕΑΤ JC/2017/37) που βρίσκονται επί του παρόντος υπό εξέταση.

²⁴ Βλ. επίσης: https://eba.europa.eu/regulation - and - policy/anti - money - laundering - and -e- money/rts -on-the-implementation- of -group- wide - aml/cft -policies-in-th ird -countries

Σε κάθε περίπτωση, τα ιδρύματα δεν θα πρέπει να δημιουργούν αδιαφανείς ή ασκόπως πολύπλοκες δομές οι οποίες στερούνται σαφούς οικονομικού σκεπτικού ή νομικού σκοπού ή δομές που θα μπορούσαν να εγείρουν ανησυχίες ότι ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν για σκοπό που συνδέεται με οικονομικό έγκλημα.

Κατά τη συγκρότηση των δομών αυτών, το διοικητικό όργανο θα πρέπει να κατανοεί τόσο τις δομές όσο και τον σκοπό τους, καθώς και τους συγκεκριμένους κινδύνους που συνδέονται με αυτές, και να εξασφαλίζει τη δέουσα συμμετοχή των λειτουργιών του συστήματος εσωτερικής επιθεώρησης. Οι δομές αυτές θα πρέπει να εγκρίνονται και να διατηρούνται μόνον εάν ο σκοπός τους είναι σαφώς διατυπωμένος και κατανοητός, και εφόσον το διοικητικό όργανο είναι πεπεισμένο ότι έχουν προσδιοριστεί όλοι οι σημαντικοί κίνδυνοι, συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων φήμης, ότι είναι δυνατή η αποτελεσματική διαχείριση και η κατάλληλη αναφορά όλων των κινδύνων και ότι έχει εξασφαλιστεί αποτελεσματική εποπτεία. Όσο πιο πολύπλοκη και αδιαφανής είναι η οργανωτική και λειτουργική δομή, και όσο μεγαλύτεροι είναι οι κίνδυνοι, τόσο πιο εντατική θα πρέπει να είναι και η εποπτεία της δομής.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να τεκμηριώνουν τις αποφάσεις τους και να είναι σε θέση να αιτιολογούν τις αποφάσεις τους στις αρμόδιες αρχές.

Το διοικητικό όργανο θα πρέπει να διασφαλίζει τη λήψη ενδεδειγμένων μέτρων για την αποφυγή ή τη μείωση των κινδύνων των δραστηριοτήτων που ασκούνται εντός τέτοιου είδους δομών. Αυτές περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τη διασφάλιση ότι:

• α. το ίδρυμα διαθέτει επαρκείς πολιτικές και διαδικασίες και καταγεγραμμένες διεργασίες (π.χ. εφαρμοστέα όρια, ροές πληροφόρησης) για την εξέταση, την κανονιστική συμμόρφωση, την έγκριση και τη διαχείριση κινδύνων τέτοιων δραστηριοτήτων, λαμβάνοντας υπόψη τις συνέπειες για την οργανωτική και λειτουργική δομή του ομίλου, το προφίλ κινδύνου και τον κίνδυνο φήμης του·
• β. το ίδρυμα με υποχρέωση ενοποίησης καθώς και οι εσωτερικοί και εξωτερικοί ελεγκτές έχουν δυνατότητα πρόσβασης στις πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητες αυτές και τους κινδύνους τους, και οι εν λόγω πληροφορίες υποβάλλονται στο διοικητικό όργανο υπό την εποπτική του αρμοδιότητα και στην αρμόδια αρχή που χορήγησε την άδεια λειτουργίας· και
• γ. το ίδρυμα αξιολογεί σε περιοδική βάση τη συνεχιζόμενη ανάγκη διατήρησης τέτοιων δομών.

Οι εν λόγω δομές και δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης της συμμόρφωσής τους προς τη νομοθεσία και τα επαγγελματικά πρότυπα, θα πρέπει να υπόκεινται σε τακτική επανεξέταση από τη λειτουργία εσωτερικής επιθεώρησης με τη χρήση μιας προσέγγισης βάσει κινδύνου.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να λαμβάνουν τα ίδια μέτρα διαχείρισης κινδύνων που λαμβάνονται στο πλαίσιο των ιδίων επιχειρησιακών δραστηριοτήτων των ιδρυμάτων κατά την άσκηση μη τυποποιημένων ή μη διαφανών δραστηριοτήτων για λογαριασμό πελατών (π.χ. παροχή βοήθειας σε πελάτες για τη σύσταση εταιρειών σε εξωχώριες δικαιοδοσίες, ανάπτυξη πολύπλοκων δομών και χρηματοοικονομικών συναλλαγών για λογαριασμό τους ή παροχή υπηρεσιών θεματοφυλακής) που εγείρουν παρόμοιες προκλήσεις εσωτερικής διακυβέρνησης και εγκυμονούν σοβαρούς επιχειρησιακούς κινδύνους και κινδύνους φήμης. Ειδικότερα, τα ιδρύματα θα πρέπει να αναλύουν τον λόγο για τον οποίο ένας πελάτης επιθυμεί τη δημιουργία μιας συγκεκριμένης δομής.