8. Titel 8. Beoordeling van liquiditeits- en financieringsrisico’s en SREP-liquiditeits- en financieringsbeoordeling

361. De bevoegde autoriteiten dienen de wezenlijke liquiditeits- en financieringsrisico’s van de instelling te beoordelen en na te gaan of de liquiditeit en financiering van de instelling voldoende dekking bieden voor de beoordeelde risico’s. Het doel van deze titel is om methoden aan te reiken die bij de beoordeling van afzonderlijke risico’s en risicobeheer en - beheersing in ogenschouw dienen te worden genomen. Hierbij wordt niet naar volledigheid gestreefd. Bevoegde autoriteiten houden dus de ruimte om aanvullende criteria te hanteren die zij op basis van hun ervaring en de specifieke kenmerken van de instelling relevant achten bij de beoordeling van de liquiditeit en financiering van de instelling.

362. Bij de beoordeling van het inherente liquiditeits- en financieringsrisico en de toereikendheid van het interne controlekader voor liquiditeits- en financieringsrisico’s dienen de bevoegde autoriteiten onder meer te beoordelen in hoeverre de instelling in het algemeen voldoet aan de wetgevingsbesluiten die afzonderlijk op de website van de EBA zijn gepubliceerd, zoals bedoeld in paragraaf 12.

363. De methode bestaat uit zes hoofdonderdelen:

• a. beoordeling van het inherente liquiditeitsrisico (hoofdstuk 8.2);
• b. beoordeling van het inherente financieringsrisico (hoofdstuk 8.3);
• c. beoordeling van het beheer- en controlekader voor liquiditeits- en financieringsrisico (hoofdstuk 8.4);
• d. een samenvatting van bevindingen en scores voor de toereikendheid van liquiditeit en financiering (hoofdstuk 8.5);
• e. het vaststellen van mogelijke liquiditeits- en financieringsrisicomaatstaven in het kader van het SREP (hoofdstuk 8.6);
• f. benchmarking en vaststelling van kwantitatieve liquiditeits- en financieringsvereisten (hoofdstuk 8.7).

364. Dit beoordelingsschema wordt grafisch gedocumenteerd in figuur 3. Figuur 3. Elementen van de beoordeling van risico’s voor liquiditeit en financiering

Beoordeling van het inherente Score voor Beoordeling van financieringsrisico liquiditeit en

de risico’s voor de toereikendheid

365. Bij de beoordeling van de liquiditeit en financiering, controleren bevoegde autoriteiten of de instelling voldoet aan de liquiditeitsdekkingsratio (LCR) van de instelling, zoals vermeld in Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie⁴⁴ en de nettostabielefinancieringsratio (NSFR), zoals vastgesteld in titel IV van deel Zes van Verordening (EU) nr. 575/2013 en de Ilaap van de instelling. Ze moeten ook rekening houden met de aanbevelingen en richtsnoeren, opgenomen in door EBA verstrekte LCR- en NSFR-implementatierapporten, evenals waarschuwingen en aanbevelingen van macroprudentiële autoriteiten of het ESRB. In deze richtsnoeren wordt de reikwijdte van de beoordeling echter vergroot, zodat deze meer dan alleen de minimumvereisten betreft. Hierdoor kunnen bevoegde autoriteiten zich een volledig beeld van de risico’s vormen.

366. Bevoegde autoriteiten zorgen ervoor dat bij de beoordeling aandacht wordt besteed aan de wijze waarop het bedrijfsmodel van de instelling haar liquiditeits- en financieringsrisicoprofiel beïnvloedt, rekening houdend met de resultaten van de op grond van titel 4 uitgevoerde analyse van het bedrijfsmodel. Daarbij moeten zij aandacht besteden aan de wijze waarop het bedrijfsmodel van de instelling in de loop van de tijd is veranderd en of dit heeft geleid tot

om trends vast te leggen en leveren input voor deze analyse.

367. Ter ondersteuning van de kwantitatieve beoordeling van de liquiditeits- en financieringsrisico’s en toereikendheid van de instelling dienen bevoegde autoriteiten gebruik te maken van de

kwantitatieve liquiditeits- en financieringsvereisten.

368. De bevoegde autoriteiten moeten tevens alle informatie beoordelen die mogelijk van invloed is op de liquiditeits- en financieringspositie (bijvoorbeeld afkomstig van de bevoegde autoriteiten op het gebied van de bestrijding van witwassen en de financiering van terrorisme). 369. Bij de beoordeling van de kwaliteit van de organisatorische en risicobeheersingsmaatregelen van de instelling voor het beheer van liquiditeits- en financieringsrisico’s moeten de bevoegde autoriteiten ervoor zorgen dat deze maatregelen betrekking hebben op alle materiële rechtspersonen, bijkantoren en dochterondernemingen van de instelling.

370. Bevoegde autoriteiten houden rekening met het effect van ESG-risico’s op de inherente liquiditeits- en financieringsrisico’s en met de toereikendheid van het kader voor de risicobeheersing en controle van het liquiditeits- en financieringsrisico in verband met ESG-risico’s, waarbij prioriteit wordt gegeven aan milieurisico’s.

371. De uitkomst van de beoordeling van elk wezenlijk risico wordt vastgelegd in een samenvatting van bevindingen en er wordt een uitleg gegeven over de belangrijkste risicofactoren, plus een risicoscore, zoals vermeld in de volgende hoofdstukken.

372. Bevoegde autoriteiten beoordelen het liquiditeitsrisico van de instelling op korte en middellange termijn over een passende reeks tijdshorizonnen, waaronder binnen de werkdag, teneinde ervoor te zorgen dat de instelling voldoende liquiditeitsbuffers aanhoudt, zowel onder normale als onder stressomstandigheden. Deze beoordeling omvat de volgende onderdelen:

• a. beoordeling van liquiditeitsbehoeften op korte en middellange termijn;
• b. beoordeling van het liquiditeitsrisico binnen de werkdag;
• c. beoordeling van de liquiditeitsbuffer en het compenserend vermogen;
• d. stresstests van de toezichthouder voor liquiditeit.

373. Voor de beoordeling van liquiditeitsbehoeften, -buffers en het compenserend vermogen onder normale omstandigheden ondersteunen bevoegde autoriteiten de analyse met bewijzen uit de rapportagesjablonen voor aanvullende monitoringsgegevens, zoals vermeld in het ITS inzake toezichtrapportages. Bij het beoordelen van de liquiditeitsbehoeften in stresssituaties moeten de bevoegde autoriteiten ook rekening houden met maatregelen die de instellingen zouden kunnen nemen om hun reputatie of marktpositie te behouden. Hierbij moet rekening worden gehouden met reputatieschade voor grote vergelijkbare instellingen op groothandels- en retailniveau, inclusief die welke mogelijk via sociale media of andere kanalen worden veroorzaakt. Bevoegde autoriteiten kunnen minder gedetailleerde evaluaties van het lliquiditeitsrisico binnen de werkdag en liquiditeitsstresstests uitvoeren, wanneer dit gerechtvaardigd is vanwege de lagere materialiteit van deze risicobronnen, met name voor instellingen die vallen in categorie 3 of 4, en rekening houdende met de resultaten van de Ilaap.

Beoordeling van liquiditeitsbehoeften op korte en middellange termijn

374. Bevoegde autoriteiten beoordelen de liquiditeitsbehoeften van de instelling op de korte en lange termijn onder normale en stressomstandigheden. Zij moeten rekening houden met het effect op de liquiditeitsbehoeften van de instelling in stresssituaties vóór 30 dagen, tussen bijvoorbeeld 30 dagen en 3 maanden, en na bijvoorbeeld drie tot twaalf maanden van ernstige maar aannemelijke stresssituaties, waarbij rekening wordt gehouden met specifieke, marktbrede en gecombineerde schokken. De bevoegde autoriteiten dienen tevens de omvang, de locatie en de valuta van de liquiditeitsbehoeften te analyseren, evenals de afzonderlijke effecten van schokken in de verschillende relevante valuta’s, teneinde rekening te houden met het risico van niet-converteerbaarheid van valuta’s en het risico van mogelijke verstoringen in de toegang tot valutamarkten (met inbegrip van specifieke omstandigheden, zoals bijvoorbeeld het verlies van toegang tot een correspondentbankrekening in een vreemde valuta).

375. De bevoegde autoriteiten dienen de beoordeling van het liquiditeitsrisico op korte termijn te ondersteunen door de LCR te analyseren, zoals gespecificeerd in Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie, waarbij onder meer moet worden nagegaan of de LCR correct wordt gemeten en gerapporteerd en of deze op adequate wijze de dekking van de liquiditeitsbehoeften van de instelling weergeeft. De bevoegde autoriteiten dienen tevens te beoordelen of instellingen periodiek testen of zij in staat zijn om de LCR dagelijks te rapporteren, teneinde te waarborgen dat instellingen, indien nodig, betrouwbare gegevens kunnen verstrekken overeenkomstig artikel 414 van Verordening (EU) 575/2013.

376. Bij de beoordeling van het effect van schokken op de liquiditeitsbehoeften van de instelling houden bevoegde autoriteiten rekening met alle wezenlijke bronnen van liquiditeitsrisico voor de instelling, met name:

• a. de mogelijkheid dat een toepasselijk vereiste in de EU-wetgeving niet toereikend is om de liquiditeitsbehoeften van de instelling te bepalen bij een stressscenario van het type dat daarvoor wordt gebruikt, ook wanneer de looptijden korter zijn dan 30 dagen;
• b. risico's die ontstaan met betrekking tot vergelijkbare instellingen in de groothandelsmarkt ten aanzien van posten binnen de balanstelling en financieringsconcentraties. Bevoegde autoriteiten moeten rekening houden met de volatiliteit van financiering verstrekt door vergelijkbare instellingen die allemaal behoren tot de meest wezenlijke sectoren die worden bediend en potentiële besmettingsrisico’s. In dit verband moet bijzondere aandacht worden besteed aan financiering die wordt verzameld via nieuwe bedrijfsonderdelen en distributiekanalen, alsook aan de financiering van cliënten die activiteiten met een hoger risiconiveau uitvoeren (emittenten van cryptoactiva en aanbieders van diensten);
• c. risico’s die voortvloeien uit voorwaardelijke kasstromen/posten buiten de balans (bijvoorbeeld kredietlijnen, margin calls) en activiteiten (bijvoorbeeld liquiditeitssteun aan niet-geconsolideerde special-purpose vehicles die verder gaat dan de contractuele verplichtingen;
• d. zowel netto- als bruto-instromen en -uitstromen: in geval van zeer grote in- en uitstromen letten bevoegde autoriteiten specifiek op het risico voor de instelling wanneer de instromen niet op de verwachte tijdstippen worden ontvangen, zelfs als het risico van de netto-uitstroom beperkt is;
• e. risico's die zich voordoen met betrekking tot vergelijkbare instellingen in het retailsegment, met inbegrip van financieringsconcentraties. Hiertoe maken bevoegde autoriteiten gebruik van de methode voor de indeling van retaildeposito’s in verschillende risicocategorieën, krachtens de artikelen 24 en 25 van de Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie;
• f. het risico dat buitensporige risico’s in het financieringsprofiel op middellange tot lange termijn een negatieve invloed hebben op het gedrag van wederpartijen die van belang zijn voor de liquiditeitspositie op korte termijn;
• g. risico dat voortvloeit in het kader van fiduciaire deposito’s⁴⁵ .

377. De bevoegde autoriteiten moeten ervoor zorgen dat zij bij hun beoordeling van de kortetermijnliquiditeitsbehoeften van de instelling rekening houden met de gevolgen van digitalisering (waaronder bijvoorbeeld directe betalingen) en met het risico dat de verspreiding van informatie via sociale media in een stressscenario tot snellere opnames leidt.

Beoordeling van het liquiditeitsrisico binnen de werkdag

378. De bevoegde autoriteiten dienen de blootstelling van de instelling aan liquiditeitsrisico binnen de werkdag voor een geselecteerde tijdshorizon te beoordelen. Deze beoordeling ten minste een beoordeling bevatten van de liquiditeit binnen de werkdag die onder normale omstandigheden en tijdens financiële of operationele stress (bijv. IT-storingen, juridische beperkingen betreffende de overdracht van fondsen, opschorting/beëindiging van toegang tot bankdiensten van andere banken en/of clearingdiensten voor valuta, grondstoffen of instrumenten die van groot belang zijn voor de instelling) beschikbaar of toegankelijk zijn. Hierbij moet met name worden nagegaan hoe de toegenomen behoefte aan zekerheden binnen de werkdag van een instelling in tijden van stress haar vermogen kan beperken om waar nodig een liquiditeitsbuffer te gebruiken om uitstromen onder stress te dekken.

379. Voor rechtsgebieden waar rapportages over risico’s binnen de werkdag nog niet beschikbaar zijn, vertrouwen bevoegde autoriteiten op de analyse die de instelling zelf van een dergelijk liquiditeitsrisico heeft gemaakt.

Beoordeling van de liquiditeitsbuffer en het compenserend vermogen

380. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de liquiditeitsbuffer en het compenserend vermogen van de instelling toereikend zijn om in haar liquiditeitsbehoeften te voorzien met betrekking tot de kenmerken van de activa die onder verschillende stressscenario's in aanmerking worden genomen. Als tijdhorizon wordt hierbij een maand genomen alsmede andere perioden, van de volgende dag tot mogelijk één jaar. Bij de beoordeling moet rekening worden gehouden met de classificatie en de kwaliteit van liquide activa (zoals gespecificeerd in Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie), de mate waarin deze voldoen aan de algemene en operationele vereisten voor hoogwaardige liquide activa, en of de liquiditeitsbuffer en de compensatiecapaciteit in overeenstemming zijn met de risicobereidheid van de instelling.

381. De bevoegde autoriteiten dienen rekening te houden met factoren die het vermogen van de instelling om haar liquide activa tijdig te gelde te maken tijdens een stressperiode zouden kunnen beperken, waaronder onder meer hoge concentraties bij afzonderlijke tegenpartijen of in bepaalde soorten activa, activa in de buffer die bezwaard of geleend zijn, en het feit dat liquide activa in een andere valuta luiden dan de liquiditeitsbehoeften van de instelling. Bevoegde autoriteiten houden ook rekening met de waarschijnlijke waarde van gecommitteerde liquiditeitsfaciliteiten die in het compenserend vermogen kunnen zijn opgenomen.

382. De bevoegde autoriteiten dienen (indien van toepassing) te beoordelen of de aannames van de instelling met betrekking tot haar vermogen om in een stressperiode toegang te krijgen tot repomarkten en financiering door de centrale bank, inclusief de geschiktheid en beschikbaarheid van activa die als onderpand kunnen dienen, adequaat zijn. Ze moeten beoordelen of de instelling haar markttoegang test door periodiek te verkopen of terug te kopen. Ook dienen zij de aannames van de instellingen met betrekking tot de tijd tot liquiditeit in stresssituaties te evalueren.

Stresstests van de toezichthouder voor liquiditeit

383. De bevoegde autoriteiten moeten hun eigen liquiditeitsstresstests uitvoeren om liquiditeitsrisico’s op korte en middellange termijn onafhankelijk te beoordelen. Bij de stressscenario’s wordt er wat het LCR betreft uitgegaan van 30 dagen, maar bevoegde autoriteiten kunnen de reikwijdte van hun beoordeling uitbreiden door risico’s binnen een kortere of langere periode dan 30 dagen te onderzoeken en LCR-aannames dusdanig te wijzigen dat zij risico’s weerspiegelen die niet afdoende in het LCR worden gedekt. Hierbij moet ten minste een stresstest van de toezichthouder worden verricht die betrekking heeft op zowel instellingsspecifieke als marktbrede stress.

⁴⁵ De beste praktijken zijn in te zien in de EBA-rapportage: Controle op de uitvoering van het liquiditeitsdekkingsratio ratio in de EU – Tweede verslag (EBA/REP/2021/07).

384. Bevoegde autoriteiten beoordelen het financieringsrisico van de instelling, evenals de vraag of onder normale en stressomstandigheden aan de middellange- en langetermijnactiva en de posten die niet in de balans worden opgenomen wordt voldaan door middel van een reeks stabiele-financieringsinstrumenten. Deze beoordeling omvat de volgende onderdelen:

• a. beoordeling van het financieringsprofiel van de instelling;
• b. beoordeling van risico’s voor de stabiliteit van het financieringsprofiel;
• c. beoordeling van de feitelijke markttoegang;
• d. beoordeling van de verwachte verandering in de financieringsrisico’s op basis van het financieringsplan van de instelling. Beoordeling van het financieringsprofiel van de instelling

385. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het financieringsprofiel van de instelling, inclusief discrepanties in contracten en gedrag op middellange en lange termijn, goed is afgestemd op haar bedrijfsmodel, strategie en risicotolerantie. Daarbij moet rekening worden gehouden met de vraag of de middellange- en langetermijnactiva en de posten buiten de balanstelling van de instelling voldoende zijn gedekt met een reeks instrumenten voor stabiele financiering, overeenkomstig artikel 413 van Verordening (EU) nr. 575/2013. De bevoegde autoriteiten dienen deze beoordeling te ondersteunen door de NSFR te analyseren zoals gespecificeerd in titel IV van deel Zes van Verordening (EU) nr. 575/2013, en te beoordelen of deze correct is gerapporteerd.

386. De bevoegde autoriteiten dienen rekening te houden met de gevolgen voor het financieringsprofiel van de instelling van eventuele (lokale) regelgevende en contractuele factoren die van invloed zijn op het gedrag van financiers (bijvoorbeeld regelgeving inzake clearing, bail-in en depositogarantiestelsels, aangezien deze het gedrag van financiers kunnen beïnvloeden).

387. Bevoegde autoriteiten beoordelen of mogelijke tekortkomingen als gevolg van het financieringsprofiel van de instelling, zoals looptijdmismatches die aanvaardbare grenzen overschrijden, buitensporige concentraties van financieringsbronnen, buitensporige niveaus van activabezwaring of ongeschikte of niet-stabiele financiering van langetermijnactiva, voor de instelling tot een onaanvaardbare toename van financieringskosten en een verlies van toegang tot financiering kunnen leiden. Met name moeten aannames met betrekking tot de stabiliteit van de financiering die wordt aangetrokken via kanalen die gebruikmaken van fintech of die minder traditioneel zijn bijvoorbeeld online depositoplatforms – zorgvuldig worden beoordeeld bij het plannen of ontwerpen van stressscenario’s.

Beoordeling van de risico’s voor de stabiliteit van het financieringsprofiel

388. Bevoegde autoriteiten kijken naar factoren waardoor het financieringsprofiel in relatie tot het type en de kenmerken van activa, posten die niet in de balans zijn opgenomen, en passiva minder stabiel wordt. Zij dienen rekening te houden met de structurele looptijdverschillen tussen activa en passiva (met inbegrip van de gevolgen van eventuele valutaverschillen), passende structurele financieringsindicatoren (zoals de verhouding tussen leningen en deposito’s, de financieringskloof ten opzichte van klanten en de voor gedragsfactoren gecorrigeerde looptijdklasse), en financieringskenmerken die vanuit prudentieel oogpunt zouden kunnen wijzen op verhoogde risico’s en twijfels op het gebied van witwassen en terrorismefinanciering. De bevoegde autoriteiten moeten ook rekening houden met de gevolgen van verliezen voor de stabiliteit van de financiering, in het besef dat financiers al bij veel lagere verliezen dan die welke de kapitaalratio’s in gevaar zouden brengen, gevoelig kunnen reageren.

389. De bevoegde autoriteiten dienen de risico’s voor de duurzaamheid van het financieringsprofiel te beoordelen die voortvloeien uit concentraties in financieringsbronnen (met name wat betreft het type gebruikte financieringsinstrumenten, specifieke financieringsmarkten en afzonderlijke of onderling verbonden vergelijkbare instellingen). Zo moeten zij bijvoorbeeld rekening houden met de kenmerken van de belangrijkste sectoren die door de instelling worden bediend en met de wijze waarop dit het financieringsrisicoprofiel van de instelling beïnvloedt, waarbij zij bijzondere aandacht moeten besteden aan blootstellingen aan cyclische of volatiele sectoren.

390. Bevoegde autoriteiten beoordelen ook het risico dat activabezwaring een nadelige uitwerking heeft op de bereidheid van de markt om in de ongedekte schuld van de instelling te handelen (in de context van de specifieke kenmerken van de markt(en) waarop de instelling actief is, en het bedrijfsmodel van de instelling).

Beoordeling van de feitelijke markttoegang

391. De bevoegde autoriteiten dienen op de hoogte te zijn van de daadwerkelijke markttoegang van de instelling en van de huidige en toekomstige bedreigingen voor deze markttoegang, met inbegrip van verstoringen in de toegang tot valutamarkten (waaronder specifieke verstoringen). Bij de beoordeling moeten zij rekening houden met de mate waarin de instelling hoge eisen stelt aan bepaalde markten of vergelijkbare instellingen (met inbegrip van centrale banken) in verhouding tot de capaciteit van die markten/vergelijkbare instellingen, met eventuele significante of onverwachte veranderingen in de uitgifte van schulden, met het risico dat nieuws over de instelling de markt (perceptie/vertrouwen) en daarmee de markttoegang negatief kan beïnvloeden, en met aanwijzingen dat liquiditeitsrisico’s op korte termijn de toegang van de instelling tot haar belangrijkste financieringsmarkten kunnen beperken.

Beoordeling van de verwachte verandering in de financieringsrisico’s op basis van het financieringsplan van de instelling

392. De bevoegde autoriteiten dienen de verwachte verandering in de financieringsrisico’s te beoordelen op basis van het financieringsplan van de instelling en zich een oordeel te vormen over de haalbaarheid van het plan (bijvoorbeeld door middel van backtesting en het in overweging nemen van alternatieve scenario’s).

393. Om een volledig inzicht in het risicoprofiel van de instelling voor liquiditeit en financiering en hun onderlinge verbondenheid te krijgen, toetsen bevoegde autoriteiten tevens het kader voor governance en risicobeheer dat aan haar liquiditeits- en financieringsrisico ten grondslag ligt. Hiertoe beoordelen bevoegde autoriteiten:

• a. het liquiditeitsrisico en de financieringsstrategie, alsmede de risicobereidheid op het gebied van liquiditeit en financiering;
• b. het organisatiekader, het beleid en de procedures;
• c. het vaststellen, meten, beheren, monitoren en rapporteren van risico’s;
• d. de liquiditeits-/financieringsspecifieke stresstests van de instelling;
• e. het interne risicobeheersingskader voor het beheer van liquiditeits- en financieringsrisico’s;
• f. de liquiditeitsnoodplannen en -herstelplannen van de instelling;
• g. de financieringsplannen van de instelling.

Strategie inzake liquiditeits- en financieringsrisico’s en risicobereidheid

394. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling beschikt over een goede, duidelijk geformuleerde, gedocumenteerde en gecommuniceerde strategie inzake liquiditeit- en financieringsrisico en risicobereidheid, die is goedgekeurd door het leidinggevend orgaan. Voor deze beoordeling houden bevoegde autoriteiten onder meer rekening met de rol van het leidinggevend orgaan bij het bepalen, goedkeuren en evalueren van strategie inzake liquiditeit- en financieringsrisico en risicobereidheid (inclusief zijn voornaamste onderliggende aannames), de goede uitvoering van deze strategie door het leidinggevend orgaan en de geschiktheid ervan voor de instelling gezien haar bedrijfsmodel, haar algehele risicotoleratie, haar rol in het financiële stelsel, haar financiële toestand en financieringsvermogen.

Organisatiekader, beleid en procedures

395. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling beschikt over een passend organisatiekader en gepaste governanceregelingen voor het beheer van het liquiditeits- en financieringsrisico, waaronder een robuust Ilaap-kader overeenkomstig punt 91 van titel 5 van deze richtsnoeren. Bovendien moeten ze beoordelen of de instelling gepaste meet- en controlefuncties heeft geïmplementeerd, met voldoende personele en technische middelen om deze taken te ontwikkelen en uit te voeren en het vereiste toezicht uit te oefenen. De beheersing en monitoring van het liquiditeitsrisico met betrekking tot systemen en processen moeten worden uitgevoerd door een onafhankelijke functie.

396. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of de instelling over passend beleid en passende procedures beschikt voor het beheer van het liquiditeits- en financieringsrisico en of deze in overeenstemming zijn met de risicobereidheid van de instelling op het gebied van liquiditeitsrisico. Dit omvat de beoordeling of het beleid en de procedures naar behoren zijn vastgesteld, geformaliseerd en binnen de gehele instelling effectief gecommuniceerd. Het leidinggevend orgaan dient het beleid en de procedures goed te keuren en regelmatig te evalueren, en deze dienen door de directie te worden toegepast.

397. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of de aanpak van de instelling om toegang tot haar belangrijke financieringsmarkten te behouden toereikend is, met inbegrip van eventuele tests die zijn uitgevoerd om de markttoegang te toetsen, de aanpak van de instelling om een voortdurende aanwezigheid op de markten te handhaven (voor bepaalde kleine instellingen of gespecialiseerde bedrijfsmodellen zijn tests van de markttoegang mogelijk niet relevant), de aanpak van de instelling om sterke relaties met financieringsverstrekkers op te bouwen, en eventuele aanwijzingen dat de instelling ook in tijden van stress blijvende markttoegang zou blijven hebben. Vaststellen, meten, beheren, monitoren en rapporteren van risico’s

398. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling beschikt over een passend kader en geschikte IT-systemen om het liquiditeits- en financieringsrisico vast te stellen en te meten, afgestemd op de omvang, complexiteit, risicobereidheid en risicodragende capaciteit van de instelling. Daarbij houden zij rekening met de volgende factoren:

• a. of de instelling de juiste methoden heeft geïmplementeerd om uitgaande van een passende reeks tijdhorizonnen een prognose voor haar kasstromen te maken, voor zowel gewone als stress-situaties, en met inachtneming van alle wezenlijke risicobepalende factoren;
• b. of de instelling de juiste belangrijke aannames en methoden toepast, die regelmatig worden geëvalueerd, waarbij de interactie tussen verschillende risico’s (krediet, markt, IRRBB enz.) als gevolg van posten in en buiten de balanstelling wordt herkend;
• c. of de instelling inzicht heeft in haar vermogen om toegang tot financiële instrumenten te krijgen, ongeacht waar deze worden aangehouden, in verband met wettelijke, regelgevende en operationele beperkingen van het gebruik ervan, waaronder de ontoegankelijkheid van activa als gevolg van bezwaring gedurende verschillende tijdshorizonnen.

399. De bevoegde autoriteiten moeten beoordelen of instellingen beschikken over een passend rapportagekader voor liquiditeits- en financieringsrisico’s, dat door de directie is goedgekeurd. Zij moeten rekening houden met de kwaliteit van de informatiesystemen en de interne informatiestromen die worden gebruikt om de rapportage op te stellen, en nagaan of de rapportage begrijpelijk is voor de doelgroep, nauwkeurig en bruikbaar is (bijvoorbeeld actueel, niet te ingewikkeld en binnen de juiste reikwijdte). De rapportage dient regelmatig te worden verstrekt aan geschikte ontvangers (zoals het leidinggevend orgaan, de directie of een comité activa-passiva).

400. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het liquiditeitsrisico binnen de werkdag adequaat wordt gemeten, vooral voor instellingen die deelnemen aan betalings-, afwikkelings- en clearingsystemen. Zij moeten nagaan of de instelling de kasstromen en de beschikbare liquide middelen om aan de vereisten binnen de werkdag te voldoen, adequaat monitort en beheerst, en of zij prognoses opstelt over het tijdstip waarop kasstromen gedurende de dag zullen plaatsvinden, en of de instelling toereikende specifieke stresstests uitvoert voor transacties binnen de werkdag, waarbij ook rekening wordt gehouden met ontwikkelingen in de sector (bijvoorbeeld de mogelijkheid van directe betalingen).

401. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of de instelling over een toereikende reeks liquiditeits- en financieringsindicatoren beschikt. Zij houden rekening met de vraag:

• a. of de indicatoren een adequate afspiegeling vormen van het liquiditeitsrisicoprofiel van de instelling, met inbegrip van de mate van diversificatie van activa in de liquiditeitsbuffer en de consistentie tussen de valutadenominatie van hun liquide activa en de distributie per valuta van hun liquiditeitsuitstromen;
• b. of de indicatoren voldoende recht doen aan de belangrijkste aspecten van het liquiditeitsrisico die verband houden met mogelijke "cliff”-risico’s, zoals de concentratie van de looptijden van uitstroom (waarbij ook rekening wordt gehouden met een eventuele vervroegde aflossing van verplichtingen) en steunprogramma’s van centrale banken;
• c. of de indicatoren het mogelijk maken om kwetsbaarheden in de structurele financiering van de instelling vast te stellen, met inbegrip van eventuele concentraties in specifieke markten, valuta’s, vergelijkbare instellingen en looptijden;
• d. of de indicatoren inzicht verschaffen in de starheid van de financiering van de instellingen (onafhankelijk van wat wordt aangenomen in de LCR of de NSFR), inclusief de uitsplitsing daarvan in homogene categorieën in overeenstemming met hun risicokenmerken en het aandeel deposito’s dat buiten het toepassingsgebied van een garantie-/verzekeringsstelsel valt.

402. Instellingen moeten kunnen aantonen dat de indicatoren adequaat worden gedocumenteerd, periodiek worden herzien, worden gebruikt voor het bepalen van de risicobereidheid van de instelling, onderdeel vormen van de managementrapportage en worden aangewend om grenzen aan transacties te stellen.

403. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of een instelling adequate liquiditeitsspecifieke stresstests heeft uitgevoerd, in overeenstemming met de EBA-richtlijnen inzake stresstests door instellingen⁴⁶ :

• a. om inzicht te krijgen in de gevolgen van ongewenste gebeurtenissen voor haar risicoblootstelling en om te kunnen beoordelen of haar liquide middelen, compensatiecapaciteit en financieringsstructuur toereikend zijn;
• b. om risico’s af te dekken die zich kunnen voordoen tijdens verschillende soorten stressscenario’s en/of om risico’s aan te pakken die voortvloeien uit tekortkomingen op het gebied van controle, governance of andere aspecten.

404. De bevoegde autoriteiten dienen na te gaan of het kader de instelling toestaat om:

• a. te bepalen wat de overlevingshorizon van de instelling is gezien haar bestaande liquiditeitsbuffer en stabiele financieringsbronnen, met inachtneming van de risicobereidheid van de instelling, gedurende een periode van ernstige maar aannemelijke liquiditeitsstress;
• b. te analyseren welke gevolgen de stress-scenario’s hebben voor haar geconsolideerde groepsbrede liquiditeitspositie en voor de liquiditeitspositie van afzonderlijke entiteiten en bedrijfsonderdelen;
• c. te begrijpen waar risico’s kunnen ontstaan, ongeacht haar organisatiestructuur en de mate van gecentraliseerd beheer van het liquiditeitsrisico.

405. Bevoegde autoriteiten zien erop toe dat de instelling een model voor het effect van verschillende typen stress-scenario’s (zoals uitgelegd in de EBA-richtlijnen over stresstests voor instellingen) en enkele gevoeligheidstests (op basis van evenredigheid) overlegt. De stressscenario’s en de daarin gesimuleerde schokken moeten niet alleen op het verleden zijn gebaseerd, maar ook gebruikmaken van hypothetische stressscenario’s die zijn gebaseerd op het oordeel van deskundigen. Bevoegde autoriteiten gaan na of ten minste naar de volgende scenario’s wordt gekeken:

• a. korte en lange termijn;
• b. instellingsspecifiek en marktbreed (zich gelijktijdig voordoend op diverse markten);
• c. een combinatie van a) en b).

406. Een belangrijk aspect dat bevoegde autoriteiten bij de beoordeling van het stresstestkader van de instelling onder de loep nemen, is het model voor het effect van het (de) hypothetische stress-scenario(’s) op de kasstromen, het compenserend vermogen en de overlevingshorizon van de instelling. Ook gaan bevoegde autoriteiten na of dit model de verschillende effecten weergeeft die economische stress kan hebben op de activa en de in- en uitstromen van een instelling.

407. Bevoegde autoriteiten beoordelen tevens of de instelling zich wat betreft het formuleren van aannames voor stresstests behoudend opstelt. Afhankelijk van het type en de ernst van het scenario bekijken bevoegde autoriteiten, waar relevant, of bepaalde aannames passend zijn, met name:

• a. de run-off van de retailfinanciering;
• b. de beperking van gedekte en ongedekte wholesalefinanciering;
• c. het verband tussen financieringsmarkten en diversificatie op verschillende markten;
• d. aanvullende voorwaardelijke blootstellingen buiten de balanstelling;
• e. verloop van de financiering (bijv. wanneer de kredietverstrekker over callopties beschikt);
• f. de gevolgen van een lagere kredietrating van de instelling;
• g. valutaconvertibiliteit en toegang tot valutawisselmarkten en bijbehorende bankrekeningen;
• h. het vermogen om liquiditeit tussen entiteiten, sectoren en landen over te maken;
• i. schattingen van toekomstige groei van de balans;
• j. vanwege reputatierisico’s, een impliciete vereiste voor de instelling om activa door te rollen en andere vormen van liquiditeitssteun te verlengen of te handhaven.

408. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het beheerkader voor de liquiditeitsspecifieke stresstests passend is en of het naar behoren in de algehele risicobeheerstrategie is ingebed. Zij houden rekening met de vraag:

• a. of de omvang en frequentie van stresstests goed zijn afgestemd op de aard en complexiteit van de instelling, de blootstellingen aan liquiditeitsrisico’s en haar relatieve belang in het financiële stelsel;
• b. of de uitkomsten van de stresstests worden ingebed in de strategische planning van de instelling voor liquiditeit en financiering en worden gebruikt om het liquiditeitenbeheer in geval van een crisis doeltreffender te maken, waaronder in het liquiditeitsnood- en liquiditeitsherstelplan van de instelling;
• c. of de instelling een adequaat proces heeft om risicofactoren voor het uitvoeren van stresstests te identificeren, gezien alle wezenlijke kwetsbare punten die de liquiditeitspositie van de desbetreffende instelling kunnen ondermijnen;
• d. of aannames en scenario’s vaak genoeg worden herzien en bijgewerkt;
• e. bij de beoordeling van het liquiditeitenbeheer van een groep, of de instelling voldoende aandacht schenkt aan mogelijke obstakels voor de overdracht van liquide middelen binnen de groep.

Intern kader voor beheersing van het liquiditeits- en financieringsrisico

409. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling een degelijk en allesomvattend kader voor interne limieten en risicobeheersing heeft en krachtige waarborgen om haar liquiditeits- en financieringsrisico in overeenstemming met de risicobereidheid te verminderen of te beperken en om de beschikbaarheid van een diverse financieringsstructuur te garanderen. Zij moeten nagaan of het kader voor limieten en controles afgestemd is op de complexiteit, omvang en het bedrijfsmodel van de instelling en of het recht doet aan de verschillende wezenlijke factoren die het liquiditeitsrisico beïnvloeden, alsmede aan de resultaten van de liquiditeitsstresstests.

410. Bevoegde autoriteiten moeten beoordelen of de instelling limieten heeft ingesteld om te zorgen dat er sprake is van consistentie tussen de denominatie van de valuta van hun liquide activa en de verdeling per valuta van hun netto liquiditeitsuitstromen in overeenstemming met artikel 8, lid 6, van de Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie.

411. De bevoegde autoriteiten moeten nagaan of de limieten zijn goedgekeurd en regelmatig worden geëvalueerd door de bevoegde organen van de instelling, en of deze aan alle betrokken bedrijfsonderdelen worden meegedeeld. Dit proces, evenals de wijze waarop de instelling toeziet op de naleving van de limieten en de escalatieprocedure bij overtredingen, dient duidelijk in haar procedures te worden vastgelegd.

412. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling een adequaat stelsel voor verrekenprijzen heeft ingevoerd als onderdeel van het kader voor de beheersing van het liquiditeitsrisico, waarin alle relevante liquiditeitskosten, voordelen en risico’s worden opgenomen. De bevoegde autoriteiten dienen na te gaan of het mechanisme voor verrekenprijzen het management in staat stelt passende prikkels te geven voor het beheer van het liquiditeitsrisico, en of het systeem en de afstemming daarvan op passende wijze worden geëvalueerd en bijgewerkt, rekening houdend met de omvang en complexiteit van de instelling. Daarnaast moeten bevoegde autoriteiten nagaan of het beleid van de instelling betreffende de inbedding van de funds transfer pricing (FTP)-methode in het interne tariferingskader wordt gebruikt om transacties met cliënten te beoordelen en daarover een beslissing te nemen (dit betreft beide zijden van de balans, bijv. het verstrekken van leningen en het aantrekken van deposito’s).

413. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of de instelling over toereikende controles beschikt met betrekking tot de buffer van liquide activa, met inbegrip van concentratielimieten en een passende voortdurende monitoring van de toereikendheid van de buffer en van veranderingen in de marktomstandigheden die van invloed kunnen zijn op het vermogen van de instelling om haar activa snel te liquideren.

Liquiditeitsnoodplannen

414. Bevoegde autoriteiten beoordelen of in het liquiditeitsnoodplan van de instelling (Liquidity Contingency Plan; LCP) op adequate wijze het beleid, de procedures en actieplannen worden beschreven die moeten worden uitgevoerd als er ernstig afbreuk wordt gedaan aan het vermogen van de instelling om aan zijn liquiditeitsbehoeften te voldoen en zichzelf te financieren. Zij onderzoeken de inhoud en reikwijdte van de in het LCP vermelde financiering in geval van calamiteiten, en met name:

• a. of in het LCP de governanceregelingen voor de activering en de instandhouding ervan adequaat worden uitgelegd;
• b. of het LCP op de juiste wijze het liquiditeits- en financieringsspecifieke en bredere risicoprofiel van de instelling weergeeft;
• c. of de instelling in verband met liquiditeit over een kader van indicatoren voor vroegtijdige waarschuwing beschikt, waaronder degene die als liquiditeitsindicatoren in de EBA GL zijn vastgesteld inzake indicatoren voor herstelplannen die waarschijnlijk doeltreffend zijn om de instelling in staat te stellen verslechterde marktomstandigheden tijdig te herkennen en snel te bepalen welke acties moeten worden ondernomen;
• d. of het LCP duidelijk omschrijft dat de LCR-liquiditeitsbuffer is ontwikkeld voor gebruik bij stress, zelfs indien dat leidt tot LCR-waarden onder de 100 %, waaronder de regel dat in het kader van het verwachte beheer van het liquiditeitsrisico onder stress is dat vervolgens communicatie aan senior management plaatsvindt indien vastgestelde lagere LCR-waarden worden bereikt. Het LCP dient duidelijk te weerspiegelen en beschrijven hoe het liquiditeitsrisico moet worden beheerd onder stress, zodat er zo dicht mogelijk op de als target gestelde LCR-niveaus kan worden gestuurd;
• e. of in het LCP alle wezenlijke (potentiële) financieringsbronnen duidelijk worden aangegeven, inclusief de geraamde bedragen die beschikbaar zijn voor de verschillende bronnen van liquiditeit en de tijd die naar schatting nodig is om daaruit fondsen te verkrijgen;
• f. of de maatregelen in overeenstemming zijn met de algehele risicostrategie en bereidheid inzake het liquiditeitsrisico van de instelling;
• g. of de aannames in verband met de rol van de financiering door centrale banken in het LCP van de instelling correct zijn. Voorbeelden van factoren die bevoegde autoriteiten onder de loep kunnen nemen, zijn onder meer de standpunten van de instelling op het gebied van:

I. de actuele en toekomstige beschikbaarheid van mogelijke alternatieve financieringsbronnen in verband met programma’s voor leningen van centrale banken; II. het type kredietvoorzieningen, de aanvaardbare zekerheden en de operationele procedures voor de toegang tot fondsen van centrale banken; III. de omstandigheden waaronder financiering door centrale banken nodig is, het vereiste bedrag en de tijdsperiode dat een dergelijke financiering waarschijnlijk geboden zou zijn.

415. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de in het LCP beschreven maatregelen haalbaar zijn in relatie tot de stress-scenario’s waarin deze zouden moeten worden genomen. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

• a. het niveau van consistentie en interactie tussen de liquiditeitsgerelateerde stresstests van de instelling, haar LCP, haar indicatoren voor vroegtijdige waarschuwing in verband met liquiditeit en, indien van toepassing, haar liquiditeitsgerelateerd herstelplan;
• b. of de in het LCP omschreven maatregelen de instelling naar verwachting in staat zullen stellen adequaat te reageren op een reeks mogelijke scenario’s van ernstige liquiditeitsstress, waaronder instellingsspecifieke en marktbrede stress, en de mogelijke interactie daartussen; en of de in het LCP omschreven maatregelen prudent zijn gekwantificeerd in termen van liquiditeitsgenererend vermogen onder stressomstandigheden en de tijd die nodig is om deze uit te voeren, rekening houdend met operationele vereisten zoals het stellen van zekerheden bij een centrale bank.

416. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het governancekader van de instelling passend is in het licht van haar LCP. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

• a. de geschiktheid van escalatie- en prioriteringsprocedures waarin wordt beschreven wanneer en hoe elk van de maatregelen kan en moet worden uitgevoerd;
• b. of de instelling adequaat beleid en procedures heeft voor de communicatie binnen de instelling en met externe partijen;
• c. de mate van consistentie tussen het LCP⁴⁷ en de bedrijfscontinuïteitsplannen van de instelling.

Financieringsplannen

417. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het financieringsplan haalbaar en passend is in relatie tot de aard, omvang en complexiteit van de instelling, haar actuele en geplande activiteiten en haar liquiditeits- en financieringsprofiel. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

• a. of het financieringsplan rekening houdt met alternatieve scenario’s. De bevoegde autoriteiten moeten bijzondere aandacht besteden aan de robuustheid van het plan ter ondersteuning van de geplande bedrijfsactiviteiten in ongunstige scenario’s;
• b. de verwachte wijziging in het financieringsprofiel van de instelling als gevolg van de uitvoering van het financieringsplan en of die wijziging passend is gezien de activiteiten en het bedrijfsmodel van de instelling;
• c. of het financieringsplan noodzakelijke of gewenste verbeteringen in het financieringsprofiel van de instelling ondersteunt;
• d. hun eigen standpunt over de (veranderingen in de) totale marktactiviteit die instellingen in hun rechtsgebied hebben gepland, en wat dat betekent voor de haalbaarheid van de afzonderlijke financieringsplannen; en
• e. of het financieringsplan:

I. ingebed is in het algehele strategische plan van de instelling;

II. strookt met haar bedrijfsmodel;

III. strookt met haar bereidheid inzake het liquiditeitsrisico;

418. Daarnaast kunnen bevoegde autoriteiten nagaan:

• a. of de instelling voldoende onderzoekt of het financieringsplan passend en adequaat is en of zij zich bewust is van het al dan niet passende en adequate karakter daarvan gezien haar bestaande liquiditeits- en financieringspositie en de geplande ontwikkeling ervan. Als onderdeel daarvan kunnen bevoegde autoriteiten nagaan of de directie van de instelling kan uitleggen waarom het financieringsplan haalbaar is en wat de zwakke punten ervan zijn;
• b. wat het beleid van de instelling is om te bepalen welke financieringsdimensies en welke markten voor de instelling van belang zijn (en of dat beleid adequaat is);
• c. hoeveel tijd de instelling uittrekt voor migratie naar een ander financieringsprofiel, indien noodzakelijk of gewenst, daarbij rekening houdend met het feit dat een te snelle of te trage migratie naar de eindsituatie risico’s met zich mee kan brengen;
• d. of het financieringsplan verschillende strategieën en duidelijke beheerprocedures bevat voor de tijdige uitvoering van strategiewijzigingen.

419. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het financieringsplan van de instelling op de juiste wijze wordt uitgevoerd. Daarbij kijken zij ten minste naar de vraag:

• a. of het financieringsplan naar behoren is gedocumenteerd en aan alle relevante medewerkers is gecommuniceerd;
• b. of het financieringsplan is geïntegreerd in de dagelijkse werkzaamheden van de instelling, met name in de besluitvorming over de financiering.

420. Daarnaast kunnen bevoegde autoriteiten onderzoeken of de instelling in staat is het financieringsplan in overeenstemming te brengen met de gegevens die in het sjabloon voor het financieringsplan aan bevoegde autoriteiten worden verstrekt. 421. Bevoegde autoriteiten kijken naar de kwaliteit van het toezicht dat de instelling uitoefent op de uitvoering van het financieringsplan, en naar het vermogen van de instelling om tijdig op afwijkingen te reageren. Met het oog op deze beoordeling onderzoeken bevoegde autoriteiten onder meer:

• a. de kwaliteit van de updates over de actuele stand van zaken betreffende de uitvoering van het financieringsplan, die aan de leidinggevenden (directie) worden versterkt;
• b. of in het financieringsplan wordt voorzien in alternatieve maatregelen waarop kan worden teruggevallen als zich wijzigingen in de marktomstandigheden voordoen; en
• c. het beleid en de werkwijze van de instelling ten aanzien van de regelmatige toetsing, back-testing en bijwerking van het financieringsplan wanneer de hoeveelheid aangetrokken gelden aanzienlijk afwijkt van het financieringsplan.

⁴⁶ EBA/GL/2018/04

⁴⁷ Indien het LCP volledig in het herstelplan is geïntegreerd, wordt dit meegenomen in de ORC-score voor liquiditeit. Indien het LCP niet in het herstelplan wordt opgenomen en de twee documenten gescheiden zijn, moet de LCP afzonderlijk worden geanalyseerd.

422. Op basis van bovenstaande beoordeling dienen de bevoegde autoriteiten zich een oordeel te vormen over de liquiditeits- en financieringsrisico’s van de instelling en over de mate waarin de liquiditeitsmiddelen van de instelling deze risico’s kunnen dekken of beperken. Dit beeld wordt verwoord in een samenvatting van bevindingen die vergezeld gaat van een levensvatbaarheidsscore voor liquiditeit en financiering op basis van de in tabel 17 genoemde

liquide middelen een passende dekking vormen voor de liquiditeits- en financieringsrisico’s. De bevoegde autoriteiten kunnen, indien dit relevant wordt geacht, het gebruik van tussentijdse scores voor liquiditeits- en financieringsrisico overwegen.

423. Bij het vaststellen van de score voor de toereikendheid van liquiditeit en financiering houden bevoegde autoriteiten, waar van toepassing, rekening met de score van de totale herstelcapaciteit voor liquiditeit in de herstelplanning (zwak, toereikend met potentieel ruimte voor verbetering, bevredigend) zoals gespecificeerd in de punten 41 tot en met 43 van de EBA-richtsnoeren inzake de totale herstelcapaciteit in de herstelplanning⁴⁸ . Het in aanmerking nemen van de totale herstelcapaciteitsscore in het kader van de liquiditeitstoereikendheid is met name relevant in het geval van een “zwakke” totale herstelcapaciteitsscore voor liquiditeit.

Tabel 17. Overwegingen van de toezichthouder voor het toekennen van een score voor toereikendheid van de liquiditeit

en financiering

424. Na de beoordeling van de toereikendheid van de liquiditeit en de financiering zoals beschreven in hoofdstuk 8.5, dienen de bevoegde autoriteiten te bepalen of het noodzakelijk is specifieke liquiditeits- en financieringsvereisten vast te stellen ter dekking van de liquiditeits- en financieringsrisico’s waaraan een instelling is of zou kunnen worden blootgesteld.

425. De volgende tabel bevat een niet-uitputtende lijst van kwalitatieve en kwantitatieve toezichtmaatregelen die de bevoegde autoriteiten kunnen toepassen indien een specifieke tekortkoming wordt vastgesteld. Bevoegde autoriteiten kunnen aanvullende toezichtmaatregelen (waaronder kwantitatieve maatregelen overeenkomstig artikel 104, lid 1, punt a van Richtlijn 2014/36/EU) of een combinatie daarvan toepassen indien deze passender worden geacht om de vastgestelde tekortkomingen aan te pakken.

426. Indien de bevoegde autoriteiten vaststellen dat kwantitatieve maatregelen nodig kunnen zijn, dienen zij de aanvullende richtsnoeren te raadplegen in het volgende hoofdstuk over benchmarking en het vaststellen van kwantitatieve liquiditeits- en financieringsmaatregelen.

427. Het is belangrijk op te merken dat een deel van de in tabel 18 genoemde maatregelen van kwalitatieve aard is. Wanneer er fundamentele tekortkomingen aan het licht komen, met name op het gebied van liquiditeits- en financieringsbeheer, moet waar mogelijk voorrang worden gegeven aan kwalitatieve maatregelen.

Tabel 18. Mogelijke en niet-uitputtende toezichtmaatregelen met betrekking tot liquiditeit en financiering Potentiële toezichtmaatregelen voor bevoegde autoriteiten overeenkomstig artikel 102, artikel 104, lid 1, punten b), e), f), j), k), i) en n), en artikel 105 van Richtlijn 2013/36/EU, artikel 8 van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie en artikel 428b, lid 5, van Verordening (EU) nr. 575/2013 A. een LCR verlangen dat hoger is dan het minimum van de toezichthouder, met zodanige omvang dat vastgestelde tekortkomingen voldoende worden gelimiteerd; B. van instellingen verlangen dat zij een minimale overlevingsperiode toepassen van een zodanige lengte dat vastgestelde tekortkomingen voldoende worden gelimiteerd; C. instellingen verplichten een minimaal totaalbedrag aan liquide activa of compenserend vermogen aan te houden, van zodanige omvang dat vastgestelde tekortkomingen voldoende worden gelimiteerd; D. vereisen dat instellingen een NSFR aanhouden die hoger is dan het minimum van de toezichthouder, met zodanige omvang dat vastgestelde tekortkomingen voldoende worden gelimiteerd; E. van instellingen verlangen dat zij een minimaal totaal bedrag aan beschikbare stabiele financiering aanhouden, van een zodanige omvang dat vastgestelde tekortkomingen voldoende worden beperkt; F. specifieke liquiditeitsvereisten opleggen, met inbegrip van beperkingen ten aanzien van looptijdmismatches tussen activa en passiva; G. administratieve sancties of andere administratieve maatregelen opleggen, met inbegrip van prudentiële heffingen; H. eisen stellen aan de concentratie van de aangehouden liquide activa, waaronder:

• - eisen voor de samenstelling van het profiel van de liquide activa van de instelling met betrekking tot wederpartijen, valuta’s; en/of
• - maxima, limieten of beperkingen van concentraties van financieringen. I. paal en perk stellen aan looptijdverschillen op korte termijn tussen activa en passiva op grond van contracten of gedrag, waaronder:
• - limieten voor looptijdverschillen (in specifieke tijdsintervallen) tussen activa en passiva;
• - limieten voor minimale overlevingsperioden; en/of
• - limieten voor de afhankelijkheid van bepaalde bronnen voor kortlopende financiering, zoals geldmarktfondsen. J. aanvullende rapportagevereisten of een frequentere rapportage over liquiditeitsposities opleggen, waaronder:
• - de frequentie van de rapportages over LCR aan de toezichthouder; en/of
• - de frequentie en gedetailleerdheid van andere liquiditeitsrapporten, zoals “aanvullende monitoringgegevens”. K. eisen dat er maatregelen worden genomen om de geconstateerde tekortkomingen aan te pakken met betrekking tot het vermogen van de instelling om liquiditeitsrisico’s te identificeren, te meten, te bewaken en te beheersen, onder meer door middel van:
• - haar stresstestcapaciteit te vergroten, zodat zij de oorzaken die een wezenlijke rol spelen in het liquiditeitsrisico voor de instelling, beter kan herkennen en kwantificeren;
• - haar vermogen om haar liquide activa te gelde te maken, te versterken;
• - haar noodplan en haar kader voor indicatoren voor vroegtijdige waarschuwing in verband met liquiditeit te versterken; en/of
• - vaker informatie over het liquiditeitenbeheer aan het leidinggevend orgaan en de directie van de instelling te verstrekken. L. verlangen dat actie wordt ondernomen om het financieringsprofiel van de instelling te wijzigen, waaronder:
• - het verminderen van de afhankelijkheid van bepaalde (potentieel vluchtige) financieringsmarkten, zoals wholesalefinanciering;
• - beperking van de concentratie van haar financieringsprofiel met betrekking tot vergelijkbare instellingen, pieken in het looptijdprofiel voor de lange termijn, (mismatches in) valuta’s, enz.; en/of
• - verlaging van het bedrag van haar niet-bezwaarde activa, met mogelijk differentiatie tussen totale bezwaring en overwaarde van zekerheidstelling (bijv. voor gedekte obligaties, margestortingen). M. aanvullende of frequentere rapportage vereisen over de financieringsposities van de instelling, waaronder:
• - grotere frequentie van rapportage aan de toezichthouder die van belang is voor de monitoring van het financieringsprofiel (zoals het NSFR-verslag en “aanvullende monitoringgegevens”); en/of Potentiële toezichtmaatregelen voor bevoegde autoriteiten overeenkomstig artikel 102, artikel 104, lid 1, punten b), e), f), j), k), i) en n), en artikel 105 van Richtlijn 2013/36/EU, artikel 8 van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie en artikel 428b, lid 5, van Verordening (EU) nr. 575/2013
• - frequentere rapportage over het financieringsplan van de instelling aan de toezichthouders.

N. verlangen dat er actie wordt ondernomen om de geconstateerde tekortkomingen met betrekking tot de wijze waarop de instelling het financieringsrisico beheerst, aan te pakken, waaronder:

• - verlangen dat er actie wordt ondernomen om de geconstateerde tekortkomingen met betrekking tot de wijze waarop de instelling het financieringsrisico beheerst, aan te pakken, waaronder:
• - vaker informatie over het financieringsrisico aan het leidinggevend orgaan en de directie van de instelling te verstrekken;
• - aanpassing of versterking van het financieringsplan; en/of
• - grenzen stellen aan haar risicobereidheid;
• - de stresstestcapaciteit van de instelling vergroten, onder meer door de instelling te verplichten een langere stressperiode te bestrijken.

428. Bij het bepalen van structurele toezichtvereisten op de lange termijn, onderzoeken bevoegde autoriteiten of er voor de korte of middellange termijn aanvullende liquiditeits- en/of eigen financieringsvereisten nodig zijn als tijdelijke oplossing om hardnekkige risico’s te verzachten, terwijl de structurele vereisten het gewenste effect sorteren.

429. Wanneer de bevoegde autoriteiten tot de conclusie komen dat er een groot risico bestaat dat de financieringskosten van de instelling aanzienlijk zullen stijgen, dienen zij te overwegen om wijzigingen in de financieringsstructuur te eisen ter beperking van het risico op stijgende financieringskosten, of zelfs maatregelen op het gebied van eigen vermogen (zoals beschreven in Titel 7) om de gevolgen voor de winst- en verliesrekening te compenseren, indien de instelling de gestegen financieringskosten niet aan haar klanten kan doorberekenen.

⁴⁸ EBA/GL/2023/06

Vaststelling van specifieke kwantitatieve liquiditeits- en financieringsvereisten

430. Ter ondersteuning van hun beoordeling van de toereikendheid van de liquiditeit en financiering en om specifieke kwantitatieve vereisten waar nodig aan te passen (bijvoorbeeld de in tabel 18 hierboven genoemde maatregelen die een kwantitatief karakter hebben), dienen de bevoegde autoriteiten toezichtbenchmarks voor liquiditeit en financiering als kwantitatieve instrumenten te beschouwen. Deze hulpmiddelen worden gebruikt als een goed

kwantitatieve liquiditeitsvereisten voor instellingen kunnen worden berekend en vergeleken met gelijkaardige bedrijfsmodellen en risicoprofielen. Bij het ontwikkelen van benchmarks voor toezichtdoeleinden maken bevoegde autoriteiten gebruik van de beoordeling door de toezichthouder van de risico’s voor liquiditeit en financiering en de resultaten van stresstests voor liquiditeit door de toezichthouder. 431. De bevoegde autoriteiten dienen de benchmark te gebruiken die het meest geschikt is voor het bedrijfsmodel van de instelling, en daarbij hun eigen oordeel vellen over de uitkomst van de benchmark om, waar nodig, rekening te houden met specifieke overwegingen die verband houden met het bedrijfsmodel. Wanneer bevoegde autoriteiten bij het vaststellen van specifieke liquiditeitsvereisten de benchmarks voor toezichtdoeleinden meewegen, leggen zij aan de instelling uit welke beweegredenen en algemene beginselen aan de benchmarks ten grondslag liggen.

432. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de op de instellingen toegepaste benchmarks geschikt zijn en toetsen en actualiseren deze voortdurend op grond van de ervaring die zij daarmee opdoen.

433. Belangrijke input voor de benchmarks van de bevoegde autoriteit voor de kwantificering van specifieke kwantitatieve liquiditeits- of financieringsvereisten vormen de gegevens die op grond van artikel 415 van Verordening (EU) nr. 575/2013 via de toezichtrapportage over liquiditeit en stabiele financiering op individuele en geconsolideerde basis en over de monitoring van liquiditeit worden verzameld.

434. Hieronder staan enkele voorbeelden van mogelijke werkwijzen:

• a. Voorbeeld 1: een instelling met een aanvankelijke liquiditeitsbuffer van EUR 1.200 miljoen geschatte cumulatieve instromen en cumulatieve uitstromen onder stressomstandigheden worden geraamd over een periode van 5 maanden. Gedurende deze periode maakt de instelling telkens wanneer de instromen kleiner zijn dan de uitstromen, gebruik van de liquiditeitsbuffer. Als gevolg daarvan kan de instelling, onder de gedefinieerde stressomstandigheden, 4,5 maand overleven, hetgeen langer is dan de door de toezichthouders vastgestelde minimale overlevingsperiode (in dit voorbeeld 3 maanden); Tabel 19. Voorbeeld ter illustratie van een benchmark voor de kwantificering van liquiditeit

cumulatieve nettoliquiditeitspositie (buffer Liquiditeit Tijdhorizon in cumulatieve cumulatieve netto- – cumulatieve netto- beschikbaar op dag

o

X

• b. Voorbeeld 2: de minimale overlevingsperiode is door de toezichthouder op 3 maanden gesteld. Er is nog een andere manier om een minimale overlevingsperiode te bepalen, die ook recht kan doen aan de zorg van de toezichthouders dat de kloof tussen instromen en uitstromen onaanvaardbaar groot is, namelijk een maximum aan de uitstromen stellen. In onderstaande figuur wordt het mechanisme voor het stellen van een maximum aan de uitstromen weergegeven met een horizontale zwarte streep. Instellingen zijn verplicht hun uitstromen tot onder het maximum terug te brengen. Het maximum kan worden vastgesteld voor een of meer tijdsintervallen en voor netto-uitstromen (na correctie voor instromen) of bruto-uitstromen. In de derde kolom wordt een alternatief getoond, namelijk de toevoeging van een buffervereiste.

Figuur 5. Voorbeeld ter illustratie van het vaststellen van specifieke kwantitatieve vereisten