De liquiditeits- en financieringsspecifieke stresstests van de instelling

403. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of een instelling adequate liquiditeitsspecifieke stresstests heeft uitgevoerd, in overeenstemming met de EBA-richtlijnen inzake stresstests door instellingen⁴⁶ :

a. om inzicht te krijgen in de gevolgen van ongewenste gebeurtenissen voor haar risicoblootstelling en om te kunnen beoordelen of haar liquide middelen, compensatiecapaciteit en financieringsstructuur toereikend zijn;
b. om risico’s af te dekken die zich kunnen voordoen tijdens verschillende soorten stressscenario’s en/of om risico’s aan te pakken die voortvloeien uit tekortkomingen op het gebied van controle, governance of andere aspecten.

404. De bevoegde autoriteiten dienen na te gaan of het kader de instelling toestaat om:

a. te bepalen wat de overlevingshorizon van de instelling is gezien haar bestaande liquiditeitsbuffer en stabiele financieringsbronnen, met inachtneming van de risicobereidheid van de instelling, gedurende een periode van ernstige maar aannemelijke liquiditeitsstress;
b. te analyseren welke gevolgen de stress-scenario’s hebben voor haar geconsolideerde groepsbrede liquiditeitspositie en voor de liquiditeitspositie van afzonderlijke entiteiten en bedrijfsonderdelen;
c. te begrijpen waar risico’s kunnen ontstaan, ongeacht haar organisatiestructuur en de mate van gecentraliseerd beheer van het liquiditeitsrisico.

405. Bevoegde autoriteiten zien erop toe dat de instelling een model voor het effect van verschillende typen stress-scenario’s (zoals uitgelegd in de EBA-richtlijnen over stresstests voor instellingen) en enkele gevoeligheidstests (op basis van evenredigheid) overlegt. De stressscenario’s en de daarin gesimuleerde schokken moeten niet alleen op het verleden zijn gebaseerd, maar ook gebruikmaken van hypothetische stressscenario’s die zijn gebaseerd op het oordeel van deskundigen. Bevoegde autoriteiten gaan na of ten minste naar de volgende scenario’s wordt gekeken:

a. korte en lange termijn;
b. instellingsspecifiek en marktbreed (zich gelijktijdig voordoend op diverse markten);
c. een combinatie van a) en b).

406. Een belangrijk aspect dat bevoegde autoriteiten bij de beoordeling van het stresstestkader van de instelling onder de loep nemen, is het model voor het effect van het (de) hypothetische stress-scenario(’s) op de kasstromen, het compenserend vermogen en de overlevingshorizon van de instelling. Ook gaan bevoegde autoriteiten na of dit model de verschillende effecten weergeeft die economische stress kan hebben op de activa en de in- en uitstromen van een instelling.

407. Bevoegde autoriteiten beoordelen tevens of de instelling zich wat betreft het formuleren van aannames voor stresstests behoudend opstelt. Afhankelijk van het type en de ernst van het scenario bekijken bevoegde autoriteiten, waar relevant, of bepaalde aannames passend zijn, met name:

a. de run-off van de retailfinanciering;
b. de beperking van gedekte en ongedekte wholesalefinanciering;
c. het verband tussen financieringsmarkten en diversificatie op verschillende markten;
d. aanvullende voorwaardelijke blootstellingen buiten de balanstelling;
e. verloop van de financiering (bijv. wanneer de kredietverstrekker over callopties beschikt);
f. de gevolgen van een lagere kredietrating van de instelling;
g. valutaconvertibiliteit en toegang tot valutawisselmarkten en bijbehorende bankrekeningen;
h. het vermogen om liquiditeit tussen entiteiten, sectoren en landen over te maken;
i. schattingen van toekomstige groei van de balans;
j. vanwege reputatierisico’s, een impliciete vereiste voor de instelling om activa door te rollen en andere vormen van liquiditeitssteun te verlengen of te handhaven.

408. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het beheerkader voor de liquiditeitsspecifieke stresstests passend is en of het naar behoren in de algehele risicobeheerstrategie is ingebed. Zij houden rekening met de vraag:

a. of de omvang en frequentie van stresstests goed zijn afgestemd op de aard en complexiteit van de instelling, de blootstellingen aan liquiditeitsrisico’s en haar relatieve belang in het financiële stelsel;
b. of de uitkomsten van de stresstests worden ingebed in de strategische planning van de instelling voor liquiditeit en financiering en worden gebruikt om het liquiditeitenbeheer in geval van een crisis doeltreffender te maken, waaronder in het liquiditeitsnood- en liquiditeitsherstelplan van de instelling;
c. of de instelling een adequaat proces heeft om risicofactoren voor het uitvoeren van stresstests te identificeren, gezien alle wezenlijke kwetsbare punten die de liquiditeitspositie van de desbetreffende instelling kunnen ondermijnen;
d. of aannames en scenario’s vaak genoeg worden herzien en bijgewerkt;
e. bij de beoordeling van het liquiditeitenbeheer van een groep, of de instelling voldoende aandacht schenkt aan mogelijke obstakels voor de overdracht van liquide middelen binnen de groep.

Intern kader voor beheersing van het liquiditeits- en financieringsrisico

409. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling een degelijk en allesomvattend kader voor interne limieten en risicobeheersing heeft en krachtige waarborgen om haar liquiditeits- en financieringsrisico in overeenstemming met de risicobereidheid te verminderen of te beperken en om de beschikbaarheid van een diverse financieringsstructuur te garanderen. Zij moeten nagaan of het kader voor limieten en controles afgestemd is op de complexiteit, omvang en het bedrijfsmodel van de instelling en of het recht doet aan de verschillende wezenlijke factoren die het liquiditeitsrisico beïnvloeden, alsmede aan de resultaten van de liquiditeitsstresstests.

410. Bevoegde autoriteiten moeten beoordelen of de instelling limieten heeft ingesteld om te zorgen dat er sprake is van consistentie tussen de denominatie van de valuta van hun liquide activa en de verdeling per valuta van hun netto liquiditeitsuitstromen in overeenstemming met artikel 8, lid 6, van de Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie.

411. De bevoegde autoriteiten moeten nagaan of de limieten zijn goedgekeurd en regelmatig worden geëvalueerd door de bevoegde organen van de instelling, en of deze aan alle betrokken bedrijfsonderdelen worden meegedeeld. Dit proces, evenals de wijze waarop de instelling toeziet op de naleving van de limieten en de escalatieprocedure bij overtredingen, dient duidelijk in haar procedures te worden vastgelegd.

412. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de instelling een adequaat stelsel voor verrekenprijzen heeft ingevoerd als onderdeel van het kader voor de beheersing van het liquiditeitsrisico, waarin alle relevante liquiditeitskosten, voordelen en risico’s worden opgenomen. De bevoegde autoriteiten dienen na te gaan of het mechanisme voor verrekenprijzen het management in staat stelt passende prikkels te geven voor het beheer van het liquiditeitsrisico, en of het systeem en de afstemming daarvan op passende wijze worden geëvalueerd en bijgewerkt, rekening houdend met de omvang en complexiteit van de instelling. Daarnaast moeten bevoegde autoriteiten nagaan of het beleid van de instelling betreffende de inbedding van de funds transfer pricing (FTP)-methode in het interne tariferingskader wordt gebruikt om transacties met cliënten te beoordelen en daarover een beslissing te nemen (dit betreft beide zijden van de balans, bijv. het verstrekken van leningen en het aantrekken van deposito’s).

413. De bevoegde autoriteiten dienen te beoordelen of de instelling over toereikende controles beschikt met betrekking tot de buffer van liquide activa, met inbegrip van concentratielimieten en een passende voortdurende monitoring van de toereikendheid van de buffer en van veranderingen in de marktomstandigheden die van invloed kunnen zijn op het vermogen van de instelling om haar activa snel te liquideren.

Liquiditeitsnoodplannen

414. Bevoegde autoriteiten beoordelen of in het liquiditeitsnoodplan van de instelling (Liquidity Contingency Plan; LCP) op adequate wijze het beleid, de procedures en actieplannen worden beschreven die moeten worden uitgevoerd als er ernstig afbreuk wordt gedaan aan het vermogen van de instelling om aan zijn liquiditeitsbehoeften te voldoen en zichzelf te financieren. Zij onderzoeken de inhoud en reikwijdte van de in het LCP vermelde financiering in geval van calamiteiten, en met name:

a. of in het LCP de governanceregelingen voor de activering en de instandhouding ervan adequaat worden uitgelegd;
b. of het LCP op de juiste wijze het liquiditeits- en financieringsspecifieke en bredere risicoprofiel van de instelling weergeeft;
c. of de instelling in verband met liquiditeit over een kader van indicatoren voor vroegtijdige waarschuwing beschikt, waaronder degene die als liquiditeitsindicatoren in de EBA GL zijn vastgesteld inzake indicatoren voor herstelplannen die waarschijnlijk doeltreffend zijn om de instelling in staat te stellen verslechterde marktomstandigheden tijdig te herkennen en snel te bepalen welke acties moeten worden ondernomen;
d. of het LCP duidelijk omschrijft dat de LCR-liquiditeitsbuffer is ontwikkeld voor gebruik bij stress, zelfs indien dat leidt tot LCR-waarden onder de 100 %, waaronder de regel dat in het kader van het verwachte beheer van het liquiditeitsrisico onder stress is dat vervolgens communicatie aan senior management plaatsvindt indien vastgestelde lagere LCR-waarden worden bereikt. Het LCP dient duidelijk te weerspiegelen en beschrijven hoe het liquiditeitsrisico moet worden beheerd onder stress, zodat er zo dicht mogelijk op de als target gestelde LCR-niveaus kan worden gestuurd;
e. of in het LCP alle wezenlijke (potentiële) financieringsbronnen duidelijk worden aangegeven, inclusief de geraamde bedragen die beschikbaar zijn voor de verschillende bronnen van liquiditeit en de tijd die naar schatting nodig is om daaruit fondsen te verkrijgen;
f. of de maatregelen in overeenstemming zijn met de algehele risicostrategie en bereidheid inzake het liquiditeitsrisico van de instelling;
g. of de aannames in verband met de rol van de financiering door centrale banken in het LCP van de instelling correct zijn. Voorbeelden van factoren die bevoegde autoriteiten onder de loep kunnen nemen, zijn onder meer de standpunten van de instelling op het gebied van:

I. de actuele en toekomstige beschikbaarheid van mogelijke alternatieve financieringsbronnen in verband met programma’s voor leningen van centrale banken; II. het type kredietvoorzieningen, de aanvaardbare zekerheden en de operationele procedures voor de toegang tot fondsen van centrale banken; III. de omstandigheden waaronder financiering door centrale banken nodig is, het vereiste bedrag en de tijdsperiode dat een dergelijke financiering waarschijnlijk geboden zou zijn.

415. Bevoegde autoriteiten beoordelen of de in het LCP beschreven maatregelen haalbaar zijn in relatie tot de stress-scenario’s waarin deze zouden moeten worden genomen. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

a. het niveau van consistentie en interactie tussen de liquiditeitsgerelateerde stresstests van de instelling, haar LCP, haar indicatoren voor vroegtijdige waarschuwing in verband met liquiditeit en, indien van toepassing, haar liquiditeitsgerelateerd herstelplan;
b. of de in het LCP omschreven maatregelen de instelling naar verwachting in staat zullen stellen adequaat te reageren op een reeks mogelijke scenario’s van ernstige liquiditeitsstress, waaronder instellingsspecifieke en marktbrede stress, en de mogelijke interactie daartussen; en of de in het LCP omschreven maatregelen prudent zijn gekwantificeerd in termen van liquiditeitsgenererend vermogen onder stressomstandigheden en de tijd die nodig is om deze uit te voeren, rekening houdend met operationele vereisten zoals het stellen van zekerheden bij een centrale bank.

416. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het governancekader van de instelling passend is in het licht van haar LCP. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

a. de geschiktheid van escalatie- en prioriteringsprocedures waarin wordt beschreven wanneer en hoe elk van de maatregelen kan en moet worden uitgevoerd;
b. of de instelling adequaat beleid en procedures heeft voor de communicatie binnen de instelling en met externe partijen;
c. de mate van consistentie tussen het LCP⁴⁷ en de bedrijfscontinuïteitsplannen van de instelling.

Financieringsplannen

417. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het financieringsplan haalbaar en passend is in relatie tot de aard, omvang en complexiteit van de instelling, haar actuele en geplande activiteiten en haar liquiditeits- en financieringsprofiel. Daarbij onderzoeken zij onder meer:

a. of het financieringsplan rekening houdt met alternatieve scenario’s. De bevoegde autoriteiten moeten bijzondere aandacht besteden aan de robuustheid van het plan ter ondersteuning van de geplande bedrijfsactiviteiten in ongunstige scenario’s;
b. de verwachte wijziging in het financieringsprofiel van de instelling als gevolg van de uitvoering van het financieringsplan en of die wijziging passend is gezien de activiteiten en het bedrijfsmodel van de instelling;
c. of het financieringsplan noodzakelijke of gewenste verbeteringen in het financieringsprofiel van de instelling ondersteunt;
d. hun eigen standpunt over de (veranderingen in de) totale marktactiviteit die instellingen in hun rechtsgebied hebben gepland, en wat dat betekent voor de haalbaarheid van de afzonderlijke financieringsplannen; en
e. of het financieringsplan:

I. ingebed is in het algehele strategische plan van de instelling;

II. strookt met haar bedrijfsmodel;

III. strookt met haar bereidheid inzake het liquiditeitsrisico;

418. Daarnaast kunnen bevoegde autoriteiten nagaan:

a. of de instelling voldoende onderzoekt of het financieringsplan passend en adequaat is en of zij zich bewust is van het al dan niet passende en adequate karakter daarvan gezien haar bestaande liquiditeits- en financieringspositie en de geplande ontwikkeling ervan. Als onderdeel daarvan kunnen bevoegde autoriteiten nagaan of de directie van de instelling kan uitleggen waarom het financieringsplan haalbaar is en wat de zwakke punten ervan zijn;
b. wat het beleid van de instelling is om te bepalen welke financieringsdimensies en welke markten voor de instelling van belang zijn (en of dat beleid adequaat is);
c. hoeveel tijd de instelling uittrekt voor migratie naar een ander financieringsprofiel, indien noodzakelijk of gewenst, daarbij rekening houdend met het feit dat een te snelle of te trage migratie naar de eindsituatie risico’s met zich mee kan brengen;
d. of het financieringsplan verschillende strategieën en duidelijke beheerprocedures bevat voor de tijdige uitvoering van strategiewijzigingen.

419. Bevoegde autoriteiten beoordelen of het financieringsplan van de instelling op de juiste wijze wordt uitgevoerd. Daarbij kijken zij ten minste naar de vraag:

a. of het financieringsplan naar behoren is gedocumenteerd en aan alle relevante medewerkers is gecommuniceerd;
b. of het financieringsplan is geïntegreerd in de dagelijkse werkzaamheden van de instelling, met name in de besluitvorming over de financiering.

420. Daarnaast kunnen bevoegde autoriteiten onderzoeken of de instelling in staat is het financieringsplan in overeenstemming te brengen met de gegevens die in het sjabloon voor het financieringsplan aan bevoegde autoriteiten worden verstrekt. 421. Bevoegde autoriteiten kijken naar de kwaliteit van het toezicht dat de instelling uitoefent op de uitvoering van het financieringsplan, en naar het vermogen van de instelling om tijdig op afwijkingen te reageren. Met het oog op deze beoordeling onderzoeken bevoegde autoriteiten onder meer:

a. de kwaliteit van de updates over de actuele stand van zaken betreffende de uitvoering van het financieringsplan, die aan de leidinggevenden (directie) worden versterkt;
b. of in het financieringsplan wordt voorzien in alternatieve maatregelen waarop kan worden teruggevallen als zich wijzigingen in de marktomstandigheden voordoen; en
c. het beleid en de werkwijze van de instelling ten aanzien van de regelmatige toetsing, back-testing en bijwerking van het financieringsplan wanneer de hoeveelheid aangetrokken gelden aanzienlijk afwijkt van het financieringsplan.

⁴⁶ EBA/GL/2018/04

⁴⁷ Indien het LCP volledig in het herstelplan is geïntegreerd, wordt dit meegenomen in de ORC-score voor liquiditeit. Indien het LCP niet in het herstelplan wordt opgenomen en de twee documenten gescheiden zijn, moet de LCP afzonderlijk worden geanalyseerd.

1. Overzicht

1.1 Referenties

1.2 Geïdentificeerde eisen

1.3 Gerelateerde standaarden

2. Geïdentificeerde eisen

Eisen
Bron	Eis

3. Gerelateerde standaarden

Standaarden
Bron	Eis

EBA -
EN: Guidelines and other publications of the European Banking Authority (EBA), https://www.eba.europa.eu/. © European Banking Authority. Reproduction is authorised provided the source is acknowledged (EBA legal notice). Divided into sections and converted into the GRCA format, the wording unchanged. Only the versions published by the EBA are authoritative.

DE: Leitlinien und weitere Veröffentlichungen der Europäischen Bankenaufsichtsbehörde (EBA), https://www.eba.europa.eu/. © European Banking Authority. Wiedergabe mit Quellenangabe gestattet (Rechtlicher Hinweis der EBA). In Abschnitte aufgeteilt und in das GRCA-Format umgewandelt, der Wortlaut unverändert. Maßgeblich sind allein die von der EBA veröffentlichten Fassungen.