5.2 Ogólne ramy zarządzania wewnętrznego

Właściwe organy powinny ocenić, czy firma inwestycyjna ustanawia solidne ramy i mechanizmy zarządzania wewnętrznego, zgodnie z przepisami art. 26 dyrektywy (UE) 2019/2034, wytycznymi EUNB w sprawie zarządzania wewnętrznego, wytycznymi EUNB w sprawie rozsądnej polityki wynagrodzeń¹⁴ , rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2017/565¹⁵ , wytycznymi ESMA dotyczącymi wymogów w zakresie zarządzania produktami zgodnie z MiFID II¹⁶ oraz wspólnymi wytycznymi ESMA i EUNB w sprawie oceny odpowiedniości członków organu zarządzającego i osób pełniących najważniejsze funkcje¹⁷ . Właściwe organy powinny ocenić, czy firma inwestycyjna wykazuje co najmniej, że:

• a. organ zarządzający ustanowił, zatwierdził i nadzoruje odpowiednie i skuteczne ramy zarządzania wewnętrznego i kontroli wewnętrznej, które obejmują odpowiednią i przejrzystą strukturę organizacyjną i operacyjną oraz odpowiednio funkcjonujące ramy kontroli wewnętrznej, w tym prawidłowe procedury administracyjne i księgowe oraz stałą i skuteczną komórkę ds. zapewniania zgodności z prawem, a także, w stosownych i proporcjonalnych przypadkach, komórki ds. wewnętrznego zarządzania ryzykiem i audytu wewnętrznego, które posiadają wystarczające uprawnienia, rangę i zasoby do niezależnego pełnienia

utrzymują komórki ds. zarządzania ryzykiem i komórki ds. audytu wewnętrznego, właściwe organy powinny ocenić, czy przyjęte i wdrożone zasady i procedury dotyczące ram kontroli wewnętrznej przynoszą ten sam skutek, przy czym ostateczną odpowiedzialność ponosi organ zarządzający;

• b. organ zarządzający zapewnia i okresowo ocenia skuteczność mechanizmów zarządzania wewnętrznego firmy inwestycyjnej oraz podejmuje odpowiednie działania w celu usunięcia wszelkich stwierdzonych niedociągnięć;
• c. organ zarządzający ustanowił, zatwierdził i nadzoruje ogólną strategię działalności i strategię w zakresie ryzyka, w tym ustalił apetyt firmy inwestycyjnej na ryzyko oraz jej ramy zarządzania ryzykiem, m.in. odpowiednią politykę i procedury;
• d. organ zarządzający zna i rozumie strukturę prawną, organizacyjną i operacyjną firmy inwestycyjnej (zasada „poznaj swoją strukturę”, ang. know your structure), w szczególności w przypadku złożonych struktur firm inwestycyjnych, oraz zapewnia

14 Wytyczne EUNB w sprawie rozsądnej polityki wynagrodzeń zgodnej z dyrektywą (UE) 2019/2034 (EBA/GL/2021/13) .

15 Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/565 z dnia 25 kwietnia 2016 r. uzupełniające dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/65/UE w odniesieniu do wymogów organizacyjnych i warunków prowadzenia działalności przez firmy inwestycyjne oraz pojęć zdefiniowanych na potrzeby tej dyrektywy (Dz.U. L 087 z 31.3.2017, s. 1). 16 Wytyczne ESMA dotyczące wymogów w zakresie zarządzania produktami zgodnie z MiFID II (ESMA35 -43-620).

17 Wspólne wytyczne ESMA i EUNB w sprawie oceny odpowiedniości członków organu zarządzającego i osób pełniących najważniejsze funkcje (EBA/GL/2017/12).

zgodność tej struktury z zatwierdzoną strategią biznesową i strategią w zakresie ryzyka, jak też apetytem na ryzyko;

• e. firma inwestycyjna posiada odpowiednią i przejrzystą strukturę korporacyjną, która jest „funkcjonalna” i nie budzi obaw, że firma inwestycyjna może zostać wykorzystana do celów związanych z przestępstwami finansowymi, oraz solidną kulturę korporacyjną i kulturę ryzyka, która jest kompleksowa i proporcjonalna do charakteru, skali i złożoności ryzyka nieodłącznie związanego z modelem biznesowym i działalnością firmy inwestycyjnej oraz zgodna z jej apetytem na ryzyko;
• f. firma inwestycyjna propaguje i zapewnia kulturę ryzyka oraz wysokie etyczne standardy zawodowe, za pomocą kodeksu postępowania, oraz wdrożyła odpowiednie wewnętrzne zasady i procedury ostrzegania;
• g. istnieje jasna, rzetelna i skuteczna komunikacja dotycząca strategii, wartości korporacyjnych, kodeksu postępowania, ryzyka i innych zasad skierowanych do wszystkich stosownych pracowników;
• h. o rgan zarządzający ustanowił, zatwierdził i nadzoruje wdrażanie oraz utrzymywanie skutecznej polityki i procesów w celu identyfikacji i oceny rzeczywistych oraz potencjalnych konfliktów interesów na szczeblu firmy oraz między interesami firmy inwestycyjnej a prywatnymi interesami pracowników i minimalizacji takich konfliktów lub zapobiegania im; obejmuje to także konflikty z interesami członków organu zarządzającego, które mogłyby niekorzystnie wpływać na wykonywanie ich obowiązków;
• i. organ zarządzający ustanowił ramy dotyczące udzielania pożyczek oraz zawierania innych transakcji z członkami organu zarządzającego oraz osobami z nimi powiązanymi, a także zapewnia wdrożenie tych ram;
• j. firmy inwestycyjne ustanowiły i utrzymują odpowiednią wewnętrzną politykę ostrz egania oraz procedury umożliwiające pracownikom zgłaszanie potencjalnych lub rzeczywistych naruszeń przepisów rozporządzenia (UE) 2019/2033 oraz przepisów krajowych transponujących na grunt prawa krajowego dyrektywę (UE) 2019/2034 za pośrednictwem określonego, niezależnego i autonomicznego kanału;
• k. wdrożono proces doboru i oceny przydatności członków organu zarządzającego i osób pełniących najważniejsze funkcje;
• l. wdrożono rozwiązania mające na celu zapewnienie integralności systemów rachunkowości i sprawozdawczości finansowej, w tym mechanizmy kontroli finansowej i operacyjnej oraz zgodności z prawem i odpowiednimi normami;
• m. ramy zarządzania wewnętrznego zostały ustalone oraz są nadzorowane i regularnie oceniane przez organ zarządzający; oraz

• n. strategie, odpowiednia polityka i procedury są przekazywane wszystkim zainteresowanym pracownikom w całej firmie inwestycyjnej i w strukturach firmy inwestycyjnej oraz są jasne, skuteczne i przejrzyste dla pracowników, akcjonariuszy i innych zainteresowany ch stron oraz dla właściwych organów.

Właściwe organy powinny ocenić, czy ogólne ramy zarządzania firmy inwestycyjnej obejmują również zarządzanie procesem zatwierdzania nowych produktów i outsourcingiem. Analizując ramy zarządzania wewnętrznego i kontroli w całej firmie inwestycyjnej, właściwe organy powinny również wziąć pod uwagę oceny otrzymane od organów sprawujących nadzór rynku i ocenić, czy budzą one obawy ostrożnościowe. Może to mieć miejsce w szczególności w przypadku, gdy ustalenia wskazują na istotne słabości w systemach i mechanizmach kontroli firmy inwestycyjnej w odniesieniu do procesu zatwierdzania nowych produktów i outsourcingu. Natomiast w przypadku gdy ocena właściwego organu wskazuje, że braki w systemie kontroli wewnętrznej i systemie zarządzania firmy inwestycyjnej oraz w mechanizmach kontroli stosowanych w całej firmie inwestycyjnej budzą obawy ostrożnościowe związane z procesem zatwierdzania nowych produktów i outsourcingiem, właściwe organy powinny podzielić się wynikami tej oceny z organami sprawującymi nadzór rynku.

Firmy inwestycyjne kategorii 3

Do celów proporcjonalności oraz w przypadku firm inwestycyjnych kategorii 3 właściwe organy powinny ocenić co najmniej, czy spełnione są wymogi pkt 107 lit. a).