4.5. Ενσωμάτωση της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα

Η εκτέλεση και η εφαρμογή της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα προϋποθέτει τη συμμετοχή και τη συμβολή πολλών διαφορετικών υπηρεσιακών μονάδων εντός του πιστωτικού ιδρύματος. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να ενσωματώνεται στις διαδικασίες σε όλα τα επίπεδα του οργανισμού, μεταξύ άλλων σε στρατηγικό και επιχειρησιακό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένης της επιτροπής κινδύνου όπως ορίζεται στο άρθρο 76 παράγραφος 3 της οδηγίας 2013/36/ΕΕ.

Τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να δίνουν έμφαση στην ενημέρωση όλων των μελών του προσωπικού για τα βασικά στοιχεία της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα, σύμφωνα με την προσέγγιση που ακολουθείται στο πλαίσιο της συνολικής στρατηγικής του ιδρύματος, ιδίως της στρατηγικής κινδύνων όπως ορίζεται στο άρθρο 76 της οδηγίας 2013/36/ΕΕ. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό αν η εφαρμογή της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα προϋποθέτει ευρείς μεταβολές στις επιχειρησιακές διαδικασίες .

Τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να διευκρινίζουν και να τεκμηριώνουν σαφώς τους ρόλους, τις αρμοδιότητες και τις επίσημες γραμμές αναφοράς για την εφαρμογή της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα, συμπεριλαμβανομένου του επιχειρησιακού σχεδίου.

Στα μέλη του προσωπικού και στα διοικητικά στελέχη που συμμετέχουν στις δραστηριότητες διαχείρισης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων θα πρέπει να παρέχονται σαφείς επιμέρους (ή ομαδικοί) στόχοι και κίνητρα με προσανατολισμό προς την επίτευξη των στόχων που έχουν συμφωνηθεί στο πλαίσιο της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα, συμπεριλαμβανομένου του επιχειρησιακού σχεδίου. Οι σχετικές πολιτικές αποδοχών, οι στόχοι επαγγελματικής εξέλιξης και τα πλαίσια παρακολούθησης απόδοσης θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους στόχους για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα προκειμένου να διασφαλίζουν την πλήρη συμμετοχή των μελών του προσωπικού και της διοίκησης στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων και θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη τη δίκαιη μεταχείριση των καταναλωτών. Το σύστημα παροχής κινήτρων για το προσωπικό και τα διοικητικά στελέχη στις μονάδες χορήγησης δανείων/επιχειρηματικές μονάδες θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη την ανταπόκριση και πληροφόρηση από τις δραστηριότητες διαχείρισης ΜΕΑ καθώς και την ποιότητα των ανοιγμάτων του πιστωτικού ιδρύματος προκειμένου να αποθαρρύνεται η υπερβολική ανάληψη κινδύνου. Όσον αφορά τα ανοίγματα λιανικής τραπεζικής, οι εν λόγω πολιτικές αποδοχών θα πρέπει να αναπτύσσονται σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΑΤ σχετικά με τις πολιτικές και πρακτικές αμοιβών που συνδέονται με την πώληση και την παροχή προϊόντων και υπηρεσιών λιανικής τραπεζικής.¹²

¹² Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις πολιτικές και τις πρακτικές αποδοχών όσον αφορά την πώληση και παροχή προϊόντων και υπηρεσιών λιανικής τραπεζικής (EBA/GL/2016/06).

Όλα τα σχετικά συστατικά μέρη της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια θα πρέπει να ευθυγραμμίζονται πλήρως με το επιχειρηματικό σχέδιο και τον προϋπολογισμό και να ενσωματώνονται σε αυτά, συμπεριλαμβανομένου του κόστους που συνδέεται με την εφαρμογή του επιχειρησιακού σχεδίου (π.χ. πόροι, πληροφοριακά συστήματα, κ.λπ.) αλλά και τις ενδεχόμενες ζημίες από τις δραστηριότητες διευθέτησης των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων.

Η στρατηγική για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται πλήρως με το πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων. Σε αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στα εξής:

• α) ΔΑΕΕΚ:¹³ όλα τα σχετικά συστατικά μέρη της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα θα πρέπει να ευθυγραμμίζονται πλήρως με την ΔΑΕΕΚ και να ενσωματώνονται σε αυτήν. Τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να προετοιμάζουν ποσοτικές και ποιοτικές αξιολογήσεις των εξελίξεων των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων συνθήκες βάσης και συνθήκες έντασης, συμπεριλαμβανομένου του αντίκτυπου στον προγραμματισμό κεφαλαίου.
• β) Πλαίσιο σχετικά με τη διάθεση ανάληψης κινδύνων:¹⁴ Το πλαίσιο σχετικά με τη διάθεση ανάληψης κινδύνων και η στρατηγική για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα συνδέονται στενά μεταξύ τους. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να υπάρχουν σαφώς καθορισμένοι ποσοτικοί δείκτες και όρια για το εν λόγω πλαίσιο εγκεκριμένοι από το διοικητικό όργανο που να ευθυγραμμίζονται με τα βασικά στοιχεία και στόχους της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα.
• γ) Σχέδιο εξυγίανσης:¹⁵ όταν τα σχέδια εξυγίανσης προβλέπουν επίπεδα δεικτών και μέτρα που σχετίζονται με τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα, τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι ευθυγραμμίζονται με τους στόχους και το επιχειρησιακό σχέδιο της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα.

¹³ Όπως ορίζεται στο άρθρο 108 της οδηγίας 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και την προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων (ΕΕ L 176 της 27.6.2013, σ. 338).

¹⁴ Όπως περιγράφεται στο έγγραφο με τίτλο «Principles for An Effective Risk Appetite Framework» (Αρχές για ένα αποτελεσματικό πλαίσιο σχετικά με τη διάθεση ανάληψης κινδύνου), του Συμβουλίου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.

¹⁵ Σύμφωνα με τις απαιτήσεις της οδηγίας 2014/59/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, για τη θέσπιση πλαισίου για την ανάκαμψη και την εξυγίανση πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων και για την τροποποίηση της οδηγίας 82/891/ΕΟΚ του Συμβουλίου, και των οδηγιών 2001/24/ΕΚ, 2002/47/ΕΚ, 2004/25/ΕΚ, 2005/56/ΕΚ, 2007/36/ΕΚ, 2011/35/ΕΕ, 2012/30/ΕΕ και 2013/36/ΕΕ, καθώς και των κανονισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ) αριθ. 1093/2010 και (ΕΕ) αριθ. 648/2012 (ΕΕ L 173 της 12.6.2014, σ. 190).

Τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν υψηλό επίπεδο επίβλεψης και παρακολούθησης όσον αφορά τη διαμόρφωση και εφαρμογή της στρατηγικής για τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα και του επιχειρησιακού σχεδίου από την πλευρά των υπηρεσιακών μονάδων ελέγχου κινδύνων.