|
Instytucje kredytowe powinny opracowywać, regularnie oceniać i monitorować zgodność z politykami związanymi z ramami organizacyjnymi zarządzania NPE. Należy ustanowić następujące polityki, biorąc pod uwagę zasadę proporcjonalności, dążąc do wdrożenia strategii instytucji kredytowej wobec NPE (w tym strategii wobec NPL i planu operacyjnego, gdzie ma to zastosowanie). Zasady zarządzania zaległościami Ta polityka powinna zawierać model operacyjny instytucji kredytowej dotyczący NPE (zob. sekcja 5.2), w tym przynajmniej następujące elementy: - • strukturę i obowiązki jednostek ds. odzyskiwania należności z tytułu NPE z jasno określonymi czynnikami spustowymi przekazania i powiązaniem z grupowaniem ekspozycji (zob. sekcja 5.2.3);
- • procedurę, którą mają się kierować zaangażowane funkcje; musi zawierać przynajmniej:
- - procedurę i kryteria przekazania, którymi należy się kierować na każdym etapie
zaległości, krótkotrwałych zaległości i długotrwałych zaległości; - - procedurę, którą należy się kierować w przypadku uznania, że kredytobiorca nie współpracuje lub spłata nie jest realistyczna, oraz kryteria takiej klasyfikacji kredytobiorcy;
- - komunikację z kredytobiorcą na każdym etapie, co powinno być zharmonizowane z
ramami prawnymi kraju, w którym prowadzi się działalność (np. kodeksem postępowania); - - narzędzia i metody monitorowania, które należy stosować;
- • wymogi co do zasobów ludzkich i technicznych;
- • sprawozdania do sporządzania wewnętrznie na potrzeby monitorowania i regularnego informowania organu zarządzającego.
Opracowując zasady zarządzania zaległościami, instytucje kredytowe powinny brać pod uwagę art. 28 dyrektywy 2014/17/UE, a w szczególności zalecenia z wytycznych EUNB dotyczących zaległości w spłacie i egzekucji z nieruchomości. Zasady dotyczące udzielania zwłoki Zasady dotyczące udzielania zwłoki opisane w sekcji 6.2.1 powinny zawierać przynajmniej: - • Konieczną dokumentację finansową i niefinansową, której można żądać od różnych kredytobiorców, zobowiązanych do jej dostarczenia, aby odpowiedzialny decydent kredytowy wykazał zdolność do spłaty kapitału i odsetek.
- • Minimalne najważniejsze wskaźniki zdolności do spłaty finansowej i wskaźniki do stosowania przez decydenta kredytowego, określone szczegółowo na poziomie portfela/produktu/sektora, aby w pełni ocenić zdolność kredytobiorcy do spłaty, oraz konkretne wytyczne dla sektora na potrzeby ustalenia najważniejszych wskaźników finansowych i wskaźników dla konkretnych sektorów (MŚP i korporacji).
- • Proces pozwalający określić i wdrożyć rozwiązanie dotyczące udzielenia zwłoki najwłaściwsze dla kredytobiorcy:
- - W przypadku konsumentów detalicznych należy używać drzew decyzyjnych. W przypadku klientów detalicznych proces powinien być zgodny z zaleceniami z wytycznych EUNB dotyczących zaległości w spłacie i egzekucji z nieruchomości. W przypadku kredytobiorców niedetalicznych, gdy metoda drzewa decyzyjnego nie jest właściwa, polityka powinna zawierać jasne instrukcje dla decydenta kredytowego co do sposobu oceny, czy postępowanie w sprawie udzielenia zwłoki jest odpowiednie.
- - W przypadku kredytobiorców, dla których nie można wypracować rozwiązania (spłata jest nierealistyczna lub kredytobiorca nie współpracuje) należy opracować określone w czasie procesy i procedury, aby przenieść sprawy tych kredytobiorców do zajmujących się likwidacją jednostek ds. odzyskiwania należności z tytułu NPE.
- • Zestaw środków wstrzymujących z krótkimi i długimi horyzontami czasowymi zgodnie z sekcją 6.
- • Jasne instrukcje dla decydenta kredytowego co do wymogów dotyczących aktualizacji wyceny zabezpieczenia zgodnie z sekcją 9.
- • Proces decyzyjny, poziomy akceptacji i procedury na potrzeby każdego środka wstrzymującego i wielkości ekspozycji.
- • Proces i procedurę na potrzeby monitorowania przyznanych rozwiązań w zakresie udzielania zwłoki i wyników kredytobiorcy po zakończeniu restrukturyzacji, w tym częstotliwość ocen kredytobiorcy, definicję ponownego niewykonania zobowiązania, proces ponownej oceny i wymogi co do sprawozdawczości dotyczącej przypadków ponownego niewykonania zobowiązania.
- • Politykę cenową dotyczącą każdego środka wstrzymującego i każdego rodzaju kredytobiorcy. Odzyskiwanie wierzytelności/zasady egzekwowania
Jednostki ds. odzyskiwania należności z tytułu NPE odpowiedzialne za odzyskiwanie wierzytelności powinny podejmować najwłaściwsze działania w odpowiednim czasie, aby skutecznie zmniejszyć NPE w określonym horyzoncie czasowym. Polityka odzyskiwania wierzytelności zgodnie ze strategią wobec NPE powinna określać co najmniej: - • Zakres dostępnych rozwiązań dla każdego rodzaju zabezpieczenia. W przybliżeniu można uwzględnić (niekoniecznie w tej kolejności):
- - dobrowolną sprzedaż składnika aktywów (kredytobiorca ponownie się angażuje i zgadza na sprzedaż składnika aktywów);
- - wymuszoną sprzedaż przez syndyka masy upadłościowej/poprzez postępowanie sądowe (aktywa nie są ujmowane w bilansie instytucji kredytowej);
- - przejęcie aktywów w drodze egzekucji (aktywa są ujmowane w bilansie instytucji kredytowej);
- - windykację (wewnętrzną albo zewnętrzną);
- - konwersję zadłużenia na aktywa/kapitał;
- - sprzedaż kredytu/portfela kredytowego osobie trzeciej.
- • Procedurę, którą należy się kierować, aby wybrać najwłaściwszy wariant odzyskiwania środków oraz zespół ekspertów wewnętrznych i zewnętrznych, którzy będą uczestniczyć w procesie decyzyjnym.
- • W opcji odzyskiwania środków należy uwzględniać istnienie zabezpieczenia, rodzaj dokumentacji prawnej, rodzaj kredytobiorcy, lokalne warunki rynkowe i perspektywy makroekonomiczne, obowiązujące ramy ustawowe i potencjalne historyczne wskaźniki odzyskiwania środków w przypadku każdego rozwiązania oraz koszty związane z każdym wariantem.
- • Dokładną definicję niewspółpracujących kredytobiorców lub łącze do powiązanych polityk zawierających taką definicję.
- • Dokładnie określony proces akceptacji dla każdego etapu procesu odzyskiwania wierzytelności na potrzeby różnych dostępnych dla instytucji kredytowej opcji odzyskiwania środków.
- • Rolę działów kontroli ryzyka i audytu wewnętrznego w procedurze i procesie monitorowania.
Co do likwidacji zabezpieczenia, w polityce należy zdefiniować następujące elementy: - • Metodę wyceny, którą należy stosować wobec składnika aktywów (zgodnie z sekcją 9.7), w tym konieczne koszty likwidacji. Koszty likwidacji powinny spełniać wymogi z sekcji 9.3.3.
- • Udział ekspertów wewnętrznych i zewnętrznych.
- • Wielkości graniczne
- - do kwoty aktywów, które w dowolnym momencie może posiadać instytucja kredytowa, z uwzględnieniem wielkości granicznych dużych ekspozycji określonych w dyrektywie CRD i ryzyka koncentracji branżowej, np. w sektorze nieruchomości;
- - do kwoty aktywów przejętych lub podlegających egzekucji, które w pewnym okresie może nabyć instytucja kredytowa.
- • Procedurę, którą należy realizować po przejęciu aktywów albo poddaniu ich egzekucji w celu opracowania i wdrożenia strategii sprzedaży, oraz dział w instytucji kredytowej odpowiedzialny za podjęcie zarządzania aktywami, których to dotyczy (można to też nazwać oddzielną polityką w sprawie składnika aktywów poddanego egzekucji/przejętego składnika aktywów).
W przypadku kredytobiorców z NPE o wielu wierzycielach, zwykle kredytobiorców korporacyjnych, instytucje kredytowe powinny uwzględnić interakcję z innymi wierzycielami. Dlatego instytucje kredytowe powinny mieć sprecyzowaną procedurę na potrzeby negocjacji i interakcji z innymi instytucjami finansowymi (albo innymi osobami trzecimi), wobec których kredytobiorca ma zobowiązania finansowe. Zasady dotyczące zabezpieczeń Ze względu na znaczenie ograniczania ryzyka kredytowego w procesie działań służących odzyskiwaniu należności z tytułu NPE instytucje kredytowe powinny opracować jasne i spójne polityki dotyczące zabezpieczeń, w tym aktywów poddanych egzekucji. Te polityki powinny ogólnie obejmować kwestie zarządzania, wyceny i sprawozdawczości dla wszystkich rodzajów zabezpieczeń. Ze względu na złożoność i wyspecjalizowanie pewnych rodzajów zabezpieczeń instytucje kredytowe powinny występować do zewnętrznych ekspertów o sporządzenie i ocenę tych polityk. Instytucje kredytowe powinny zapewnić stałą metodę zarządzania i wyceny do stosowania wobec podobnych zabezpieczeń w całym portfelu, zgodnie z sekcją 9. Zasady monitorowania NPE Należy opracować specjalną politykę, określającą m.in.: - • typy działań wymaganych w reakcji na rozmaite ustalenia;
- • procedury eskalacji;
- • najważniejsze elementy, częstotliwość i odbiorców sprawozdań;
- • kryteria przekazania/łącze do procedur dotyczących NPL.
Outsourcing/zasady obsługi NPL Należy opracować specjalną politykę na potrzeby outsourcingu usług świadczonych osobom trzecim, jeśli ma to zastosowanie. Musi ona obejmować procedury na potrzeby wyboru partnerów świadczących usługi w formie outsourcingu, wymaganą treść umowy, proces decyzyjny na potrzeby umów outsourcingu i monitorowanie tych umów.
|