5.1 Metody dokonywania wypłat na rzecz deponentów oddział ów

Umowy o współpracy między systemami gwarancji depozytów lub, w stosownych przypadkach, wyznaczonymi organami, powinny określać następujące metody dokonywania wypłat na rzecz deponentów oddziałów członkowskich instytucji kredytowych upoważnionych w innych państwach członkowskich przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, w imieniu systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia zgodnie z art. 14 ust. 2 dyrektywy 2014/49/UE:

• a. Powiadomienie o niedostępności depozytów

Umowy o współpracy powinny określać treść i sposób przekazywania powiadomień o niedostępności depozytów. Umowy takie powinny zawierać szczegół owe dane kontaktowe, w tym adresy poczty elektronicznej i numery telefonów.

System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien powiadomić system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego oraz wyznaczony organ przyjmującego państwa członkowskiego, w przypadku gdy system gwarancji depozytów nie jest wyznaczonym organem, o niedostępności depozytów w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 8 dyrektywy 2014/49/UE. P owiadomienie powinno zawierać również ogólne informacje na temat instytucji, w której wystąpiła niedostępność depozytów, włącznie z szacowaną wysokością oczekiwanej wypłaty, sumą gwarantowanych depozytów oraz liczbą uprawnionych deponentów w danym oddziale, walutą wypłaty oraz wszelkie inne ogólne informacje, które system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia uznaje za przydatne dla systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego do przygotowania wypłaty.

System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien przekazać takie powiadomienie systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego niezwłocznie po stwierdzeniu niedostępności depozytów. System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien otrzymać powiadomienie w pierwszej kolejności, zanim otrzyma wszelkie niezbędne informacje i środki, w celu rozpoczęcia przygoto wań do wypłaty niezwłocznie po otrzymaniu powiadomienia.

• b. Wymiana informacji, włącznie z instrukcjami dotyczącymi wypłat

Zgodnie z art. 4 ust. 9 dyrektywy 2014/49/UE systemy gwarancji depozytów zapewniają poufność i ochronę danych dotyczących rachunków dep onentów oraz przetwarzanie tego rodzaju danych zgodnie z dyrektywą 95/46/WE⁴ , co nie wyklucza możliwości przyjęcia bardziej surowych standardów w umowach o współpracy pod warunkiem, że zostanie to uzgodnione w ramach umowy o współpracy.

⁴ Dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych (Dz.U. L 281 z 23.11.1995, s. 31).

Umowy o współpracy powinny zawierać termin, przed upływem którego system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien przesłać systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego wszelkie informacje niezbędne do przygotowania wypłaty na rzecz deponentów. Przekazanie informacji powinno nastąpić nie później niż na dwa dni robocze w państwie członkowskim pochodzenia przed terminem zapewnienia deponentom krajowym dostępności kwoty podlegającej wypłacie, w tym, w przypadku gdy termin wypłaty systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia jest dłuższy niż siedem dni roboczych od stwierdzenia niedostępności depozytów. System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien dołożyć wsz elkich starań, aby dotrzymać tego terminu. System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia może opóźnić przekazanie informacji , w przypadku gdy, mimo dołożenia wszelkich starań, nie jest w stanie dotrzymać terminu ze względu na konieczność uz yskania dodatkowych informacji dotyczących depozytów i deponentów lub gdy, ze względu na jego wewnętrzne procedury, nie jest możliwe uzyskanie informacji w terminie lub przetworzenie informacji o deponentach w przyjmującym państwie członkowskim w terminie nie jest możliwe bez spowodowania znacznego opóźnienia wypłaty krajowej. W takich przypadkach system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien jak najszybciej poinformować o opóźnieniu system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego oraz uzgodnić nowy przewidywany termin, który nie powinien być późniejszy niż termin na przekazanie środków zgodnie z pkt 33.

System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien uzyskać ZPK zgodnie z krajowymi terminami na przekazanie tego rodzaju informacji przez instytucje kredytow e. Następnie system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien przetworzyć ZPK, w celu przekaza nia systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego odpowiednich instrukcj i dotycząc ych wypłaty w formacie uzgodnionym między systemami gwarancji depozytów i określ enia kwoty, którą należy wypłacić w walucie przyjętej w umowach o współpracy. Informacje, które system gwarancji depozytów państwa członkowskiego poch odzenia powinien przekazać systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, powinny zawierać:

• • kwotę, którą należy wypłacić każdemu deponentowi;
• • wszelkie informacje niezbędne do realizacji wypłat, w zależności od sposobu wypłaty (np. adresy deponentów lub numery rachunków bankowych do przekazów elektronicznych).

W przypadku gdy system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia nie dysponuje wszystkimi niezbędnymi informacjami, w zależności od sposobu realizacji wypłat przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien wystąpić do systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego o zebranie niezbędnych dodatkowych informacji. Aby system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego był w stanie zgromadzić dodatkowe informacje niezbędne w celu dokonania wypłaty, system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien zapewnić temu systemowi niezbęd ne wsparcie , przekazując mu wszelkie niezbędne informacje (np. dane kontaktowe deponentów lub krajowe numery identyfikacyjne).

Systemy gwarancji depozytów powinny niezwłocznie informować się wzajemnie o wszelkich uaktualnieniach odpowiednich danych.

System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien dołożyć wszelkich starań w celu zapewnienia dostępności kwot y podlegając ej wypłacie deponent om , w ciągu trzech dni roboczych w przyjmującym państw ie członkowskim po otrzymaniu wszelkich ni ezbędnych informacji, instrukcji i środków od systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, bez konieczności występowania przez deponenta z wnioskiem do systemu przyjmującego państwa członkowskiego lub systemu państwa członkowskiego pocho dzenia.

Po dokonaniu wypłaty wstępnej system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien , w sposób udokumentowany, poinformować system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia o przebiegu procesu wypłaty, w tym o strukt urze i dokonani u płatności na rzecz deponentów, wszelkich problem ach , które wystąpiły w związku z wypłatami, oraz oceną elementów procesu wypłaty i umowy o współpracy, które należy poprawić w przyszłości. System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien regularnie informować system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia o postępach w realizacji dalszy ch wyp łat, dokonywanych po wygaśnięci u terminu określonego w pkt 28.

• c. Sposoby przekazywania środków

Umowy o współpracy powinny stanowić, że po otrzymaniu powiadomienia o niedostępności depozytów od systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, system gwarancji depozytów przy jmującego państwa członkowskiego niezwłocznie przekaże temu systemowi wszelkie niezbędne informacje dotyczące rachunków, na które mają zostać przekazan e środk i z systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia na rzecz systemu gwarancji depo zytów przyjmującego państwa członkowskiego.

Wybrane rachunki i sposób transferu powinny zapewniać najwyższy poziom bezpieczeństwa środków oraz terminowość transferu.

• d. Harmonogram przekazania środków

Umowy o współpracy powinny określać termin przekazania niezbędnych środków finansowych.

System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien przekazać systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego niezbędne środki nie późnie j niż w dniu, w którym deponentom krajowym zapewniona powinna zostać dostępność kwoty podlegającej wypłacie po stwierdzeniu niedostępności depozytów w instytucji, w tym w przypadk u , gdy termin wypłaty systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego poch odzenia jest dłuższy niż siedem dni roboczych, zgodnie z treścią art. 8 ust. 2 dyrektywy 2014/49/UE.

Nadwyżka środków finansowych przekazanych systemowi gwarancji depozytów

Wypłaty częściowe w okresie przejściowym do dnia 31 grudnia 2023 r.

W przypadku gdy termin systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia na zapewnienie dostępności kwoty podlegającej wypłacie jest dłuższy niż siedem dni roboczych, system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien poi nformować deponentów, bezpośrednio lub poprzez ogłosze nia w mediach, o możliwości wypłaty na pokrycie kosztów utrzymania na wniosek deponenta.

System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien, w ciągu jednego dnia roboczego, poinformować system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia o wnioskach deponentów dotyczących wypłaty na pokrycie kosztów utrzymania. Takie powiadomienie powinno zawierać wszelkie niezbędne informacje, w tym:

• a. zrozumiałą i pełną identyfikację deponenta, włącznie z odpowiednimi danymi dotyczącymi jego rachunku;
• b. datę otrzymania wniosku przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego;
• c. wnioskowaną kwotę wypłaty (jeżeli ma zastosowanie).

W przypadku gdy deponent wystąpi z wni oskiem o wypłatę na pokrycie kosztów utrzymania, bezpośrednio do systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia lub do systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien dołożyć wszelkich starań, aby przekazać systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego wszelkie niezbędne informacje i środki w ciągu pięciu dni roboczych w państw ie członkowski m pochodzenia po otrzymaniu wniosku lub powiadomienia od systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, tak a by system ten mógł zapewnić deponentom dostęp do odpowiednich kwot ich gwarantowanych depozytów na pokrycie kosztów utrzymania do czasu realizacji pełn ej wypłat y.

W przy padku gdy pełna wypłata ma zostać zrealizowana w najbliższym czasie lub gdy wypłata częściowa spowodowałaby znaczne opóźnienie realizacji pełnej wypłaty, systemy gwarancji depozytów mogą zdecydować o rezygnacji z wypłat częściow ych w celu zapewnienia szybk iej realizacji pełnej wypłaty.

• e. Postępowanie w przypadku tymczasowych wysokich sald

Umowy o współpracy powinny zawierać opis procesu wypłat tymczasowo wysokich sald przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, które powinny być rea lizowane zgodnie z następującą sekwencją działań:

• a. deponenci składają wnioski do systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego lub do systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia.
• b. W przypadku gdy wnioski są kierowane do systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, system ten przekazuje je systemowi gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia.
• c. W przypadku gdy wnioski są kierowane do systemu gwarancji d epozytów państwa członkowskiego pochodzenia lub gdy system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia otrzymuje je od systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzeni a powinien dokonać ich weryfikacji. Gdy zachodzi taka potrzeba, system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien udzielić pomocy, np. w kwestiach językowych lub prawnych wynikających z przepisów prawa obowiązujących w jurysdykcji systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego.
• d. Po zweryfikowaniu wniosków system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien przesłać niezbędne informacje dotyczące depozytów, deponentów i środków finansowych systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego wraz z innymi wnioskami, jeżeli jest to możliwe w rozsądnym terminie , lub oddzielnie.
• e. System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien dokonać wypłat na rzecz deponentów.

Dodatkowe dwustronne lub wielostronne umowy o współpracy powinny również określać następujące kwestie:

• a. w stosownych przypadkach, termin przyjmowania przez system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia wniosków o wypłatę składa nych przez deponentów, o którym system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego powinien poinformować właściwych deponentów;
• b. informacje dotyczące terminu realizacji przez system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia wypłat z tytułu tymczasowo wysokich sald oraz poziomu gwarancji.
• f. Stosowane waluty

Umowy o współpracy powinny określać, że wypłat dokonuje się w walucie określon ej zgodnie z prawem systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia; system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien powiadomić o niej system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego.

W przypadku gdy prawo systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia dopuszcza możliwość wyboru spośród kilku walut, wśród których jest waluta przyjmującego państwa członkowskiego, zaleca się wybór tej waluty . Ze względów praktycznych, w przypadku gdy jest to dopuszczalne prawnie, systemy gwarancji depozytów mogą postanowić

• o realizacji wypła t w kilku walutach.

Przykład 1 Jeżeli polski system gwarancji depozytów gwarantuje wypłaty w złotych polskich (PLN) bez względu na walutę rachunku, w przypadku upadłości oddziału polski ego bank u prowadzącego działalność w Wielkiej Brytanii deponent w tym kr aju odzyska swoje pieniądze w złotych polskich . Jeżeli polski system gwarancji depozytów gwarantuje wypłaty w złotych polskich (PLN), funtach brytyjskich (GBP) lub frankach szwajcarskich (CHF), w przypadku upadłości oddziału polskiego banku prowadzącego działalność w Wielkiej Brytanii większość deponentów z Wielkiej Brytanii odzyska swoje pieniądze w funtach (GBP). Niemniej jednak, w przypadku gdy system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego ma możliwość dokonywania wypłat w kilku walutac h i gdy umowy z deponenta mi lub informacje udzielone im zgodnie z dyrektywą 2014/49/UE umożliwiają dokonywanie wypłat we frankach szwajcarskich (CHF), deponenci posiadający rachunki we frankach szwajcarskich mogą otrzymać wypłaty w tej walucie.

W przypadk u gdy istnieje potrzeba dokonania wymiany walut, należy zastosować kurs bieżący ogłaszany przez bank centralny państwa członkowskiego pochodzenia z dni a stwierdzenia niedostępności depozytów w danej instytucji.

Niezbędne środki finansowe, o których mowa w pkt 32 - 34, powinny zostać przekazane w walucie wypłaty, określonej zgodnie z prawem systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, zgodnie z pkt 41 i 42. System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia powinien dokonać niezbędnej wymiany walut oraz ponieść jej niezbędne koszty.

• g. Wymiana i język korespondencji

Umowy o współpracy powinny określać, że system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego kontaktuje się z deponentami w imieniu systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, w tym informuje deponentów o stwierdzeniu niedostępności depozytów oraz o dokonywaniu przez ten system wypłat w imieniu systemu gwarancji depozytów państwa członkowski ego pochodzenia.

Ponadto, w przypadku gdy system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia ma możliwość skutecznego kontaktowania się z deponentami w państwie członkowskim, w którym znajduje się dany oddział, w tym komunikowania się w języku urzędowym lub językach urzędowych przyjmującego państwa członkowskiego, umowa o współpracy może stanowić, że deponenci mają dodatkow o możliwość bezpośredniego komunikowania się z systemem gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia. W praktyce oznacza to, że np. system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, informując deponentów o niewypłacalności instytucji kredytowej będącej jego członkiem, może podać dwa numery telefonów – jeden do systemu gwarancji depozytów przyjmu jącego państwa członkowskiego, natomiast drugi do systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia.

Umowy o współpracy powinny określać, że językiem używanym przez systemy gwarancji depozytów w komunikacji z deponentami w kontekście dokonywan ia wypłat jest język urzędowy lub języki urzędowe przyjmującego państwa członkowskiego. Niemniej jednak żaden z systemów nie powinien wykluczać możliwości odpowiadania na skierowaną do niego przez deponentów korespondencję w języku lub językach urzędowych państwa członkowskiego pochodzenia lub w innym języku w przypadku, gdy są w stanie w nim się porozumieć, lub prowadzenia korespondencji w językach na otrzymywanie informacji w których wyrazili zgodę deponen ci..

Obydwa systemy lub, w stosownych przypadkach, wyznaczone organy, powinny używać we wzajemnej komunikacji języka angielskiego, chyba że obustronnie zdecydowały o używaniu innego języka.

Kanały komunikacji ustanowione do komunikacji z deponentami oraz między dwoma systemami powinny gwarantować odpowiedni poziom poufności i bezpieczeństwa.

• h. Zwrot kosztów wypłat

Umowy o współpracy powinny określać rodzaje kosztów, które system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia zwróci systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego, w tym między innymi koszty poniesione podczas wykonywania następujących zadań związanych z wypłatą:

• a. komunikacja z deponentami, w tym stworzenie niezbędnej infrastruktury, zatrudnienie personelu i publikacje w mediach;
• b. komunikacja z systemem gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, włącznie z przekazywaniem informacji zwrotnych na temat zaspokojonych roszczeń;
• c. gromadzenie dodatkowych informacji niezbędnych do dokonania wypłaty, włącznie ze stworzeniem niez będnej infrastruktury i zatrudnieniem personelu;
• d. tłumaczenie dokumentów;
• e. pozyskiwanie informacji;
• f. koszty transakcji związane z dokonywaniem wypłat;
• g. powiązane koszty prawne.

K oszty poniesione przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowsk iego kwalifikujące się do zwrotu powinny spełniać następujące kryteria:

• a. powinny być niezbędne dla dokonania wypłaty;
• b. powinny być rzeczywiste, adekwatne, uzasadnione i zgodne z zasadą należytego zarządzania finansami;
• c. powinny być możliwe do zidentyfikowania, w szczególności powinny być zarejestrowane w dokumentach księgowych systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego i poparte wiarygodnymi dowodami potwierdzającymi.

Umowy o współpracy mogą stanowić, że:

• a. system gwarancji depozytów pańs twa członkowskiego pochodzenia zapewnia kwotę zryczałtowaną, opartą na wyliczeniach szacunkowych, zanim system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego poniesie koszty w wyniku uzgodnienia rachunków; lub
• b. systemowi gwarancji depozytów przyjm ującego państwa członkowskiego zwraca się koszty uzgodnione w umowie o współpracy po dokonaniu wypłaty.

W przypadku gdy system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego otrzymuje zwrot kosztów po dokonaniu wypłaty, szczegóły tego rozliczeni a , takie jak termin zwrotu kosztów lub zastosowane odsetki, należy uzgodnić nie później niż w ciągu sied miu dni od dokonania początkowej wypłaty gwarantowanych depozytów.

• i. Prawo do audytu

W celu pogłębienia zaufania do zdolności systemów gwarancji depozytów do realizacji ich funkcji w przypadku wypłaty na rzecz deponentów oddziału, przyszłe strony umowy mogą wyrazić zgodę na przeprowadzeni e wzajemnego audytu działalności swoich partnerskich systemów, związanej z dokonyw aniem wypłat, przed podpisaniem umowy o współpracy oraz w dowolnym okresie po podpisaniu takiej umowy.

A udyt, podlegający postanowieniom umowy systemów gwarancji depozytów lub, w stosownych przypadkach, wyznaczonych organów, może przyjąć formę np. nadzoru, przeglądu po dokonaniu wypłaty, audytu kosztów lub delegowania personelu podczas dokonywania wypłaty i może zostać przeprowadzony na miejscu lub na odległość. Strony umowy mogą uzgodnić, że wyrażają zgodę na przeprowadzenie przez system gwarancji depozytó w państwa członkowskiego pochodzenia audytu działalności systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego związanej z wypłatą dokonaną przez ten system.

• j. Opóźnienia

Wszelkie koszty wynikające z opóźnień po stronie systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia w przekazywaniu systemowi gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego instrukcji dotyczących wypłat, niezbędnych informacji i środków powinny zostać poniesione przez system gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia, włącznie z przypadkami, gdy takie opóźnienia powodują koszty operacyjne po stronie systemu gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego.

W przypadku gdy opóźnienie spowodowane jest z działalnością systemu gwarancji depozy tów przyjmującego państwa członkowskiego, to ten system ponosi koszty wynikające z takiego opóźnienia.

• k. Odpowiedzialność

Zgodnie z art. 14 ust. 2 dyrektywy 2014/49/UE, system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego nie ponosi odpowiedzialności za działania podjęte zgodnie z instrukcjami systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia.

• l. Przegląd uzgodnień umożliwiających dokonywanie wypłat

Obydwa systemy gwarancji depozytów mogą wspólnie postanowić, że w poszczególnych przypadkach oraz nie wcześniej niż w trzy miesiące od powiadomienia o niedostępności depozytów dokonają przeglądu funkcjonowania i zakresu uzgodnień praktycznych oraz infrastruktury niezbędnej dla zapewnienia odpowiedniego i nieprzerwanego procesu realizac ji wypłat przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego zgodnie z sekcją 5.1, wprowadzając do nich niezbędne poprawki.