5.3 PD calibration

Για τους σκοπούς του υπολογισμού του ποσοστού αθέτησης ενός έτους που ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 σημείο 78) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν την πληρότητα των ποσοτικών και ποιοτικών δεδομένων και άλλων πληροφοριών σε σχέση με τον παρονομαστή και τον αριθμητή, όπως περιγράφονται στα σημεία 73 και 74 που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό του παρατηρηθέντος μέσου ποσοστού αθέτησης. Ειδικότερα, τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν τουλάχιστον τη δέουσα αποθήκευση και διαθεσιμότητα των ακόλουθων δεδομένων για τη σχετική περίοδο παρατήρησης που αναφέρεται στα σημεία 82 έως 83:

α ) των κριτηρίων για τον προσδιορισμό του κατάλληλου είδους ανοίγματος που καλύπτεται από το υπό εξέταση υπόδειγμα PD·

β ) τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των τμημάτων βαθμονόμησης:

γ ) των παραγόντων κινδύνου που χρησιμοποιούνται για τη διαφοροποίηση του κινδύνου· εάν στο υπόδειγμα έχει συμπεριληφθεί νέος σημαντικός παράγοντας κινδύνου για τον οποίο δεν υπάρχουν διαθέσιμα ιστορικά δεδομένα, τα ιδρύματα θα πρέπει να καταβάλλουν προσπάθειες για την ελαχιστοποίηση των ελλειπόντων δεδομένων που αφορούν τους παράγοντες κινδύνου σε διαχρονική βάση, όπως περιγράφεται στο σημείο 51 στοιχείο α), και να εφαρμόζουν κατάλληλη προσαρμογή και περιθώριο ασφαλείας σύμφωνα με την ενότητα 4.4·

δ ) όλους τους αριθμούς ταυτοποίησης των πιστούχων και των ανοιγμάτων που αφορούν τον υπολογισμό του ποσοστού αθέτησης, λαμβανομένων υπόψη των περιπτώσεων στις οποίες ο αριθμός ταυτοποίησης έχει μεταβληθεί με την πάροδο του χρόνου, συμπεριλαμβανομένων τυχόν μεταβολών λόγω αναδιάρθρωσης των ανοιγμάτων.

Η εξαίρεση κάποιον παρατηρήσεων από τον υπολογισμό του ποσοστού αθέτησης ενός έτους θα πρέπει να πραγματοποιείται μόνο στις ακόλουθες δύο περιπτώσεις:

α ) οι πιστούχοι οι οποίοι έχουν συμπεριληφθεί εσφαλμένα στο σύνολο δεδομένων των αθετήσεων, δεδομένου ότι δεν περιήλθαν σε κατάσταση αθέτησης κατά την έννοια του ορισμού της αθέτησης βάσει του άρθρου 178 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, όπως προσδιορίζεται περαιτέρω στις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την εφαρμογή του ορισμού της αθέτησης δυνάμει του εν λόγω άρθρου, δεν θα πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στον αριθμητή του ποσοστού αθέτησης ενός έτους·

β ) οι πιστούχοι οι οποίοι έχουν ταξινομηθεί εσφαλμένα στο υπό εξέταση υπόδειγμα διαβάθμισης, παρότι δεν εμπίπτουν στο εύρος εφαρμογής του εν λόγω υποδείγματος διαβάθμισης, θα πρέπει να εξαιρούνται τόσο από τον αριθμητή όσο και από τον παρονομαστή του ποσοστού αθέτησης ενός έτους.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να τεκμηριώνουν όλα τα δεδομένα εκκαθάρισης σύμφωνα με το άρθρο 32 παράγραφος 3 στοιχείο β) των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων σχετικά με τη μεθοδολογία αξιολόγησης της προσέγγισης των εσωτερικών διαβαθμίσεων, όσον αφορά τον υπολογισμό του ποσοστού αθέτησης ενός έτους, και ειδικότερα:

α ) για τα υποδείγματα PD εκτός της λιανικής τραπεζικής, να καταρτίζουν κατάλογο όλων των παρατηρήσεων που περιλαμβάνονται στο σύνολο δεδομένων που έχουν εξαιρεθεί σύμφωνα με το σημείο 71, συνοδευόμενο από κατά περίπτωση αιτιολόγηση·

β ) για τα υποδείγματα PD λιανικής τραπεζικής, να καταγράφουν πληροφορίες σχετικά με τους λόγους και τον αριθμό των εξαιρέσεων των παρατηρήσεων που έχουν πραγματοποιηθεί σύμφωνα με το σημείο 71.

5.3.2 Υπολογισμός των ποσοστών αθέτησης ενός έτους

Για τους σκοπούς του υπολογισμού του ποσοστού αθέτησης ενός έτους που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 σημείο 78) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι πληρούνται αμφότερα τα ακόλουθα κριτήρια:

α ) ο παρονομαστής αποτελείται από τον αριθμό των πιστούχων οι οποίοι δεν είναι σε αθέτηση και υπέχουν οποιαδήποτε πιστωτική υποχρέωση που παρατηρήθηκε κατά την έναρξη της περιόδου παρατήρησης ενός έτους· σε αυτό το πλαίσιο, η πιστωτική υποχρέωση αφορά αμφότερες τις ακόλουθες περιπτώσεις:

• (i) οποιοδήποτε από τα στοιχεία εντός ισολογισμού, συμπεριλαμβανομένων τυχόν ποσών κεφαλαίου, τόκων και προμηθειών·
• (ii) οποιοδήποτε από τα στοιχεία εκτός ισολογισμού, συμπεριλαμβανομένων των εγγυήσεων που εκδίδονται από το ίδρυμα υπό την ιδιότητα του εγγυητή· β ) ο αριθμητής περιλαμβάνει το σύνολο των πιστούχων που λαμβάνονται υπόψη στον παρονομαστή και παρουσιάζουν τουλάχιστον ένα γεγονός αθέτησης κατά τη διάρκεια της περιόδου παρατήρησης ενός έτους.

Κατά την ταξινόμηση των πιστούχων ή των ανοιγμάτων σε βαθμίδες ή ομάδες με ομοειδή χαρακτηριστικά για τους σκοπούς του υπολογισμού του ποσοστού αθέτησης ενός έτους, τα ιδρύματα θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις παρεκκλίσεις, χωρίς να αποτυπώνουν ωστόσο στην εν λόγω ταξινόμηση τις πιθανές επιπτώσεις υποκατάστασης λόγω μεταβολών του πιστωτικού κινδύνου ούτε τις ενδεχόμενες εκ των υστέρων συντηρητικές προσαρμογές που πραγματοποιούνται σύμφωνα με την ενότητα 8.1. Σε περίπτωση που το ποσοστό αθέτησης ενός έτους υπολογίζεται από τη βαθμίδα ή την ομάδα διαβάθμισης, ο παρονομαστής θα πρέπει να αναφέρεται στο σύνολο των πιστούχων που έχουν ταξινομηθεί σε μια βαθμίδα ή ομάδα διαβάθμισης κατά την έναρξη της περιόδου παρατήρησης. Σε περίπτωση που το ποσοστό αθέτησης ενός έτους υπολογίζεται σε επίπεδο χαρτοφυλακίου, ο παρονομαστής θα πρέπει να αναφέρεται στο σύνολο των πιστούχων που έχουν ταξινομηθεί στο αντίστοιχο τμήμα βαθμονόμησης κατά την έναρξη της περιόδου παρατήρησης.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να υπολογίζουν επίσης το ποσοστό αθέτησης ενός έτους και για το υποσύνολο των πιστούχων με πιστωτική υποχρέωση οι οποίοι δεν είχαν διαβαθμιστεί κατά την έναρξη της σχετικής περιόδου παρατήρησης, αλλά ενέπιπταν στο εύρος εφαρμογής του υπό εξέταση υποδείγματος («ελλείπουσες διαβαθμίσεις»), ακόμη και αν οι εν λόγω πιστούχοι είχαν ταξινομηθεί σε βαθμίδα ή ομάδα διαβάθμισης με συντηρητικό τρόπο για τους σκοπούς του υπολογισμού των απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων. Οι διαβαθμίσεις πιστούχων οι οποίες βασίζονται σε ελλείπουσες ή εν μέρει ελλείπουσες πληροφορίες ή σε περίπτωση που η διαβάθμιση είναι μεν παρωχημένη, αλλά εξακολουθεί να θεωρείται έγκυρη από το ίδρυμα, δεν θα πρέπει να χαρακτηρίζονται ως ελλείπουσες διαβαθμίσεις.

Για σκοπούς των σημείων 73 έως 75, ο πιστούχος πρέπει να συμπεριλαμβάνεται επίσης στον παρονομαστή και, κατά περίπτωση, στον αριθμητή, σε περίπτωση μεταβολής μεταξύ διαφορετικών βαθμίδων, ομάδων ή υποδειγμάτων διαβάθμισης, συστημάτων διαβάθμισης ή προσεγγίσεων ως προς τον υπολογισμό των κεφαλαιακών απαιτήσεων εντός της περιόδου παρατήρησης ή σε περίπτωση που οι αντίστοιχες πιστωτικές υποχρεώσεις έχουν πωληθεί, διαγραφεί, αποπληρωθεί ή κλείσει με άλλον τρόπο κατά τη διάρκεια της περιόδου παρατήρησης. Τα ιδρύματα θα πρέπει να αναλύουν κατά πόσον οι εν λόγω μεταβολές ή πωλήσεις πιστωτικών υποχρεώσεων εισάγουν μεροληψία που επηρεάζει το ποσοστό αθέτησης και, εάν ναι, θα πρέπει να αποτυπώνουν τα στοιχεία αυτά επαρκώς προσαρμοσμένα και να εξετάζουν την προσθήκη επαρκούς περιθωρίου ασφαλείας.

Σε κάθε περίπτωση, τα ιδρύματα θα πρέπει να μεριμνούν ώστε κάθε πιστούχος σε αθέτηση να συνεκτιμάται μόνο μία φορά στον αριθμητή και στον παρονομαστή του υπολογισμού του ποσοστού αθέτησης ενός έτους, ακόμη και όταν ο πιστούχος έχει περιέλθει σε κατάσταση αθέτησης περισσότερες από μία φορές κατά τη διάρκεια της σχετικής περιόδου ενός έτους.

Για την επιλογή κατάλληλης προσέγγισης υπολογισμού, όπως απαιτείται σύμφωνα με το σημείο 80, τα ιδρύματα θα πρέπει να αξιολογούν τα παρατηρηθέντα ποσοστά αθέτησης ενός έτους εντός της περιόδου ιστορικής παρατήρησης τουλάχιστον σε τριμηνιαία βάση.

5.3.3 Υπολογισμός του παρατηρηθέντος μέσου ποσοστού αθέτησης

Τα παρατηρηθέντα μέσα ποσοστά αθέτησης ενός έτους («παρατηρηθέν μέσο ποσοστό αθέτησης») θα πρέπει να υπολογίζονται για κάθε βαθμίδα ή ομάδα διαβάθμισης με ομοειδή χαρακτηριστικά και, επιπλέον, για το είδος ανοίγματος που καλύπτεται από το κατάλληλο υπόδειγμα PD, καθώς και για κάθε σχετικό τμήμα βαθμονόμησης.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να επιλέγουν την κατάλληλη προσέγγιση μεταξύ μιας προσέγγισης που βασίζεται σε αλληλεπικαλυπτόμενα χρονικά διαστήματα και μιας προσέγγισης που βασίζεται σε μη αλληλεπικαλυπτόμενα χρονικά διαστήματα ενός έτους, με σκοπό τον υπολογισμό του παρατηρηθέντος μέσου ποσοστού αθέτησης βάσει τεκμηριωμένης ανάλυσης. Η εν λόγω ανάλυση θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον τα εξής:

α ) ανάλυση του πιθανού συστηματικού σφάλματος λόγω της αναλογίας των βραχυπρόθεσμων και των καταγγελθεισών συμβάσεων που δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο παρατήρησης κατά τη διάρκεια των σχετικών περιόδων ενός έτους·

β ) ανάλυση του πιθανού συστηματικού σφάλματος (μεροληψίας) λόγω των συγκεκριμένων ημερομηνιών υπολογισμού που έχουν επιλεγεί·

γ ) για τα ιδρύματα που χρησιμοποιούν αλληλεπικαλυπτόμενα χρονικά διαστήματα ενός έτους, ανάλυση του δυνητικά σημαντικού συστηματικού σφάλματος (μεροληψίας) λόγω έμμεσης υπερβολικής στάθμισης της επικαλυπτόμενης χρονικής περιόδου·

δ ) ανάλυση του δυνητικά σημαντικού συστηματικού σφάλματος (μεροληψίας) λόγω της εποχικής διακύμανσης που συνδέεται με τις επιλεγμένες ημερομηνίες υπολογισμού.

Για τους σκοπούς των σημείων 79 και 80, τα ιδρύματα θα πρέπει να υπολογίζουν τα παρατηρηθέντα μέσα ποσοστά αθέτησης ως τον αριθμητικό μέσο όλων των ποσοστών αθέτησης ενός έτους που υπολογίζονται σύμφωνα με τα σημεία 73 έως 76. Στην περίπτωση των υποδειγμάτων PD για την κατηγορία των ανοιγμάτων λιανικής τραπεζικής, τα ιδρύματα δύνανται να υπολογίζουν το παρατηρηθέν μέσο ποσοστό αθέτησης ως σταθμισμένο μέσο όρο των ποσοστών αθέτησης ενός έτους, εάν το ίδρυμα δεν αποδίδει την ίδια σημασία στα ιστορικά δεδομένα επειδή τα πλέον πρόσφατα δεδομένα έχουν καλύτερη ικανότητα πρόβλεψης των ζημιών σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο ε) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013.

5.3.4 Μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης

Για τους σκοπούς του προσδιορισμού της περιόδου ιστορικής παρατήρησης που αναφέρεται στο άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο η) και στο άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο ε) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, κατά τον χρόνο βαθμονόμησης του υποδείγματος θα πρέπει να θεωρούνται συναφείς οι πρόσθετες παρατηρήσεις που χρονολογούνται στην τελευταία πενταετία, εάν οι εν λόγω παρατηρήσεις απαιτούνται ώστε η περίοδος ιστορικής παρατήρησης να αντικατοπτρίζει το πιθανό εύρος διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης του συγκεκριμένου τύπου ανοίγματος, όπως αναφέρεται στο άρθρο 49 παράγραφος 3 των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων σχετικά με τη μεθοδολογία αξιολόγησης της προσέγγισης των εσωτερικών διαβαθμίσεων.

Για τους σκοπούς της αξιολόγησης της αντιπροσωπευτικότητας της περιόδου ιστορικής παρατήρησης που αναφέρεται στο σημείο 82 όσον αφορά το πιθανό εύρος διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης ενός έτους, τα ιδρύματα θα πρέπει να διερευνούν αν η περίοδος ιστορικής παρατήρησης περιλαμβάνει αντιπροσωπευτικό συνδυασμό ετών θετικών και αρνητικών επιδόσεων, ενώ θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη όλα τα ακόλουθα κριτήρια:

α ) τη διακύμανση όλων των παρατηρηθέντων ποσοστών αθέτησης ενός έτους·

β ) την ύπαρξη, την έλλειψη ή την επικράτηση ποσοστών αθέτησης ενός έτους που συνδέονται με έτη αρνητικών επιδόσεων, όπως αντικατοπτρίζονται από τους οικονομικούς δείκτες που αφορούν το υπό εξέταση είδος ανοίγματος εντός της περιόδου ιστορικής παρατήρησης·

γ ) σημαντικές μεταβολές στο οικονομικό, νομικό ή επιχειρηματικό περιβάλλον εντός της περιόδου ιστορικής παρατήρησης.

Εάν η περίοδος ιστορικής παρατήρησης που αναφέρεται στο σημείο 82 είναι αντιπροσωπευτική του πιθανού εύρους διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης, το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης θα πρέπει να υπολογίζεται ως ο παρατηρηθείς μέσος όρος των ποσοστών αθέτησης ενός έτους κατά τη συγκεκριμένη περίοδο.

Εάν η περίοδος ιστορικής παρατήρησης που αναφέρεται στο σημείο 82 δεν είναι αντιπροσωπευτική του πιθανού εύρους διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης, όπως αναφέρεται στο άρθρο 49 παράγραφος 4 των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων σχετικά με τη μεθοδολογία αξιολόγησης της προσέγγισης των εσωτερικών διαβαθμίσεων, τα ιδρύματα θα πρέπει να εφαρμόζουν τα εξής:

α ) εάν στην περίοδο ιστορικής παρατήρησης περιλαμβάνεται μηδενικός ή ανεπαρκής αριθμός ετών αρνητικών επιδόσεων, ο μέσος όρος των παρατηρηθέντων ποσοστών αθέτησης ενός έτους θα πρέπει να προσαρμόζεται ούτως ώστε να διαμορφώνεται εκτίμηση μακροπρόθεσμου μέσου ποσοστού αθέτησης·

β ) εάν στην περίοδο ιστορικής παρατήρησης περιλαμβάνεται υπερβολικά υψηλός αριθμός ετών αρνητικών επιδόσεων, ο μέσος όρος των παρατηρηθέντων ποσοστών αθέτησης ενός έτους μπορεί να προσαρμόζεται ώστε να διαμορφώνεται η εκτίμηση μακροπρόθεσμου ποσοστού αθέτησης, εάν υπάρχει σημαντική συσχέτιση μεταξύ των οικονομικών δεικτών που αναφέρονται στο σημείο 83 στοιχείο (b) και των διαθέσιμων ποσοστών αθέτησης ενός έτους. Τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι, λόγω των προσαρμογών που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β), το προσαρμοσμένο μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης αντικατοπτρίζει το πιθανό εύρος διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης.

Στη εξαιρετική περίπτωση στην οποία το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης είναι χαμηλότερο του μέσου όρου όλων των παρατηρηθέντων ποσοστών αθέτησης ενός έτους λόγω τυχόν προσαρμογής που έχει εφαρμοστεί σύμφωνα με το σημείο 85, τα ιδρύματα θα πρέπει να συγκρίνουν τις τιμές των προσαρμοσμένων μακροπρόθεσμων μέσων ποσοστών αθέτησης με όποια από τις ακόλουθες τιμές είναι υψηλότερη:

α ) τον παρατηρηθέντα μέσο όρο των ποσοστών αθέτησης ενός έτους κατά την τελευταία πενταετία·

β ) τον παρατηρηθέντα μέσο όρο όλων των διαθέσιμων ποσοστών αθέτησης ενός έτους.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να αιτιολογούν τον προσανατολισμό και το μέγεθος της προσαρμογής, συμπεριλαμβανομένης της επάρκειας του υπό εξέταση περιθωρίου ασφαλείας, σύμφωνα με την απαίτηση που προβλέπεται στο άρθρο 49 παράγραφος 4 στοιχείο β) των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων σχετικά με τη μεθοδολογία αξιολόγησης της προσέγγισης των εσωτερικών διαβαθμίσεων και στην ενότητα 4.4. Επιπλέον, σε περίπτωση που το προσαρμοσμένο μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης είναι χαμηλότερο από την υψηλότερη από τις δύο τιμές που αναφέρονται στα στοιχεία α) και β), τα ιδρύματα θα πρέπει να παραθέτουν τους συγκεκριμένους λόγους για τους οποίους οι εν λόγω δύο τιμές κρίνονται ακατάλληλες.

5.3.5 Βαθμονόμηση ως προς το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης

Τα ιδρύματα θα πρέπει να διαθέτουν αξιόπιστες και άρτια καθορισμένες διαδικασίες για την εξασφάλιση ορθής βαθμονόμησης, συμπεριλαμβάνοντας όλα τα ακόλουθα στοιχεία στην διαδικασία βαθμονόμησης την οποία εφαρμόζουν:

α ) ποσοτικούς δοκιμαστικούς ελέγχους βαθμονόμησης ανά βαθμίδα ή ομάδα διαβάθμισης·

β ) ποσοτικούς δοκιμαστικούς ελέγχους βαθμονόμησης σε επίπεδο τμήματος βαθμονόμησης·

γ ) συμπληρωματικές ποιοτικές αναλύσεις, όπως γνωμοδοτήσεις εμπειρογνωμόνων, σχετικά με τη μορφή της συνεπαγόμενης κατανομής των πιστούχων, τον ελάχιστο αριθμό των πιστούχων ανά βαθμίδα και την αποφυγή αδικαιολόγητης συγκέντρωσης σε ορισμένες βαθμίδες ή ομάδες.

Στα έγγραφα τεκμηρίωσης του υποδείγματος PD, τα ιδρύματα θα πρέπει να αποθηκεύουν και να περιγράφουν το δείγμα βαθμονόμησης που συνδέεται με κάθε τμήμα βαθμονόμησης. Για λόγους διασφάλισης της συμμόρφωσης προς το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο α) ή το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, τα ιδρύματα θα πρέπει να επιτυγχάνουν κατάλληλη ισορροπία μεταξύ, αφενός, της συγκρισιμότητας του δείγματος βαθμονόμησης με το χαρτοφυλάκιο εφαρμογής όσον αφορά τα χαρακτηριστικά των πιστούχων και των συναλλαγών και, αφετέρου, της αντιπροσωπευτικότητάς του ως προς το πιθανό εύρος διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης, όπως αναφέρεται στην ενότητα 5.3.4.

Τα ιδρύματα θα πρέπει να διενεργούν τη βαθμονόμηση αφού έχουν λάβει προηγουμένως υπόψη τυχόν παρακάμψεις που εφαρμόζονται κατά την ταξινόμηση των πιστούχων σε βαθμίδες ή ομάδες με ομοειδή χαρακτηριστικά και πριν από την εφαρμογή του περιθωρίου ασφαλείας ή των κατώτερων τιμών στις εκτιμήσεις της PD, όπως αναφέρεται στο άρθρο 160 παράγραφος 1 και στο άρθρο 163 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013. Σε περίπτωση που κάποια μέθοδος κατάταξης ή πολιτική παρακάμψεων έχει μεταβληθεί με την πάροδο του χρόνου, τα ιδρύματα θα πρέπει να αναλύουν τις επιπτώσεις των εν λόγω μεταβολών στη συχνότητα και στο πεδίο εφαρμογής των παρακάμψεων και να τις λαμβάνουν δεόντως υπόψη.

Κατά τη διάρκεια της βαθμονόμησης είναι δυνατή η εφαρμογή της διαδικασίας ομαδοποίησης των πιστούχων ή των ανοιγμάτων που έχουν ταξινομηθεί σε βαθμίδες ή ομάδες με ομοειδή χαρακτηριστικά, ιδίως σε περίπτωση που τα ιδρύματα προβαίνουν στην εν λόγω ομαδοποίηση προσδιορίζοντας τα διαστήματα των τιμών βαθμολογίας που αποτυπώνουν ένα προκαθορισμένο επίπεδο PD που ταξινομείται σε βαθμίδα κύριας κλίμακας (master scale).

Λαμβάνοντας υπόψη τη διαθεσιμότητα δεδομένων, τη δομή του υποδείγματος και του χαρτοφυλακίου, καθώς και τις επιχειρηματικές απαιτήσεις, τα ιδρύματα θα πρέπει να επιλέγουν κατάλληλη μέθοδο για τη διενέργεια της βαθμονόμησης σύμφωνα με τις ακόλουθες αρχές:

α ) τα ιδρύματα μπορούν να επιλέξουν ένα από τα ακόλουθα είδη βαθμονόμησης:

• (i) βαθμονόμηση σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο α) ή το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013·
• (ii) βαθμονόμηση σύμφωνα με το άρθρο 169 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, σε συνδυασμό με το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο α) ή το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο α) του εν λόγω κανονισμού, σε περίπτωση που χρησιμοποιείται συνεχής κλίμακα διαβάθμισης·

β ) για τα ανοίγματα έναντι επιχειρήσεων, ιδρυμάτων, κεντρικών κυβερνήσεων και κεντρικών τραπεζών, καθώς και για τα ανοίγματα σε μετοχές όταν ένα ίδρυμα χρησιμοποιεί την προσέγγιση PD/LGD που καθορίζεται στο άρθρο 155 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, τα ιδρύματα μπορούν να επιλέξουν ένα από τα ακόλουθα είδη βαθμονόμησης:

• (i) βαθμονόμηση βασιζόμενη σε αντιστοίχιση με την κλίμακα διαβάθμισης που χρησιμοποιείται από εξωτερικό οργανισμό πιστοληπτικών αξιολογήσεων (ΕΟΠΑ) ή παρόμοιο οργανισμό σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο στ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013·
• (ii) για στατιστικό υπόδειγμα πρόβλεψης της αθέτησης, σύμφωνα με την ενότητα 4 των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων σχετικά με τη μεθοδολογία αξιολόγησης της προσέγγισης των εσωτερικών διαβαθμίσεων, σε περίπτωση που οι τιμές PD εκτιμώνται ως απλοί μέσοι όροι των εκτιμήσεων πρόβλεψης της πιθανότητας αθέτησης για μεμονωμένους πιστούχους σε δεδομένη βαθμίδα ή ομάδα, σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, βαθμονόμηση στο επίπεδο των κατάλληλων τμημάτων βαθμονόμησης των σχετικών εκτιμήσεων της πιθανότητας αθέτησης·

γ ) για τα ανοίγματα λιανικής τραπεζικής, τα ιδρύματα μπορούν να επιλέγουν βαθμονόμηση βάσει των συνολικών ζημιών και των τιμών της LGD, σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχεία β) και δ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013·

δ ) για τις αποκτηθείσες εισπρακτέες απαιτήσεις έναντι επιχειρήσεων, τα ιδρύματα μπορούν να επιλέγουν βαθμονόμηση βάσει των αναμενόμενων ζημιών και των τιμών της LGD, σύμφωνα με το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχεία β) και γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013.

Για τους σκοπούς του προσδιορισμού των εκτιμήσεων της PD που αναφέρονται στο σημείο 91, κατά τη βαθμονόμηση θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη είτε:

α ) το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης σε επίπεδο βαθμίδας ή ομάδας με ομοειδή χαρακτηριστικά, οπότε στην περίπτωση αυτή τα ιδρύματα θα πρέπει να διενεργούν πρόσθετους δοκιμαστικούς ελέγχους βαθμονόμησης στο επίπεδο του σχετικού τμήματος βαθμονόμησης· είτε

β ) το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης στο επίπεδο του τμήματος βαθμονόμησης, οπότε στην περίπτωση αυτή τα ιδρύματα θα πρέπει να διενεργούν πρόσθετους δοκιμαστικούς ελέγχους βαθμονόμησης στο επίπεδο των σχετικών βαθμίδων ή ομάδων ή, σε περίπτωση που χρησιμοποιούν άμεσες εκτιμήσεις της PD σύμφωνα με το άρθρο 169 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, σε επίπεδο κατάλληλο για την εφαρμογή του υποδείγματος πιθανότητας.

Ανεξάρτητα από την προσέγγιση την οποία επιλέγουν μεταξύ των προσεγγίσεων που αναφέρονται στο σημείο 92, τα ιδρύματα θα πρέπει να αξιολογούν τη δυνητική επίδραση της επιλεγείσας μεθόδου βαθμονόμησης στη συμπεριφορά των εκτιμήσεων της PD με την πάροδο του χρόνου.

Για τους σκοπούς του προσδιορισμού των εκτιμήσεων της PD βάσει αντιστοίχισης με εξωτερική κλίμακα διαβάθμισης, όπως αναφέρεται στο σημείο 91 στοιχείο (b) σημείο (i)), τα ιδρύματα θα πρέπει να βασίζουν τα ποσοστά αθέτησης που παρατηρήθηκαν για τις βαθμίδες του εξωτερικού οργανισμού σε χρονική σειρά που είναι αντιπροσωπευτική του πιθανού εύρους διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης για τις βαθμίδες και τις ομάδες του δεδομένου χαρτοφυλακίου.

Εάν τα ιδρύματα πραγματοποιούν εκτιμήσεις της PD βάσει των εκτιμήσεων των ζημιών και των τιμών της LGD, σύμφωνα με το άρθρο 161 παράγραφος 2 και το άρθρο 180 παράγραφος 2 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, θα πρέπει να χρησιμοποιούν ένα σύνολο δεδομένων αναφοράς το οποίο περιλαμβάνει τις πραγματοποιηθείσες ζημίες σε όλες τις αθετήσεις που έχουν προσδιοριστεί κατά τη διάρκεια της περιόδου ιστορικής παρατήρησης που καθορίζεται σύμφωνα με την ενότητα 6.3.2.1 και τους σχετικούς παράγοντες ζημίας.

Για τη χρήση άμεσων εκτιμήσεων της PD όσον αφορά τον υπολογισμό των απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων, σύμφωνα με το άρθρο 169 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, τα ιδρύματα θα πρέπει να καταδεικνύουν ότι οι θεωρητικές παραδοχές του υποδείγματος πιθανότητας στις οποίες στηρίζεται η μεθοδολογία εκτίμησης πληρούνται σε ικανοποιητικό βαθμό στην πράξη και ότι διατηρείται το μακροπρόθεσμο μέσο ποσοστό αθέτησης. Ειδικότερα, θα πρέπει να πληρούνται όλες οι απαιτήσεις δεδομένων και αντιπροσωπευτικότητας, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων που καθορίζονται στο άρθρο 174 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, ενώ θα πρέπει επίσης να εφαρμόζεται ο ορισμός της αθέτησης σύμφωνα με το άρθρο 178 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013. Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να υιοθετείται η χρήση συνεχόμενων τιμών της PD ούτε παραμέτρων εξομάλυνσης των ποσοστών αθέτησης με σκοπό την αντιμετώπιση της έλλειψης δεδομένων, του χαμηλού επιπέδου ικανότητας διάκρισης ή οποιωνδήποτε άλλων ελλείψεων στην ταξινόμηση διαβάθμισης ή στη διαδικασία εκτίμησης της PD ή με σκοπό τη μείωση των απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων.

Τα ιδρύματα μπορούν να προβαίνουν σε διαχωρισμό των ανοιγμάτων που καλύπτονται από το ίδιο υπόδειγμα PD σε όσα διαφορετικά τμήματα βαθμονόμησης κρίνονται αναγκαία, σε περίπτωση που ένα ή περισσότερα υποσύνολα των εν λόγω ανοιγμάτων χαρακτηρίζονται από σημαντικά διαφορετικό επίπεδο κινδύνου. Για τον σκοπό αυτό, τα ιδρύματα θα πρέπει να χρησιμοποιούν κατάλληλους παράγοντες τμηματοποίησης και θα πρέπει να αιτιολογούν και να τεκμηριώνουν τη χρήση και το εύρος των τμημάτων βαθμονόμησης.

Σε περίπτωση που χρησιμοποιούνται μέθοδοι βαθμολόγησης, τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν τα εξής:

α ) εάν έχει επέλθει μεταβολή στη χρησιμοποιούμενη μέθοδο βαθμολόγησης, τα ιδρύματα εξετάζουν αν κρίνεται αναγκαίος ο επανυπολογισμός των βαθμολογιών των πιστούχων ή των ανοιγμάτων που βασίζονται στο αρχικό σύνολο δεδομένων αντί της χρήσης βαθμολογιών που υπολογίστηκαν βάσει των προηγούμενων εκδοχών της μεθόδου βαθμολόγησης και, σε περίπτωση που δεν είναι εφικτός ο εν λόγω επανυπολογισμός, τα ιδρύματα αξιολογούν τις δυνητικές επιπτώσεις τις οποίες και λαμβάνουν υπόψη μέσω κατάλληλης αύξησης του περιθωρίου ασφαλείας έναντι των εκτιμήσεών τους για την PD·

β ) εάν εφαρμόζεται το άρθρο 180 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013, οι εκτιμήσεις της PD που είχαν προκύψει ως απλός μέσος όρος των επιμέρους εκτιμήσεων της PD είναι επαρκείς για τις σχετικές βαθμίδες, με την εφαρμογή δοκιμαστικών ελέγχων βαθμονόμησης στις εν λόγω εκτιμήσεις σε επίπεδο βαθμίδας, βάσει ποσοστών αθέτησης ενός έτους που είναι αντιπροσωπευτικά του πιθανού εύρους διακύμανσης των ποσοστών αθέτησης.

Η βαθμονόμηση δεν θα πρέπει να επηρεάζει την ιεραρχική κατάταξη των πιστούχων ή των ανοιγμάτων εντός ενός τμήματος βαθμονόμησης πέραν της κατάταξής τους εντός κάθε βαθμίδας ή ομάδας με ομοειδή χαρακτηριστικά.