4.3 Διακυβέρνηση

Η στρατηγική IRRBB του ιδρύματος, συμπεριλαμβανομένης της διάθεσης ανάληψης κινδύνου IRRBB και μετριασμού IRRBB, πρέπει να αποτελεί μέρος της συνολικής στρατηγικής, ειδικότερα των στρατηγικών στόχων και των στόχων κινδύνου, που πρέπει να εγκριθεί από το διοικητικό όργανο όπως ορίζεται στο άρθρο 88 παράγραφος 1 στοιχείο α) δεύτερο εδάφιο της οδηγίας 2013/36/EΕ.

Η διάθεση ανάληψης κινδύνου IRRBB του ιδρύματος πρέπει να εκφράζεται σε σχέση με τις αποδεκτές επιπτώσεις των μεταβαλλόμενων επιτοκίων τόσο στην οικονομική αξία όσο και στα κέρδη, και να αποτυπώνεται με όρια. Τα ιδρύματα που έχουν σημαντικά ανοίγματα σε κίνδυνο διαφορών, κίνδυνο βάσης ή κίνδυνο δικαιώματος προαίρεσης πρέπει να καθορίζουν τη διάθεση ανάληψης κινδύνου σε σχέση με καθεμία από αυτές τις ουσιώδεις υποκατηγορίες του IRRBB.

Η συνολική στρατηγική για τον IRRBB πρέπει επίσης να περιλαμβάνει την απόφαση σχετικά με τον βαθμό στον οποίο το επιχειρηματικό μοντέλο βασίζεται στην παραγωγή κερδών μέσω της τεχνικής «riding the yield curve», δηλαδή με τη χρηματοδότηση στοιχείων ενεργητικού που έχουν σχετικά μακροχρόνια περίοδο ανατιμολόγησης μέσω στοιχείων παθητικού που έχουν σχετικά βραχυχρόνια περίοδο ανατιμολόγησης. Όταν το επιχειρηματικό μοντέλο στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε αυτή την πηγή κερδών, το διοικητικό όργανο πρέπει να εξηγεί τη στρατηγική του για τον IRRBB και τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζει να επιβιώσει σε περιόδους επίπεδων ή ανεστραμμένων καμπυλών απόδοσης.

Τα ιδρύματα πρέπει να αξιολογούν δεόντως τις προτάσεις για χρήση νέων προϊόντων ή για συμμετοχή σε νέες δραστηριότητες, στρατηγικές ανάληψης κινδύνου ή αντιστάθμισης κινδύνου, πριν από την απόκτηση ή την εφαρμογή τους, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι έχουν προσδιοριστεί οι πόροι που απαιτούνται για την ορθή και αποτελεσματική διαχείριση του προϊόντος ή της δραστηριότητας όσον αφορά τον IRRBB, ότι οι προτεινόμενες δραστηριότητες συνάδουν με τη γενική διάθεση ανάληψης κινδύνου του ιδρύματος και ότι έχουν καθιερωθεί διαδικασίες για τον προσδιορισμό, τη μέτρηση, την παρακολούθηση και τον έλεγχο των κινδύνων του προτεινόμενου προϊόντος ή δραστηριότητας. Πρέπει να διασφαλίζεται ότι τα χαρακτηριστικά IRRBB των εν λόγω νέων προϊόντων και δραστηριοτήτων είναι επαρκώς κατανοητά.

Τα ιδρύματα που χρησιμοποιούν παράγωγα μέσα για τον μετριασμό της έκθεσης σε IRRBB πρέπει να κατέχουν την απαραίτητη γνώση και εμπειρογνωμοσύνη. Κάθε ίδρυμα πρέπει να αποδεικνύει ότι κατανοεί τις συνέπειες της αντιστάθμισης μέσω παραγώγων επιτοκίου.

Τα ιδρύματα που χρησιμοποιούν μοντέλα συμπεριφοράς των πελατών ως στοιχεία για τη μέτρηση του IRRBB πρέπει να διαθέτουν τις απαραίτητες γνώσεις και τεχνογνωσία. Κάθε ίδρυμα πρέπει να είναι σε θέση αποδεικνύει ότι κατανοεί τις συνέπειες της μοντελοποίησης της συμπεριφοράς της πελατειακής του βάσης.

Κατά τη λήψη αποφάσεων σχετικά με δραστηριότητες αντιστάθμισης, τα ιδρύματα πρέπει να έχουν επίγνωση των επιπτώσεων των λογιστικών πολιτικών, αλλά η λογιστική αντιμετώπιση δεν πρέπει να καθοδηγεί την προσέγγισή τους για τη διαχείριση του κινδύνου. Η διαχείριση των οικονομικών κινδύνων πρέπει συνεπώς να αποτελεί προτεραιότητα, ενώ η διαχείριση των λογιστικών επιπτώσεων πρέπει να αντιμετωπίζεται ως δευτερεύον ζήτημα.

Τα ιδρύματα που ενοποιούνται πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι ρυθμίσεις και οι διαδικασίες εσωτερικής διακυβέρνησης για τη διαχείριση του IRRBB είναι συνεπείς και καλά ενσωματωμένες σε ενοποιημένη και υποενοποιημένη βάση.

4.3.2 Πλαίσιο και αρμοδιότητες διαχείρισης κινδύνου

Με σκοπό την ύπαρξη ρυθμίσεων εσωτερικής διακυβέρνησης σύμφωνα με τα άρθρα 74 και 88 της οδηγίας 2013/36/ΕΕ, τα ιδρύματα πρέπει, σε σχέση με τον IRRBB, να διασφαλίζουν τα ακόλουθα:

• (α) ότι το διοικητικό τους όργανο φέρει την τελική ευθύνη για την εποπτεία του πλαισίου διαχείρισης του IRRBB, του πλαισίου της διάθεσης ανάληψης κινδύνου του ιδρύματος και του ύψους, της σύνθεσης και της κατανομής των εσωτερικών κεφαλαίων για την επαρκή κάλυψη των κινδύνων. Το διοικητικό όργανο πρέπει να καθορίζει τη συνολική στρατηγική IRRBB του ιδρύματος και να εγκρίνει τις αντίστοιχες πολιτικές και διαδικασίες. Το διοικητικό όργανο, ωστόσο, μπορεί να αναθέσει την παρακολούθηση και τη διαχείριση του IRRBB σε ανώτερα διοικητικά στελέχη, σε εξειδικευμένα άτομα ή σε επιτροπή διαχείρισης ενεργητικού – παθητικού, υπό τους όρους που διευκρινίζονται περαιτέρω στην παράγραφο 41·
• (β) ότι έχουν θεσπίσει ένα πλαίσιο διαχείρισης IRRBB που καθορίζει σαφώς τις αρμοδιότητες και αποτελείται από ένα σύστημα οριοθέτησης, πολιτικές, διαδικασίες και εσωτερικούς ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων των τακτικών ανεξάρτητων επανεξετάσεων και αξιολογήσεων της αποτελεσματικότητας του πλαισίου.

Το διοικητικό όργανο πρέπει, ειδικότερα, να είναι αρμόδιο για τα ακόλουθα:

• (α) Να κατανοεί τη φύση και το επίπεδο της έκθεσης σε IRRBB. Το διοικητικό όργανο πρέπει να διασφαλίσει ότι υπάρχουν σαφείς οδηγίες σχετικά με την διάθεση ανάληψης κινδύνου για το IRRBB όσον αφορά τις επιχειρηματικές στρατηγικές του ιδρύματος.
• (β) Να διαπιστώνει τη λήψη των κατάλληλων μέτρων για τον εντοπισμό, τη μέτρηση, την παρακολούθηση και τον έλεγχο του IRRBB, σύμφωνα με τις εγκεκριμένες στρατηγικές και πολιτικές. Στο πλαίσιο αυτό, το διοικητικό όργανο ή οι αντιπρόσωποί του είναι υπεύθυνοι για τον καθορισμό:
• i. κατάλληλων ορίων για το IRRBB, συμπεριλαμβανομένου του ορισμού των ειδικών διαδικασιών και εγκρίσεων που απαιτούνται για εξαιρέσεις, και την εξασφάλιση της τήρησης των εν λόγω ορίων·
• ii. συστημάτων και προτύπων για τη μέτρηση του IRRBB, την αξιολόγηση των θέσεων και την αξιολόγηση των επιδόσεων, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών επικαιροποίησης των σεναρίων ακραίων μεταβολών των επιτοκίων ή ακραίων καταστάσεων και των βασικών υποκείμενων παραδοχών που καθοδηγούν την ανάλυση IRRBB του ιδρύματος·
• iii. ολοκληρωμένης διαδικασίας υποβολής αναφορών και ελέγχου IRRBB· και
• iv. αποτελεσματικών εσωτερικών ελέγχων και συστημάτων διοικητικής πληροφόρησης (ΣΔΠ).
• (γ) Να εγκρίνει σημαντικές πρωτοβουλίες αντιστάθμισης ή ανάληψης κινδύνων πριν από την εφαρμογή τους. Οι θέσεις που σχετίζονται με τις εσωτερικές μεταβιβάσεις κινδύνων μεταξύ εκτός και εντός του χαρτοφυλακίου συναλλαγών πρέπει να καταγράφονται δεόντως.
• (δ) Να εποπτεύει την έγκριση, την εφαρμογή και την αναθεώρηση των πολιτικών, διαδικασιών και ορίων διαχείρισης του IRRBB. Το επίπεδο και οι μεταβολές στην έκθεση του ιδρύματος στον IRRBB πρέπει να παρέχονται τακτικά στο διοικητικό όργανο (τουλάχιστον ανά τρίμηνο).
• (ε) Να διασφαλίζει ότι η επικύρωση των μεθόδων μέτρησης IRRBB και η αξιολόγηση του αντίστοιχου κινδύνου υποδείγματος περιλαμβάνονται σε επίσημη διαδικασία πολιτικής η οποία πρέπει να αναθεωρείται και να εγκρίνεται από το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του.
• (στ) Να κατανοεί και να αξιολογεί την εκτέλεση των καθηκόντων των εκπροσώπων του όσον αφορά την παρακολούθηση και τον έλεγχο του IRRBB, σύμφωνα με τις πολιτικές που έχουν εγκριθεί από το διοικητικό όργανο, με βάση τακτική επισκόπηση έγκαιρων και επαρκώς λεπτομερών πληροφοριών.
• (ζ) Να κατανοεί τις συνέπειες των στρατηγικών IRRBB του ιδρύματος και των πιθανών συνδέσεών τους με τους κινδύνους αγοράς, κινδύνου ρευστότητας, πιστωτικού κινδύνου και λειτουργικού κινδύνου, χωρίς ωστόσο να απαιτείται από όλα τα μέλη του διοικητικού οργάνου να είναι εξειδικευμένα στον τομέα. Ορισμένα μέλη θα πρέπει να έχουν επαρκείς τεχνικές γνώσεις προκειμένου να αμφισβητήσουν τις εκθέσεις που υποβάλλονται στο διοικητικό όργανο. Το ίδρυμα πρέπει να ορίσει ότι τα μέλη του διοικητικού οργάνου που είναι υπεύθυνα να διασφαλίζουν ότι η ανώτερη διοίκηση έχει την ικανότητα να κατανοεί το IRRBB και ότι η διαχείριση του IRRBB διαθέτει επαρκείς πόρους

Τα ιδρύματα πρέπει να διαθέτουν ρυθμίσεις και διαδικασίες ανάθεσης για οποιαδήποτε ανάθεση εκ μέρους του διοικητικού οργάνου όσον αφορά την παρακολούθηση ή διαχείριση του IRRBB, συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, των ακόλουθων:

• (α) τα πρόσωπα ή οι επιτροπές στις οποίες έχουν ανατεθεί καθήκοντα του διοικητικού οργάνου για την ανάπτυξη πολιτικών και πρακτικών IRRBB, όπως ανώτερα διοικητικά στελέχη, εξειδικευμένα άτομα ή επιτροπή διαχείρισης ενεργητικού – παθητικού (ALCO), πρέπει να προσδιορίζονται και να έχουν σαφώς καθορισμένους στόχους από το διοικητικό όργανο.
• (β) Το διοικητικό όργανο πρέπει να διασφαλίζει ότι υπάρχει επαρκής διαχωρισμός αρμοδιοτήτων στη διαδικασία διαχείρισης κινδύνου για το IRRBB. Οι λειτουργίες προσδιορισμού, μέτρησης, παρακολούθησης και ελέγχου του IRRBB θα πρέπει να έχουν σαφώς προσδιορισμένες αρμοδιότητες, να είναι ανεξάρτητες από τις λειτουργίες ανάληψης κινδύνου στο IRRBB και να αναφέρουν περιπτώσεις έκθεσης στον IRRBB απευθείας στο διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του.
• (γ) Το ίδρυμα πρέπει να διασφαλίζει ότι οι εκπρόσωποι του διοικητικού οργάνου έχουν σαφείς αρμοδιότητες σχετικά με τις μονάδες που είναι υπεύθυνες για την ανάληψη κινδύνου στο IRRBB. Ο δίαυλος επικοινωνίας για τη διαβίβαση των οδηγιών των εκπροσώπων στις εν λόγω μονάδες γραμμής πρέπει να είναι σαφής.
• (δ) Το διοικητικό όργανο πρέπει να διαπιστώνει ότι η δομή του ιδρύματος επιτρέπει στους εκπροσώπους του να εκτελούν τα καθήκοντά τους και διευκολύνει την αποτελεσματική λήψη αποφάσεων και τη διακυβέρνηση. Στο πλαίσιο αυτό, η επιτροπή διαχείρισης ενεργητικού – παθητικού πρέπει να συνεδριάζει τακτικά και η σύνθεσή της πρέπει να αντικατοπτρίζει κάθε σημαντικό τμήμα που συνδέεται με τον IRRBB. Το διοικητικό όργανο πρέπει να ενθαρρύνει τη συζήτηση σχετικά με τη διαδικασία διαχείρισης του IRRBB, τόσο μεταξύ των μελών και των εκπροσώπων του, όσο και μεταξύ των εκπροσώπων του και άλλων μελών του ιδρύματος. Το διοικητικό όργανο πρέπει επίσης να διασφαλίζει ότι η τακτική επικοινωνία μεταξύ των τομέων διαχείρισης κινδύνου και στρατηγικού σχεδιασμού διευκολύνει την παρακολούθηση του κινδύνου που προκύπτει από τις μελλοντικές δραστηριότητες.

4.3.3 Όρια διάθεσης ανάληψης κινδύνου και πολιτικής

Τα ιδρύματα θα πρέπει να διατυπώνουν τη διάθεση ανάληψης κινδύνου για τον IRRBB όσον αφορά τον κίνδυνο τόσο για την οικονομική αξία όσο και για τα κέρδη. Ειδικότερα:

• (α) Τα ιδρύματα πρέπει να διαθέτουν ρητές δηλώσεις διάθεσης ανάληψης κινδύνου, οι οποίες εγκρίνονται από το διοικητικό τους όργανο και εφαρμόζονται μέσω ολοκληρωμένων πλαισίων διάθεσης ανάληψης κινδύνου, δηλαδή πολιτικές και διαδικασίες για τον περιορισμό και τον έλεγχο του IRRBB.
• (β) Τα πλαίσια διάθεσης ανάληψης κινδύνου των ιδρυμάτων πρέπει να περιγράφουν τις κατ’ εξουσιοδότηση αρμοδιότητες, την κατανομή των αρμοδιοτήτων και τη λογοδοσία σχετικά με τις αποφάσεις διαχείρισης του IRRBB και πρέπει να απαριθμούν τα μέσα, τις στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου και τις δυνατότητες ανάληψης κινδύνου που έχουν εγκριθεί για τον IRRBB.
• (γ) Κατά τον καθορισμό της διάθεσης ανάληψης κινδύνου, το ίδρυμα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τους κινδύνους κερδοφορίας που ενδέχεται να προκύψουν ως αποτέλεσμα της λογιστικής αντιμετώπισης των συναλλαγών εκτός του χαρτοφυλακίου συναλλαγών. Ο κίνδυνος κερδοφορίας μπορεί να μην περιορίζεται σε έσοδα και έξοδα από τόκους: οι επιπτώσεις των μεταβολών των επιτοκίων στην αγοραία αξία μέσων που, ανάλογα με τη λογιστική αντιμετώπιση, αντανακλώνται είτε μέσω του λογαριασμού αποτελεσμάτων χρήσης είτε απευθείας στο κεφάλαιο (π.χ. μέσω λοιπών συνολικών εσόδων), θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ξεχωριστά. Τα ιδρύματα πρέπει να λαμβάνουν ιδιαίτερα υπόψη τις επιπτώσεις των κερδών που σχετίζονται με ενσωματωμένα δικαιώματα προαίρεσης στα μέσα που αποτιμώνται στην εύλογη αξία υπό διαρκείς ακραίες διακυμάνσεις επιτοκίων και σενάρια ακραίων καταστάσεων. Τα ιδρύματα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη τις δυνητικές επιπτώσεις των παραγώγων επιτοκίων αντιστάθμισης κινδύνου στους λογαριασμούς αποτελεσμάτων χρήσεως εάν η αποτελεσματικότητά τους παρεμποδίζεται από τις μεταβολές των επιτοκίων.

Τα ιδρύματα πρέπει να εφαρμόζουν όρια που αποσκοπούν στη διατήρηση των εκθέσεων σε IRRBB και συνάδουν με τη διάθεση ανάληψης κινδύνου και τη συνολική προσέγγισή τους για τη μέτρηση του IRRBB, και ειδικότερα τα ακόλουθα:

• (α) Συγκεντρωτικά όρια κινδύνου που διατυπώνουν σαφώς το ποσό του IRRBB που είναι αποδεκτό από το διοικητικό όργανο πρέπει να εφαρμόζονται σε ενοποιημένη βάση και, ανάλογα με την περίπτωση, σε επίπεδο επιμέρους συνδεμένων επιχειρήσεων.
• (β) Τα όρια ενδέχεται να συνδέονται με συγκεκριμένα σενάρια μεταβολών στα επιτόκια και τη διαχρονική διάρθρωση, όπως η αύξηση ή η μείωσή τους ή η μεταβολή του σχήματος της καμπύλης αποδόσεων. Οι διακυμάνσεις των επιτοκίων που χρησιμοποιούνται για την ανάπτυξη αυτών των ορίων πρέπει να αντιπροσωπεύουν επαρκώς δυσμενείς αιφνίδιες και ακραίες καταστάσεις, λαμβάνοντας υπόψη την ιστορική μεταβλητότητα των επιτοκίων και τον χρόνο που απαιτείται από τη διοίκηση για τον μετριασμό αυτών των εκθέσεων σε κίνδυνο.
• (γ) Τα όρια πολιτικής πρέπει να είναι κατάλληλα όσον αφορά τη φύση, το μέγεθος, την πολυπλοκότητα και την κεφαλαιακή επάρκεια του ιδρύματος, καθώς και την ικανότητά του να μετρά και να διαχειρίζεται τους κινδύνους.
• (δ) Ανάλογα με τη φύση των δραστηριοτήτων του ιδρύματος και του επιχειρηματικού μοντέλου, μπορούν επίσης να προσδιοριστούν επιμέρους όρια για μεμονωμένες επιχειρηματικές μονάδες, χαρτοφυλάκια, τύπους μέσων, ειδικά μέσα ή ουσιώδεις υποκατηγορίες του IRRBB, όπως ο κίνδυνος διαφορών, ο κίνδυνος βάσης και ο κίνδυνος δικαιώματος προαίρεσης.
• (ε) Πρέπει να υπάρχουν συστήματα που θα εξασφαλίζουν ότι οι θέσεις που υπερβαίνουν ή ενδέχεται να υπερβούν τα όρια που καθορίζονται από το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του, λαμβάνουν άμεση προσοχή από τη διοίκηση και κλιμακώνονται χωρίς καθυστέρηση. Πρέπει να υπάρχει σαφής πολιτική σχετικά με το ποιος θα ενημερώνεται, τον τρόπο με τον οποίο θα πραγματοποιείται η επικοινωνία και τις ενέργειες που θα ληφθούν ως απάντηση.
• (στ) Η αναφορά μετρήσεων κινδύνου στο διοικητικό όργανο ή στους εκπροσώπους του πρέπει να έχει τουλάχιστον τριμηνιαία συχνότητα και να συγκρίνει το τρέχον άνοιγμα με τα όρια πολιτικής.

Πρέπει να θεσπιστεί ένα πλαίσιο με σκοπό την παρακολούθηση της εξέλιξης των στρατηγικών αντιστάθμισης κινδύνου που βασίζονται σε μέσα όπως τα παράγωγα, και για τον έλεγχο των κινδύνων που αφορούν τρέχουσες τιμές της αγοράς σε μέσα που αποτιμώνται στην αγοραία αξία.

4.3.4 Πολιτικές, διαδικασίες και έλεγχοι κινδύνου

• α. Πολιτικές και διαδικασίες κινδύνου

Το διοικητικό όργανο πρέπει, βάσει της συνολικής στρατηγικής του για τον IRRBB, να υιοθετεί άρτιες πολιτικές, διαδικασίες και συστήματα ελέγχου κινδύνου που πρέπει να διασφαλίζουν ότι:

• (α) καθορίζονται οι διαδικασίες επικαιροποίησης των σεναρίων για τη μέτρηση και αξιολόγηση του IRRBB·
• (β) η προσέγγιση μέτρησης και οι αντίστοιχες παραδοχές για τη μέτρηση και αξιολόγηση του IRRBB, περιλαμβανομένης της κατανομής του εσωτερικού κεφαλαίου στους κινδύνους IRRBB, είναι κατάλληλες και αναλογικές·
• (γ) οι παραδοχές των υποδειγμάτων που χρησιμοποιούνται επανεξετάζονται και, αν είναι απαραίτητο, τροποποιούνται τακτικά·
• (δ) καθορίζονται τα πρότυπα για την αξιολόγηση των θέσεων και τη μέτρηση της απόδοσης·
• (ε) υπάρχει κατάλληλη τεκμηρίωση και έλεγχος των επιτρεπόμενων στρατηγικών και μέσων αντιστάθμισης· και
• (στ) υπάρχουν καθορισμένα όρια εξουσίας και ευθύνης για τη διαχείριση της έκθεσης στον IRRBB.

Οι πολιτικές πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένες, αξιόπιστες και τεκμηριωμένες και πρέπει να απευθύνονται σε όλες τις συνιστώσες του IRRBB που είναι σημαντικές για την ιδιαίτερη κατάσταση του ιδρύματος. Με την επιφύλαξη της αρχής της αναλογικότητας, στις πολιτικές για τον IRRBB πρέπει να περιλαμβάνονται:

• (α) Η εφαρμογή του ορίου μεταξύ «εκτός χαρτοφυλακίου συναλλαγών» και «χαρτοφυλακίου συναλλαγών». Οι εσωτερικές μεταβιβάσεις κινδύνων μεταξύ εκτός και εντός του χαρτοφυλακίου συναλλαγών πρέπει να τεκμηριώνονται δεόντως και να παρακολουθούνται στο πλαίσιο της ευρύτερης παρακολούθησης του IRRBB που προκύπτει από παράγωγα μέσα επιτοκίου.
• (β) Ο αναλυτικότερος ορισμός της οικονομικής αξίας και η συνέπειά του ως προς τη μέθοδο που χρησιμοποιείται για την αποτίμηση των στοιχείων του ενεργητικού και του παθητικού (π.χ. με βάση την αξία προεξόφλησης των μελλοντικών ταμειακών ροών και/ή με βάση την αξία προεξόφλησης των μελλοντικών κερδών) υιοθετείται για εσωτερική χρήση·
• (γ) Ο αναλυτικότερος ορισμός του κινδύνου για τα κέρδη και η συνέπειά του ως προς την προσέγγιση του ιδρύματος για την κατάρτιση χρηματοοικονομικών σχεδίων και χρηματοοικονομικών προβλέψεων υιοθετείται για εσωτερική χρήση·
• (δ) Το μέγεθος και η μορφή των διαφόρων ακραίων μεταβολών των επιτοκίων που θα χρησιμοποιούνται για τους εσωτερικούς υπολογισμούς του IRRBB·
• (ε) Η χρήση προσεγγίσεων μοντελοποίησης εξαρτώμενων και ανεξάρτητων ταμειακών ροών.
• (στ) Η αντιμετώπιση των αναμενόμενων μελλοντικών συναλλαγών (pipeline transactions)⁷ , συμπεριλαμβανομένων τυχόν σχετικών θέσεων αντιστάθμισης·
• (ζ) Η άθροιση επιτοκιακών ανοιγμάτων από διάφορα νομίσματα.
• (η) Η μέτρηση και η διαχείριση του κινδύνου βάσης που απορρέει από διαφορετικούς δείκτες επιτοκίων.
• (θ) Αν τα μη τοκοφόρα στοιχεία του ενεργητικού και του παθητικού εκτός του χαρτοφυλακίου συναλλαγών (συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου και των αποθεματικών) περιλαμβάνονται ή όχι σε υπολογισμούς που επιμετρούν τον IRRBB για τη ΔΑΕΕΚ.
• (ι) Η συμπεριφορική αντιμετώπιση των τρεχούμενων λογαριασμών και των λογαριασμών ταμιευτηρίου (δηλαδή, των παραδοχών που αφορούν τη λήξη υποχρεώσεων με βραχυχρόνια συμβατική λήξη αλλά μακροχρόνια συμπεριφορική λήξη).
• (ια) Η μέτρηση του IRRBB που προκύπτει από συμπεριφορικά και αυτόματα δικαιώματα προαίρεσης σε στοιχεία ενεργητικού ή παθητικού, περιλαμβανομένων των επιπτώσεων της κυρτότητας και των μη γραμμικών προγραμμάτων αποπληρωμών.
• (ιβ) Ο βαθμός ανάλυσης που χρησιμοποιείται στους υπολογισμούς μέτρησης (π.χ. η χρήση κατηγοριών ληκτότητας).
• (ιγ) Ο εσωτερικός ορισμός των εμπορικών περιθωρίων και η κατάλληλη μεθοδολογία για την εσωτερική αντιμετώπιση των εμπορικών περιθωρίων.

⁷ Η έκθεση σε αναμενόμενες μελλοντικές συναλλαγές σταθερού επιτοκίου που ενδέχεται να προκύψουν από ήδη προσφερόμενα προϊόντα (π.χ. σε περιπτώσεις που έχει συμφωνηθεί ένα δάνειο και ο πελάτης μπορεί να επιλέξει εάν θα προβεί σε ανάληψη πίστωσης) παρέχει αποτελεσματικά στον πελάτη ένα δικαίωμα προαίρεσης το οποίο κατά πάσα πιθανότητα θα ασκηθεί όταν οι συνθήκες στην αγορά είναι λιγότερο ευνοϊκές για το ίδρυμα (αρνητική κυρτότητα). Η διαχείριση των αναμενόμενων μελλοντικών συναλλαγών σταθερού επιτοκίου που ενδέχεται να προκύψουν από ήδη προσφερόμενα προϊόντα βασίζεται σε ακριβή δεδομένα σχετικά με τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν, και στη μοντελοποίηση των αναμενόμενων αναλήψεων πίστωσης.

Όλες οι πολιτικές IRRBB πρέπει να επανεξετάζονται τακτικά, τουλάχιστον ετησίως, και να αναθεωρούνται ανάλογα με τις ανάγκες.

Προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι πολιτικές και διαδικασίες διαχείρισης του IRRBB του ιδρύματος παραμένουν κατάλληλες και αξιόπιστες, το διοικητικό όργανο ή οι εκπρόσωποί του πρέπει να επανεξετάζουν τις πολιτικές και τις διαδικασίες διαχείρισης του IRRBB υπό το πρίσμα των αποτελεσμάτων των τακτικών εκθέσεων.

Το διοικητικό όργανο ή οι εκπρόσωποί του θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι δραστηριότητες ανάλυσης και διαχείρισης κινδύνου που σχετίζονται με τον IRRBB διεξάγονται από επαρκές και ικανό προσωπικό που διαθέτει τεχνικές γνώσεις και εμπειρία, σύμφωνα με τη φύση και το πεδίο των δραστηριοτήτων του ιδρύματος.

• β. Εσωτερικοί έλεγχοι

Όσον αφορά τις πολιτικές και τις διαδικασίες ελέγχου του IRRBB, τα ιδρύματα πρέπει να διαθέτουν κατάλληλες διαδικασίες έγκρισης, όρια έκθεσης, επανεξετάσεις και άλλους μηχανισμούς σχεδιασμένους ώστε να παρέχουν εύλογη βεβαιότητα ότι επιτυγχάνονται οι στόχοι διαχείρισης κινδύνου.

Τα ιδρύματα πρέπει να διενεργούν τακτικές επανεξετάσεις και αξιολογήσεις των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και των διαδικασιών διαχείρισης κινδύνου, προκειμένου να διασφαλίζουν ότι το προσωπικό συμμορφώνεται με τις καθιερωμένες πολιτικές και διαδικασίες. Οι εν λόγω επανεξετάσεις πρέπει επίσης να εστιάζονται σε τυχόν σημαντικές αλλαγές που ενδέχεται να επηρεάσουν την αποτελεσματικότητα των ελέγχων, συμπεριλαμβανομένων των μεταβολών στις συνθήκες της αγοράς, του προσωπικού, της τεχνολογίας και των δομών συμμόρφωσης με τα όρια έκθεσης και να διασφαλίζουν ότι υπάρχουν κατάλληλες διαδικασίες κλιμάκωσης για τυχόν υπέρβαση των ορίων. Οι επανεξετάσεις και οι αξιολογήσεις πρέπει να διεξάγονται τακτικά από άτομα ή μονάδες που είναι ανεξάρτητες από την υπό εξέταση λειτουργία. Όταν απαιτούνται αναθεωρήσεις ή βελτιώσεις των εσωτερικών ελέγχων, θα πρέπει να υπάρχει ένας εσωτερικός μηχανισμός επανεξέτασης προκειμένου να διασφαλίζεται η έγκαιρη εφαρμογή τους.

Τα ιδρύματα πρέπει αναθέτουν την επανεξέταση των διαδικασιών εντοπισμού, μέτρησης, παρακολούθησης και ελέγχουν του IRRBB σε ανεξάρτητη υπηρεσία ελέγχου, η οποία μπορεί να είναι είτε εσωτερικός είτε εξωτερικός ελεγκτής, σε τακτική βάση. Στις περιπτώσεις αυτές, οι εκθέσεις που συντάσσονται από εσωτερικούς ή εξωτερικούς ελεγκτές ή άλλους ισοδύναμους εξωτερικούς φορείς πρέπει να τίθενται στη διάθεση των οικείων αρμόδιων αρχών.

• γ. Σύστημα πληροφορικής και ποιότητα δεδομένων για τον IRRBB

Τα συστήματα πληροφορικής και οι εφαρμογές που χρησιμοποιεί το ίδρυμα για να εκτελεί, να επεξεργάζεται και να καταγράφει λειτουργίες, να εντοπίζει, να μετρά και να συγκεντρώνει ανοίγματα σε IRRBB, καθώς και για να παράγει αναφορές πρέπει να μπορούν να υποστηρίξουν τη διαχείριση του IRRBB εγκαίρως και με ακρίβεια. Ειδικότερα, τα συστήματα πρέπει:

• (α) να συλλέγουν στοιχεία κινδύνου επιτοκίου για όλα τα ουσιώδη ανοίγματα στον IRRBB του ιδρύματος, συμπεριλαμβανομένων των ανοιγμάτων σε κίνδυνο διαφορών, κίνδυνο βάσης και κίνδυνο δικαιώματος προαίρεσης. Αυτό θα πρέπει να υποστηρίζει το σύστημα μέτρησης του ιδρύματος για τον εντοπισμό, τη μέτρηση και τη συγκέντρωση των κύριων πηγών έκθεσης στον IRRBB.
• (β) να μπορούν να καταγράφουν πλήρως και με σαφήνεια όλες τις συναλλαγές που εκτελεί το ίδρυμα, λαμβάνοντας υπόψη τα χαρακτηριστικά τους ως προς τον IRRBB·
• (γ) να είναι προσαρμοσμένα στην πολυπλοκότητα και στο πλήθος των συναλλαγών που δημιουργούν IRRBB·
• (δ) να προσφέρουν επαρκή ευελιξία ώστε να καλύπτουν ένα εύλογο φάσμα σεναρίων αιφνίδιων ή ακραίων καταστάσεων και τυχόν συμπληρωματικών σεναρίων·
• (ε) να παρέχουν τη δυνατότητα στα ιδρύματα να επιμετρούν, να αξιολογούν πλήρως και να παρακολουθούν τη συνεισφορά των επιμέρους συναλλαγών στη συνολική τους έκθεση·
• (στ) να είναι σε θέση να υπολογίζουν το IRRBB με βάση τα κέρδη και την οικονομική αξία των ιδίων κεφαλαίων, καθώς και άλλες μετρήσεις του IRRBB που προβλέπονται από τις αρμόδιες αρχές τους, βάσει των σεναρίων ακραίων μεταβολών των επιτοκίων ή ακραίων καταστάσεων που αναφέρονται στις ενότητες 4.4.3 και 4.4.4.
• (ζ) να είναι επαρκώς ευέλικτα ώστε να ενσωματώνουν περιορισμούς που επιβάλλονται από τους εποπτικούς φορείς στις παραδοχές παραμέτρων εσωτερικού κινδύνου των ιδρυμάτων.

Το σύστημα πληροφορικής και συναλλαγών πρέπει να μπορεί να καταγράφει το προφίλ ανατιμολόγησης, τα χαρακτηριστικά του επιτοκίου (συμπεριλαμβανομένου του περιθωρίου) και τα χαρακτηριστικά των δικαιωμάτων προαίρεσης των προϊόντων, προκειμένου να επιτρέπεται η μέτρηση του κινδύνου διαφορών, του κινδύνου βάσης και του κινδύνου δικαιώματος προαίρεσης. Ειδικότερα, το σύστημα συναλλαγών πρέπει να μπορεί να συγκεντρώνει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την ημερομηνία (ή τις ημερομηνίες) ανατιμολόγησης μια δεδομένης συναλλαγής, το είδος επιτοκίου ή τον δείκτη επιτοκίου, τυχόν δικαιώματα προαίρεσης (συμπεριλαμβανομένης της πρόωρης εξόφλησης ή επαναγοράς) και τις προμήθειες που σχετίζονται με την άσκηση αυτών των δικαιωμάτων.

Τα συστήματα που χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση του IRRBB πρέπει να μπορούν να αποτυπώνουν τα χαρακτηριστικά IRRBB όλων των προϊόντων. Τα συστήματα πρέπει επίσης να επιτρέπουν τον διαχωρισμό των επιπτώσεων των επιμέρους IRRBB μέσων και χαρτοφυλακίων σε επίπεδο κινδύνου του τραπεζικού χαρτοφυλακίου συναλλαγών.

Όσον αφορά τα σύνθετα προϊόντα, ιδίως τα δομημένα προϊόντα, το σύστημα συναλλαγών πρέπει να μπορεί να συγκεντρώνει πληροφορίες των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του προϊόντος και να αποτυπώνει τα χαρακτηριστικά τους ως προς τον IRRBB (π.χ. τα χαρακτηριστικά των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού, ομαδοποιημένα κατά συγκεκριμένα χαρακτηριστικά όπως ημερομηνία ανατιμολόγησης ή ύπαρξη δικαιώματος προαίρεσης). Το ίδρυμα πρέπει να διασφαλίζει ότι το σύστημα πληροφορικής μπορεί να συμβαδίσει με την εισαγωγή νέων προϊόντων.

Πρέπει να υπάρχουν επαρκείς οργανωτικοί έλεγχοι των συστημάτων πληροφορικής προκειμένου να αποτρέπεται η καταστροφή των δεδομένων που χρησιμοποιούνται από τα συστήματα και τις εφαρμογές IRRBB και να ελέγχονται οι μεταβολές στην κωδικοποίηση των εν λόγω εφαρμογών, προκειμένου να διασφαλίζεται, ειδικότερα:

• (α) η αξιοπιστία των εισαγόμενων δεδομένων και η ακεραιότητα των συστημάτων επεξεργασίας των υποδειγμάτων για τον IRRBB·
• (β) η ελαχιστοποίηση της πιθανότητας σφαλμάτων στο σύστημα πληροφορικής, συμπεριλαμβανομένων των σφαλμάτων που προκύπτουν κατά την επεξεργασία και συγκέντρωση των δεδομένων· και
• (γ) η λήψη κατάλληλων μέτρων εάν διαταραχθούν ή διακοπούν οι αγορές.

Οι μετρήσεις κινδύνου πρέπει να βασίζονται σε αξιόπιστα εσωτερικά δεδομένα και δεδομένα της αγοράς. Τα ιδρύματα πρέπει να ελέγχουν την ποιότητα των εξωτερικών πηγών που χρησιμοποιούν για την κατάρτιση των βάσεων ιστορικών δεδομένων των επιτοκίων, καθώς και τη συχνότητα με την οποία ενημερώνονται οι βάσεις δεδομένων.

Προκειμένου να διασφαλιστεί η υψηλή ποιότητα των δεδομένων, τα ιδρύματα πρέπει να εφαρμόζουν κατάλληλες διαδικασίες με τις οποίες διασφαλίζεται η ορθότητα των δεδομένων που εισάγονται στο σύστημα πληροφορικής. Η εισαγωγή δεδομένων θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν περισσότερο αυτοματοποιημένη με σκοπό τη μείωση των διαχειριστικών σφαλμάτων, και η χαρτογράφηση των δεδομένων θα πρέπει να επανεξετάζεται περιοδικά και να ελέγχεται σε μια εγκεκριμένη έκδοση του μοντέλου. Επιπλέον, θα πρέπει να υπάρχει επαρκής γραπτή τεκμηρίωση των κυριότερων πηγών δεδομένων που χρησιμοποιούνται στη διαδικασία μέτρησης κινδύνου του ιδρύματος. Τα ιδρύματα πρέπει επίσης να συγκροτούν κατάλληλους μηχανισμούς για να επαληθεύουν την ορθότητα της διαδικασίας συνάθροισης και την αξιοπιστία των αποτελεσμάτων του υποδείγματος. Οι εν λόγω μηχανισμοί πρέπει να επιβεβαιώνουν την ακρίβεια και την αξιοπιστία των δεδομένων.

Όταν τα ιδρύματα ταξινομούν τις ταμειακές ροές σε διαφορετικές κατηγορίες ληκτότητας (π.χ. με σκοπό την ανάλυση διαφορών) ή ορίζουν τις ταμειακές ροές σε διαφορετικά σημεία για να αντανακλούν τις διαφορετικές διάρκειες της καμπύλης επιτοκίου, τα κριτήρια ταξινόμησης θα πρέπει να παραμένουν σταθερά με την πάροδο του χρόνου προκειμένου να επιτρέπουν την ουσιαστική σύγκριση των αριθμητικών στοιχείων που αφορούν τους κινδύνους μεταξύ διαφορετικών περιόδων.

Τα ιδρύματα πρέπει να εντοπίζουν τις πιθανές αιτίες για αποκλίσεις και παρατυπίες που ενδέχεται να προκύψουν κατά την επεξεργασία των δεδομένων. Τα ιδρύματα πρέπει να εφαρμόζουν διαδικασίες για τη διαχείριση αυτών των αποκλίσεων και παρατυπιών, συμπεριλαμβανομένων διαδικασιών για την αμοιβαία εναρμόνιση των θέσεων, προκειμένου να εξαλειφθούν οι εν λόγω αποκλίσεις και παρατυπίες.

Τα ιδρύματα πρέπει να δημιουργήσουν κατάλληλες διαδικασίες για να διασφαλίσουν ότι τα δεδομένα με τα οποία τροφοδοτούνται τα υποδείγματα που επιμετρούν τον IRRBB σε επίπεδο ομίλου, π.χ. για την προσομοίωση των κερδών, συνάδουν με τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται για τον χρηματοοικονομικό σχεδιασμό.

• δ. Εσωτερικές αναφορές

Τα εσωτερικά συστήματα αναφοράς κινδύνων των ιδρυμάτων πρέπει να παρέχουν έγκαιρη, ακριβή και εκτενή πληροφόρηση όσον αφορά την έκθεσή τους στον IRRBB. Η συχνότητα των εσωτερικών αναφορών θα πρέπει να είναι τουλάχιστον ανά τρίμηνο.

Οι εσωτερικές αναφορές πρέπει να υποβάλλονται στο διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του στα διάφορα επίπεδα άθροισης (ανά επίπεδο ενοποίησης και ανά νόμισμα) και να επανεξετάζονται τακτικά. Οι αναφορές πρέπει να περιλαμβάνουν επίπεδο ανάλυσης πληροφοριών προσαρμοσμένο στο επίπεδο διοίκησης (π.χ. διοικητικό όργανο, ανώτερη διοίκηση) και στην ειδική κατάσταση του ιδρύματος και του οικονομικού περιβάλλοντος.

Οι αναφορές για τον IRRBB πρέπει να παρέχουν συγκεντρωτικές πληροφορίες, καθώς και επαρκή υποστηρικτικά λεπτομερή στοιχεία ώστε το διοικητικό όργανο ή η εκπρόσωποί του να είναι σε θέση να αξιολογήσουν την ευαισθησία του ιδρύματος στις μεταβολές των συνθηκών της αγοράς και σε λοιπούς σημαντικούς παράγοντες κινδύνου. Το περιεχόμενο των αναφορών πρέπει να αποτυπώνει τις μεταβολές στο προφίλ κινδύνου του ιδρύματος και το οικονομικό περιβάλλον και να συγκρίνει το τρέχον άνοιγμα με τα όρια πολιτικής.

Οι αναφορές για τον IRRBB πρέπει να περιλαμβάνουν, σε τακτική βάση, τα αποτελέσματα των αναθεωρήσεων και ελέγχων των μοντέλων καθώς και συγκρίσεις προηγούμενων προβλέψεων ή εκτιμήσεων κινδύνου με πραγματικά αποτελέσματα με σκοπό την άντληση πληροφοριών για πιθανές ελλείψεις στην ανάπτυξη των μοντέλων. Ειδικότερα, τα ιδρύματα θα πρέπει να αξιολογούν τις ζημιές από τη μοντελοποίηση τωνπρόωρων πληρωμών σε σχέση με τις ιστορικές πραγματοποιηθείσες ζημίες. Τα χαρτοφυλάκια που ενδέχεται να επηρεάζονται από τις σημαντικές διακυμάνσεις των τρεχουσών τιμών της αγοράς πρέπει να προσδιορίζονται με σαφήνεια και οι επιπτώσεις αυτών θα πρέπει να παρακολουθούνται εντός του συστήματος διοικητικής πληροφόρησης του ιδρύματος και να υπόκεινται σε παρακολούθηση, όμοια με οποιαδήποτε άλλα χαρτοφυλάκια που εκτίθενται σε κίνδυνο αγοράς.

Μολονότι οι τύποι αναφορών που καταρτίζονται για το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του ποικίλλουν ανάλογα με τη σύνθεση του χαρτοφυλακίου του ιδρύματος, πρέπει να περιλαμβάνουν, λαμβάνοντας υπόψη την παράγραφο 65, τα ακόλουθα:

• (α) Συνοπτικές περιγραφές των συγκεντρωτικών εκθέσεων του ιδρύματος στον IRRBB, περιλαμβανομένων πληροφοριών σχετικά με εκθέσεις σε κίνδυνο διαφορών, κίνδυνο βάσης και κίνδυνο δικαιώματος προαίρεσης. Τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού, οι ταμειακές ροές και οι στρατηγικές που καθοδηγούν το επίπεδο και την κατεύθυνση του IRRBB πρέπει να προσδιορίζονται και να επεξηγούνται.
• (β) Εκθέσεις που αποδεικνύουν τη συμμόρφωση του ιδρύματος με όρια και πολιτικές.
• (γ) Βασικές παραδοχές μοντελοποίησης, όπως τα χαρακτηριστικά των καταθέσεων μη τακτής λήξης (NMD), οι πρόωρες πληρωμές σε δάνεια σταθερού επιτοκίου, οι πρόωρες αναλήψεις προθεσμιακών καταθέσεων, η ανάληψη υποχρεώσεων, η άθροιση των νομισματικών μεγεθών και η αντιμετώπιση των εμπορικών περιθωρίων.
• (δ) Λεπτομέρειες σχετικά με τις επιπτώσεις των βασικών παραδοχών μοντελοποίησης στη μέτρηση του IRRBB όσον αφορά τόσο τις μετρήσεις οικονομικής αξίας όσο και τις μετρήσεις των κερδών, συμπεριλαμβανομένων των μεταβολών των παραδοχών σε διάφορα σενάρια επιτοκίων.
• (ε) Λεπτομέρειες σχετικά με τις επιπτώσεις των επιτοκιακών παραγώγων στη μέτρηση του IRRBB όσον αφορά τόσο τις μετρήσεις οικονομικής αξίας όσο και τις μετρήσεις των κερδών.
• (στ) Λεπτομέρειες σχετικά με τις επιπτώσεις των μέσων εύλογης αξίας, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων ενεργητικού και παθητικού επιπέδου 3 στη μέτρηση του IRRBB όσον αφορά τόσο τις μετρήσεις οικονομικής αξίας όσο και τις μετρήσεις των κερδών.
• (ζ) Τα αποτελέσματα των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων όπως αναφέρονται στην ενότητα 4.4.4, των ακραίων διακυμάνσεων όπως αναφέρονται στην ενότητα 4.4.3, της εποπτικής δοκιμής ακραίων τιμών όπως αναφέρεται στην ενότητα 4.5, και οι αξιολογήσεις ευαισθησίας σε βασικές παραδοχές και παραμέτρους, και
• (η) Συνόψεις των επανεξετάσεων των πολιτικών, των διαδικασιών και της επάρκειας των συστημάτων μέτρησης του IRRBB, συμπεριλαμβανομένων τυχόν ευρημάτων εσωτερικών και εξωτερικών ελεγκτών ή άλλων ισοδύναμων εξωτερικών μερών (όπως σύμβουλοι).

Βάσει των εν λόγω αναφορών, το διοικητικό όργανο ή η εκπρόσωποί του πρέπει να είναι σε θέση να αξιολογήσουν την ευαισθησία του ιδρύματος στις μεταβολές των συνθηκών της αγοράς και σε λοιπούς σημαντικούς παράγοντες κινδύνου, με ειδική αναφορά σε χαρτοφυλάκια τα οποία θα μπορούσαν ενδεχομένως να υπόκεινται σε σημαντικές διακυμάνσεις των τρεχουσών τιμών της αγοράς.

Το εσωτερικό σύστημα μέτρησης πρέπει να παράγει αναφορές σε τέτοια μορφή που να επιτρέπει στα διάφορα επίπεδα διοίκησης του ιδρύματος να κατανοούν εύκολα τις αναφορές και να λαμβάνουν τις κατάλληλες αποφάσεις εγκαίρως. Οι αναφορές πρέπει να αποτελούν τη βάση για την τακτική παρακολούθηση του κατά πόσον ένα ίδρυμα λειτουργεί σύμφωνα με τη στρατηγική του και τα όρια κινδύνου επιτοκίου που έχει υιοθετήσει.

• ε. Διακυβέρνηση μοντέλου

Τα ιδρύματα θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι η επικύρωση των μεθόδων μέτρησης IRRBB — οι οποίες πρέπει να επανεξετάζονται και να επικυρώνονται ανεξάρτητα από την ανάπτυξή τους — και η αξιολόγηση του αντίστοιχου κινδύνου υποδείγματος περιλαμβάνονται σε επίσημη διαδικασία πολιτικής η οποία πρέπει να αναθεωρείται και να εγκρίνεται από το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του. Η πολιτική πρέπει να είναι ενσωματωμένη στις διαδικασίες διακυβέρνησης για τη διαχείριση κινδύνου μοντέλου και να διευκρινίζει:

• (α) τους διοικητικούς ρόλους και να καθορίζει ποιος είναι υπεύθυνος για την ανάπτυξη, την επικύρωση, την τεκμηρίωση, την εφαρμογή και τη χρήση των μοντέλων· και
• (β) τις αρμοδιότητες εποπτείας του μοντέλου καθώς και τις πολιτικές που περιλαμβάνουν την ανάπτυξη αρχικών και συνεχών διαδικασιών επικύρωσης, την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, την έγκριση, τον έλεγχο των εκδόσεων, τις διαδικασίες εξαίρεσης, κλιμάκωσης, τροποποίησης και απόσυρσης.

Το πλαίσιο επικύρωσης πρέπει να περιλαμβάνει τα ακόλουθα τέσσερα βασικά στοιχεία:

• (α) αξιολόγηση της εννοιολογικής και μεθοδολογικής αξιοπιστίας, συμπεριλαμβανομένων των αναπτυξιακών στοιχείων·
• (β) συνεχή παρακολούθηση των μοντέλων, συμπεριλαμβανομένης της επαλήθευσης και συγκριτικής αξιολόγησης της διαδικασίας·
• (γ) ανάλυση αποτελεσμάτων, συμπεριλαμβανομένου δοκιμαστικού εκ των υστέρων ελέγχου βασικών εσωτερικών παραμέτρων (π.χ. σταθερότητα καταθέσεων, επιτόκια πρόωρης πληρωμής δανείων, πρόωρη λήξη καταθέσεων, τιμολόγηση οργάνων)·και
• (δ) λεπτομερή αξιολόγηση τυχόν απόψεων και γνωμοδοτήσεων ειδικών που έχουν χρησιμοποιηθεί σε εσωτερικά μοντέλα.

Κατά τη διενέργεια των αναμενόμενων αρχικών και σε συνεχή βάση δραστηριοτήτων επικύρωσης, η πολιτική θα πρέπει να καθιερώσει μια ιεραρχική διαδικασία για τον προσδιορισμό της αξιοπιστίας του κινδύνου μοντέλου με βάση τόσο τις ποσοτικές όσο και τις ποιοτικές διαστάσεις όπως το μέγεθος, ο αντίκτυπος, οι προηγούμενες επιδόσεις και η εμπειρογνωμοσύνη του προσωπικού σε σχέση με την τεχνική μοντελοποίησης που χρησιμοποιείται.

Η διαχείριση του μοντέλου κινδύνου για τις μετρήσεις του IRRBB πρέπει να ακολουθεί μια ολιστική προσέγγιση με αφετηρία την κινητοποίηση, ανάπτυξη και εφαρμογή από τους υπεύθυνους και τους χρήστες μοντέλων. Πριν από τη λήψη της εσωτερικής έγκρισης για χρήση, η διαδικασία προσδιορισμού των εισαγόμενων παραμέτρων, των παραδοχών, των μεθοδολογιών μοντελοποίησης και των αποτελεσμάτων πρέπει να επανεξετάζεται και να επικυρώνεται ανεξάρτητα από την ανάπτυξη μοντέλων IRRBB.

Τα αποτελέσματα της επανεξέτασης και της επικύρωσης και τυχόν συστάσεις σχετικά με τη χρήση του μοντέλου πρέπει να υποβάλλονται και να εγκρίνονται από το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του. Μετά την έγκριση, το μοντέλο πρέπει να υπόκειται σε συνεχή επανεξέταση, επαλήθευση της διαδικασίας και επικύρωση σε συχνότητα που συνάδει με το επίπεδο κινδύνου μοντέλου που έχει καθοριστεί και εγκριθεί από το ίδρυμα.

Η συνεχής διαδικασία επανεξέτασης θα πρέπει να δημιουργήσει ένα σύνολο γεγονότων ενεργοποίησης που υποχρεώνουν τους αρμόδιους επανεξέτασης των μοντέλων να ενημερώνουν έγκαιρα το διοικητικό όργανο ή τους εκπροσώπους του, προκειμένου να προσδιοριστούν οι διορθωτικές ενέργειες και οι περιορισμοί στη χρήση του μοντέλου. Θα πρέπει να παρέχονται, κατά περίπτωση, σαφείς εξουσιοδοτήσεις ελέγχου εκδόσεων σε ιδιοκτήτες μοντέλου.

Με βάση τις παρατηρήσεις και τις νέες πληροφορίες που αποκτώνται με την πάροδο του χρόνου, ένα εγκεκριμένο μοντέλο μπορεί να τροποποιηθεί ή να αποσυρθεί. Τα ιδρύματα πρέπει να διατυπώνουν πολιτικές για τη μετάβαση μεταξύ μοντέλων, συμπεριλαμβανομένων των αδειών αλλαγής και ελέγχου έκδοσης και της τεκμηρίωσης.

Τα ιδρύματα μπορούν να βασίζονται στα υποδείγματα IRRBB τρίτων για τη διαχείριση και τον έλεγχο του IRRBB, υπό την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω υποδείγματα έχουν προσαρμοστεί κατάλληλα ούτως ώστε να αποτυπώνουν τα ειδικά χαρακτηριστικά του εκάστοτε ιδρύματος. Τα ιδρύματα πρέπει να κατανοούν πλήρως τις αναλύσεις, παραδοχές και μεθόδους στις οποίες βασίζονται τα υποδείγματα των τρίτων μερών και να διασφαλίζουν ότι τα εν λόγω υποδείγματα ενσωματώνονται επαρκώς στα συνολικά συστήματα και στις διαδικασίες διαχείρισης κινδύνου του ιδρύματος. Σε περιπτώσεις όπου τρίτα μέρη τροφοδοτούν με δεδομένα της αγοράς, συμπεριφορικές παραδοχές ή ρυθμίσεις μοντέλου, το ίδρυμα πρέπει να εφαρμόζει μια διαδικασία προκειμένου να καθορίζει εάν τα παραπάνω είναι εύλογα για την επιχειρηματική δραστηριότητα και τα χαρακτηριστικά κινδύνων του. Τα ιδρύματα πρέπει να διασφαλίζουν ότι υπάρχει επαρκής γραπτή τεκμηρίωση σχετικά με τη χρήση μοντέλων τρίτων μερών, συμπεριλαμβανομένης οποιασδήποτε συγκεκριμένης προσαρμογής.

Οι εισαγόμενες παράμετροι ή παραδοχές, είτε προέρχονται από εσωτερικές διαδικασίες μοντέλου είτε από τρίτα μέρη, πρέπει να περιλαμβάνονται στη διαδικασία επικύρωσης. Το ίδρυμα πρέπει να τεκμηριώνει και να επεξηγεί τις επιλογές προδιαγραφών μοντέλου ως μέρος της διαδικασίας επικύρωσης.