7.2 Προσδιορισμός της απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να προσδιορίζουν την απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων για σημαντικούς κινδύνους και στοιχεία κινδύνων που απορρέουν από τις δραστηριότητες της επιχείρησης επενδύσεων, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις καταστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 40 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034, συμπεριλαμβανομένων των εξής:

• α. κίνδυνοι ή στοιχεία κινδύνων στους οποίους εκτίθεται ή εκθέτει άλλους η επιχείρηση επενδύσεων δεν καλύπτονται ή δεν καλύπτονται επαρκώς από επαρκή ποσά, είδη και διανομή κεφαλαίων σύμφωνα με το Μέρος 3 ή 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033·
• β. ελλείψεις στις ρυθμίσεις, τις διαδικασίες, τους μηχανισμούς και τις στρατηγικές των επιχειρήσεων επενδύσεων, εάν αυτές οι ελλείψεις δεν μπορούν να επιλυθούν εντός του κατάλληλου χρονικού πλαισίου·
• γ. ελλείψεις στις προσαρμογές της επιχείρησης επενδύσεων σε σχέση με τη συνετή αποτίμηση του χαρτοφυλακίου συναλλαγών που της επιτρέπουν να πουλήσει ή να αντισταθμίσει τις θέσεις της εντός σύντομης περιόδου χωρίς να υποστεί σημαντικές ζημίες υπό κανονικές συνθήκες αγοράς·
• δ. μη συμμόρφωση της επιχείρησης επενδύσεων με την απαίτηση για εφαρμογή των επιτρεπόμενων εσωτερικών μοντέλων που οδηγεί σε ανεπαρκή επίπεδα κεφαλαίου· και

93

• ε. επανειλημμένη αδυναμία της επιχείρησης επενδύσεων να δημιουργήσει ή να διατηρήσει επαρκές επίπεδο πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων, όπως ορίζεται στο άρθρο 41 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034.

Το συνολικό ποσό της απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων θα πρέπει να είναι το άθροισμα τυχόν απαιτήσεων πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων που καθορίζονται από τις αρμόδιες αρχές και καλύπτουν όλες τις καταστάσεις που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο.

7.2.1 Προσδιορισμός πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων για την κάλυψη κινδύνων ή στοιχείων κινδύνων που δεν καλύπτονται ή δεν καλύπτονται επαρκώς από το Μέρος 3 ή 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033

Οι αρμόδιες αρχές καλούνται να καθορίσουν το επίπεδο της απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων για την κάλυψη κινδύνων ή στοιχείων κινδύνων που δεν καλύπτονται ή δεν καλύπτονται επαρκώς από το Μέρος 3 και 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033, όπως ορίζεται περαιτέρω από τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό που εκδόθηκε σύμφωνα με το άρθρο 40 παράγραφος 6 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034 και κατόπιν της αξιολόγησης κινδύνου που διενεργήθηκε σύμφωνα με τον τίτλο 6.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να βασίζονται στις ακόλουθες πηγές πληροφοριών για τον εντοπισμό, την αξιολόγηση και την ποσοτικοποίηση τέτοιων κινδύνων ή στοιχείων κινδύνων:

• α. για επιχειρήσεις επενδύσεων που δεν πληρούν τα κριτήρια χαρακτηρισμού ως μικρές και μη διασυνδεδεμένες επιχειρήσεις επενδύσεων που ορίζονται στο άρθρο 12 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033, ομίλους επιχειρήσεων επενδύσεων και για επιχειρήσεις επενδύσεων που πληρούν τα κριτήρια αυτά όταν η αρμόδια αρχή το κρίνει σκόπιμο, η ICARAP ή η ενοποιημένη ICARAP στην περίπτωση ομίλων επιχειρήσεων επενδύσεων, και πιο συγκεκριμένα η συνιστώσα ΔΑΕΕΚ της, και τα αποτελέσματα της αξιολόγησής της από την αρμόδια αρχή, συμπεριλαμβανομένων των υπολογισμών της ΔΑΕΕΚ, όπου κρίνονται αξιόπιστοι ή μερικώς αξιόπιστοι σύμφωνα με τις παραγράφους 279 έως 282 ·
• β. για τις επιχειρήσεις επενδύσεων που υπόκεινται στην οδηγία 2014/59/ΕΕ, το σχέδιο ανάκαμψης και τα αποτελέσματα της αξιολόγησής του από την αρμόδια αρχή, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις για τα σχέδια ανάκαμψης που ισχύουν για την υπό εξέταση επιχείρηση επενδύσεων·
• γ. εποπτικές εκθέσεις·
• δ. τα αποτελέσματα της εποπτικής αξιολόγησης και τυχόν υπολογισμοί αναφοράς·
• ε. τα αποτελέσματα τυχόν σχετικών προηγούμενων εποπτικών δραστηριοτήτων· και

στ. οποιαδήποτε άλλα συναφή δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προκύπτουν από αλληλεπιδράσεις και διαλόγους με την επιχείρηση επενδύσεων, δημόσιες μελέτες για την αγορά ή απόψεις τομέων και χαρτοφυλακίων.

94

Όπως αναφέρεται στην παράγραφο 276 , στοιχείο α), η ΔΑΕΕΚ και τα αποτελέσματα της αξιολόγησής της θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη από τις αρμόδιες αρχές ως ένα από τα βασικά στοιχεία για τον εντοπισμό και την αξιολόγηση των κινδύνων και στοιχείων κινδύνων, που προέρχονται τόσο από μη ρυθμιζόμενες όσο και από ρυθμιζόμενες επιχειρήσεις, στις οποίες η επιχείρηση επενδύσεων εκτίθεται ή εκθέτει πελάτες και αγορές. Ο ποσοτικός προσδιορισμός του ποσού του κεφαλαίου που θεωρείται επαρκές και τελικά η απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη, μεταξύ άλλων εισροών, τους υπολογισμούς της ΔΑΕΕΚ, εάν κρίνονται αξιόπιστοι ή μερικώς αξιόπιστοι.

Όπως αναφέρεται στην παράγραφο 276 , στοιχείο β), όπου ενδείκνυται, το σχέδιο ανάκαμψης και η αξιολόγησή του θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη από τις αρμόδιες αρχές για να υποστηρίξουν τον προσδιορισμό του κεφαλαίου που θεωρείται επαρκές για τη συντεταγμένη εκκαθάριση, όπως προσδιορίζεται περαιτέρω μέσω του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού που εκδόθηκε σύμφωνα με το άρθρο 40 παράγραφος 6 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034. Πιο συγκεκριμένα, η αρμόδια αρχή θα πρέπει να χρησιμοποιεί τα δεδομένα του σχεδίου ανάκαμψης για να προσδιορίσει τους βασικούς επιχειρηματικούς τομείς και τις κρίσιμες λειτουργίες, τις ενέργειες ανάκαμψης, τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης, τα επιχειρησιακά βήματα και τα σενάρια. Μπορούν να αξιοποιήσουν τα σενάρια που χρησιμοποιούνται στο σχέδιο ανάκαμψης αυξάνοντας το επίπεδο σοβαρότητάς τους για να επιτύχουν ένα σενάριο εκκαθάρισης.

Υπολογισμοί της ΔΑΕΕΚ

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογήσουν εάν η ΔΑΕΕΚ καλύπτει:

• α. τους κινδύνους ή τα στοιχεία κινδύνων στους οποίους εκτίθεται ή εκθέτει άλλους η επιχείρηση επενδύσεων ή ο όμιλος της επιχείρησης επενδύσεων που απορρέουν από τις δραστηριότητες και τις εργασίες της, είτε ρυθμιζόμενες είτε μη· και
• β. τα απαραίτητα βήματα και τους πόρους, αλλά και τους κινδύνους ή τα στοιχεία κινδύνων που ενδέχεται να προκύψουν από μια διαδικασία συντεταγμένης εκκαθάρισης.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογούν την αξιοπιστία των υπολογισμών της ΔΑΕΕΚ που σχετίζονται με την παράγραφο 279 , σημεία α) και β), αξιολογώντας εάν είναι επαρκώς:

• α. συνεπείς: οι ποσοτικοποιημένοι κίνδυνοι θα πρέπει να είναι ανάλογοι με το επιχειρηματικό μοντέλο, τη σύνθεση του χαρτοφυλακίου και τη στρατηγική συναλλαγών της επιχείρησης επενδύσεων·

95

• β. λεπτομερείς: οι μεθοδολογίες της ΔΑΕΕΚ θα πρέπει να επιτρέπουν την ανάλυση των υπολογισμών τουλάχιστον ανά κατηγορία κινδύνου²¹ , όπου είναι δυνατόν, με ανάλυση ανά κίνδυνο, παρά να παρουσιάζουν έναν ενιαίο υπολογισμό (οικονομικού κεφαλαίου) ο οποίος καλύπτει όλους τους κινδύνους·
• γ. αξιόπιστοι: οι υπολογισμοί/μεθοδολογίες που χρησιμοποιούνται θα πρέπει να καλύπτουν αποδεδειγμένα τους κινδύνους που επιδιώκουν να αντιμετωπίσουν και θα πρέπει να βασίζονται στη γνώση και την εμπειρία της επιχείρησης επενδύσεων ή, κατά περίπτωση, σε κατάλληλα μοντέλα και συνετές παραδοχές·
• δ. κατανοητοί: οι υποκείμενοι παράγοντες των υπολογισμών/μεθοδολογιών πρέπει να προσδιορίζονται με σαφήνεια. Ένας υπολογισμός με τη μέθοδο του «μαύρου κουτιού» δεν πρέπει να γίνεται αποδεκτός και
• ε. συγκρίσιμοι: οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν τις μεθοδολογίες μέτρησης κινδύνων της ΔΑΕΕΚ, προσαρμόζοντας ή απαιτώντας από την επιχείρηση επενδύσεων να τις προσαρμόσει για να διευκολύνει τη συγκρισιμότητα με ομοειδείς επιχειρήσεις και εκτιμήσεις εποπτικών σημείων αναφοράς.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να αξιολογούν την αξιοπιστία των υπολογισμών της ΔΑΕΕΚ, συγκρίνοντάς τους με το αποτέλεσμα των εποπτικών σημείων αναφοράς για τους ίδιους κινδύνους ή, εάν είναι επαρκώς συγκρίσιμα, τις ίδιες κατηγορίες κινδύνου και άλλα συναφή δεδομένα.

Ο υπολογισμός της ΔΑΕΕΚ πρέπει να θεωρείται εν μέρει αξιόπιστος όταν, παρά το γεγονός ότι δεν πληροί όλα τα παραπάνω κριτήρια, εξακολουθεί να εμφανίζεται επαρκώς αξιόπιστος, αν και κάτι τέτοιο πρέπει να συμβαίνει σε εξαιρετικές περιπτώσεις και να συνοδεύεται από ενέργειες για τη βελτίωση των ελλείψεων που εντοπίζονται στον υπολογισμό της ΔΑΕΕΚ.

Εποπτικά σημεία αναφοράς

Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν εποπτικά σημεία αναφοράς για κάθε συγκεκριμένο κίνδυνο ως μέσο ελέγχου των υπολογισμών της ΔΑΕΕΚ για τους εν λόγω σημαντικούς κινδύνους, ή στοιχείων τέτοιων κινδύνων, που δεν καλύπτονται ή δεν καλύπτονται επαρκώς από το μέρος 3 και το μέρος 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 2019/2033, ή για την περαιτέρω στήριξη του καθορισμού της απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων ανά κατηγορία κινδύνου και κατά προτίμηση ανά επιμέρους κίνδυνο, ιδιαίτερα όταν οι υπολογισμοί της ΔΑΕΕΚ για τους εν λόγω σημαντικούς κινδύνους, ή στοιχεία τέτοιων κινδύνων, θεωρούνται αναξιόπιστοι ή δεν είναι διαθέσιμοι.

Τα εποπτικά σημεία αναφοράς θα πρέπει να αναπτυχθούν, λαμβάνοντας υπόψη τον φόρτο εφαρμογής για τις αρμόδιες αρχές, όπου μπορούν να προβλεφθούν συνετά,

21 Οι κατηγορίες κινδύνων καλύπτουν τους κινδύνους που σχετίζονται με μια συντεταγμένη εκκαθάριση, τους κινδύνους για τους πελάτες, τους κινδύνους για τις αγορές, τους κινδύνους για τις επιχειρήσεις και άλλους κινδύνους που προσδιορίζονται περαιτέρω μέσω του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού που εγκρίθηκε σύμφωνα με το άρθρο 40 παράγραφος 6 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034. 96 συνεπή, διαφανή και συγκρίσιμα μέτρα για τη σύγκριση μεταξύ των επιχειρήσεων επενδύσεων του κεφαλαίου που θεωρείται επαρκές για μια δεδομένη κατηγορία ή στοιχείο κινδύνου.

Δεδομένης της ποικιλίας των διαφόρων επιχειρηματικών μοντέλων που εφαρμόζουν οι επιχειρήσεις επενδύσεων ανάλογα με το μέγεθος και την πολυπλοκότητά τους, το αποτέλεσμα των εποπτικών σημείων αναφοράς ενδέχεται να μην είναι κατάλληλο σε κάθε περίσταση για κάθε επιχείρηση επενδύσεων. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να αντιμετωπίζουν το ζήτημα αυτό χρησιμοποιώντας το πλέον κατάλληλο σημείο αναφοράς όταν διατίθενται εναλλακτικές, και κρίνοντας το αποτέλεσμα του σημείου αναφοράς να εξετάζουν τους παράγοντες για το συγκεκριμένο επιχειρηματικό μοντέλο και για τη συγκεκριμένη επιχείρηση επενδύσεων.

Όταν οι αρμόδιες αρχές λαμβάνουν υπόψη τα εποπτικά σημεία αναφοράς για τον καθορισμό απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων, ως μέρος του διαλόγου, πρέπει να επεξηγούν στην επιχείρηση επενδύσεων το σκεπτικό και τις γενικές υποκείμενες αρχές στις οποίες βασίζονται τα σημεία αναφοράς .

Άλλα συναφή δεδομένα

Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να χρησιμοποιούν άλλα συναφή δεδομένα για να στηρίζουν τον καθορισμό της απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων ανά κατηγορία κινδύνου ή ανά κίνδυνο. Στα άλλα συναφή δεδομένα μπορεί να περιλαμβάνονται συγκρίσεις μεταξύ ομίλων ομοειδών επιχειρήσεων ή άλλες σχετικές αναφορές και μελέτες.

Τα άλλα συναφή δεδομένα πρέπει να παρακινούν τις αρμόδιες αρχές να επανεκτιμήσουν την καταλληλότητα/αξιοπιστία ενός υπολογισμού της ΔΑΕΕΚ/σημείου αναφοράς για συγκεκριμένο κίνδυνο ή κατηγορία κινδύνου ή/και να προσαρμόσουν το αποτέλεσμα, όταν υφίστανται αμφιβολίες σχετικά με την ακρίβειά του .

Για να διασφαλίζεται η συνέπεια κατά τον καθορισμό απαιτήσεων πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων ανά κατηγορία κινδύνου ή ανά κίνδυνο, οι αρμόδιες αρχές πρέπει να συγκρίνουν αποτελέσματα άλλων αντίστοιχων ιδρυμάτων που έχουν καθοριστεί για την ανάλυση κινδύνων κεφαλαίου, όπως ορίζεται στον τίτλο 6.

Όταν οι αρμόδιες αρχές λαμβάνουν υπόψη άλλα συναφή δεδομένα για τον καθορισμό απαίτησης πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων, ως μέρος του διαλόγου, πρέπει να επεξηγούν στην επιχείρηση επενδύσεων το σκεπτικό και τις γενικές αρχές στις οποίες βασίζονται τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν.

7.2.2 Καθορισμός ιδίων κεφαλαίων ή άλλων μέτρων για την κάλυψη ελλείψεων σε υποδείγματα που χρησιμοποιούνται για κανονιστικούς σκοπούς

Εάν, κατά τη διάρκεια της συνεχιζόμενης επανεξέτασης των εσωτερικών προσεγγίσεων σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 37 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034, οι αρμόδιες αρχές εντοπίσουν ελλείψεις στα υποδείγματα οι οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε υποεκτίμηση των ελάχιστων απαιτήσεων ιδίων κεφαλαίων που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2019/2033, πρέπει να καθορίζουν απαίτηση πρόσθετων ιδίων 97 κεφαλαίων για τις εν λόγω ελλείψεις, εφόσον αυτό κρίνεται καταλληλότερο από άλλα εποπτικά μέτρα, όπως η απαίτηση από τις εταιρείες επενδύσεων να προσαρμόσουν τα υποδείγματά τους. Η εν λόγω απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων πρέπει να καθορίζεται μόνο ως προσωρινό μέτρο ενώ αντιμετωπίζονται οι ελλείψεις.

7.2.3 Καθορισμός ιδίων κεφαλαίων ή άλλων μέτρων για την κάλυψη ελλείψεων στην προσαρμογή της συνετής αποτίμησης του χαρτοφυλακίου συναλλαγών

Εάν κατά τις επιθεωρήσεις τους σύμφωνα με το άρθρο 36 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034 και μετά την αξιολόγηση κινδύνου που διενεργήθηκε σύμφωνα με τον τίτλο 6, οι αρμόδιες αρχές εντοπίσουν ελλείψεις στη συνετή αποτίμηση των θέσεων του χαρτοφυλακίου συναλλαγών της επιχείρησης επενδύσεων οι οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε υποεκτίμηση της απαίτησης Κ - NPR που ορίζεται στο άρθρο 22 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033, θα πρέπει να καθορίσουν απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων για την κάλυψη των εν λόγω ελλείψεων. Οι εν λόγω απαιτήσεις πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων θα πρέπει να καθορίζονται μόνο εφόσον κάτι τέτοιο κρίνεται περισσότερο σκόπιμο και θα πρέπει να διατηρούνται μόνο ως προσωρινό μέτρο έως ότου αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις.

7.2.4 Καθορισμός ιδίων κεφαλαίων ή άλλων μέτρων για την κάλυψη άλλων ελλείψεων

Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να καθορίζουν πρόσθετα ίδια κεφάλαια για την κάλυψη ελλείψεων σε ρυθμίσεις διακυβέρνησης, διαδικασίες, μηχανισμούς και στρατηγικές ή άλλες ελλείψεις – που εντοπίζονται μετά την αξιολόγηση κινδύνου που περιγράφεται στους τίτλους 4 έως 6 – όταν άλλα εποπτικά μέτρα κρίνονται ανεπαρκή ή ακατάλληλα για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να ορίζουν την εν λόγω απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων μόνο ως προσωρινό μέτρο, ενόσω αντιμετωπίζονται οι ελλείψεις.

Όταν μια επιχείρηση επενδύσεων που δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να χαρακτηριστεί ως μικρή και μη διασυνδεδεμένη, όπως ορίζεται στο άρθρο 12 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2033, αποτυγχάνει επανειλημμένα να δημιουργήσει ή να διατηρήσει επαρκές επίπεδο ιδίων κεφαλαίων για την κάλυψη της καθοδήγησης σχετικά με τα πρόσθετα ίδια κεφάλαια που κοινοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 41 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2019/2034, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να ορίσουν την απαίτηση πρόσθετων ιδίων κεφαλαίων για την κάλυψη του πρόσθετου αυτού κινδύνου το αργότερο δύο έτη μετά την αθέτηση της καθοδήγησης. Οι αρμόδιες αρχές μπορούν να αναβάλουν την εν λόγω απόφαση εάν επιτρέπουν στην επιχείρηση επενδύσεων να λειτουργεί κάτω από το επίπεδο καθοδήγησης λόγω κυκλικών οικονομικών διακυμάνσεων ή άλλων ειδικών περιστάσεων για την επιχείρηση.

98