2.1. Forbhreathnú ar chreat SREP

Ba cheart go mbeadh creat cuimsitheach SREP ag údaráis inniúla a chlúdaíonn na comhpháirteanna seo a leanas, ar cheart iad a mheas go rialta, ag féachaint do liosta na ngníomhartha dlí a fhoilsítear ar leithligh ar shuíomh gréasáin an ÚBE, ar cheart comhlíonadh na hinstitiúide a mheas ina aghaidh. Leagtar amach i samhail rannpháirtíochta SREP i Rannóg 2.4 conas is féidir an creat seo a chalabrú ar fud institiúidí éagsúla agus prionsabal na comhréireachta á chur i bhfeidhm. Is iad seo a leanas na ceanglais atá i gceist:

• a. catagóiriú na hinstitiúide mar a shonraítear i Rannóg 2.1.1;
• b. faireachán ar phríomhtháscairí mar a shonraítear i dTeideal 3;
• c. anailís ar shamhail ghnó mar a shonraítear i dTeideal 4;
• d. measúnú ar rialachas inmheánach agus ar rialuithe uile-institiúide mar a shonraítear i dTeideal 5;
• e. measúnú ar rioscaí do chaipiteal mar a shonraítear i dTeideal 6; agus
• f. measúnú ar leordhóthanacht chistí dílse na hinstitiúide mar a shonraítear i dTeideal 7;
• g. measúnú ar rioscaí do leachtacht agus do mhaoiniú agus measúnú leachtachta agus maoinithe SREP mar a shonraítear i dTeideal 8;
• h. measúnú foriomlán SREP (lena n ‑ áirítear bearta maoirseachta a chur i bhfeidhm – agus bearta luath-idirghabhála, i gcás inar gá) agus cumarsáid mar a shonraítear i dTeideal 9 agus i Rannóg 2.1.2 faoi seach.

Ba cheart d’údaráis inniúla féachaint ar SREP mar phróiseas leanúnach a chomhtháthaíonn toradh na ngníomhaíochtaí maoirseachta uile agus gach foinse faisnéise atá ar fáil i bhforléargas maoirseachta cuimsitheach ar institiúid. Ba cheart go n-áireofaí in SREP breithniú ar an méid seo a leanas:

• a. toradh measúnuithe SREP a rinneadh roimhe seo, anailís ar an tsamhail ghnó agus maoirseacht leanúnach seachtrach;
• b. tuairisciú airgeadais na hinstitiúide, plean straitéiseach/pleananna straitéiseacha, tuairisciú rialála (tuairisciú comhchoiteann – COREP, tuairisciú airgeadais – FINREP, agus clár creidmheasa, i gcás ina bhfuil siad ar fáil) agus tuairisciú inmheánach (e.g. faisnéis bhainistíochta, tuairisciú caipitil agus leachtachta, tuarascálacha riosca inmheánacha);
• c. ICAAP/ILAAP na hinstitiúide agus socruithe pleanála téarnaimh;
• d. cigireachtaí ar an láthair;
• e. measúnuithe ar shamhlacha inmheánacha;
• f. anailís dhomhain spriocdhírithe;
• g. athbhreithnithe téamacha cothrománacha;
• h. anailís ar thástáil struis;
• i. tuarascálacha tríú páirtí (e.g. tuarascálacha iniúchta, tuarascálacha ó anailísithe cothromais/creidmheasa);
• j. staidéar/suirbhéanna earnála nó maicreacnamaíocha ábhartha eile.

2.1.1. Institiúidí a chatagóiriú

Ba cheart d’údaráis inniúla na hinstitiúidí uile atá faoina sainchúram maoirseachta a chatagóiriú i gceithre chatagóir éagsúla bunaithe ar mhéid, ar thábhacht shistéamach, ar chineál, ar scála agus ar chastacht ghníomhaíochtaí na n-institiúidí lena mbaineann agus Airteagal 97(4) de Threoir 2013/36/AE á chur san áireamh. Ba cheart go léireodh an chatagóiriú an measúnú ar an riosca sistéamach a chruthaíonn institiúidí don chóras airgeadais.

Laistigh de ghrúpa eintiteas, má chinneann údaráis inniúla go n-athraíonn ábharthacht eintiteas éagsúil laistigh den ghrúpa, bunaithe ar na gnéithe a liostaítear i mír 17, féadfaidh siad catagóiriú a chur i bhfeidhm ar an leibhéal aonair chun na difríochtaí sin a léiriú (e.g. catagóirí éagsúla a shannadh d’fhochuideachtaí grúpa éagsúla agus/nó d’eintiteas comhdhlúite).

Ba cheart d'údaráis inniúla athbhreithniú a dhéanamh go tréimhsiúil ar aicmiú a gcuid institiúidí, agus i ndiaidh imeachtaí a d'fhéadfadh cur le rioscúlacht na samhlacha gnó, nó i ndiaidh mór-oibríochtaí corparáideacha amhail dí-infheistíocht mhór, cumasc nó éadáil, nó gníomh straitéiseach tábhachtach.

Chun íosleibhéal inchomparáideachta a chinntiú, ba cheart d’údaráis inniúla tagairt a dhéanamh do na catagóirí thíos mar phointe tosaigh:

► Catagóir 1 – Gach institiúid atá sainithe mar 'institiúidí móra' in Airteagal 4(1), pointe 146 de Rialachán (AE) 575/2013. Féadfaidh údaráis inniúla 'institiúidí móra' a aicmiú mar institiúidí de Chatagóir 2 nó de Chatagóir 3 ar chúiseanna comhréireachta, ar an gcoinníoll nach G-SIInna iad. Ba cheart athaicmiú ‘institiúidí móra’ nach G-SIInna iad a dhéanamh i gcomhréir leis na critéir cháilíochtúla i gCatagóir 2 agus i gCatagóir 3 thíos, i bhfianaise mhéid, thábhacht shistéamach, chineál, scála agus chastacht na hinstitiúide i ndáil leis na gníomhaíochtaí.

► Catagóir 2 – (i) Institiúidí idir mheánmhéide agus mhóra seachas na hinstitiúidí sin a áirítear i gCatagóir 1 nach ‘institiúid bheag agus neamhchasta’ iad mar a shainmhínítear in Airteagal 4(1) pointe (145) de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 agus a oibríonn i Rannógt línte gnó, lena n-áirítear gníomhaíochtaí neamhbhaincéireachta, nó a bhfuil gníomhaíochtaí suntasacha trasteorann acu, agus a thairgeann táirgí creidmheasa agus airgeadais do chustaiméirí miondíola agus corparáideacha; (ii) institiúidí speisialaithe nach bhfuil tábhacht chórasach ag baint leo a bhfuil sciartha suntasacha den mhargadh acu ina línte gnó nó ina gcórais íocaíochta, nó ina n-ardáin/margaí trádála le haghaidh ionstraimí airgeadais; (iii) institiúidí a mheastar a bheith tábhachtach, mar gheall ar a méid, a ngníomhaíochtaí, nó a samhail gnó (e.g. institiúidí lárnacha IPS, contrapháirtithe lárnacha, taisclanna lárnacha urrús, bainc cheannais chomhoibríocha nó bainc choigiltis lárnacha), don gheilleagar (e.g. i dtéarmaí sócmhainní iomlána thar olltáirgeacht intíre – TA/OTI) nó don earnáil bhaincéireachta i mBallstát ar leith.

► Catagóir 3 – (i) Institiúidí idir beag agus meánmhéide seachas na hinstitiúidí sin a áirítear i gCatagóir 1 agus 2, nach ‘institiúid bheag agus neamhchasta’ iad mar a shainmhínítear in Airteagal 4(1) pointe 145 de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 agus a oibríonn i líon teoranta línte gnó, nó a bhfuil gníomhaíochtaí neamhshuntasacha trasteorann acu, a thairgeann táirgí creidmheasa go príomha do chustaiméirí miondíola, corparáideacha agus institiúideacha a bhfuil tairiscint theoranta táirgí airgeadais acu; (ii) saininstitiúidí a bhfuil sciartha den mhargadh nach bhfuil chomh suntasach céanna acu ina línte gnó nó ina gcórais íocaíochta, nó ina malartuithe airgeadais.

► Catagóir 4 – Gach institiúid arna sainiú mar ‘institiúid bheag agus neamhchasta’ in Airteagal 4(1), pointe 145 de Rialachán (AE) Uimh. 575/2013 agus gach institiúid bheag neamhchasta eile nach dtagann faoi chatagóirí 1 go 3 (e.g. a bhfuil raon feidhme teoranta gníomhaíochtaí acu agus sciartha neamhsuntasacha den mhargadh ina línte gnó).

2.1.2. Measúnú leanúnach ar rioscaí, creat géaraithe agus bearta maoirseachta

Ba cheart d'údaráis inniúla measúnú leanúnach a dhéanamh ar na rioscaí atá nó a bhféadfadh an institiúid a bheith neamhchosanta orthu , trína ngníomhaíochtaí maoirseachta i gcomhréir le samhail rannpháirtíochta SREP atá leagtha amach i rannóg 2.4.

Ba cheart d'údaráis inniúla a chinntiú go ndéantar torthaí a measúnuithe a dhoiciméadú go soiléir, agus díriú ar bhunchúiseanna na n-easnamh a aithníodh. Ba cheart na torthaí sin a léiriú sna scóir SREP arna sannadh i gcomhréir leis na treoirlínte seo agus ba cheart dóibh bonn eolais a chur faoi bhearta maoirseachta ina dhiaidh sin a fhéadfaidh údaráis inniúla a chur i bhfeidhm mar a shonraítear in Airteagal 102, in Airteagal 104 agus in Airteagal 105 de Threoir 2013/36/AE agus sa dlí náisiúnta, agus, nuair is infheidhme, faoi bhearta luath-idirghabhála mar a shonraítear in Airteagal 27 de Threoir 2013/36/AE, nó faoi aon teaglaim den mhéid thuas.

Mar chuid dá ngníomhaíochtaí maoirseachta leanúnacha, ba cheart d'údaráis inniúla gníomhaíochtaí leantacha cuí agus tráthúla a dhéanamh chun a chinntiú go bhfuil aghaidh tugtha go héifeachtach ag institiúid ar na easnaimh a aithníodh. Maidir leis seo, ba cheart d'údaráis inniúla creat ardleibhéil géaraithe a bhunú do bhearta maoirseachta, a thacódh le roghnú na mbeart is oiriúnaí (cainníochtúil agus cáilíochtúil araon) chun aghaidh a thabhairt ar na heasnaimh a aithníodh. Is gan dochar do na cumhachtaí maoirseachta a sholáthraítear faoin gcreat dlíthiúil is infheidhme é seo ná do lánrogha na n-údarás inniúil na bearta is oiriúnaí a chinneadh bunaithe ar na cúinsí agus na heasnaimh shonracha.

Ba cheart don chreat a dtagraítear dó sa mhír roimhe seo na gníomhartha seo a leanas a chur san áireamh, nach bhfuil ceaptha a bheith go docht i ndiaidh a chéile agus ar féidir iad a ghéarú nó a dhíghéarú de réir mar is cuí:

• a. dul i mbun idirphlé maoirseachta feabhsaithe leis an institiúid, amhail cruinniú a reáchtáil leis an gcomhlacht bainistíochta nó féinmheasúnú a cheangal ar an institiúid;
• b. gníomhartha ceartaitheacha a bhfuiltear ag súil leo ón institiúid (bearta neamh-cheangailteacha) a chur in iúl, amhail ionchais nó moltaí maoirseachta;
• c. gníomhaíocht cheartaitheach shonrach/gníomhaíochtaí ceartaitheacha sonracha a éileamh ón institiúid (bearta ceangailteacha), amhail bearta cáilíochtúla a shocrú nach mór don institiúid a chomhlíonadh agus/nó ceanglas Cholún 2 nó ceanglais leachtachta a leagan síos/a mhéadú;
• d. bearta maoirseachta a fhorfheidhmiú chun na heasnaimh a sainaithníodh a leigheas, amhail pionóis riaracháin, bearta feabhais nó fíneálacha.

Agus bearta maoirseachta á roghnú acu, ba cheart d'údaráis inniúla an cosán géaraithe iomlán a shainaithint, agus an fhaisnéis atá ar fáil, nádúr, méid agus castacht na hinstitiúide, agus an gá atá le corrlaigh aithnidiúite a leigheas go tráthúil á gcur san áireamh. Ba cheart na breithniúcháin seo a leanas, de réir mar is infheidhme, a bheith mar threoir don roghnú:

• a. an toradh atá beartaithe a bhfuil sé mar aidhm leis na bearta a bhaint amach agus, i gcás inarb indéanta, na hamlínte a bhfuiltear ag súil leo ón institiúid chun aghaidh a thabhairt ar na heasnaimh;
• b. tromchúis na n-easnamh agus an tionchar coimeádach a d'fhéadfadh a bheith ann mura dtabharfaí aghaidh ar an tsaincheist (i.e. an bhfuil gá le beart sonrach a dhéanamh chun aghaidh a thabhairt uirthi) agus cibé an bhfuil aghaidh tugtha cheana féin ar na heasnaimh/ar clúdaíodh iad le bearta eile;
• c. an cumas nó an rún a léirigh an institiúid na heasnaimh a leigheas;
• d. cibé acu an mbainfeadh nó nach mbainfeadh bearta eile an cuspóir céanna amach agus an mbeadh tionchar riaracháin agus airgeadais níos lú acu ar an institiúid;
• e. an fhéidearthacht go bhféadfadh na rioscaí agus na leochaileachtaí a shainaithnítear a bheith comhghaolmhar nó féintreisithe, nó an dá rud, rud a chiallaíonn gur gá déine na mbeart maoirseachta a mhéadú;
• f. aon tosca eile a mheasann na húdaráis inniúla a bheith ábhartha.

Gan dochar do chumhacht rogha na n-údarás inniúil, ba cheart na bearta cainníochtúla agus cáilíochtúla uile atá ar fáil a úsáid ar bhealach a thugann an deis aghaidh a thabhairt ar an leibhéal riosca agus/nó ar na heasnaimh, ar an mbealach is fearr. Ba cheart go gcuirfí san áireamh leis sin cineál an riosca (cainníochtúil agus/nó cáilíochtúil), an próiseas géaraithe, agus gur cheart bearta cainníochtúla a chur i bhfeidhm chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh sa rialachas inmheánach, lena n-áirítear socruithe rialaithe inmheánaigh, agus saincheisteanna eile, i gcás nach raibh bearta maoirseachta eile éifeachtach nó ina meastar nach leor iad chun aghaidh a thabhairt ar na heasnaimh a sainaithníodh laistigh de thréimhse ama iomchuí⁷ .

⁷ I gcomhréir le hAirteagal 104a(1)(b) de Threoir 2013/36 ón Aontas Eorpach agus ón gComhairle maidir le rochtain ar ghníomhaíocht institiúidí creidmheasa agus maoirseacht stuamachta ar institiúidí creidmheasa, lena leasaítear Treoir 2002/87/CE agus lena n-aisghairtear Treoir 2006/48/CE agus Treoir 2006/49/CE (OJL 176 27.6.2013, lch. 338, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2013/36/2026-01-11).

Féadfaidh údaráis inniúla bearta maoirseachta a dhéanamh atá nasctha go díreach le torthaí aon ghníomhaíochtaí maoirseachta (e.g. scrúduithe ar an láthair, measúnuithe ar oiriúnacht chomhaltaí an chomhlachta bainistíochta agus príomhfheidhmeanna, etc.) i gcás inar gá maoirseacht a chur i bhfeidhm láithreach de bharr thorthaí na ngníomhaíochtaí sin chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh ábhartha, gan dochar d'fhorálacha an teidil seo.

2.1.3. Idirphlé le hinstitiúidí

Ba cheart d’údaráis inniúla dul i mbun idirphlé le hinstitiúidí de réir mar a dhéanann siad a ngníomhaíochtaí maoirseachta.

Ba cheart d’údaráis inniúla torthaí an mheasúnaithe ar SREP a chur in iúl don institiúid i gcomhréir le Teideal 9 agus an institiúid a chur ar an eolas faoi aon ghníomh is gá chun bearta maoirseachta arna gcur i bhfeidhm ar bhonn na dtorthaí sin a chomhlíonadh.