5.1 Voorbereiding van de verkoop

De afwikkelingsautoriteiten moeten in de afwikkelingsplannen of in ondersteunende documentatie vastleggen hoe zij het in paragraaf 50.a bedoelde verkoopproces op een zo transparant mogelijke wijze soepel kunnen uitvoeren.

Om de haalbaarheid/geloofwaardigheid van de verkoop van de onderneming als afwikkelingsinstrument te garanderen, moet de afwikkelingsautoriteit, met ondersteuning van de instellingen, vooraf een lijst van criteria opstellen waaraan potentiële verwervers geacht mogen worden te voldoen op basis van de kenmerken van de overdrachtsperimeter en gezien de kenmerken van de bestaande marktspelers en externe factoren (zoals regelgevingsoverwegingen betreffende marktconcentratie, de noodzaak van licenties en vergunningen, en eventuele belemmeringen voor markttoetreding). De afwikkelingsautoriteiten moeten kunnen gebruikmaken van de informatie waarover de toezichthouders en de herstelplannen beschikken.

Hoewel de verkoopstrategie afhankelijk is van de definitie van de overdrachtsperimeter (instellings- en situatiespecifiek), moeten de afwikkelingsautoriteiten een verkoopproces ontwikkelen waarbij ten minste met de volgende elementen rekening wordt gehouden:

• - de tijdlijn van het verkoopproces: een tijdschema met mijlpalen en te leveren prestaties;
• - de definitie van operationele subprocessen met een duidelijke taakverdeling tussen de verschillende teams en deskundigen waaronder de afwikkelingsautoriteiten, instellingen, bevoegde autoriteiten en alle relevante actoren overeenkomstig de paragrafen 56 en 57;
• - de samenstelling en de rol van teams en instanties;
• - de documentatie ter ondersteuning van het verkoopkader en het verkoopproces (met inbegrip van, maar niet beperkt tot, termsheets, geheimhoudingsovereenkomsten en andere juridische documenten, templates voor inschrijvers, beoordelingsbladen voor inschrijvingen, criterialijst, aanbestedingsstukken en mandaten voor externe consultants, en sjablonen voor mediacommunicatie);
• - vertrouwelijke communicatiekana(a)l(en), communicatieplan(nen) en informatie, gegevens en rapporten.

Bij het vaststellen van een tijdschema overeenkomstig artikel 10, lid 7, punten d) en j), van Richtlijn 2014/59/EU moeten de afwikkelingsautoriteiten rekening houden met de verschillende mijlpalen die van belang zijn voor overdrachten en met name met de referentiedatum van de afwikkelingsplanning¹¹ , de waarderingsdatum¹² , de afwikkelingsdatum¹³ en de overdrachtsdatum of -data.

¹¹ Overeenkomstig artikel 5 van Uitvoeringsverordening (EU) 2018/1624 van de Commissie van 23 oktober 2018 tot vaststelling van technische uitvoeringsnormen met betrekking tot procedures, standaardformulieren en templates ten behoeve van de informatieverstrekking voor de opstelling en uitvoering van afwikkelingsplannen voor kredietinstellingen en beleggingsondernemingen overeenkomstig Richtlijn 2014/59/EU van het Europees Parlement en de Raad, en tot intrekking van Uitvoeringsverordening (EU) 2016/1066 van de Commissie (PB L 277 van 7.11.2018, blz. 1).

¹² Zoals weergegeven in het EBA-handboek over waardering voor afwikkelingsdoeleinden (EBA-waarderingshandboek).

¹³ Zoals gedefinieerd in artikel 1, punt j), van Gedelegeerde Verordening (EU) 2018/345 van de Commissie.

De afwikkelingsautoriteiten moeten de goedkeuringen of toestemmingen identificeren die niet onder de in artikel 63, lid 2, van Richtlijn 2014/59/EU bedoelde vrijstellingen zouden vallen en ervoor zorgen dat deze in het verkoopproces aan bod komen. Deze kunnen onder meer bestaan uit de goedkeuring van de Europese Commissie betreffende de concentratie met een Europese dimensie in overeenstemming met de Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad van 20 januari 2004 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen (EU-regels voor concentratiecontrole).¹⁴ Afwikkelingsautoriteiten moeten rekening houden met interacties met de marktautoriteiten en alle andere autoriteiten die naar verwachting bij het verkoopproces zullen ingrijpen. Deze interacties met andere autoriteiten moeten tijdig plaatsvinden en mogen het tijdschema voor de verkoop niet ongeschikt maken wat de afwikkelbaarheid betreft.

¹⁴ Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad van 20 januari 2004 betreffende de controle op concentraties van ondernemingen (de “EG-concentratieverordening”) (PB L 024 van 29.01.2004, blz. 1).

Voor grensoverschrijdende groepen, grensoverschrijdende overdrachtsperimeters of grensoverschrijdende transacties moeten afwikkelingsautoriteiten in voorkomend geval hun verkoopkader met andere afwikkelingsautoriteiten en bevoegde autoriteiten overleggen om overeenstemming te bereiken over de taakverdeling, de informatie-uitwisseling en het tijdschema, om het verkoopkader regelmatig te actualiseren en om ervoor te zorgen dat er vertrouwelijke communicatielijnen bestaan. Overleg kan bijvoorbeeld plaatsvinden in eventuele afwikkelingscolleges of crisismanagementgroepen (voor G-SII’s), of anders op een ad hoc en minder formele basis.

De afwikkelingsautoriteiten moeten ervoor zorgen dat hun verkoopproces van toepassing is op ten minste twee scenario’s: de verkoop na een verkoopproces overeenkomstig artikel 39 van Richtlijn 2014/59/EU (die kan worden gekwalificeerd als “strategische verkoop van de onderneming”) en de verkoop zonder verkoopproces overeenkomstig artikel 39, lid 3, van Richtlijn 2014/59/EU (die kan worden gekwalificeerd als “versnelde verkoop van de onderneming”).

De afwikkelingsautoriteit moet bereid zijn om zo spoedig mogelijk en uiterlijk op het moment van de verklaring betreffende een instelling die faalt of waarschijnlijk zal falen (FOLTF) de haalbaarheid van het verkoopproces te beoordelen overeenkomstig de EBA-richtsnoeren inzake de effectiviteit van het instrument van verkoop van de onderneming¹⁵ .

¹⁵ EBA-richtsnoeren inzake de feitelijke omstandigheden die een wezenlijke bedreiging vormen voor de financiële stabiliteit en inzake de elementen die verband houden met de doeltreffendheid van het instrument van verkoop van de onderneming, overeenkomstig artikel 39, lid 4, van Richtlijn 2014/59/EU (EBA/GL/2015/04).

Het verkoopproces moet zorgen voor een vlotte uitvoering tijdens het afwikkelingsweekend van een versnelde verkoop van de onderneming. Om dit te verwezenlijken, moet de afwikkelingsautoriteit de lijst van criteria waaraan potentiële verwervers moeten voldoen en de vooraf op basis van paragraaf 19 van deze richtsnoeren opgestelde lijst van potentiële verwervers kunnen bijwerken (door bijvoorbeeld het verrichten van activiteiten op het gebied van markttoezicht; bestaande toegang tot actuele relevante marktgegevens of bestaande processen om ter zake bijstand van deskundigen te vragen), overeenkomstig de marktvoorwaarden en de overdrachtsperimeter op de datum van de FOLTF. De afwikkelingsautoriteit moet zo vroeg mogelijk de mogelijke gevolgen van een versnelde verkoop van de onderneming met betrekking tot de staatssteunregels beoordelen en zorgen voor een uitvoering van de versnelde verkoop die deze gevolgen tot een minimum beperkt¹⁶ .

¹⁶ In overeenstemming met EBA Final Q&A2015_2339.

Voor een strategische verkoop van de onderneming moeten de afwikkelingsautoriteiten de lijst van criteria waaraan potentiële verwervers moeten voldoen kunnen bijwerken op basis van afdeling 4.1. en paragraaf 19 van deze richtsnoeren. Het verkoopproces moet zorgen voor een vlotte uitvoering van een strategische verkoop van de onderneming, waarbij een open, transparant en niet-discriminerend verkoopproces (verkoopvereisten) wordt gewaarborgd, gericht op het maximaliseren van de verkoopprijs en het identificeren van eventuele belangenconflicten. Deze criteria dienen een reeks indicatoren te omvatten met betrekking tot de financiële, juridische en operationele draagkracht van de potentiële verwervers, die in verhouding moeten staan tot de overdrachtsperimeter en niet bedoeld mogen zijn om de vooraf geïdentificeerde potentiële verkrijgers te bevoordelen. De afwikkelingsautoriteit kan verzoeken om plannen waarin het integratieproces van de overdrachtsperimeter door de potentiële verkrijger wordt vastgelegd en de vereiste capaciteiten worden benadrukt.

De afwikkelingsautoriteiten moeten zich voorbereiden op het verzoek om externe bijstand (waaronder van consultants, juridisch adviseurs of accountants) in het kader van het verkoopproces of op het delegeren van het verkoopproces. De verantwoordelijkheid van de afwikkelingsautoriteit mag niet worden gedelegeerd en de afwikkelingsautoriteit moet een procedure hebben vastgesteld om externe consultants te selecteren en te benoemen op basis van vooraf vastgestelde criteria en met een welomschreven mandaat, hen te controleren en hun inbreng te evalueren, ervoor te zorgen dat er geen sprake is van belangenconflicten en dat de vertrouwelijkheid in acht wordt genomen. In het mandaat moeten onder meer de doelstellingen en te leveren prestaties, de verwachte expertise en middelen, het tijdschema of de vergoedingen duidelijk worden omschreven.

5.1.2 Interne afsplitsing

De afwikkelbaarheidsbeoordeling als bedoeld in deel C van de bijlage bij Richtlijn 2014/59/EU moet worden gebaseerd op de beoordeling van de juridische en bedrijfsstructuren van de instelling (punt 2 van genoemde deel C van de bijlage bij Richtlijn 2014/59/EU), de complexiteit van deze structuur en de moeilijkheid om bedrijfsonderdelen af te stemmen op groepsentiteiten (punt 16 van deel C van de bijlage bij Richtlijn 2014/59/EU) en de verenigbaarheid van deze structuur met het (de) gekozen afwikkelingsinstrument(en) (punt 21 van deel C van de bijlage bij Richtlijn 2014/59/EU). Daarom moeten de afwikkelingsautoriteiten nagaan hoe zij het instrument van afsplitsing van activa het best kunnen voorbereiden, aangezien veel van de componenten van de overdrachtsperimeter mogelijk niet binnen één juridische entiteit of één bedrijfsonderdeel vallen, en moeten zij, indien nodig en onverminderd de bevoegdheden uit hoofde van artikel 17 van Richtlijn 2014/59/EU, de afsplitsing van portefeuilles bevorderen door:

• a. instellingen te verzoeken een draaiboek bij te houden (zie paragraaf 75) waarin is vastgelegd hoe zij noodlijdende activa¹⁷ in één bedrijfsonderdeel of één juridische entiteit kunnen onderbrengen wanneer het instrument van afsplitsing van activa in aanmerking wordt genomen in de afwikkelingsstrategie en wanneer portefeuilles die kwalificeren voor het instrument van afsplitsing van activa verspreid zijn over de groep;
• b. te beoordelen hoe herstelopties in het kader van punt 14 van deel A van de bijlage bij Richtlijn 2014/59/EU de afsplitsing van noodlijdende activa van de rest van de groep kunnen ondersteunen.

¹⁷ Voor deze richtsnoeren moeten noodlijdende activa worden opgevat als problematische of onrendabele activa als bedoeld in overweging 59 van Richtlijn 2014/59/EU.

Wanneer instellingen wordt verzocht aan te tonen hoe zij noodlijdende activa kunnen afsplitsen, moeten zij duidelijk maken hoe hun acties:

• - eventuele diagnostische exercities faciliteren als bedoeld in de EBA-richtsnoeren voor de soorten tests, doorlichtingen of exercities die kunnen leiden tot steunmaatregelen¹⁸ , aangezien de meeste noodlijdende activa in één specifiek bedrijfsonderdeel zouden zijn gecentraliseerd;
• - een goede inventarisatie mogelijk maken van contractuele belemmeringen, wettelijke voorschriften voor de noodlijdende activa en andere soorten belemmeringen voor de overdracht;
• - zorgen voor een eenvoudigere waardering van de in noodlijdende activa (en bijgevolg van de niet-noodlijdende bedrijfsonderdelen die de keuze van het aanvullende afwikkelingsinstrument ondersteunen);
• - een hoog niveau van expertise binnen het bedrijfsonderdeel creëren voor het omgaan met noodlijdende activa;
• - leiden tot de ontwikkeling van een specifieke dataset met betrekking tot de zekerheids- en rechtenkwesties in verband met de noodlijdende activa;
• - aangeven welke specifieke diensten voor deze posten nodig zijn en een begin maken met de uitvoering van de regelingen om ze te beheren;
• - leiden tot het opsplitsen van de benodigde middelen (waaronder financiële of personele middelen) die dan gemakkelijker kunnen worden overgedragen op het moment van afwikkeling, met name met behulp van regelingen inzake dienstverlening.

¹⁸ EBA-richtsnoeren voor de soorten tests, doorlichtingen of exercities die kunnen leiden tot steunmaatregelen uit hoofde van artikel 32, lid 4, onder d), punt iii) van de richtlijn Herstel en afwikkeling van banken (EBA/GL/2014/09).

In voorkomend geval moeten instellingen ook aantonen dat zij in staat zijn juridische entiteiten op te richten in overeenstemming met paragraaf 48 van deze richtsnoeren.