Gestandaardiseerde test voor de classificatie van cryptoactiva

Bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, moeten een gemeenschappelijke benadering volgen om de classificatie van cryptoactiva van geval tot geval te bepalen, rekening houdend met alle kenmerken van de token in kwestie overeenkomstig het stroomschema in bijlage C.

Bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, dienen te bepalen of er sprake is van een digitale weergave van een waarde of een recht, aangezien dit de noodzakelijke kenmerken zijn van een cryptoactivum zoals gedefinieerd in artikel 3, lid 1, punt 5, van Verordening (EU) 2023/1114. De termen “waarde” en “recht” moeten in overeenstemming met overweging 2 van die verordening ruim worden geïnterpreteerd. Cryptoactiva die geen intrinsieke waarde hebben, maar een waarde die eraan is toegeschreven door de verkoper/koper of door marktdeelnemers⁴ , dienen te worden behandeld als digitale weergaven van waarde.

⁴ Bijvoorbeeld tokens zoals Bitcoin en zogeheten “meme coins”, die worden verhandeld op beurzen met openbare prijzen.

Bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, dienen ook te beoordelen of de digitale weergave van de waarde en/of het recht elektronisch kan worden overgedragen en opgeslagen, met gebruikmaking van distributed-ledger-technologie (DLT) of vergelijkbare technologie. Een token kan alleen als “niet-overdraagbaar” worden beschouwd indien ten minste aan de volgende voorwaarden is voldaan: i) de token wordt alleen door de uitgever of aanbieder aanvaard, en ii) de token kan technisch onmogelijk door een houder aan andere personen dan de uitgever of aanbieder worden overgedragen (overweging 17 van Verordening (EU) 2023/1114). Om te beoordelen of een technologie vergelijkbaar is met DLT, moeten de functionele kenmerken van die technologie in aanmerking worden genomen, met inbegrip van de basis waarop de gegevens (het grootboek) worden bijgehouden en gedeeld en hoe consensus wordt bereikt (d.w.z. de werking van een consensusmechanisme).

Wanneer is voldaan aan beide elementen (digitale weergave van een waarde en/of recht en elektronisch overgedragen en opgeslagen, met gebruikmaking van DLT of vergelijkbare technologie), dienen bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, ervan uit te gaan dat de token verenigbaar is met een cryptoactivum in de zin van Verordening (EU) 2023/1114.

Om te bepalen of het cryptoactivum binnen het toepassingsgebied van Verordening (EU) 2023/1114 valt, moeten bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, alle in artikel 2, leden 2 tot en met 4, van Verordening (EU) 2023/1114 genoemde uitzonderingen beoordelen:

• a. Artikel 2, lid 2: is de uitgever of de aanbieder een in dit lid bedoelde persoon? MiCAR is niet van toepassing op personen die uitsluitend cryptoactivadiensten aanbieden voor hun moederondernemingen, voor hun eigen dochterondernemingen of voor andere dochterondernemingen van hun moederondernemingen; vereffenaars of bewindvoerders die handelen in het kader van een insolventieprocedure (behalve voor de toepassing van artikel 47); e ECB, centrale banken van de lidstaten wanneer zij handelen in hun hoedanigheid van monetaire autoriteiten, of andere overheidsinstanties van de lidstaten; de Europese Investeringsbank en haar dochterondernemingen; de Europese Faciliteit voor financiële stabiliteit en het Europees stabiliteitsmechanisme; publiekrechtelijke internationale organisaties.
• b. Artikel 2, lid 3: is het cryptoactivum uniek en niet fungibel met andere cryptoactiva?⁵ Bij de beoordeling of het cryptoactivum uniek en niet fungibel is, dienen de bevoegde autoriteiten en andere personen voor welke deze richtsnoeren gelden, rekening te houden met artikel 2, lid 3, en overweging 11 van Verordening (EU) 2023/1114 alsook met de richtsnoeren betreffende de voorwaarden en criteria voor de kwalificatie van cryptoactiva als financiële instrumenten.⁶
• c. Artikel 2, lid 4: kan het cryptoactivum worden aangemerkt als een of meer van de in dat lid genoemde relevante producten? Verordening (EU) 2023/1114 is niet van toepassing op financiële instrumenten, deposito’s, gestructureerde deposito’s, geldmiddelen (met uitzondering van e-money-tokens), securitisatieposities (in de zin van Verordening (EU) 2017/2402⁷ ), verzekeringsproducten en herverzekeringsovereenkomsten (als bedoeld in Richtlijn 2009/138/EG), pensioenproducten die hoofdzakelijk in een pensioeninkomen voorzien, officieel erkende bedrijfspensioenregelingen (vallend onder de Richtlijnen (EU) 2016/2341⁸ en 2009/138/EG⁹ ), individuele pensioenproducten met verplichte financiële bijdrage van de werkgever, pan-Europese persoonlijke pensioenproducten (als bedoeld in Verordening (EU) 2019/1238)¹⁰ en socialezekerheidsregelingen (vallend onder de Verordeningen (EG) nr. 883/2004 en (EG¹¹ ) nr. 987/2009).¹²

⁵ Dit kan bijvoorbeeld een niet-fungibel cryptoactivum zijn dat bewijs vormt van een exclusief eigendomsrecht op een specifiek materieel vastgoedactivum (zoals een huis of een bedrijfspand) of immaterieel activum zoals een octrooi.

⁶ Link toe te voegen zodra de richtsnoeren van ESMA definitief zijn (zie voor het raadplegingsdocument ESMA 75-453128700-52).

⁷ Verordening (EU) 2017/2402 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2017 tot vaststelling van een algemeen kader voor securitisatie en tot instelling van een specifiek kader voor eenvoudige, transparante en gestandaardiseerde securitisatie, en tot wijziging van de Richtlijnen 2009/65/EG, 2009/138/EG en 2011/61/EU en de Verordeningen (EG) nr. 1060/2009 en (EU) nr. 648/2012 (PB L 347 van 28.12.2017, blz. 35).

⁸ Richtlijn (EU) 2016/2341 van het Europees Parlement en de Raad van 14 december 2016 betreffende de werkzaamheden van en het toezicht op instellingen voor bedrijfspensioenvoorziening (IBPV’s) (PB L 354 van 23.12.2016, blz. 37);

⁹ Richtlijn 2009/138/EG van het Europees Parlement en de Raad van 25 november 2009 betreffende de toegang tot en uitoefening van het verzekerings- en het herverzekeringsbedrijf (Solvabiliteit II) (PB L 335 van 17.12.2009, blz. 1).

¹⁰ Verordening (EU) 2019/1238 van het Europees Parlement en de Raad van 20 juni 2019 inzake een pan-Europees persoonlijk pensioenproduct (PEPP) (PB L 198 van 25.7.2019, blz. 1).

¹¹ Verordening (EG) nr. 883/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels (PB L 166 van 30.4.2004, blz. 1).

¹² Verordening (EG) nr. 987/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 16 september 2009 tot vaststelling van de wijze van toepassing van Verordening (EG) nr. 883/2004 betreffende de coördinatie van de socialezekerheidsstelsels (PB L 284 van 30.10.2009, blz. 1).

Onverminderd andere relevante documenten, moet rekening worden gehouden met de in paragraaf 13 van deze richtsnoeren bedoelde informatie om te beoordelen of het cryptoactivum:

• a. een financieel instrument is – in dit geval dienen de bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, de door de Europese Autoriteit voor effecten en markten krachtens artikel 2, lid 5, van Verordening (EU) 2023/1114 uitgevaardigde richtsnoeren toe te passen;¹³
• b. een deposito is – in dit geval dienen bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, het advies en het verslag van de Europese Bankautoriteit van 2014 en haar advies van 2020 over de afbakening van kredietinstellingen te raadplegen, waarin aanwijzingen worden gegeven over het begrip “deposito”¹⁴ , alsook het verslag van EBA van 2024 over gestructureerde deposito’s¹⁵ ;
• c. een verzekeringsproduct of verzekeringscontract is – in dit geval dienen bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, rekening houden met het feit dat er op EU-niveau geen uitdrukkelijke definitie van verzekering als activiteit of contracttype bestaat.¹⁶

¹³ Link toe te voegen zodra de richtsnoeren van ESMA definitief zijn (zie voor het raadplegingsdocument ESMA 75-453128700-52).

¹⁴ Advies en verslag van EBA van 2014 over de afbakening van kredietinstellingen (alleen beschikbaar in het Engels): https://www.eba.europa.eu/publications-and-media/press-releases/eba-publishes-opinion-perimeter-credit-institutions en het advies van EBA van 2020 (alleen beschikbaar in het Engels): https://www.eba.europa.eu/sites/default/files/document_library/Publications/Opinions/2020/931784/EBA%20Opinion%2 0on%20elements%20of%20the%20definition%20of%20credit%20institution.pdf

¹⁵ EBA-verslag van 2024 over gestructureerde deposito’s (alleen beschikbaar in het Engels): https://www.eba.europa.eu/sites/default/files/2024-07/b807c1a8-6f1d-4c2b-b2a0-2cdcb7737282/Report%20on%20structured%20deposits.pdf

¹⁶ Zie het eindverslag van de deskundigengroep van de Commissie over het Europese verzekeringsovereenkomstenrecht: Final Report of the Commission Expert Group on European Insurance Contract Law, Europese Commissie, 2014, blz. 38 e.v.

Als geen van de in paragraaf 22 vermelde uitzonderingen van toepassing is, dienen de bevoegde autoriteiten en andere personen tot welke deze richtsnoeren zijn gericht, de kenmerken van de cryptoactiva beoordelen om te bepalen of het betrokken cryptoactivum een e-moneytoken, een activagerelateerde token of een ander cryptoactivum is in de zin van Verordening (EU) 2023/1114. Hierbij dienen zij rekening te houden met het volgende:

• a. Tracht het cryptoactivum een stabiele waarde te behouden door alleen te verwijzen naar de waarde van één enkele officiële valuta? Zo ja, moet het overeenkomstig titel IV van Verordening (EU) 2023/1114 worden geclassificeerd als e-moneytoken.
• b. Indien het cryptoactivum niet tracht een stabiele waarde te behouden door alleen te verwijzen naar de waarde van één enkele officiële valuta, beoogt het dan een stabiele waarde te behouden door te verwijzen naar een andere waarde of een ander recht (of een combinatie daarvan), met inbegrip van een of meer officiële valuta’s? Zo ja, moet het overeenkomstig titel III van Verordening (EU) 2023/1114 worden geclassificeerd als activagerelateerde token.
• c. Indien het cryptoactivum niet tracht een stabiele waarde te handhaven door te verwijzen naar een andere waarde of een ander recht (en dus geen activagerelateerde token of e-moneytoken is), moet het overeenkomstig titel II van Verordening (EU) 2023/1114 worden geclassificeerd als cryptoactivum.