7.6. Spełnianie wymogów w warunkach skrajnych – Wykorzystanie P2G oraz P2G-LR w odniesieniu do wyników ilościowych testów warunków skrajnych

Właściwe organy powinny ustalić na podstawie testów warunków skrajnych, czy instytucja posiada dostateczne (pod względem ilości i struktury) fundusze własne w warunkach skrajnych i czy konieczne jest wprowadzenie środków nadzorczych, w tym P2G, P2G-LR, skorygowanego planowania kapitałowego i innych środków w celu zaradzenia potencjalnym niedoborom. Aby ocenić adekwatność kapitałową w warunkach skrajnych, właściwe organy powinny rozważyć:

• a. wykorzystanie wyników jakościowych (np. nieodciągnięcia stwierdzone w obszarze zarządzania ryzykiem i kontroli) w ramach testów warunków skrajnych instytucji i nadzorczych testów warunków skrajnych;
• b. wykorzystanie wyników ilościowych testów warunków skrajnych instytucji – jeżeli ICAAP uznaje się za wiarygodny – oraz wyników nadzorczych testów warunków skrajnych, zgodnie z art. 100 dyrektywy 2013/36/UE, jak określono w tytule 11, w tym na przykład:
• i. zalecenie wdrożenia przez instytucje konkretnych scenariuszy lub założeń odniesienia (ang. anchor );
• ii. przeprowadzenie systemowych testów warunków skrajnych przy użyciu spójnych metod i scenariuszy przez instytucje albo organy nadzoru.

Właściwe organy powinny w stosownych przypadkach ocenić wyniki ilościowe testów warunków skrajnych w odniesieniu do adekwatności i jakości funduszy własnych instytucji oraz określić, czy poziom i jakość funduszy własnych są wystarczające do pokrycia mających zastosowanie wymogów kapitałowych, a w szczególności:

• a. wymogu OCR wraz z wymogami połączonego bufora w ramach scenariusza bazowego obejmującego co najmniej dwuletni horyzont prognozy;
• b. TSCR w scenariuszach pesymistycznych z horyzontem prognozy obejmującym co najmniej dwa lata.

Właściwe organy powinny określić P2G i P2G-LR, a jeżeli wynik stanowi wartość dodatnią, właściwe organy powinny ustalić P2G lub P2G-LR, aby uwzględnić obawy dotyczące wrażliwości instytucji na scenariusze pesymistyczne wykorzystywane w nadzorczych testach warunków skrajnych. Zalecenie P2G nie powinno być wykorzystywane do pokrycia ryzyk lub elementów ryzyk już objętych P2R zgodnie z sekcją 7.2. Podobnie P2G-LR nie powinien być stosowany do pokrycia tych aspektów ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej, które są już objęte P2R-LR zgodnie z sekcją 7.3.

Poziom P2G powinien chronić przed potencjalnym naruszeniem TSCR w scenariuszu pesymistycznym. Podobnie poziom P2G-LR powinien chronić przed naruszeniem TSLRR w scenariuszu pesymistycznym. Jeżeli wyniki ilościowe nadzorczych testów warunków skrajnych wskazują, że instytucja nie powinna naruszyć swojego TSCR w ramach scenariusza pesymistycznego testu warunków skrajnych, właściwe organy mogą podjąć decyzję

• o niewyznaczaniu P2G. Podobnie właściwe organy mogą podjąć decyzję o nieustalaniu P2G-LR w przypadku, gdy nie oczekuje się, że TSLRR zostanie naruszona w ramach scenariusza pesymistycznego testu warunków skrajnych.

Właściwe organy powinny wyznaczyć i ustalić poziom P2G i P2G-LR na podstawie wyników scenariusza pesymistycznego badanego w ramach odpowiednich nadzorczych testów warunków skrajnych, w tym wyników unijnych testów warunków skrajnych przeprowadzanych przez EUNB lub wszelkich innych odpowiednich nadzorczych testów warunków skrajnych przeprowadzanych w całym systemie z horyzontem prognozy wynoszącym co najmniej dwa lata.

Stosując zasadę proporcjonalności w odniesieniu do instytucji nieprzypisanych do kategorii 1 i jednostek należących do grup transgranicznych, podczas ustalania i aktualizacji P2G i P2G-LR właściwe organy mogą wziąć pod uwagę wyniki uproszczonych nadzorczych testów warunków skrajnych (np. poprzez zastosowanie zaleconych przez organ nadzoru scenariuszy odniesienia, analizy wrażliwości, odgórnych testów warunków skrajnych (ang. top-down stress tests ) przeprowadzanych przez wyznaczone organy, skutki na poziomie portfela wynikające z testów warunków skrajnych przeprowadzanych na poziomie skonsolidowanym), wyniki nadzorczych testów warunków skrajnych lub wyniki testów warunków skrajnych instytucji przeprowadzonych w przeszłości zgodnie z ust. 340. Uproszczone formy nadzorczych testów warunków skrajnych mogą być przeprowadzane indywidualnie, a nie w ramach całego systemu.

Właściwe organy powinny wyznaczyć i ustalić P2G i P2G-LR zgodnie z zasadami minimalnego zaangażowania określonymi w sekcji 2.4. W szczególności minimalną częstotliwością wyznaczania i ustalania P2G i P2G-LR powinna być częstotliwość przeprowadzania oceny adekwatności kapitałowej zgodnie z zasadami minimalnego zaangażowania w SREP.

Niezależnie od postanowień poprzedniego ustępu właściwe organy:

• a. powinny ocenić, czy istniejące P2G i P2G-LR są nadal odpowiednie, gdy tylko dostępne są wyniki nowych nadzorczych testów warunków skrajnych, i w razie potrzeby je zrewidować;
• b. mogą określać P2G i P2G-LR tylko co drugi rok zamiast co rok, w tym także dla instytucji kategorii 1 SREP. W roku następującym po roku, w którym określono P2G, właściwe organy powinny jednak ocenić – na podstawie wszystkich istotnych informacji, w tym wyników wcześniejszych nadzorczych testów warunków skrajnych i dodatkowej analizy wrażliwości (tj. uproszczonych form nadzorczych testów warunków skrajnych), czy P2G i P2G-LR są nadal odpowiednie czy też wymagają aktualizacji.

Przy kalibrowaniu P2G właściwe organy powinny upewnić się, czy znajduje się on na poziomie wystarczającym co najmniej do pokrycia przewidywanego maksymalnego wpływu warunków skrajnych, który należy obliczyć na podstawie zmian współczynnika CET1 (tj. uwzględniając zarówno zmiany CET1, jak i zmiany TREA) w najgorszym roku występowania warunków skrajnych, biorąc przy tym pod uwagę poziom mających zastosowanie wymogów kapitałowych. Maksymalny wpływ warunków skrajnych do celów ustalenia P2G należy rozumieć jako różnicę między najniższym współczynnikiem kapitału podstawowego Tier I w scenariuszu pesymistycznym w horyzoncie testu warunków skrajnych a rzeczywistym współczynnikiem kapitału podstawowego Tier 1 w punkcie początkowym.

Przy kalibrowaniu P2G-LR maksymalny wpływ warunków skrajnych należy obliczać na podstawie zmian w kapitale Tier I w najgorszym roku występowania warunków skrajnych i z uwzględnieniem mających zastosowanie wymogów kapitałowych dotyczących wskaźnika dźwigni. Maksymalny wpływ warunków skrajnych do celów ustalenia P2G należy rozumieć jako różnicę między najniższym wskaźnikiem dźwigni finansowej w scenariuszu pesymistycznym w horyzoncie testu warunków skrajnych a rzeczywistym wskaźnikiem dźwigni finansowej w punkcie początkowym.

Właściwe organy powinny uzyskać punkt wyjściowy P2G właściwy dla każdej instytucji poprzez kompensowanie elementów, które już obejmują ryzyka odzwierciedlone w maksymalnym wpływie warunków skrajnych. W szczególności właściwe organy powinny kompensować odpowiednie środki, w szczególności bufor zabezpieczający zgodnie z ust. 354. Ponadto przy ustalaniu punktów wyjścia P2G i P2G-LR właściwe organy mogą w stosownych przypadkach rozważyć inne korekty maksymalnego wpływu warunków skrajnych związane z założeniem dotyczącym bilansu statycznego lub innym horyzontem czasowym między testem warunków skrajnych a czasem punktów wyjścia.

Ustalając P2G i P2G-LR, właściwe organy powinny zapewnić odpowiednie powiązanie między ich odpowiednimi punktami wyjścia a ich ostatecznymi wartościami. W tym celu mogą one podjąć decyzję o zastosowaniu metody przedziałów do klasyfikacji instytucji zgodnie z punktami wyjścia P2G i P2G-LR, opierając się na odpowiednich nadzorczych testach warunków skrajnych określonych w ust. 344 lub na innych metodach określonych w ust. 345. W związku z tym właściwe organy mogą przypisać stały zakres poziomów P2G lub P2G-LR do każdego przedziału i ustalić ostateczną wersję P2G i P2G-LR w zakresie przypisanych przedziałów lub, w wyjątkowych przypadkach, poza zakresem odpowiedniego przedziału, kierując się względami specyficznymi dla danej instytucji. Właściwe organy powinny dążyć do uniknięcia skokowej zmiany (tzw. efektu klifu) między poszczególnymi przedziałami, na przykład przez dopuszczenie częściowego nakładania się poziomów P2G lub P2G-LR w przypadku sąsiadujących przedziałów, oraz powinny zapewnić, aby wynikowe, ostateczne wartości P2G i P2G-LR były dostosowane do specyfiki danej instytucji.

Określając ostateczną wielkość P2G i P2G-LR, właściwe organy powinny uwzględnić, w stosownych przypadkach, następujące czynniki:

• a. rok, w którym występuje maksymalny wpływ warunków skrajnych, w odniesieniu do punktu wyjścia i horyzontu czasowego przewidzianego w scenariuszach stosowanych podczas testów warunków skrajnych;
• b. wynik wiarygodnego testu warunków skrajnych instytucji, z uwzględnieniem definicji i założeń dotyczących konkretnych scenariuszy, w szczególności tych, które uznaje się za mające większe znaczenie dla modelu biznesowego i profilu ryzyka danej instytucji lub w przypadku gdy scenariusze wewnętrzne są bardziej dotkliwe niż scenariusze nadzorcze;
• c. zmiany zachodzące po dacie granicznej testu warunków skrajnych mające istotny wpływ na profil ryzyka lub pozycję kapitałową instytucji (np. sprzedaż kredytów zagrożonych). Zmiany te mogą obejmować przejściowe zmiany profilu ryzyka, w tym zmiany strukturalne działalności lub bilansu instytucji;
• d. odpowiednie zarządcze działania ograniczające podejmowane przez instytucję, które uznaje się za wiarygodne i w dużym stopniu pewne w wyniku oceny nadzorczej;
• e. informacje dotyczące znaczenia nadzorczych testów warunków skrajnych w kontekście strategii instytucji, jej planów finansowych i modelu biznesowego;
• f. ograniczoną pewność co do rzeczywistej wrażliwości instytucji na scenariusze pesymistyczne;
• g. wszelkie potencjalne pokrywanie się z P2R lub P2R-LR;
• h. ogólną zdolność instytucji do naprawy zgodnie z wytycznymi EUNB w sprawie ogólnej możliwości naprawy w planowaniu naprawy⁴³ ;
• i. jakość (strukturę) dostępnych funduszy własnych instytucji, w tym w najgorszym roku występowania warunków skrajnych;
• j. czy instytucja jest objęta restrukturyzacją lub uporządkowaną likwidacją.

⁴³ Wytyczne EUNB w sprawie ogólnej możliwości naprawy w planowaniu naprawy (EBA/GL/2023/06) – sekcja II. Ocena ORC – „skorygowana ORC”.

Do celów ustalenia P2G właściwe organy powinny również wziąć pod uwagę, w jakim stopniu scenariusze warunków skrajnych obejmują wszystkie istotne rodzaje ryzyka przyczyniające się do P2R w ramach TSCR. Właściwe organy powinny w szczególności wziąć pod uwagę fakt, że scenariusze przewidujące pogorszenie warunków makroekonomicznych mogą nie uwzględniać w pełni niektórych rodzajów ryzyka, na przykład ryzyka związanego z systemem emerytalnym czy też niektórych elementów ryzyka koncentracji kredytów (np. ryzyko koncentracji indywidualnej), które mogą zwiększać potencjalne straty w ramach testowanych scenariuszy pesymistycznych.

Ponadto właściwe organy powinny rozważyć zakres, w jakim istniejące wymogi połączonego bufora i inne mające zastosowanie środki makroostrożnościowe pokrywają już ryzyko ujawnione w wyniku testów warunków skrajnych. W związku z tym właściwe organy:

• a. powinny kompensować P2G wymogiem w zakresie bufora zabezpieczającego (CCB) ze względu na ich podobny charakter;
• b. powinny w wyjątkowych przypadkach rozpatrywanych indywidualnie i po uzgodnieniu z organem makroostrożnościowym kompensować P2G antycyklicznym buforem kapitałowym (CCyB) – choć z założenia nie przewiduje się ich nakładania – na podstawie analizy rodzajów ryzyka pokrywanych przez bufor i uwzględnianych w projekcie scenariuszy wykorzystywanych podczas testów warunków skrajnych;
• c. nie powinny kompensować P2G buforami ryzyka systemowego (bufory G-SII/O-SII i bufor ryzyka systemowego), ponieważ są one przeznaczone na pokrycie ryzyka, jakie dana instytucja stwarza dla systemu finansowego;
• d. nie powinny kompensować P2G-LR wymogiem w zakresie bufora wskaźnika dźwigni globalnej instytucji o znaczeniu systemowym, który to wymóg określono w art. 92 ust. 1a rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
• e. mogą dokonać przeglądu P2G przekazanego tej instytucji, tak aby jego kalibracja pozostała odpowiednia w przypadku, gdy instytucja ta jest związana minimalnym progiem kapitałowym zgodnie z art. 104b ust. 4a dyrektywy 2013/36/UE.

W przypadku gdy właściwe organy wyznaczają P2G, powinny to uwzględnić jako zalecenie kapitałowe – uzupełnienie OCR. W przypadku gdy właściwe organy wyznaczają P2G-LR, powinny to uwzględnić jako zalecenie kapitałowe – uzupełnienie OLRR. Właściwe organy powinny uznać OCR i OLRR za dwa oddzielne zestawy wymogów. W związku z tym dostępne fundusze własne można jednocześnie wykorzystać na pokrycie P2G i P2G-LR.