8.2 Μεθοδολογία αξιολόγησης

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να προβαίνουν σε ποιοτική εξέταση της επιχειρηματικής στρατηγικής του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος, προκειμένου να πραγματοποιήσουν επισκόπηση των τύπων δραστηριοτήτων που προτίθεται να διενεργεί, της γεωγραφική τους κατανομή, της αξιοπιστίας των υποκείμενων παραδοχών και του σχετικού προφίλ κινδύνου του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος.

Για τον σκοπό αυτόν, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να έχουν σαφή άποψη σχετικά με:

• (α) τους τύπους δραστηριοτήτων που προτίθεται να αναλάβει το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα, συμπεριλαμβανομένου του προσδιορισμού των βασικών και μη βασικών επιχειρηματικών τομέων και των κατηγοριών πελατών που στοχεύει. Αυτή η ανάλυση θα πρέπει να είναι λειτουργική για να προσδιορίζει τις δραστηριότητες που καλύπτονται από την άδεια λειτουργίας ή, σύμφωνα με την παράγραφο 58 , το πεδίο εφαρμογής της άδειας λειτουργίας, καθώς και, ανάλογα με την περίπτωση, τη διαθεσιμότητα άλλων κατάλληλων καθεστώτων χορήγησης άδειας λειτουργίας. Η επισκόπηση θα πρέπει επίσης να παρέχει στην αρμόδια αρχή τη δυνατότητα κατανόησης του σχετικού προφίλ κινδύνου, συμπεριλαμβανομένου του κινδύνου νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες/χρηματοδότησης της τρομοκρατίας, και του αντίκτυπου στις κεφαλαιακές απαιτήσεις, στις ανάγκες ρευστότητας και χρηματοδότησης, καθώς και στις ρυθμίσεις εσωτερικής διακυβέρνησης.
• (β) τη γεωγραφική κατανομή των δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της προβλεπόμενης άσκησής τους μέσω θυγατρικών και υποκαταστημάτων ή μέσω της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών εντός της ΕΕ ή σε τρίτη χώρα, και της σχεδιαζόμενης μελλοντικής επέκτασής τους. Ειδικότερα, όταν το επιχειρηματικό μοντέλο προβλέπει τη χρήση ψηφιακών λύσεων, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογούν εάν οι σχεδιαζόμενες διασυνοριακές δραστηριότητες θα ενέπιπταν στην «ελεύθερη παροχή υπηρεσιών» ή στο « δικαίωμα εγκατάστασης». Η ανάλυση θα πρέπει να υποστηρίξει , μεταξύ άλλων, τις αρμόδιες αρχές να κατανοήσουν την ανάγκη για οποιαδήποτε περαιτέρω κανονιστική απαίτηση για την απόκτηση πρόσβασης στις αγορές - στόχους (π.χ. κοινοποίηση διαβατηρίου), οποιονδήποτε σχετικό κανονιστικό κίνδυνο και την επιχειρηματική ή χρηματοοικονομική λογική για την προβλεπόμενη εταιρική δομή και γεωγραφική κατανομή. Θα πρέπει επίσης να υποστηρίζεται από την ανάλυση του κινδύνου νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες/χρηματοδότησης της τρομοκρατίας που σχετίζεται με μια δικαιοδοσία, η οποία διεξάγεται στο πλαίσιο της αξιολόγησης της λειτουργικής δομής. Όταν ένα αιτούν πιστωτικό ίδρυμα σκοπεύει να ασκήσει μεγάλο μέρος των δραστηριοτήτων του εκτός της δικαιοδοσίας όπου υπέβαλε την αίτηση χορήγησης άδειας λειτουργίας, η αρμόδια αρχή, σύμφωνα με την αιτιολογική σκέψη 16 της ΟΚΑ, θα πρέπει να αξιολογήσει εάν η επιλογή της δικαιοδοσίας που υποβλήθηκε η αίτηση αποσκοπεί στην αποφυγή αυστηρότερων κανονιστικών προτύπων (π.χ. όσον αφορά το καθεστώς καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες/χρηματοδότησης της τρομοκρατίας) που ισχύουν σε άλλο κράτος μέλος.
• (γ) τη συνολική στρατηγική, διερευνώντας το επιχειρηματικό σκεπτικό του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος, καθώς και τη συνολική στρατηγική του ομίλου όταν ο αιτών ανήκει σε έναν όμιλο. Αυτό περιλαμβάνει τη δέουσα κατανόηση των στρατηγικών στόχων, των βασικών επιχειρηματικών παραγόντων, τυχόν αναγνωρισμένου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος, των ποσοτικών και ποιοτικών στόχων του επιχειρηματικού σχεδίου, συμπεριλαμβανομένων του προϊόντος ή της υπηρεσίας της εταιρείας, της πρότασης αξίας και της θέσης στην αγορά.

Όσον αφορά συγκεκριμένα τα καινοτόμα επιχειρηματικά μοντέλα ή/και τους μηχανισμούς εφαρμογής, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να δίνουν προσοχή στην περιγραφή των καινοτόμων χαρακτηριστικών των προβλεπόμενων υπηρεσιών και προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης τυχόν αυξημένης έκθεσης στον κίνδυνο νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες/χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Σύμφωνα με την προσέγγιση βάσει κινδύνου και της αναλογικότητας, οι αρμόδιες αρχές ενδέχεται να εξετάσουν την υποκείμενη επεξήγηση της ελκυστικότητας, της τιμολόγησης του προϊόντος, της δομής και του συγκριτικού πλεονεκτήματος του νέου προϊόντος. Η εν λόγω εξέταση θα πρέπει να συντονίζεται και να συμπληρώνεται με την ανάλυση της αγοράς - στόχου, όπως περιγράφεται στην ενότητα 7.2.3 , και τον πιθανό αντίκτυπο των εξωτερικών βασικών δεικτών στην επιχειρηματική στρατηγική.

Η σαφής κατανόηση της σχεδιαζόμενης επιχειρηματικής στρατηγικής θα επιτρέψει στις αρμόδιες αρχές να αξιολογήσουν τη σχετική στρατηγική χρηματοδότησης, τους σχετικούς εξωτερικούς και εσωτερικούς παράγοντες για την επίτευξη των στρατηγικών στόχων και την ευλογοφάνεια των ποσοτικών παραδοχών. Η αξιολόγηση θα πρέπει, συνολικά, να παρέχει στην αρμόδια αρχή μια άποψη σχετικά με τα δυνατά σημεία, τις αδυναμίες, τις ευκαιρίες και τους κινδύνους της επιχειρηματικής στρατηγικής.

8.2.2 Δομή χρηματοδότησης, αξιολόγηση και διαχείριση ρευστότητας

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να έχουν σαφή εικόνα σχετικά με τις προβλεπόμενες πηγές χρηματοδότησης των προγραμματισμένων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της(των) πηγής( - ών) του ποσού του αρχικού κεφαλαίου. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάζουν τις πληροφορίες που υποβάλλονται από το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα (ιδίως σύμφωνα με το άρθρο 4 των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας) για να αξιολογήσουν το προφίλ ρευστότητας και τη δομή του παθητικού, με ιδιαίτερη έμφαση στην αξιοπιστία των υποκείμενων παραδοχών. Όσον αφορά τη δομή του παθητικού, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογούν τις διάφορες πηγές χρηματοδότησης (τύποι υποχρεώσεων, μέσα και αντισυμβαλλόμενοι), το σχετικό κόστος, τα ενσωματωμένα δικαιώματα προαίρεσης και τις συμβατικές και συμπεριφορικές ληκτότητές τους. Μια σαφής εικόνα του προφίλ ρευστότητας και της δομής του παθητικού θα επιτρέψει στις αρμόδιες αρχές να αξιολογήσουν τις προβλέψεις για τους κανονιστικούς δείκτες ρευστότητας και χρηματοδότησης όπως ο δείκτης κάλυψης ρευστότητας (LCR)¹⁰ και ο συντελεστής καθαρής σταθερής χρηματοδότησης (NSFR)¹¹ , λαμβάνοντας επίσης υπόψη την εξέλιξή τους στον ορίζοντα προγραμματισμού λόγω της σταδιακής αύξησης των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και της εφαρμογής της στρατηγικής χρηματοδότησης (π.χ. σταδιακή προσέλκυση καταθετών) στη φάση της σύστασης. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη ότι, ενώ κατά το πρώτο έτος των δραστηριοτήτων η πλειονότητα των διαθέσιμων πηγών χρηματοδότησης είναι συνήθως σταθερές (π.χ. μετοχικό κεφάλαιο) και το ποσοστό των ρευστών διαθεσίμων είναι υψηλό, η εξέλιξη των κανονιστικών δεικτών μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με τις προγραμματισμένες επιχειρηματικές δραστηριότητες και τη σχετική στρατηγική χρηματοδότησης του αιτούντος.

¹⁰ Βλ. κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2015/61 της Επιτροπής για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά την απαίτηση κάλυψης του κινδύνου ρευστότητας για τα πιστωτικά ιδρύματα.

¹¹ Βλ.τίτλο IV – μέρος έκτο του ΚΚΑ (εισάγεται στον ΚΚΑ II).

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να διενεργούν πιο εντατική αξιολόγηση, καθώς και να θέτουν λεπτομερείς ερωτήσεις σχετικά με πιθανά εναλλακτικά σενάρια, εάν η δομή χρηματοδότησης παρουσιάζει υψηλά επίπεδα συγκέντρωσης ή μη ισορροπημένο προφίλ χρηματοδότησης (π.χ. υπέρμετρη αναντιστοιχία ληκτότητας).

Το κόστος χρηματοδότησης θα πρέπει να αξιολογείται στο πλαίσιο της αξιολόγησης της οικονομικής πρόβλεψης (βλ. 8.2.5 ) ως μέρος των κερδών και ζημιών του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος και, όπου είναι εφικτό και σκόπιμο, θα πρέπει να συγκρίνεται σε σχέση με αυτό των ομοτίμων. Επιπλέον, οι υποκείμενες παραδοχές – ιδίως τα προγραμματισμένα επιτόκια – θα πρέπει να αξιολογούνται σε σχέση με το επιχειρηματικό και μακροοικονομικό περιβάλλον.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν τις υποβληθείσες πληροφορίες, ιδίως όπως ορίζονται στο άρθρο 4, στοιχείο ζ), αριθ. ii) έως v)¹² των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας , προκειμένου να αξιολογηθεί η ικανότητα του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος να χρηματοδοτεί, να παρακολουθεί, να ενημερώνει και να αναφέρει τη θέση ρευστότητάς του και τα σχετικά αποθέματα ασφαλείας, σύμφωνα με τις ανάγκες του¹³ .

¹² Το άρθρο 4, στοιχείο ζ) των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας προβλέπει ότι η αίτηση περιλαμβάνει «περίληψη των ακόλουθων πλαισίων και πολιτικών του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος: […] β) πολιτική διαχείρισης κινδύνου ρευστότητας, γ) πολιτική συγκέντρωσης και διαφοροποίησης χρηματοδότησης, δ) πολιτική διαχείρισης εξασφαλίσεων, ε) πολιτική καταθέσεων».

¹³ Βλέπε ενότητα 9.4 , Πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάζουν τις πληροφορίες που υποβάλλονται, ιδίως όπως ορίζονται στο άρθρο 4, στοιχείο α), αριθ. v)¹⁴ των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας , με στόχο την αξιολόγηση της συνολικής ετοιμότητας της διαδικασίας αξιολόγησης της εσωτερικής επάρκειας ρευστότητας, λαμβάνοντας υπόψη, για παράδειγμα, τις ακόλουθες πτυχές:

• (α) διακυβέρνηση ρευστότητας. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να κατανοήσουν με σαφήνεια την αποτελεσματική ικανότητα του ιδρύματος να διαχειρίζεται τη ρευστότητά του, συμπεριλαμβανομένου του εάν οι αντίστοιχες λειτουργίες διαθέτουν επαρκείς πόρους για να εξασφαλίσουν χρηστή διαχείριση ρευστότητας και είναι σε θέση να υπολογίσουν τους δείκτες NSFR και LCR. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να κατανοήσουν με σαφήνεια τις γραμμές αναφοράς που έχουν δημιουργηθεί για τη συζήτηση σχετικά με τη ρευστότητα του ιδρύματος και τους σχετικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανομένου του επιδιωκόμενου περιεχομένου και της συχνότητας των αναφορών προς το διοικητικό όργανο, τα ανώτερα διοικητικά στελέχη και τις σχετικές επιτροπές (εάν υπάρχουν), προκειμένου να διαπιστωθεί ότι μπορούν να συζητήσουν και να αμφισβητήσουν τα σχετικά θέματα.
• (β) τη στρατηγική χρηματοδότησης και τον σχεδιασμό ρευστότητας. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αποκτήσουν σαφή κατανόηση της ικανότητας του πιστωτικού ιδρύματος να σχεδιάζει σενάρια, συμπεριλαμβανομένων ασκήσεων προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων και σχεδίων χρηματοδότησης έκτακτης ανάγκης.
• (γ) το πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου ρευστότητας. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αποκτήσουν σαφή κατανόηση των προβλεπόμενων διαδικασιών εξέτασης, επικύρωσης και τεκμηρίωσης με στοιχεία (π.χ. εκθέσεις, αποδεικτικά στοιχεία ελέγχου).

¹⁴ Το άρθρο 4, στοιχείο η) των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας προβλέπει ότι η αίτηση περιλαμβάνει όλα τα ακόλουθα σχετικά με την οικονομική κατάσταση του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος: […] περίληψη της αξιολόγησης εσωτερικής επάρκειας ρευστότητας, σε ενοποιημένη, υποενοποιημένη και ατομική βάση, ανάλογα με την περίπτωση, που αποδεικνύει ότι οι πόροι ρευστότητας του πιστωτικού ιδρύματος θα είναι επαρκείς ώστε να ανταποκρίνονται στις ατομικές του απαιτήσεις ρευστότητας· […]».

Σύμφωνα με την προσέγγιση της αναλογικότητας που ορίζεται στην παράγραφο 70 , οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογούν την ικανότητα και την ετοιμότητα του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος να αντέχει σε ακραίες χρηματοδοτικές καταστάσεις. Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αναλύσουν τον αντίκτυπο του σεναρίου ακραίων καταστάσεων χρηματοδότησης και ρευστότητας που υποβάλλεται, όπως η αύξηση του κόστους χρηματοδότησης, στους δείκτες ρευστότητας και χρηματοδότησης.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει, κατά περίπτωση, να διασφαλίζουν ότι η υποβαλλόμενη περιγραφή της σχετικής διαδικασίας για την προετοιμασία του σχεδίου ανάκαμψης αποτυπώνει δείκτες ρευστότητας και χρηματοδότησης.

Κατά την αξιολόγηση των κινδύνων για τη ρευστότητα και τη χρηματοδότηση, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να επαληθεύουν τη μελλοντική συμμόρφωση του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος με τις ελάχιστες απαιτήσεις που προβλέπονται από τη σχετική ενωσιακή και εθνική νομοθεσία εφαρμογής. Ωστόσο, το πεδίο της αξιολόγησης θα μπορούσε να επεκταθεί πέρα από αυτές τις ελάχιστες απαιτήσεις, έτσι ώστε να επιτραπεί στις αρμόδιες αρχές να ζητήσουν υψηλότερους πόρους ρευστότητας από το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα προκειμένου να αντισταθμίσουν τυχόν αγνώστους κινδύνους και αβεβαιότητες.

8.2.3 Βασικοί εξωτερικοί παράγοντες συμπεριλαμβανομένου του επιχειρηματικού περιβάλλοντος

Για να σχηματίσουν μια άποψη σχετικά με την ευλογοφάνεια των στρατηγικών παραδοχών ενός ιδρύματος, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να καλύπτουν τους βασικούς εξωτερικούς παράγοντες του επιχειρηματικού σχεδίου, συμπεριλαμβανομένου του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, στο πλαίσιο της συνολικής αξιολόγησής τους, σύμφωνα με τα κριτήρια που αναφέρονται κατωτέρω.

Σύμφωνα με την προσέγγιση της αναλογικότητας που ορίζεται στην παράγραφο 70 , οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν την επισκόπηση της ανάλυσης των αγορών - στόχων που υποβλήθηκε από το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα με στόχο την κατάλληλη κατανόηση του υφιστάμενου επιχειρηματικού περιβάλλοντος, λαμβάνοντας υπόψη τις δραστηριότητες των κύριων υφιστάμενων παραγόντων και των δυνητικών ανταγωνιστών στις αγορές - στόχους και την πιθανή ανάπτυξη του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.

Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν την ανάλυση των τάσεων στην αγορά - στόχο που ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο στην απόδοση και την κερδοφορία του ιδρύματος. Οι τάσεις αυτές μπορεί να περιλαμβάνουν, κατά περίπτωση, τις κανονιστικές και μακροπροληπτικές τάσεις (π.χ. αλλαγές στη νομοθεσία για τη διανομή προϊόντων λιανικής τραπεζικής ή αλλαγές στους μέγιστους λόγους δανείου προς αξία για τα στεγαστικά δάνεια), τις τεχνολογικές τάσεις (π.χ. μεταστροφή σε ηλεκτρονικές πλατφόρμες για ορισμένους τύπους συναλλαγών) και τις κοινωνικές/δημογραφικές τάσεις (π.χ. σύνθεση πελατών, αλλαγές σε προϊόντα λόγω των μεταβαλλόμενων τάσεων της αγοράς, μεγαλύτερη ζήτηση για ισλαμικές τραπεζικές υπηρεσίες).

Όπου ενδείκνυται και βάσει ανάλυσης κατά περίπτωση, η αναφορά στους υφιστάμενους παράγοντες και τους δυνητικούς ανταγωνιστές θα μπορούσε να περιλαμβάνει, εκτός από τα κατεστημένα χρηματοδοτικά ιδρύματα, τις παγκόσμιες εταιρείες τεχνολογίας που επεκτείνονται στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Μια τέτοια ανάλυση θα πρέπει επίσης να διεξάγεται σε συντονισμό με την εξέταση της αγοράς - στόχου, συμπεριλαμβανομένου του αντικτύπου των ανταγωνιστών αυτών στο αιτούν πιστωτικό ίδρυμα, για παράδειγμα στην άμεση εμπορική προώθηση στους καταναλωτές. 8.2.4 Βασικοί εσωτερικοί παράγοντες

Σύμφωνα με την αναλογική προσέγγιση που ορίζεται στην παράγραφο 71 και κατά περίπτωση, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να προβαίνουν σε ανάλυση των ποιοτικών χαρακτηριστικών του προβλεπόμενου επιχειρηματικού μοντέλου του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος για να κατανοήσουν τους παράγοντες επιτυχίας του και τις βασικές εξαρτήσεις κατά τη διαμόρφωση άποψης για το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα .

Ως προς το θέμα αυτό, οι τομείς προς ανάλυση από τις αρμόδιες αρχές θα πρέπει να περιλαμβάνουν τους κύριους ενδογενείς παράγοντες που επηρεάζουν την επιτυχία του επιχειρηματικού μοντέλου, όπως τα προβλεπόμενα πλεονεκτήματα του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος στις σχέσεις με πελάτες, προμηθευτές και συνεργάτες, την ποιότητα των πλατφορμών πληροφορικής και την λειτουργική ικανότητα και την ικανότητα ως προς τους πόρους, καθώς και παράγοντες όπως τρίτοι πάροχοι, μεσάζοντες, πιθανή έκθεση σε κίνδυνο νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες/χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και συγκεκριμένοι κανονιστικοί παράγοντες.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να αξιολογήσουν εάν οι οικονομικές προβλέψεις ταιριάζουν με την επιχειρηματική στρατηγική που ορίζεται στο σχέδιο, εάν υπάρχει σαφές σχέδιο υλοποίησης και την ικανότητα εκτέλεσης και υλοποίησης του επιχειρηματικού σχεδίου. Στο τελευταίο αυτό πλαίσιο, η εξέταση των αρμόδιων αρχών θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη την αξιολόγηση της επαγγελματικής ικανότητας της διοίκησης σε συνεχή βάση, καθώς και σε σχέση με το επιχειρηματικό σχέδιο και τις αλλαγές του με την πάροδο του χρόνου, και τη διαθεσιμότητα επαρκών ανθρώπινων πόρων για τη διασφάλιση της εφαρμογής της επιχειρηματικής στρατηγικής. Για να υποστηρίξουν αυτήν την αξιολόγηση, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την προηγούμενη επαγγελματική εμπειρία των μελών του διοικητικού οργάνου.

8.2.5 Οικονομικές προβλέψεις

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να διενεργούν ποσοτική εξέταση του επιχειρηματικού σχεδίου του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος εστιάζοντας στις υποβληθείσες οικονομικές προβλέψεις, τόσο για το βασικό σενάριο όσο και για το σενάριο ακραίων καταστάσεων – λαμβάνοντας υπόψη τη γεωγραφική κατανομή, τους τύπους δραστηριοτήτων και τη θέση στην αγορά σε ατομικό και, κατά περίπτωση, σε επίπεδο ενοποιημένου ομίλου ή υποενοποιημένο επίπεδο (άρθρο 4 στοιχείο α) των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας¹⁵ ). Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει επίσης να εξετάζουν τις οικονομικές θέσεις (π.χ. με βάση τον ισολογισμό), τον κίνδυνο (π.χ. με βάση το συνολικό ποσό έκθεσης σε κίνδυνο (TREA) ή άλλες μετρήσεις κινδύνου) ή/και οργανωτικούς ή/και νομικούς περιορισμούς.

¹⁵ Το άρθρο 4 στοιχείο α) των ΡΤΠ σχετικά με τις πληροφορίες για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας ορίζει ότι η αίτηση περιλαμβάνει «προγνωστικές πληροφορίες για το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα σε ατομικό επίπεδο και, κατά περίπτωση, σε επίπεδο ενοποιημένου ομίλου ή υποενοποιημένο επίπεδο (αναφέροντας το μερίδιο που αναλογεί στο πιστωτικό ίδρυμα), τουλάχιστον σε ένα βασικό σενάριο και σε ένα σενάριο ακραίων καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων: [..]».

Ο σκοπός της ποσοτικής εξέτασης των οικονομικών προβλέψεων του επιχειρηματικού σχεδίου θα πρέπει να είναι η αξιολόγηση της αξιοπιστίας των υποκείμενων παραδοχών (σε σχέση με την επιχειρηματική ανάπτυξη, τη δημιουργία εσόδων, την εκτίμηση του κόστους και τους υποκείμενους κινδύνους), της βιωσιμότητας και διατηρησιμότητας του επιχειρηματικού μοντέλου του αιτούντος και της συνολικής του ικανότητας να επιτύχει τα προβλεπόμενα αποτελέσματα σε συμμόρφωση με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας τόσο στο βασικό σενάριο όσο και στο σενάριο ακραίων καταστάσεων.

Η αξιολόγηση των οικονομικών προβλέψεων θα πρέπει να αντικατοπτρίζει τη στοχευμένη επιχειρηματική στρατηγική του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος σε σχέση με τις πιο σημαντικές γεωγραφικές περιοχές του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος, συμπεριλαμβανομένων των θυγατρικών, των υποκαταστημάτων, των δραστηριοτήτων που παρέχονται μέσω της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, των τύπων δραστηριοτήτων, των επιχειρηματικών τομέων και των γραμμών προϊόντων με βάση τη συνεισφορά επί των κερδών (π.χ. με βάση τα αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες)) και να εξετάζει την αξιοπιστία των υποκείμενων ποσοτικών παραδοχών (π.χ. επιχείρηση ανά περιοχή, έσοδα από προμήθειες , αριθμός πελατών, δαπάνες προσωπικού, μακροοικονομικές παραδοχές κ.λπ.).

Κατά την αξιολόγηση της κερδοφορίας του επιχειρηματικού σχεδίου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δίνουν ιδιαίτερη προσοχή σε εκείνους τους τομείς της στοχευμένης επιχειρηματικής στρατηγικής που είναι πιο σημαντικοί για τη μελλοντική βιωσιμότητα του επιχειρηματικού μοντέλου και την επιβίωση σε καταστάσεις ακραίων καταστάσεων. Στο μέτρο του δυνατού, και όπου ενδείκνυται, θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη την έκθεση του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος σε υφιστάμενους ή νέους κινδύνους και ευπάθειες.

Για τους σκοπούς αυτούς, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν την εξήγηση της αρχικής βιωσιμότητας του πιστωτικού ιδρύματος και της βιωσιμότητας του επιχειρηματικού μοντέλου για το χρονικό διάστημα που απαιτείται ώστε το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα να φτάσει σε μια σταθερή κατάσταση, το οποίο σε κάθε περίπτωση θα είναι τουλάχιστον τριετία. Όσον αφορά το σενάριο ακραίων καταστάσεων, θα πρέπει να αρκεί το πιστωτικό ίδρυμα να μπορεί να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας στο τέλος του ορίζοντα προγραμματισμού.

Οι αρμόδιες αρχές μπορεί να χρειαστεί να αξιολογήσουν ένα επιχειρηματικό σχέδιο για μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, για παράδειγμα έως πέντε έτη. Αυτό μπορεί να ισχύει, για παράδειγμα, όσον αφορά τους αιτούντες των οποίων ο οικονομικός κύκλος αναπτύσσεται σε διάστημα πέντε ετών ή των οποίων τα τριετή επιχειρηματικά σχέδια παρουσιάζουν αδυναμίες βιωσιμότητας. Σε τέτοιες περιπτώσεις, το επίπεδο έντασης της αξιολόγησης θα πρέπει να προσαρμόζεται ανάλογα με το προφίλ κινδύνου του επιχειρηματικού σχεδίου, τις πιθανές αδυναμίες και την αβεβαιότητα που συνδέονται με τον μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα.

Στο μέτρο του δυνατού και όπου ενδείκνυται, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να καθορίζουν μια σχετική σύγκριση μεταξύ ομοτίμων για το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα. Η αρμόδια αρχή θα πρέπει να προσδιορίζει τους ομοτίμους ή την ομάδα ομοτίμων με βάση τις ανταγωνιστικές γραμμές προϊόντων/επιχειρηματικούς τομείς που στοχεύουν στην ίδια πηγή κερδών/πελατών και να πραγματοποιεί την ανάλυση με βάση εποπτικά, σχετικά με την αγορά και μακροοικονομικά δεδομένα που έχει στην κατοχή της. Σε τέτοιες περιπτώσεις, το αποτέλεσμα της αξιολόγησης που προκύπτει από τη σύγκριση μεταξύ ομοτίμων θα πρέπει να συμπληρώνει την κρίση των εμπειρογνωμόνων της αρμόδιας αρχής. Εάν η σύγκριση μεταξύ ομοτίμων δεν είναι εφικτή, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να βασίζονται στην κρίση εμπειρογνωμόνων.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο αξιολόγησης των τάσεων και των δεικτών κερδοφορίας, λαμβάνοντας υπόψη τους κινδύνους που το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα προβλέπει ότι θα αναλάβει και τη σχετική απόδοση σε σύγκριση με ομοτίμους. Για να υποστηρίξουν αυτήν την αξιολόγηση, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να χρησιμοποιήσουν τους συνηθέστερους δείκτες κερδοφορίας και κινδύνου, όπως η απόδοση ιδίων κεφαλαίων, η απόδοση του ενεργητικού, ο δείκτης κόστους προς έσοδα, το κόστος κινδύνου και ο δείκτης μόχλευσης. Η χρήση συγκεκριμένων δεικτών από την αρμόδια αρχή θα πρέπει να αντικατοπτρίζει το είδος και το επίπεδο κινδύνου που προβλέπεται από το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα για τη δημιουργία κερδών (για παράδειγμα, ένα ίδρυμα που δημιουργεί χαμηλότερες και πιο σταθερές αποδόσεις με συντηρητική διάθεση ανάληψης κινδύνων μπορεί να είναι πιο βιώσιμο από ένα ίδρυμα με υψηλές αποδόσεις, αλλά πολύ επιθετική διάθεση ανάληψης κινδύνων). Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αξιολογούν προσεκτικά τον κίνδυνο που διέπει την οικονομική απόδοση (π.χ. το επίπεδο κινδύνου του ενεργητικού), λαμβάνοντας επίσης υπόψη, στο μέτρο του δυνατού, δείκτες προσαρμοσμένους στον κίνδυνο.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να είναι σε θέση να αποκτήσουν σαφή κατανόηση των πηγών δημιουργίας κερδών και ζημιών του ιδρύματος (ιδίως των υποκείμενων παραγόντων, όπως όγκοι – απόθεμα και ροή – και τιμές/περιθώρια κέρδους), προκειμένου να εντοπίσουν τους βασικούς παράγοντες και τις εξαρτήσεις της επιχειρηματικής απόδοσης και των πιθανών ευπαθειών. Όπου ενδείκνυται, στο πλαίσιο της προσέγγισης της αναλογικότητας που ορίζεται στην παράγραφο 70 , οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να προβαίνουν σε ανάλυση των εσόδων/της πηγής των εσόδων, προκειμένου να κατανοήσουν εάν οι αναμενόμενες πηγές εσόδων συνάδουν με τη συνολική στοχευμένη επιχειρηματική στρατηγική (τύπος επιχειρηματικού μοντέλου, μέγεθος της επιχείρησης). Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει, εν προκειμένω, να δώσουν προσοχή στις υπερβολικά αισιόδοξες προσδοκίες κέρδους, που σχετίζονται, για παράδειγμα, με το προθεσμιακό επιτόκιο και άλλες σχετικές παραδοχές δημιουργίας εσόδων, και τον πιθανό αντίκτυπό τους στην αξιοπιστία και, τελικά, στη βιωσιμότητα των προβλέψεων.

Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας που ορίζεται στην παράγραφο 70 , οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάζουν την τιμολόγηση και τη δομή των προϊόντων του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος. Για τον σκοπό αυτό, μπορούν να λάβουν υπόψη, για παράδειγμα, τα εξής:

• (α) την εξάρτηση από επικίνδυνες ή συσσωρευμένες πηγές εσόδων (π.χ. ενυπόθηκα δάνεια υψηλού κινδύνου, δάνεια με μόχλευση, καταναλωτική πίστη, συγκεκριμένες ομάδες πελατών) και τις επιπτώσεις της στο επιχειρηματικό μοντέλο, όπως η αυξημένη ευπάθεια σε αλλαγές στο επιχειρηματικό περιβάλλον (π.χ. μείωση της τιμής των ακινήτων, μείωση της ζήτησης για τα προϊόντα που χρηματοδοτούνται μέσω των καταναλωτικών δανείων)·
• (β) την εξάρτηση από πιο ασταθείς πηγές εσόδων (π.χ. έσοδα από συναλλαγές, έσοδα αντιστάθμισης κινδύνου ή άλλες μη επαναλαμβανόμενες πηγές) και τις επιπτώσεις στη μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα των εσόδων.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αποκτήσουν σαφή κατανόηση των διαφόρων μοντέλων εσόδων (π.χ. με βάση το εισόδημα από τόκους (π.χ. πίστωση πελατών) ή με βάση το εισόδημα από προμήθειες (π.χ. εμπορική χρηματοδότηση, τραπεζικές υπηρεσίες μέσω ανταποκριτών, υπηρεσίες θεματοφυλακής ή συμβουλευτικές υπηρεσίες), των συγκεκριμένων παραγόντων δημιουργίας εσόδων, των βασικών δεικτών απόδοσης και του επιπέδου κινδύνου των σχετικών επιχειρηματικών τομέων. Θα πρέπει, σε κάθε περίπτωση, να κατανοήσουν με σαφήνεια το μοντέλο εσόδων του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος, τον τρόπο με τον οποίο αναμένει να δημιουργήσει εισόδημα τόσο σε καταστάσεις κανονικής λειτουργίας όσο και σε ακραίες καταστάσεις και την αξιοπιστία των υποκείμενων παραδοχών.

Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στους υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και στις παραδοχές των σχετικών κινδύνων, μεταξύ άλλων σε σχέση με την επάρκεια εκτέλεσης και τις ικανότητες διαχείρισης κινδύνου του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος, για να συμβάλλουν στην επίτευξη των στοχευόμενων προβλέψεων, σύμφωνα με την ανάλυση που πραγματοποιείται με βάση την παράγραφο 92 . Η αξιολόγηση της αξιοπιστίας των υποκείμενων παραδοχών θα πρέπει να διενεργείται λαμβάνοντας υπόψη διάφορα στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης της συνολικής επιχειρηματικής στρατηγικής, της τιμολόγησης των προϊόντων, του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, της στρατηγικής χρηματοδότησης, της ανοχής στον κίνδυνο και της διάθεσης ανάληψης κινδύνων, της ύπαρξης πολιτικών που στοχεύουν στη διασφάλιση χρηστής και συνετής διαχείρισης, κ.λπ. Όσον αφορά τη βιωσιμότητα του επιχειρηματικού μοντέλου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να κατανοήσουν σε βάθος τη δομή του κόστους και τους σχετικούς δείκτες, για παράδειγμα την ανάπτυξη του δείκτη κόστους προς το στοχευόμενο εισόδημα (απόλυτου ή σε σχέση με ομοτίμους) στο τέλος του χρονικού ορίζοντα του προβλεπόμενου επιχειρηματικού σχεδίου και σε ακραίες καταστάσεις.

Η δομή του στοχευόμενου κόστους (π.χ. εργατικό κόστος, διοικητικό κόστος ή κόστος ΤΠ) θα πρέπει να εξετάζεται σε απόλυτες τιμές και, όπου είναι δυνατόν και ενδείκνυται, σε σύγκριση με ομότιμους, έχοντας υπόψη τον σημαντικό αρνητικό αντίκτυπο που μπορεί να έχει η υποεκτίμηση ορισμένων δαπανών, ιδίως κατά τη φάση έναρξης ή σε ακραίες καταστάσεις, ως προς τη βιωσιμότητα του επιχειρηματικού μοντέλου ή/και της στρατηγικής. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να δίνουν προσοχή στις επαναλαμβανόμενες συγκεντρώσεις δαπανών που ενδέχεται να αποδίδονται στη δυσκαμψία της δομής του κόστους.

Όσον αφορά συγκεκριμένα τα μοντέλα κόστους, τα αιτούντα πιστωτικά ιδρύματα που βασίζονται σημαντικά σε τεχνολογικά επιχειρηματικά μοντέλα είναι πιθανό να υφίστανται χαμηλότερο οριακό κόστος από τα πιστωτικά ιδρύματα με συναλλαγές που συνδέονται με υψηλό μεταβλητό κόστος. Κατά συνέπεια, η κερδοφορία τέτοιων επιχειρηματικών μοντέλων είναι καταρχήν πιθανό να αυξηθεί αφού επιτευχθεί μια ορισμένη κρίσιμη μάζα που θα απορροφήσει το πάγιο επενδυτικό κόστος. Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εξετάσουν τις βασικές δαπάνες για τους εν λόγω αιτούντες, όπως για ταλέντα στον τομέα της μηχανικής ή της εμπορικής προώθησης προϊόντων και για επενδύσεις σε υποδομές.

8.2.6 Συνολική εποπτική άποψη

Με βάση το επιχειρηματικό σχέδιο και τις οικονομικές προβλέψεις που παρέχονται, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αναπτύξουν τη συνολική εποπτική τους άποψη για να αξιολογήσουν α) εάν το επιχειρηματικό μοντέλο του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος θα είναι βιώσιμο και διατηρήσιμο και β) εάν το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα θα είναι σε θέση να συμμορφωθεί με τις προληπτικές απαιτήσεις στον ορίζοντα προγραμματισμού. Με βάση την κρίση των εμπειρογνωμόνων της αρμόδιας αρχής, ο στόχος της συνολικής εποπτικής άποψης είναι να σχηματιστεί μια πλήρης και ολοκληρωμένη αξιολόγηση του επιχειρηματικού σχεδίου και των οικονομικών προβλέψεων και ειδικότερα της αξιοπιστίας των υποκείμενων παραδοχών. Η εποπτική άποψη θα πρέπει να βασίζεται στην αξιολόγηση των πληροφοριών που λαμβάνονται σχετικά με την επιχειρηματική στρατηγική, το επιχειρηματικό περιβάλλον (δυνητικοί ομότιμοι, τάσεις της αγοράς και άλλοι εξωτερικοί παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τη μελλοντική κερδοφορία) και τους βασικούς εσωτερικούς παράγοντες, και σε σύγκριση με τις απόψεις του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος (οικονομικές προβλέψεις, όπως εξηγείται στις παραγράφους 93 έως 106 ), προκειμένου να αξιολογηθεί η συνολική αξιοπιστία τους.

Με βάση τις εξεταζόμενες πληροφορίες, η αρμόδια αρχή θα πρέπει να θέσει υπό αμφισβήτηση τις παραδοχές του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος και να αναπτύξει τη δική της εποπτική άποψη. Εάν οι παραδοχές δεν είναι αξιόπιστες, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να αναπτύξουν εναλλακτικές παραδοχές και να πραγματοποιήσουν ανάλυση ευαισθησίας για να προσδιορίσουν το ποσοτικό αντίκτυπο στους σχετικούς τομείς του επιχειρηματικού σχεδίου. Η πρόκληση «γραμμή προς γραμμή» και η αντίστοιχη εφαρμογή εναλλακτικών παραδοχών, εάν χρειαστεί, θα επιτρέψουν στην αρμόδια αρχή να ποσοτικοποιήσει και να αξιολογήσει τη συνολική επίδραση της ανάλυσης ευαισθησίας στις οικονομικές προβλέψεις και, τελικά, στις πιο σημαντικές απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας. Η αρμόδια αρχή μπορεί να αμφισβητήσει το βασικό σενάριο, καθώς και το σενάριο ακραίων καταστάσεων.

Η ανάπτυξη της εποπτικής άποψης και η ανάλυση ευαισθησίας θα πρέπει να υπόκεινται στην αναλογικότητα όπως ορίζεται στην παράγραφο 70 , λαμβάνοντας υπόψη τον σχετικό κίνδυνο και την πολυπλοκότητα του προβλεπόμενου επιχειρηματικού μοντέλου. Όταν η συνολική εποπτική άποψη διαφέρει από την άποψη του αιτούντος, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να εξετάσουν το ενδεχόμενο να γνωστοποιήσουν συγκεκριμένες παρατηρήσεις στο αιτούν πιστωτικό ίδρυμα, με στόχο να καλυφθεί το κενό πληροφόρησης και να γίνουν καλύτερα κατανοητές οι παραδοχές του αιτούντος πιστωτικού ιδρύματος. Ο εποπτικός διάλογος μπορεί να οδηγήσει στην υποβολή αναθεωρημένου επιχειρηματικού σχεδίου και οικονομικής πρόβλεψης από το αιτούν πιστωτικό ίδρυμα, που θα περιλαμβάνει τυχόν απαραίτητα διορθωτικά μέτρα για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας και της διατηρησιμότητάς του και, τελικά, τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας για τον ορίζοντα προγραμματισμού. Σε μια τέτοια περίπτωση, οι αρμόδιες αρχές μπορούν επίσης να εξετάσουν μέτρα μετριασμού, με τη μορφή αναβλητικών αιρέσεων, μετέπειτα υποχρεώσεων ή περιορισμών όπως ορίζονται στην ενότητα 4.2 , παράγραφοι 25–32.