Beginselen en methodologische overwegingen

Afhankelijk van de complexiteit van de aanpak kunnen scenario’s de vorm aannemen van eenvoudige verhalen of meer gedetailleerde kwantitatieve prognoses.

De bevoegde autoriteiten kunnen besluiten om dezelfde scenario’s op alle financiële entiteiten toe te passen met het oog op de vergelijkbaarheid, of om scenario’s af te stemmen op specifieke categorieën financiële entiteiten, rekening houdend met hun risicoprofielen en bedrijfsmodellen.

Top-down- vs. bottom-upbenaderingen

De bevoegde autoriteiten moeten de voordelen van een top-downbenadering ten opzichte van een bottom-upbenadering beoordelen en de meest geschikte methode kiezen op basis van de specifieke doelstellingen, de mate van volwassenheid van financiële entiteiten op het gebied van ESG-stresstests en de aard van de blootstellingen die onder de beoordeling vallen, rekening houdend met de volgende overwegingen:

• ▪ Een top-downbenadering, waarbij de bevoegde autoriteiten centraal de effecten van de stresstestscenario’s berekenen, zorgt voor een zekere mate van vergelijkbaarheid tussen

(⁷ ) Bijvoorbeeld voor klimaatrisico’s: de Intergouvernementele Werkgroep inzake klimaatverandering (IPCC), het netwerk voor vergroening van het financiële stelsel (NGFS), het Internationaal Energieagentschap (IEA), het Milieuprogramma van de Verenigde Naties (UNEP), het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek van de Europese Commissie (EU-JRC) of nationale overheids- of niet-gouvernementele instanties. financiële instellingen en geeft de bevoegde autoriteiten meer controle over het proces en de methodologie, waardoor de lasten voor de sector worden verminderd.

• ▪ Een bottom-upbenadering, waarbij financiële entiteiten de impact van de stresstestscenario’s zelf berekenen, biedt een hogere mate van granulariteit, waardoor idiosyncratische elementen kunnen worden weergegeven die specifiek zijn voor bepaalde portefeuilles, tegenpartijen en blootstellingen. Het bevordert ook een grotere betrokkenheid bij het proces van stresstests en draagt bij tot de versterking van de capaciteitsopbouw van financiële entiteiten.

Wanneer zij een bottom-upbenadering hanteren, moeten de bevoegde autoriteiten duidelijke methodologische kaders vaststellen om te zorgen voor consistentie en een gelijk speelveld voor alle financiële entiteiten, met inbegrip van evenredigheidsoverwegingen met betrekking tot de verwachtingen ten aanzien van de verfijning van hun berekening van het effect.

Er zou een hybride aanpak kunnen worden overwogen, waarbij gebruik wordt gemaakt van de sterke punten van beide methoden. De bevoegde autoriteiten kunnen op basis van de beschikbaarheid van gegevens en het eigendom van modellen beslissen over de juiste aanpak, rekening houdend met het feit dat voor specifieke portefeuilles of activiteiten, zoals bijvoorbeeld het verzekeringsrisico, mogelijk meer gedetailleerde gegevens en modellen nodig zijn dan haalbaar is in het kader van een top-downbenadering.

Mate van granulariteit

Bij het bepalen van de mate van granulariteit moeten de bevoegde autoriteiten een passend evenwicht vinden tussen eenvoud en nauwkeurigheid, rekening houdend met de beschikbaarheid, kwaliteit en methodologische rijpheid van de gegevens. Er kan meer gedetai lleerde informatie nodig zijn om bijvoorbeeld de effecten van transitierisico’s op activiteits- of entiteitsniveau of de regionale/lokale effecten van fysieke risico’s adequaat in kaart te brengen.

Bevoegde autoriteiten moeten ten minste de onderstaande granulariteitsdimensies in aanmerking nemen:

• a. Op portfolioniveau: Differentiatie naar activaklasse (bijv. bedrijfsleningen, hypotheken, soevereine blootstellingen, aandelen en bedrijfsobligaties).
• b. Op sectoraal niveau: Classificatie op basis van industriesector (bijv. koolstofintensieve industrieën, energie, vastgoed, landbouw). Voor specifieke sectoren kan een hogere granulariteit worden onderzocht (bijvoorbeeld elektriciteit, sectoren die worden beïnvloed door een baanbrekende technologie, op fossiele brandstoffen gebaseerde industrieën). Voor vastgoed kan een onderscheid tussen blootstellingen met betrekking tot zakelijk en niet-zakelijk vastgoed worden onderzocht.
• c. Op geografisch niveau: Onderscheid per regio (bijvoorbeeld NUTS-niveau 3) om de blootstelling aan locatiespecifieke ESG- risico’s, met name fysieke risico’s, te beoordelen.
• d. Op tegenpartijniveau: Granulariteit per individuele debiteur of groep debiteuren wanneer de concentratierisico’s significant zijn.
• e. Risicocategorie: Afzonderlijke identificatie van fysieke risico’s (acute en chronische klimaatrisico’s), transitierisico’s (beleids -, technologie- en marktverschuivingen) en andere milieu-, sociale en governancefactoren (bijv. verlies aan biodiversiteit, vervuiling, sociale en governance- risico’s).

De bevoegde autoriteiten moeten beslissen over het passende niveau van gegevensgranulariteit, afhankelijk van het type activum/portefeuille en het doel van de exercitie. Voor blootstellingen aan staatsschulden kan bijvoorbeeld het landniveau voldoende zijn, terwijl voor krediet- of emissieportefeuilles ten minste regionale granulariteit tot aan geolocatiegegevens moet worden onderzocht om het fysieke risico te beoordelen.

Voor de analyse van fondsen kunnen de bevoegde autoriteiten, indien mogelijk en in overeenstemming met de toepasselijke sectorale regelgeving, overwegen om een doorzichtbenadering te hanteren met betrekking tot de deelnemingen in het aandelenkapitaal van fondsen.

Balansveronderstellingen

Voor ESG-stresstests moeten de bevoegde autoriteiten beginnen met het gebruik van een statische balansbenadering, die algemeen wordt toegepast in traditionele stresstests. Zij kunnen echter, indien mogelijk en toepasselijk, rekening houden met de structurele gevolgen van het transitieplan van financiële entiteiten, afhankelijk van de tijdshorizon.

Voor oefeningen met een middellange tot lange tijdshorizon zou een dynamische balans (met of zonder beperkingen) kunnen worden toegepast om een groter realisme te waarborgen, waarbij mogelijk de nadruk wordt gelegd op de belangrijkste balansposten, waarbij veranderingen in de samenstelling van de portefeuille tot uiting komen (waaronder blootstellingen, herschikking van activa en risicobeperkende maatregelen in reactie op ESG-gerelateerde schokken).

Gezien de onzekerheden rond transitietrajecten, beleidsontwikkelingen en marktreacties, moeten de bevoegde autoriteiten overwegen financiële entiteiten te verplichten hun geplande reacties te rechtvaardigen en ervoor te zorgen dat balansaanpassingen – zoals herschikking van portefeuilles, veranderingen in het kredietverlenings- of overnemingsbeleid, of verschuivingen in financieringsstructuren – realistisch en consistent zijn met hun openbaar gemaakte transitiestrategieën.

Alle door financiële instellingen erkende managementmaatregelen moeten worden beoordeeld op basis van hun haalbaarheid, tijdigheid en mogelijke onbedoelde gevolgen, waarbij overmatig vertrouwen op optimistische aannames moet worden vermeden. De bevoegde autoriteiten moeten ervoor zorgen dat een dynamische balansaanpak met beperkingen het realisme en de toekomstgerichte aard van ESG-stresstests verbetert door er geloofwaardige plannen en bestuurlijke reacties in op te nemen, met behoud van minimumwaarborgen tegen buitensporige flexibiliteit in aannames en een betere vergelijkbaarheid van de resultaten van stresstests.

Steekproef van financiële entiteiten

De bevoegde autoriteiten moeten de geschikte steekproef van financiële entiteiten om deel te nemen aan ESG-stresstests en/of ESG-scenarioanalyse vaststellen, en zo zorgen voor voldoende sectorale/marktdekking, rekening houdend met de gespecificeerde doelstellingen en, in het geval van thematische beoordelingen, de focus van de exercitie. De opzet van de stresstest moet, waar nodig, worden aangepast om rekening te houden met de kenmerken van de verschillende categorieën financiële entiteiten.

De bevoegde autoriteiten moeten ook overwegen gerichte exercities uit te voeren met betrekking tot specifieke subgroepen van entiteiten om specifieke kwetsbaarheden of veranderende ESG-risicotrends aan te pakken.

Evenredigheid

De bevoegde autoriteiten moeten evenredigheidsbeginselen toepassen, die methodologische vereenvoudigingen mogelijk maken met betrekking tot de omvang, aard en complexiteit van de activiteiten van financiële entiteiten alsook de materialiteit van de risico’ s. Het evenredigheidsbeginsel moet zich uitstrekken tot rapportagevereisten, de opzet van scenario’s en modelleringsverwachtingen, met een passend evenwicht tussen analytische robuustheid en praktische haalbaarheid.

Gezien de vroege ontwikkelingsfase van ESG-stresstestmodellen en de beschikbaarheid van gegevens kunnen de bevoegde autoriteiten overwegen de reikwijdte van de analyse te beperken en zo te zorgen voor een adequate kosten-batenanalyse voor zowel de bevoegde autoriteiten als de financiële entiteiten.

Beperkingen van het model

De bevoegde autoriteiten moeten erkennen dat alle modellen inherente beperkingen hebben, en dit geldt in het bijzonder voor ESG-modellen die voortdurend in ontwikkeling zijn. Teneinde deze beperkingen te ondervangen en de robuustheid en geloofwaardigheid van ESG-stresstests en veerkrachtanalyses te vergroten, moeten in het geval van bottom-upstresstests aanvullende analyses worden uitgevoerd om de resultaten te valideren en de plausibiliteit ervan te waarborgen, benchmarkingtechnieken worden gebruikt en de resultaten met alternatieve methoden worden gevalideerd.

De bevoegde autoriteiten moeten ervoor zorgen dat voldoende en adequate personele en materiële middelen voor het proces worden uitgetrokken. Dit houdt in dat medewerkers met deskundigheid op het gebied van ESG-risicobeoordeling, stresstestmethodologieën en financieel toezicht er permanent of ad hoc bij worden betrokken.

De bevoegde autoriteiten moeten beschikken over capaciteiten voor gegevensbeheer en - verzameling die de toegang tot ESG-gegevens van hoge kwaliteit ondersteunen. Zij moeten ook IT-infrastructuur ontwikkelen en onderhouden die een efficiënte gegevensverzameling, het bepalen van een passend scenario en een resultaatanalyse mogelijk maakt. Termijnen voor de exercitie

De bevoegde autoriteiten moeten passende termijnen vaststellen voor het uitvoeren van ESG-stresstests en scenarioanalyses, waarbij zij een evenwicht moeten vinden tussen de noodzaak van volledigheid en nauwkeurigheid en de vereisten van het besluitvormingsproces. Financiële instellingen moeten voldoende voorbereidingstijd krijgen om relevante informatie te verzamelen en hun beoordelingen uit te voeren, terwijl de bevoegde autoriteiten in staat worden gesteld een uitgebreide beoordeling uit te voeren en te zorgen voor een nauwkeurige rapportage.

Het proces moet gestructureerd zijn om een efficiënte analyse, een consistente mededeling van bevindingen en integratie in het bredere toezichtkader te vergemakkelijken.

Verzameling van gegevens

Voor top-downexercities moeten de bevoegde autoriteiten zoveel mogelijk vertrouwen op regelgevingsrapportages en waar relevant gebruikmaken van bestaande openbaarmakingskaders en externe bronnen. Zij kunnen ad-hocgegevensverzamelingen beschouwen als een noodzakelijke aanvullende bron van informatie. De verzamelde informatie moet beperkt blijven tot de informatie die wordt gebruikt voor de analyses en validatie.

Wanneer er gegevenslacunes bestaan, moeten de bevoegde autoriteiten het gebruik van redelijke benaderingen, ramingen en deskundige beoordelingen bevorderen, terwijl zij financiële instellingen aanmoedigen om hun interne gegevenscapaciteiten in de loop van de tijd te verbeteren.

Kwaliteitsborgingsproces

Een rigoureus kwaliteitsborgingsproces moet worden uitgevoerd om de nauwkeurigheid, consistentie en betrouwbaarheid van de resultaten van de stresstests te verifiëren. De bevoegde autoriteiten moeten toetsingsmechanismen instellen (bijv. benchmarking of collegiale toetsing) ter beoordeling van de gegevenskwaliteit, de robuustheid van de methodologie en, in voorkomend geval, de toereikendheid van de scenario’s. Waar nodig, moet het oordeel van deskundigen een aanvulling vormen op de kwantitatieve bevindingen om de beperkingen van modellen te beperken.

Doeltreffende dialoog met financiële entiteiten

De bevoegde autoriteiten moeten gedurende het gehele stresstestproces een doeltreffende en gestructureerde dialoog met financiële entiteiten voeren. Dit omvat het geven van duidelijke richtlijnen over verwachtingen, het faciliteren van betrokkenheid in belangrijke fasen en het waarborgen dat financiële instellingen de mogelijkheid hebben om methodologische aspecten te verduidelijken. Regelmatige interactie zal de geloofwaardigheid van de exercitie vergroten en de financiële entiteiten beter in staat stellen ESG-risicooverwegingen in hun eigen risicobeheerkaders op te nemen. Grensoverschrijdende en systeembrede coördinatie

Waar relevant en mogelijk moeten de bevoegde autoriteiten de verschillende rechtsgebieden coördineren om een geharmoniseerde aanpak van ESG-stresstests voor grensoverschrijdende financiële groepen mogelijk te maken. Dit omvat samenwerking met andere toezichthoudende autoriteiten om methoden op elkaar af te stemmen, beste praktijken te delen en versnippering van regelgeving te voorkomen.