5.1 Wymogi kwalifikowalności dotyczące ochrony kredytowej rzeczywistej

Zgodnie z art. 181 ust. 1 lit. f) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 w celu ustanowienia wewnętrznych wymogów w zakresie pewności prawa zasadniczo zgodnych z wymogami określonymi w części trzeciej tytuł II rozdział 4 sekcja 3 rozporządzenia, w zakresie w jakim oszacowania LGD uwzględniają istnienie zabezpieczenia, instytucje powinny dopilnować, żeby umowa o zabezpi e czenie, na mocy której dostarczono zabezpieczenie, była skuteczna prawnie i możliwa do wyegzekwowania we wszystkich właściwych jurysdykcjach, dając instytucji prawo do upłynnienia zabezpieczenia lub objęcia własności przedmiotu zabezpieczenia w rozsądnych ramach czasowych, w tym w przypadku niewykonania zobowiązania, upadłości lub niewypłacalności dłużnika oraz, w stosownych przypadkach, depozytariusza zabezpieczenia.

Zgodnie z art. 181 ust. 1 lit. f) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 do celów określenia wymogów wewnętrznych dotyczących wyceny zabezpieczenia, zasadniczo zgodnych z wymogami określonymi w części trzeciej tytuł II rozdział 4 sekcja 3 rozporządzenia, jeżeli oszacowania LGD uwzględniają istnienie zabezpieczenia, instytucje powinny zapewnić spełnienie wszystkich następujących warunków:

• (a) zasady dotyczące aktualizacji wartości zabezpieczenia w ramach poszczególnych rodzajów zabezpieczeń, w tym metody i częstotliwość monitorowania wartości zabezpieczenia, są spójne dla każdego rodzaju zabezpieczenia i są określone w wewnętrznej polity ce instytucji;
• (b) w przypadku gdy rynek podlega znaczącym zmianom warunków, instytucje prowadzą monitorowanie ze zwiększoną częstotliwością.

Do celów art. 55 RST dotyczących metodyki oceny IRB i w celu zapewnienia zgodności z ogólnymi zasadami dotyczącymi pewności prawa i wyceny zabezpieczeń, o których mowa w ust. 17 i 18, wymogi wewnętrzne dotyczące pewności prawa i wyceny zabezpieczeń ustanawiane przez instytucje zgodnie z art. 181 ust. 1 lit. f) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 powinny być w pełni zgodne z następującymi wymogami zawartymi w części trzeciej tytuł II rozdział 4 sekcja 3 rozporządzenia:

• (a) W przypadku zabezpieczeń finansowych powinny być zgodne z art. 207 ust. 3 i art. 207 ust. 4 lit. d) rozporządzenia.
• (b) W przypadku zabezpieczeń w formie nieruchomości i ekspozycji z tytułu leasingu uznawanych za zabezpieczone, gdy przedmiotem leasingu jest nieruchomość, powinny być zgodne z art. 208 ust. 2 i 3 rozporządzenia.

Do celów wyceny zabezpieczenia w formie nieruchomości i weryfikowania jego wartości na warunkach określonych w art. 208 ust. 3 lit. b) rozporządzenia instytucje powinny zapewnić następujące:

• (i) Zabezpieczenie w formie nieruchomości jest wyceniane przez niezależnego rzeczoznawcę na poziomie lub poniżej wartości rynkowej. W państwach członkowskich, które określiły w swoich przepisach ustawowych lub wykonawczych rygorystyczne kryteria oceny bankowo - hipotecznej wartości nieruchomości, nieruchomość może być natomiast wyceniona przez niezależnego rzeczoznawcę na poziomie bankowo - hipotecznej wartości nieruchomości lub poniżej tej wartości. Instytucje powinny stawiać niezależnemu rzeczoznawcy wymóg, by przy ocenie bankowo - hipotecznej wartości nieruchomości nie brał pod uwagę czynników spekulacyjnych.
• (ii) Niezależny rzeczoznawca dokumentuje wartość rynkową lub wartość bankowo - hipoteczną nieruchomości w sposób jasny i przejrzysty.
• (iii) Wartość zabezpieczenia jest wartością rynkową lub bankowo - hipoteczną pomniejszoną tak, aby uwzględniać wyniki monitorowania oraz wszelkie uprzywilejowane roszczenia do nieruchomości.
• (iv) Niezależny rzeczoznawca powinien posiadać kwalifikacje, umiejętności i doświadczenie niezbędne do sporządzenia wyceny i powinien zachowywać niezależność od procesu podejmowania decyzji kredytowych. Jeżeli pracownik instytucji spełnia wszystkie wyżej wymienione warunki, może zostać uznany za niezależnego rzeczoznawcę.
• (c) W przypadku wierzytelności powinny być zgodne z przepisami art. 209 ust. 2 rozporządzenia. Za wartość wierzytelności należy uznawać kwotę należną z tytułu wierzytelności.
• (d) W przypadku innych zabezpieczeń rzeczowych oraz ekspozycji z tytułu leasingu uznawanych za zabezpieczone, jeżeli przedmiotem leasingu nie jest nieruchomość, powinny być zgodne z art. 210 lit. a) i g) rozporządzenia. Do celów przeprowadzania wyceny i aktualizacji wyceny zabezpieczenia zgodnie z art. 210 lit. g) rozporządzenia instytucje powinny wyceniać zabezpieczenie rzeczowe według jego wartości rynkowej, która powinna stanowić szacunkową kwotę, jaką w dniu wyceny można uzyskać za zabezpieczenie w transakcji sprzedaży zawieranej na warunkach rynkowych pomiędzy kupującym a sprzedającym, którzy mają stanowczy zamiar zawarcia umowy.
• (e) W przypadku innego rodzaju ochrony kredytowej rzeczywistej powinny być one zgodne z art. 212 ust. 1 lit. a) i art. 212 ust. 2 lit. f) rozporządzenia.

Instytucje powinny uzyskać opinię prawną potwierdzającą skuteczność prawną i możliwość wyegzekwowania umów o zabezpieczenie we wszystkich odpowiednich jurysdykcjach do celów ust. 17. Opinia ta powinna zostać:

• (a) uzyskana co najmniej w odniesieniu do każdego rodzaju umowy o zabezpieczenie; oraz
• (b) wydana na piśmie przez radcę prawnego. Jeżeli radca prawny jest pracownikiem instytucji, powinien zachowywać niezależność od procesu podejmowania decyzji kredytowych, w ramach którego inicjowane lub odnawiane są dane ekspozycje.

Do celów ust. 20 instytucje mogą opierać się na jednej opinii prawnej wydanej w odniesieniu do kilku umów o zabezpieczenie, jeżeli opinia ta dotyczy tego samego prawa właściwego. Instytucje powinny uzyskać dodatkową opinię prawną w odniesieniu do wszystkich istotnych zmian warunków umów o zabezpieczenie, które mogłyby mieć wpływ na skuteczność prawną i możliwość wyegzekwowania danej umowy o zabezpieczenie. Jako przypadki istotnych zmian warunków umów o zabezpieczenie należy zawsze uznawać co najmniej zmiany ram prawnych mających zastosowanie do umów o zabezpieczenie i zastosowanie umów o zabezpieczenie do innych rodzajów ekspozycji lub innych rodzajów dłużników zaklasyfikowanych do innych kategorii ekspozycji lub do innych rodzajów dłużników, czyli osób fizycznych lub podmiotów prawnych.

Do celów ust. 20 instytucje mogą opierać się na jednej opinii prawnej obejmującej kilka jurysdykcji. W szczególności jeżeli istnieją międzynarodowe uregulowania w postaci prawa międzynarodowego lub innego rodzaju międzynarodowych porozumień, opinia prawna może obejmować niektóre lub wszystkie jurysdykcje, w których obowiązują te uregulowania. W takim przypadku opinia prawna powinna co najmniej zawierać:

• (a) analizę, czy dane uregulowania zapewniają skuteczność prawną i możliwość wyegzekwowania zabezpieczenia we wszystkich jurysdykcjach, w których obowiązują przepisy;
• (b) wyszczególnienie wszystkich jurysdykcji, w których obowiązują dane uregulowania;
• (c) wyszczególnienie wszystkich form zabezpieczenia podlegających tym uregulowaniom.

Instytucje powinny zapewnić uzyskanie opinii prawnej lub opinii prawnych, o których mowa w ust. 20, potwierdzających, że umowa o zabezpieczenie, na podstawie którego udzielane jest inne zabezpieczenie rzeczowe, jest prawnie skuteczne i możliwe do wyegzekwowania co najmniej w następujących jurysdykcjach:

• (a) w jurysdykcji, której prawo reguluje daną umowę o zabezpieczenie;
• (b) jeżeli prowadzony jest publiczny rejestr danego rodzaju zabezpieczenia – w jurysdykcji, w której zarejestrowane jest zabezpieczenie; w przeciwnym wypadku – w jurysdykcji, w której właściciel zabezpieczenia jest zarejestrowany, a w przypadku osób fizycznych
• – w której ma miejsce zamieszkania;
• (c) jeżeli zostanie to uznane za istotne w przypadku danego zabezpieczenia, w jurysdykcjach, w których instytucja i dłużnik są zarejestrowani; każdorazowo gdy dłużnik jest osobą fizyczną – w jurysdykcji miejsca zamieszkania dłużnika;
• (d) w jurysdykcji, w której najprawdopodobniej zostałoby w razie konieczności zrealizowane zabezpieczenie;
• (e) w jakiejkolwiek innej jurysdykcji, jeżeli w przypadku danego zabezpieczenia zostanie to uznane za istotne.