6.2 Efekty ochrony kredytowej nierzeczywistej

Instytucje mogą uwzględniać wpływ ochrony kredytowej nierzeczywistej na potrzeby ograniczenia ryzyka kredytowego stosując jedną z następujących metod:

• (a) korektę oszacowań PD lub LGD zgodnie z art. 160 ust. 5, art. 161 ust. 3 i art. 164 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 na podstawie kryteriów określonych przez instytucje zgodnie z art. 183 ust. 2 i 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, wykorzystując w szczególności jedno z następujących podejść:
• (i) niezależnie od podejścia stosowanego w odniesieniu do porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta, korekty klas, pul lub oszacowań LGD, w tym LGD na moment niewykonania zobowiązania oraz EL BE – podejście polegające na uwzględnieniu ochrony kredytowej nierzeczywistej przy szacowaniu parametrów ryzyka zgodnie z dalszymi postanowieniami niniejszych wytycznych (dalej „podejście polegające na modelowaniu”);
• (ii) jeżeli porównywalne ekspozycje bezpośrednie wobec gwaranta są lub byłyby uwzględniane w ramach metody IRB z użyciem lub bez użycia własnych oszacowań LGD i współczynników konwersji – podejście polegające na zastąpieniu pierwotnych parametrów ryzyka zarówno PD, jak i LGD ekspozycji bazowej odpowiednimi wartościami PD i LGD porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta zgodnie z dalszymi postanowieniami niniejszych wytycznych (dalej „podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka”);
• (iii) niezależnie od podejścia stosowanego w odniesieniu do porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta, korekty klas, pul lub oszacowań LGD, w tym LGD na moment niewykonania zobowiązania oraz EL BE , przy stosowaniu parametrów ryzyka – podejście polegające na przełamaniu procesu klasyfikacji kategorii ryzyka zgodnie z art. 172 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 i sekcji 8.2 wytycznych EUNB dotyczących szacowania PD i LGD (dalej „przełamanie”);
• (b) jeżeli instytucja stosuje metodę standardową w odniesieniu do porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta i nie ujmuje w efektów ograniczenia ryzyka kredytowego poprzez o chr on ę kredytową nierzeczywistą w oszacowaniach PD i LGD zgodnie z lit. a), wykorzystanie wagi ryzyka mającej zastosowanie w ramach metody standardowej zgodnie z art. 183 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 (dalej „podejście polegające na zastąpieniu wag ryzyka”);
• (c) obliczanie kwoty ekspozycji ważonej ryzykiem zgodnie z art. 153 ust. 3, art. 154 ust. 2, art. 161 ust. 4 i art. 164 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 (tj. ujęcie podwójnego niewykonania zobowiązania).

Instytucje powinny posiadać jasną politykę oceny wpływu ochrony kredytowej nierzeczywistej na parametry ryzyka. Polityka ta powinna być spójna z wewnętrznymi praktykami instytucji w zakresie zarządzania ryzykiem i powinna odzwierciedlać wymogi określone w art. 183 ust. 2 i art. 183 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 oraz wymogi określone w niniejszych wytycznych. Instytucje powinny wyraźnie wskazać w powyższej polityce, która z metod opisanych w ust. 31 jest stosowana w odniesieniu do każdego systemu ratingowego i powinny stosować tę politykę w sposób konsekwentny w czasie.

Ochrona kredytowa nierzeczywista niespełniająca wymogów uznawalności gwarantów i gwarancji, o których mowa w art. 183 ust. 1 i 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 oraz w sekcji 5.2 niniejszych wytycznych, nie powinna być uznawana z wykorzystaniem żadnej z metod określonych w ust. 31. Do celów szacowania wysokości LGD przepływy środków pieniężnych uzyskane z tytułu zrealizowania niekwalifikującej się ochrony kredytowej nierzeczywistej powinny być traktowane tak, jakby zostały uzyskane bez skorzystania z ochrony kredytowej nierzeczywistej. Niezależnie od powyższego sposobu traktowania, instytucje powinny zbierać i odpowiednio ujmować informacje na temat źródeł przepływów środków pieniężnych z tytułu niekwalifikującej się ochrony kredytowej nierzeczywistej. Instytucje powinny regularnie monitorować poziomy takich przepływów środków pieniężnych, jak również stopień, w jakim wykorzystywane są określone rodzaje ochrony kredytowej nierzeczywistej. W razie konieczności instytucje powinny dokonywać odpowiednich korekt w celu uniknięcia obciążoności w oszacowaniach PD i LGD.

W przypadku gdy instytucje przyjmują podejście polegające na modelowaniu, o którym mowa w ust. 31(a)(i), powinny rozważyć uwzględnienie następujących elementów, a w stosownych przypadkach uwzględniać je w oszacowaniach LGD w sposób ostrożnościowy:

• (a) niedopasowani e walutowe między zobowiązaniem bazowym, a ochroną kredytową nierzeczywistą;
• (b) stopień, w jakim zdolność gwaranta do wypełnienia zobowiązania umownego wynikającego z umowy o ochronie kredytowej nierzeczywistej jest skorelowana ze zdolnością dłużnika do spłaty;
• (c) stan niewykonania zobowiązania przez gwaranta i wynikającą z niego ograniczoną możliwość wypełnienia zobowiązań umownych w ramach ochrony kredytowej nierzeczywistej.

W przypadku gdy instytucje przyjmują podejście polegające na modelowaniu, o którym mowa w ust. 31(a)(i), ochrona kredytowa nierzeczywista może być uznawana za czynnik ryzyka w systemie ratingowym. W szczególności może się to odbywać poprzez:

• (a) korygowanie tylko oszacowań LGD na podstawie historycznych doświadczeń związanych z obserwowanymi efektami ograniczenia ryzyka kredytowego w związku z ochroną kredytową nierzeczywistą na z realizowane wartości LGD, z uwzględnieniem zrealizowanego odzysku należności i istotnych kosztów poniesionych w związku z egzekwowaniem ochrony kredytowej nierzeczywistej;
• (b) korygowanie zarówno oszacowań PD, jak i oszacowań LGD, w przypadku gdy instytucje są w stanie przedstawić dowody empiryczne potwierdzające, że istnienie ochrony kredytowej nierzeczywistej ma wpływ na PD dłużnika i wykazać, że równoczesne korygowanie oszacowań PD i LGD nie skutkuje podwójnym uwzględnieniem efektu ochrony kredytowej nierzeczywistej lub niedoszacowaniem oczekiwanej straty.

K orygowanie wyłącznie oszacowań PD należy w każdym przypadku uznać za niewłaściwe.

Instytucje mogą stosować podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka, o którym mowa w ust. 31(a)(ii), tylko jeżeli spełnione są następujące warunki:

• (a) ochrona kredytowa nierzeczywista jest kwalifikowalna (jest uznana) zgodnie z odpowiednimi kryteriami ochrony kredytowej nierzeczywistej, o których mowa w części trzeciej tytuł II rozdział 4 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
• (b) instytucja może zasadnie oczekiwać, że koszty bezpośrednie związane ze skorzystaniem z ochrony kredytowej nierzeczywistej są nieistotne w stosunku do kwoty objętej ochroną kredytową nierzeczywistą;
• (c) gwarant nie znajduje się w stanie niewykonania zobowiązania.

W przypadku gdy instytucje stosują podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka lub podejście polegające na zastąpieniu wag ryzyka, o których mowa odpowiednio w ust. 31(a)(ii) i 31(b), powinny:

• (a) gromadzić i przechowywać informacje dotyczące charakterystyki i jakości dłużnika oraz ekspozycji i wykorzystywać te informacje przy szacowaniu PD dłużnika zgodnie z wytycznymi EUNB dotyczącymi szacowania PD i LGD;
• (b) do celów wewnętrznego zarządzania ryzykiem uwzględniać oddzielnie ekspozycje bezpośrednie wobec gwarantów oraz ekspozycje zabezpieczone zapewnioną przez nich ochroną kredytową nierzeczywistą;
• (c) określać odrębny zakres stosowania modeli LGD i obliczać oddzielnie wagę ryzyka dla tego rodzaju ekspozycji lub części ekspozycji zabezpieczonych gwarancjami, których parametry ryzyka PD i LGD są zastępowane lub którym przypisano wagę ryzyka gwaranta. W przypadku ekspozycji lub części ekspozycji zabezpieczonych gwarancjami wchodzących w zakres stosowania podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów ryzyka lub podejścia polegającego na zastąpieniu wag ryzyka instytucje nie mają obowiązku szacowania wartości LGD innych niż LGD porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwarantów, jeżeli stosują podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka.

Do celów ust. 37, jeżeli dana ochrona kredytowa nierzeczywista nie obejmuje pierwotnej ekspozycji w całości, instytucje powinny być w stanie przypisać – do części ekspozycji nieobjętej ochroną kredytową nierzeczywistą – oszacowane wartości PD i LGD odnoszące się do pierwotnej ekspozycji bez uwzględniania wpływu danej ochrony kredytowej nierzeczywistej. Ponadto obliczając zrealizowaną wartość LGD mającą zastosowanie do części ekspozycji nieobjętej zakresem ochrony kredytowej nierzeczywistej, instytucje powinny przypisywać przepływy środków pieniężnych i koszty w następujący sposób:

• (a) Przepływy środków pieniężnych otrzymane od gwaranta powinny być przypisywane do części ekspozycji objętej zabezpieczeniem, natomiast przepływy pieniężne pochodzące z innych źródeł do części ekspozycji nieobjętej zakresem ochrony kredytowej nierzeczywistej. W przypadku ekspozycji objętych jednocześnie ochroną kredytową rzeczywistą, przepływy środków pieniężnych z tytułu ochrony kredytowej rzeczywistej powinny być przypisywane do części ekspozycji objętej tą ochroną kredytową rzeczywistą, zgodnie z wytycznymi zawartymi w ust. 46.
• (b) Koszty pośrednie należy przypisywać do poszczególnych części ekspozycji zgodnie z wytycznymi zawartymi w ust. 113 wytycznych EUNB dotyczących szacowania PD i LGD.
• (c) Koszty bezpośrednie, które są bezpośrednio związane z realizacją ochrony kredytowej nierzeczywistej, należy przypisywać do części ekspozycji objętej zabezpieczeniem, natomiast wszelkie inne koszty bezpośrednie należy przypisywać do części ekspozycji nieobjętej zakresem ochrony kredytowej nierzeczywistej. W przypadku ekspozycji objętych jednocześnie ochroną kredytową rzeczywistą koszty bezpośrednie związane z realizacją ochrony kredytowej rzeczywistej powinny być przypisywane do części ekspozycji objętej zabezpieczeniem zgodnie z wytycznymi zawartymi w ust. 46.

W przypadku gdy instytucje przyjmują podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka, a w stosunku do dłużnika zidentyfikowano niewykonanie zobowiązania, stosuje się następujące zasady:

• (a) Za wagę ryzyka części ekspozycji objętej zabezpieczeniem należy uznawać wagę porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta, którego nie dotyczy niewykonanie zobowiązania.
• (b) Oczekiwaną stratą zabezpieczonej części ekspozycji powinna być strata porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta, którego nie dotyczy niewykonanie zobowiązania.
• (c) Jeżeli gwarant pozostaje w stanie wykonywania zobowiązania, część ekspozycji objętą zabezpieczeniem należy uznawać za dotkniętą niewykonaniem zobowiązania na potrzeby obliczania niedoboru lub nadwyżki IRB zgodnie z art. 159 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 i sekcji 8.4 wytycznych EUNB dotyczących szacowania PD i LGD.

W przypadku gdy instytucje stosują podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka, pozostałe narzędzia walidacji ilościowej wymagane zgodnie z art. 185 lit. c) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 powinny obejmować porównanie oczekiwanej straty dla porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta z obserwowanymi wskaźnikami strat w stosunku do ekspozycji lub części ekspozycji wobec dłużników niewykonujących zobowiązania, które były uznawane za zabezpieczone przed niewykonaniem zobowiązania.

W sytuacji gdy w indywidualnych przypadkach instytucje korygują parametry ryzyka poprzez uznawanie ochrony kredytowej nierzeczywistej z wykorzystaniem przełamań, o których mowa w ust. 31(a)(iii), instytucje powinny być w stanie uzasadnić, że charakter i cechy ochrony kredytowej nierzeczywistej nie zezwalają na stosowanie metod opisanych w ust. 31(a)(i), 31(a)(ii) lub 31(b) w celu uwzględnienia wpływu ograniczenia ryzyka kredytowego za pomocą ochrony kredytowej nierzeczywistej.

W przypadku gdy instytucja przyjmuje jedno z podejść opisanych w ust. 31(a), a uzyskane przy jego użyciu szacunki generują niższą wagę ryzyka niż ta, która miałaby zastosowanie do identycznej pod innymi względami ekspozycji, w odniesieniu do której instytucja nie ma ochrony kredytowej nierzeczywistej, ostateczna waga ryzyka nie może być niższa niż waga ryzyka porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta zgodnie z art. 161 ust. 3 i art. 164 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, co oznacza, że stosuje się dolny limit wagi ryzyka.

Do celów stosowania podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów ryzyka i obliczania dolnego limitu wagi ryzyka, w przypadku gdy instytucje nie uzyskały od właściwego organu zezwolenia na stosowanie własnych oszacowań LGD zgodnie z art. 143 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta, w celu określania wartości LGD porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta instytucje powinny stosować wartości LGD określone zgodnie z art. 161 ust. 1 rozporządzenia.

Do celów stosowania podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów ryzyka i obliczania dolnego limitu wagi ryzyka wartość ochrony kredytowej nierzeczywistej powinna być następująca:

• (a) Wartość ochrony kredytowej nierzeczywistej należy określać zgodnie z art. 233 i art. 239 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013. Wszelkie potencjalne niedopasowanie terminów zapadalności należy ujmować w skorygowanej wartości ochrony kredytowej nierzeczywistej zgodnie z art. 239 ust. 3 rozporządzenia, natomiast termin zapadalności porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta powinien być taki sam jak termin zapadalności ekspozycji wobec dłużnika.
• (b) Jeżeli ochrona kredytowa nierzeczywista obejmuje wartość ekspozycji pozostającej po ściągnięciu wierzytelności od dłużnika oraz, w stosownych przypadkach, inne formy ograniczania ryzyka kredytowego, instytucje powinny stosować ostrożne szacowanie wartości ochrony w oparciu o dotychczasowe doświadczenia.
• (c) Wartością ochrony kredytowej nierzeczywistej spełniającą wymogi art. 215 ust. 1 lit. a) akapit drugi lub art. 215 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 może być maksymalna kwota, którą dostawca ochron y zobowiązał się zapłacić w przypadku niewykonania zobowiązania lub niedokonania płatności przez kredytobiorcę lub w przypadku wystąpienia innych określonych zdarzeń kredytowych.

Instytucje powinny obliczać dolny limit wagi ryzyka w następujący sposób:

• (a) W przypadku gdy ekspozycja jest objęta kilkoma instrumentami ochrony kredytowej nierzeczywistej, z których każdy obejmuje ochroną różne części ekspozycji, instytucje powinny obliczać dolny limit wagi ryzyka jako – ważoną wartością ekspozycji – średnią wagę ryzyka porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec poszczególnych gwarantów.
• (b) W przypadku gdy ekspozycja jest objęta kilkoma instrumentami ochrony kredytowej nierzeczywistej, przy czym dwa lub więcej z nich obejmuje ochroną tę samą część ekspozycji, wówczas instytucje powinny obliczać dolny limit wagi ryzyka dla tej części ekspozycji jako najniższą z wag ryzyka każdej porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta. Przy obliczaniu każdej wagi ryzyka wartość LGD porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec każdego z gwarantów może uwzględniać wpływ pozostałej istniejącej ochrony kredytowej nierzeczywistej.
• (c) W przypadku gdy którakolwiek część ekspozycji nie jest objęta żadną ochroną kredytową nierzeczywistą, instytucje powinny przypisywać tej części ekspozycji wagę ryzyka mającą zastosowanie do takiej ekspozycji wobec dłużnika bez żadnej ochrony kredytowej nierzeczywistej; w takim przypadku powinny obliczać dolny limit wagi ryzyka jako ważoną wartością ekspozycji średnią wagę ryzyka mającej zastosowanie do części ekspozycji objętej ochroną kredytową nierzeczywistą oraz wagę ryzyka mającą zastosowanie do pozostałej części ekspozycji.
• (d) Do celów obliczania ważonej wartością ekspozycji średniej wagi ryzyka zgodnie z ust.
• (a) i (c) każda waga ryzyka powinna być obliczana oddzielnie i ważona odpowiednim udziałem w wartości ekspozycji.

Do celów ust. 45 i w celu uwzględnienia efektów kilku technik ograniczania ryzyka kredytowego zgodnych z podejściami określonymi w ust. 31 należy spełnić wszystkie następujące warunki:

• (a) Instytucje powinny posiadać jasną politykę dotyczącą przypisywania, kolejności i uznawania ochrony kredytowej rzeczywistej i nierzeczywistej, zgodną z wewnętrznym procesem odzyskiwania i ściągania należności.
• (b) Instytucje nie powinny dwukrotnie uznawać efektów tego samego ograniczenia ryzyka kredytowego; przykładowo alokując ochronę kredytową rzeczywistą między część ekspozycji objętą ochroną kredytową nierzeczywistą, a część ekspozycji nieobjętą ochroną kredytową nierzeczywistą, nie należy zezwalać na podwójne uznawanie ochrony kredytowej rzeczywistej.
• (c) Instytucje powinny stosować te podejścia w sposób spójny; a zatem:
• (i) Nie należy zezwalać na podział części ekspozycji objętej daną ochroną kredytową nierzeczywistą na dwie części i stosowanie w odniesieniu do jednej z nich podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów ryzyka lub podejścia polegającego na zastąpieniu wag ryzyka, a do drugiej podejścia polegającego na modelowaniu.
• (ii) W przypadku występowania kilku instrumentów ochrony kredytowej nierzeczywistej obejmujących co najmniej częściowo tę samą część ekspozycji, instytucje powinny ustanowić odpowiednie kryteria decydowania, z której ochrony kredytowej nierzeczywistej korzystać do celów zastępowania parametrów ryzyka. Instytucje powinny określić te kryteria w swoich wewnętrznych politykach dotyczących korygowania oszacowań PD i LGD zgodnie z ust. 38. Bez uszczerbku dla ppkt (i) instytucjom wolno dzielić część ekspozycji objętą daną ochroną kredytową nierzeczywistą na dwie części i stosować w odniesieniu do jednej z nich podejście polegające na zastąpieniu parametrów ryzyka przy jednoczesnym uwzględnieniu efektów pozostałej części danej ochrony kredytowej nierzeczywistej w ramach stosowania podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów do pozostałej ochrony kredytowej nierzeczywistej; w szczególności wpływ ograniczenia ryzyka pozostałej części ochrony kredytowej nierzeczywistej może być uwzględniany w LGD porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec pozostałych istniejących gwarantów zgodnie z ust. 47.

Do celów uwzględniania wpływu ograniczenia ryzyka kredytowego za pomocą kilku instrumentów ochrony kredytowej, które w wyniku alokacji dokonanej przez instytucję zgodnie z ust. 46 obejmują tę samą część danej ekspozycji, instytucje mogą stosować jedno z podejść określonych w ust. 31(a). W szczególności do celów stosowania podejścia polegającego na zastąpieniu parametrów ryzyka i obliczania dolnego limitu wagi ryzyka instytucje powinny stosować następujące metody szacowania wartości LGD dla porównywalnej ekspozycji bezpośredniej wobec gwaranta, w tym wpływu ograniczenia ryzyka kredytowego dodatkowej ochrony kredytowej:

• (a) W przypadku gdy porównywalne ekspozycje bezpośrednie wobec gwaranta wchodzą w zakres systemu ratingowego, w odniesieniu do którego instytucja nie otrzymała uprzedniego zezwolenia na stosowanie własnych oszacowań LGD zgodnie z art. 143 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, instytucja powinna stosować wartości LGD, o których mowa w art. 161 ust. 1 rozporządzenia, uwzględniające, w stosownych przypadkach, ochronę kredytową rzeczywistą poprzez zastosowanie odpowiednich wymogów zawartych w części trzeciej tytuł II rozdział 4 rozporządzenia.
• (b) W przypadku gdy porównywalne ekspozycje bezpośrednie wobec gwaranta wchodzą w zakres systemu ratingowego, w odniesieniu do którego instytucja otrzymała uprzednie zezwolenie na stosowanie własnych oszacowań LGD zgodnie z art. 143 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, instytucja powinna stosować wartość LGD porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta uwzględniającą wpływ dodatkowej ochrony kredytowej nierzeczywistej lub rzeczywistej. Jeżeli instytucje nie są w stanie uwzględnić tej dodatkowej ochrony kredytowej w szacunkach LGD porównywalnych ekspozycji bezpośrednich wobec gwaranta, wówczas:

niższa niż wartość LGD niezabezpieczonych ekspozycji wobec dłużnika lub równa tej wartości, instytucje powinny stosować w odniesieniu do ekspozycji wobec dłużnika oszacowania LGD uwzględniające wpływ dodatkowej ochrony kredytowej; lub